549300GSRN07MNENPL97 2023-12-31 549300GSRN07MNENPL97 2022-12-31 549300GSRN07MNENPL97 2023-01-01 2023-12-31 549300GSRN07MNENPL97 2022-01-01 2022-12-31 549300GSRN07MNENPL97 2021-12-31 ifrs-full:IssuedCapitalMember 549300GSRN07MNENPL97 2021-12-31 ifrs-full:TreasurySharesMember 549300GSRN07MNENPL97 2021-12-31 ifrs-full:SharePremiumMember 549300GSRN07MNENPL97 2021-12-31 ifrs-full:OtherReservesMember 549300GSRN07MNENPL97 2021-12-31 ifrs-full:RetainedEarningsMember 549300GSRN07MNENPL97 2021-12-31 549300GSRN07MNENPL97 2022-12-31 ifrs-full:IssuedCapitalMember 549300GSRN07MNENPL97 2022-12-31 ifrs-full:TreasurySharesMember 549300GSRN07MNENPL97 2022-12-31 ifrs-full:SharePremiumMember 549300GSRN07MNENPL97 2022-12-31 ifrs-full:OtherReservesMember 549300GSRN07MNENPL97 2022-12-31 ifrs-full:RetainedEarningsMember 549300GSRN07MNENPL97 2023-12-31 ifrs-full:IssuedCapitalMember 549300GSRN07MNENPL97 2023-12-31 ifrs-full:TreasurySharesMember 549300GSRN07MNENPL97 2023-12-31 ifrs-full:SharePremiumMember 549300GSRN07MNENPL97 2023-12-31 ifrs-full:OtherReservesMember 549300GSRN07MNENPL97 2023-12-31 ifrs-full:RetainedEarningsMember 549300GSRN07MNENPL97 2022-01-01 2022-12-31 ifrs-full:IssuedCapitalMember 549300GSRN07MNENPL97 2022-01-01 2022-12-31 ifrs-full:TreasurySharesMember 549300GSRN07MNENPL97 2022-01-01 2022-12-31 ifrs-full:SharePremiumMember 549300GSRN07MNENPL97 2022-01-01 2022-12-31 ifrs-full:OtherReservesMember 549300GSRN07MNENPL97 2022-01-01 2022-12-31 ifrs-full:RetainedEarningsMember 549300GSRN07MNENPL97 2023-01-01 2023-12-31 ifrs-full:IssuedCapitalMember 549300GSRN07MNENPL97 2023-01-01 2023-12-31 ifrs-full:TreasurySharesMember 549300GSRN07MNENPL97 2023-01-01 2023-12-31 ifrs-full:SharePremiumMember 549300GSRN07MNENPL97 2023-01-01 2023-12-31 ifrs-full:OtherReservesMember 549300GSRN07MNENPL97 2023-01-01 2023-12-31 ifrs-full:RetainedEarningsMember iso4217:EUR xbrli:shares iso4217:EUR xbrli:shares
ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑ-ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
Για τη χρήση 1 η Ιανουαρίου 2023 – 31 η Δεκεμβρίου 2023
Σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑ-ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΘΗΝΩΝ
ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ
Λ. Αθηνών 110
Τ.Κ.: 10442
ΓΕΜΗ: 003719101000
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
2
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ
1. ΔΗΛΩΣΕΙΣ ΜΕΛΩΝ ΤΟΥ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ............................................................................................
4
2. ΕΚΘΕΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΟΥ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ........................................................................................
6
ΕΞΕΛΙΞΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ 2023 .......................................................................................................................
7
ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ......................................................................................................................
10
ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΟ 2024 ΚΑΙ ΜΕΤΑ .................................................................................................................
12
ΜΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜIKH ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ .................................................................................................
14
ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ .......................................................................................................................................
21
ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗΣ .............................................................................................................
26
ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ (ΕΧΕ)-HELLENIC ENERGY EXCHANGE (HEnEx) ...................................
26
ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΤΑΙΡΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ (ΕΣΕΔ) ............................................................................
27
ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΟ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΚΟΥΒΕΙΤ ............................................................................................
27
ΈΚΘΕΣΗ ΠΕΠΡΑΓΜΕΝΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ 2023 .........................................................
29
ΔΗΛΩΣΗ ΕΤΑΙΡΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ...............................................................................................................
36
ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΜΕ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΟΜΙΛΟΥ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ............................................
104
ΕΚΘΕΣΗ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 4, Ν.3556/2007 .......................................................................................
107
ΜΕΛΗ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΙΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΟΜΙΛΟΥ ................................................................................
109
ΣΗΜΑΝΤΙΚΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΜΕΤΑΓΕΝΕΣΤΕΡΑ ΤΗΣ 31.12.2023 ............................................................................
110
ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΟΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΜΕΤΡΗΣΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ............................................................................................
111
3. ΕΚΘΕΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΩΝ ΟΡΚΩΤΩΝ ΕΛΕΓΚΤΩΝ ΛΟΓΙΣΤΩΝ ...............................................................
115
4. ΕΤΑΙΡΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΝΟΠΟΙΗΜΕΝΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ 2023 ..............................................
122
4.1. ΕΤΗΣΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ................................................................................
123
4.2. ΕΤΗΣΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΣΗΣ .......................................................................
125
4.3. ΕΤΗΣΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΤΑΒΟΛΗΣ ΙΔΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ .......................................................................
126
4.4. ΕΤΗΣΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΑΜΕΙΑΚΩΝ ΡΟΩΝ .............................................................................................
128
5. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ...........................................................................................................................
129
5.1. ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡEΙΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΘΥΓΑΤΡΙΚΕΣ ΤΗΣ .................................................
130
5.2. ΒΑΣΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΤΩΝ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΚΑΙ ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ
131
5.3. ΟΥΣΙΩΔΕΙΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ .............................................................................................................
133
5.4. ΛΟΙΠΕΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΝΕΑ ΠΡΟΤΥΠΑ ...................................................................................
144
5.5. ΔΙΑΧΕΙΡIΣΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ......................................................................................................................
150
5.6. ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΚΑΤΑ ΤΟΜΕΑ .............................................................................................................
150
5.7. ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ .......................................................................................
151
5.8. ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΗ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ (Trading) .......................................................................................
151
5.9. ΜΕΤΑΣΥΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ (Post Trading) ..............................................................................
152
5.10. ΕΙΣΑΓΩΓΕΣ / ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΕΚΔΟΤΡΙΩΝ (Listing) .....................................................................................
152
5.11. ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ (Data Services) ....................................................................................
153
5.12. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΕΣ, ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΚΑΙ ΛΟΙΠΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ (ΙΤ, Digital and Other Services) .........................
153
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
3
5.13. ΠΑΡΕΠΟΜΕΝΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ (Ancillary Services) .................................................................................
153
5.14. ΠΟΡΟΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΑΣ ................................................................................................
154
5.15. ΑΜΟΙΒΕΣ ΚΑΙ ΕΞΟΔΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ....................................................................................................
154
5.16. ΑΜΟΙΒΕΣ ΚΑΙ ΕΞΟΔΑ ΤΡΙΤΩΝ .............................................................................................................
155
5.17. ΣΥΝΤΗΡΗΣΕΙΣ/ΜΗΧΑΝΟΓΡΑΦΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ .................................................................................
155
5.18. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΤΙΡΙΩΝ / ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΥ ..................................................................................................
155
5.19. ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΚΟΙΝΗΣ ΩΦΕΛΕΙΑΣ ...........................................................................................................
156
5.20. ΛΟΙΠΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΕΞΟΔΑ ................................................................................................................
156
5.21. ΦΟΡΟΙ ................................................................................................................................................
156
5.22. ΙΔΙΟΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΜΕΝΑ ΕΝΣΩΜΑΤΑ ΠΑΓΙΑ ΚΑΙ ΑΥΛΑ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ............................
157
5.23. ΜΙΣΘΩΣΕΙΣ ..........................................................................................................................................
159
5.24. ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΣΕ ΑΚΙΝΗΤΑ ....................................................................................................................
161
5.25. ΣΥΜΜΕΤΟΧΕΣ ΚΑΙ ΛΟΙΠΕΣ ΜΑΚΡΟΠΡΟΘΕΣΜΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ............................................................
162
5.26. ΠΕΛΑΤΕΣ ΚΑΙ ΛΟΙΠΕΣ ΕΜΠΟΡΙΚΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ..................................................................................
163
5.27. ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ .....................................................................................................
165
5.28. ΤΑΜΕΙΑΚΑ ΔΙΑΘΕΣΙΜΑ ΚΑΙ ΙΣΟΔΥΝΑΜΑ ............................................................................................
165
5.29. ΔΙΑΘΕΣΙΜΑ ΤΡΙΤΩΝ ΣΕ ΤΡΑΠΕΖΙΚΟΥΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΥΣ ΟΜΙΛΟΥ .......................................................
166
5.30. ΑΝΑΒΑΛΛΟΜΕΝΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ..........................................................................................................
166
5.31. ΣΥΜΒΑΤΙΚΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ................................................................................................................
168
5.32. ΜΕΤΟΧΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚΑΙ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΑ ........................................................................................
170
5.33. ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΠΑΡΟΧΩΝ ΠΡΟΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΥΣ ..............................................................................
171
5.34. ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΕΣ ΚΑΙ ΛΟΙΠΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ........................................................................................
173
5.35. ΦΟΡΟΙ ΠΛΗΡΩΤΕΟΙ ............................................................................................................................
174
5.36. ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΟΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ...............................................................................................................
174
5.37. ΤΡΕΧΩΝ ΦΟΡΟΣ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΦΟΡΟΣ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΠΛΗΡΩΤΕΟΣ .......................................
174
5.38. ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ .....................................................................................
177
5.39. ΚΕΡΔΗ ΑΝΑ ΜΕΤΟΧΗ ΚΑΙ ΜΕΡΙΣΜΑΤΑ ..............................................................................................
179
5.40. ΕΣΟΔΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ ........................................................................................................................
179
5.41. ΕΠΙΔΙΚΕΣ Ή ΥΠΟ ΔΙΑΙΤΗΣΙΑ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΚΑΙ ΛΟΙΠΕΣ ΕΝΔΕΧΟΜΕΝΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ...........................
179
5.42. ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ...............................................................................................
179
5.43. ΕΥΛΟΓΗ ΑΞΙΑ ......................................................................................................................................
181
5.44. ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΣΗΣ .............
184
5.45. ΑΝΑΠΡΟΣΑΡΜΟΓΕΣ ............................................................................................................................
184
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
4
1. ΔΗΛΩΣΕΙΣ ΜΕΛΩΝ ΤΟΥ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
(σύμφωνα με το άρθρο 4 του Ν.3556/2007)
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
5
ΔΗΛΩΝΟΥΜΕ ΟΤΙ
1. εξ όσων γνωρίζουμε, οι εταιρικές και ενοποιημένες ετήσιες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις του Ομίλου και της Εταιρείας, οι οποίες καταρτίστηκαν σύμφωνα με τα ισχύοντα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση και εφαρμόζονται, απεικονίζουν κατά τρόπο αληθή τα στοιχεία του ενεργητικού και των υποχρεώσεων, την καθαρή θέση της 31.12.2023 και τα αποτελέσματα της χρήσης 2023 της «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑ-ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ», καθώς και των επιχειρήσεων που περιλαμβάνονται στην ενοποίηση εκλαμβανομένων ως σύνολο,
2. εξ όσων γνωρίζουμε, η συνημμένη έκθεση της χρήσης 2023 του Διοικητικού Συμβουλίου απεικονίζει κατά τρόπο αληθή την εξέλιξη, τις επιδόσεις, τη θέση της Εταιρείας «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑ- ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ» καθώς και των επιχειρήσεων που περιλαμβάνονται στην ενοποίηση εκλαμβανομένων ως σύνολο, συμπεριλαμβανομένης της περιγραφής των κυριοτέρων κινδύνων και αβεβαιοτήτων που αντιμετωπίζουν,
3. εξ όσων γνωρίζουμε, οι συνημμένες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις της χρήσης 2023 είναι εκείνες που εγκρίθηκαν από το Διοικητικό Συμβούλιο της «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑ-ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ» την 27.03.2024 και έχουν δημοσιοποιηθεί με την ανάρτηση τους στο διαδίκτυο, στη διεύθυνση
www . athexgroup . gr
.
Αθήνα, 27 Μαρτίου 202 4
Ο
ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΟΥ Δ.Σ.
Ο
ΔΙΕΥΘΥΝΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ
ΤΟ
ΜΕΛΟΣ Δ.Σ.
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΧΑΝΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ
ΙΩΑΝΝΗΣ ΚΟΝΤΟΠΟΥΛΟΣ
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΔΟΥΚΙΔΗΣ
Α.Δ. Τ.: Χ- 501829
Α.Δ.Τ.: Α Α -2 46553
Α.Δ.Τ.: Χ-468731
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
6
2. ΕΚΘΕΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΟΥ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
ΤΗΣ «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑ – ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ»
ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΑΠΟ 1 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ ΕΩΣ 31 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2023
(σύμφωνα με το άρθρο 4 του Ν. 3556/2007)
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
7
Το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑ – ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ (Χρηματιστήριο Αθηνών ή ATHEX ή Εταιρεία) παρουσιάζει την Έκθεσή του για τις ατομικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις της χρήσης που έληξε την 31.12.2023, σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν. 4548/2018, του Ν. 4706/2020, το άρθρο 4 του Ν.3556/2007 και τις επ΄αυτού εκδοθείσες εκτελεστικές αποφάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς.
Οι ατομικές και ενοποιημένες ετήσιες χρηματοοικονομικές καταστάσεις συντάχθηκαν βάσει των Διεθνών Προτύπων Χρηματοοικονομικής Αναφοράς που υιοθετήθηκαν από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
ΕΞΕΛΙΞΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ 2023
Το 2023 ο Όμιλος συνέχισε να υλοποιεί την νέα στρατηγική του, η οποία βασίζεται σε 5 βασικούς πυλώνες: α) ενίσχυση της συναλλακτικής δραστηριότητας, β) αύξηση εσόδων από υφιστάμενες υπηρεσίες και διερεύνηση νέων, γ) βέλτιστη εξυπηρέτηση των διεθνών πελατών του, δ) βελτίωση του λειτουργικού μοντέλου του Ομίλου και ε) ψηφιακή καινοτομία.
Δραστηριότητα στις Αγορές του Χρηματιστηρίου Αθηνών
Βασικές χρηματιστηριακές πληροφορίες
Ο Γενικός Δείκτης του Χρηματιστηρίου Αθηνών έκλεισε την 31.12.2023 στις 1.293,14 μονάδες, αυξημένος κατά 39,1% από τις 929,79 μονάδες στο τέλος του 2022. Η μέση κεφαλαιοποίηση της αγοράς διαμορφώθηκε στα €80,7 δις, αυξημένη κατά 27,5% σε σχέση με το 2022 (€63,3 δις).
Η συνολική αξία συναλλαγών το 2023 (€27,6 δις) παρουσιάζει αύξηση 50,8% σε σχέση με το 2022 (€18,3 δις), ενώ η μέση ημερήσια αξία συναλλαγών ανήλθε σε €111,0 εκ. έναντι €73,7 εκ. το 2022, εμφανίζοντας αύξηση 50,6%.
Το 2023 αντλήθηκαν κεφάλαια συνολικού ύψους €1,74 δις, εκ των οποίων €600 εκ. μέσω έκδοσης ομολόγων.
Οργανωμένη Αγορά – εταιρικές πράξεις
Τον Νοέμβριο, το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΤΧΣ) διέθεσε 22% των υφιστάμενων μετοχών της Εθνικής Τράπεζας (ΕΤΕ) στο πλαίσιο της επιτυχούς ολοκλήρωσης διάθεσης μέσω Δημόσιας Προσφοράς μετοχών αξίας €1,1 δις που μεταβιβάστηκαν στο ευρώ επενδυτικό κοινό.
Είχαν προηγηθεί μέσα στο 2023 οι μεταβιβάσεις του 1,4% των μετοχών της Eurobank (ΕΥΡΩΒ) αξίας €93,7 εκ. τον Σεπτέμβριο και του 9% της Alpha Bank (ΑΛΦΑ) αξίας €293,5 εκ. τον Οκτώβριο.
Οι μεγαλύτερες εταιρικές πράξεις το 2023 ήταν οι εξής:
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
8
Εταιρικές πράξεις – εισαγωγές μετοχών ( IPO , AMK ) *
Εταιρεία
Εταιρική πράξη
Αντληθέντα κεφάλαια (€ εκ.)
Σχόλιο
Optima Bank
IPO
151
Trade Estates
IPO
56
Orilina Properties
IPO
31
AustriaCard Holdings AG
IPO
0
Παράλληλη έναρξη διαπραγμάτευσης στα Χρηματιστήρια Αθηνών και Βιέννης
Attica Bank
ΑΜΚ
473
Intralot
ΑΜΚ
135
ΟΠΑΠ
AMK
106
Επανεπένδυση μερίσματος
Trastor
AMK
75
* IPO – Initial Public Offer (νέα εισαγωγή) | ΑΜΚ – Αύξηση Μετοχικού Κεφαλαίου
Εταιρικές πράξεις – εισαγωγές ομολόγων
Εταιρεία
Διάρκεια | Επιτόκιο
Αντληθέντα κεφάλαια (€ εκ.)
Σχόλιο
Mytilineos
7 έτη | 4,0 %
50 0
Ideal Holdings
5 έτη | 5 , 5 %
100
Διεθνείς συνεργασίες
Το 2023 ο Όμιλος διεύρυνε τις διεθνείς του συνεργασίες, ολοκληρώνοντας με επιτυχία ένα σημαντικό ορόσημο προς την ενσωμάτωση της αγοράς ενέργειας της Αλβανίας στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού μοντέλου ( EU Target Model), που είχε ως αποτέλεσμα την επιτυχημένη έναρξη της Day-ahead αγοράς ενέργειας του Αλβανικού Χρηματιστηρίου Ενέργειας (ALPEX) και των συναλλακτικών και μετασυναλλακτικών δραστηριοτήτων του. Ο Όμιλος μαζί με την υποστήριξη και συμβολή του Ελληνικού Χρηματιστηρίου Ενέργειας (EnExGroup) δημιούργησε ένα νέο ρυθμιστικό πλαίσιο, τα σχετικά συστήματα και τις λειτουργικές διαδικασίες, καθώς και τη διενέργεια των σχετικών δράσεων εκπαίδευσης και ενημέρωσης των συμμετεχόντων. Η προαναφερόμενη συνεργασία συνεχίζεται ώστε να ευοδωθούν και οι υπόλοιπες δράσεις του ALPEX για την εφαρμογή των ευρωπαϊκών προτύπων, αλλά και την ευρύτερη συνεργασία μεταξύ των Αγορών Ενέργειας στην περιοχή.
Βελτίωση λειτουργίας Ομίλου
Το 2023 ο Όμιλος συνέχισε μια σειρά από έργα με στόχο την αναβάθμιση και βελτίωση των υπηρεσιών του. Σε συνεργασία με εξωτερικό σύμβουλο, προχωράει με τον σχεδιασμό της αναδιοργάνωσης και αλλαγής του λειτουργικού μοντέλου της Πληροφορικής με στόχο την βέλτιστη υποστήριξη των στρατηγικών στόχων του.
Τα κύρια έργα και δράσεις του Ομίλου ATHEX το 2023 επιπλέον αφορούσαν τη συνεχή βελτίωση του λειτουργικού του περιβάλλοντος και την προσαρμογή του στις εξελίξεις που προκύπτουν από τις νέες σημαντικές ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες στο χώρο των υπηρεσιών εκκαθάρισης. Αρχικά, ο Όμιλος προχώρησε στον προσδιορισμό και την καταγραφή των προδιαγραφών που απαιτούνται για την προσαρμογή των υπηρεσιών και των συστημάτων του στις απαιτήσεις του νέου Κανονισμού EMIR REFIT , καθώς αναμένεται να απαιτηθούν σημαντικές αλλαγές στην εφαρμογή του EMIR TR , το οποίο αφορά την υποχρέωση αναφοράς των συναλλαγών και θέσεων για παράγωγα προϊόντα. Το έργο θα ολοκληρωθεί και θα τεθεί σε παραγωγή στις 29.04.2024.
Τέλος, στο πλαίσιο του έργου «Τ2-Τ2 S Consolidation » της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), το οποίο αφορά στην τεχνική και λειτουργική ενοποίηση του συστήματος πληρωμών TARGET 2 και του συστήματος διακανονισμού TARGET 2- Securities ( T 2 S ) και στοχεύει στη βελτιστοποίηση της διαχείρισης της ρευστότητας των
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
9
συμμετεχόντων μέσω κεντρικού εργαλείου διαχείρισης της ρευστότητας ( Central Liquidity Management - CLM ), η Εταιρεία προέβη στις απαραίτητες προσαρμογές των υπηρεσιών της εισάγοντας τη χρήση νέων μηνυμάτων ISO 20022 και νέων υπηρεσιών διασύνδεσης από τον πάροχο SWIFT . Το έργο τέθηκε σε παραγωγή στις 20.03.2023.
Νέες Υπηρεσίες / Προϊόντα
Εντός του 2023 ο Όμιλος ανέπτυξε νέες ή βελτιωμένες υπηρεσίες από τις οποίες είχε έσοδα.
• Στο πλαίσιο των συνεχών προσπαθειών του για την ανάπτυξη της αγοράς παραγώγων, την διεύρυνση του χαρτοφυλακίου των προϊόντων του και την ενίσχυση της προβολής του στην διεθνή επενδυτική κοινότητα, ο Όμιλος συνεργάστηκε με τον διεθνή οίκο ΜSCI, για τη δημιουργία ενός νέου παράγωγου προϊόντος που συνδέεται με τον νέο MSCI Greece Rebased Index και ξεκίνησε να διαπραγματεύεται στην αγορά Παραγώγων του Χρηματιστηρίου Αθηνών στις 10 Μαΐου 2023.
• Σχεδιάστηκε και τέθηκε σε παραγωγή η καινοτόμος ηλεκτρονική υπηρεσία του Ομίλου, της διεξαγωγής των Γενικών Συνελεύσεων των εταιρειών με υβριδικό μοντέλο. Με την αναβάθμιση αυτή ο Όμιλος εκτός από την διατήρηση των εσόδων του ικανοποίησε και τις ανάγκες των πελατών του για αποτελεσματικότερες Γενικές Συνελεύσεις με υβριδικό μοντέλο κάνοντας χρήση της ψηφιακής τεχνολογίας.
Προώθηση αγοράς
Το 2023 ο Όμιλος συμμετείχε σε νέες εκδηλώσεις που διοργανώθηκαν σε συνεργασία με άλλους καταξιωμένους φορείς της αγοράς με στόχο την προώθηση της Ελληνικής κεφαλαιαγοράς.
• Τον Ιούνιο διοργάνωσε, για πρώτη φορά στη Γενεύη, σε συνεργασία με την CF&B Communication, το European MidCap Event. Στο επενδυτικό συνέδριο παραβρέθηκαν υψηλόβαθμα στελέχη εισηγμένων εταιρειών μεσαίας κεφαλαιοποίησης και πραγματοποίησαν συναντήσεις με διαχειριστές κεφαλαίων Ελβετικών επενδυτικών οίκων προκειμένου να τους ενημερώσουν για το προφίλ αλλά και τα επενδυτικά σχέδια των εταιρειών τους.
• Παρόμοιες εκδηλώσεις σε συνεργασία με την CF&B Communication οργανώθηκαν στο Παρίσι τον Ιούνιο και στην Φρανκφούρτη τον Οκτώβριο.
• Τον Σεπτέμβριο η HSBC διοργάνωσε επενδυτικό ταξίδι ( reverse roadshow ) με την υποστήριξη του Χρηματιστηρίου Αθηνών, στο οποίο συμμετείχαν εκπρόσωποι μεγάλων διεθνών επενδυτών οίκων στην Αθήνα, οι οποίοι είχαν την ευκαιρία να συναντηθούν με ανώτατα στελέχη εταιρειών εισηγμένων στο Χρηματιστήριο Αθηνών, συμπεριλαμβανομένου του Ομίλου του Χρηματιστηρίου Αθηνών (ΕΧΑΕ), καθώς και με στελέχη της κυβέρνησης και άλλους θεσμικούς παράγοντες.
• Τον Νοέμβριο ένωσε για δεύτερη φορά τις δυνάμεις του με τη Morgan Stanley για τη διοργάνωση του Ελληνικού Επενδυτικού Συνεδρίου που πραγματοποιήθηκε στο Συνεδριακό Κέντρο της Morgan Stanley στο Λονδίνο, στο οποίο εισηγμένες στο Χρηματιστήριο εταιρείες πραγματοποίησαν συναντήσεις με θεσμικούς επενδυτές.
Επιπροσθέτως, τον Ιούλιο ο Όμιλος μαζί με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (EBRD) ανακοίνωσαν την διενέργεια διαγωνισμού για το έργο: “PR 009896 – Research Coverage Project: Provision of research coverage services for selected listed Greek companies in the Athens Stock Exchange”, το οποίο πραγματοποιείται στο πλαίσιο του Προγράμματος “SME Pre-Listing Support" της EBRD. H σημαντική αυτή πρωτοβουλία έχει ως στόχο την ανάδειξη των προοπτικών των εισηγμένων εταιρειών και την ανάπτυξη της ελληνικής κεφαλαιαγοράς, μέσω της παροχής υψηλής ποιότητας χρηματιστηριακών αναλύσεων (research reports) βάσει διεθνών προδιαγραφών, για τουλάχιστον 8 εταιρείες εισηγμένες στο Χρηματιστήριο Αθηνών, οι οποίες μέχρι σήμερα δεν τύγχαναν αντίστοιχης κάλυψης. Οι αναλύσεις αυτές θα είναι δωρεάν διαθέσιμες για χρονική περίοδο δύο ετών, και αναμένεται να ενισχύσουν την αναγνωρισιμότητα των εταιρειών αυτών από τους επενδυτές, και κατ’ επέκταση τη ρευστότητα των μετοχών τους.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
10
Περιβάλλον-Κοινωνία-Εταιρική Διακυβέρνηση ( ESG )
Όσον αφορά τον τομέα ESG (Περιβάλλον, Κοινωνία Εταιρική Διακυβέρνηση), το 2023 ο Όμιλος ξεκίνησε η λειτουργία του ATHEX ESG Data Portal το οποίο αποτελεί ένα ολοκληρωμένο πληροφοριακό σύστημα συγκέντρωσης ESG δεδομένων για ελληνικές εισηγμένες και μη εταιρείες.
Ήδη μέσα σε ένα πολύ σύντομο χρονικό διάστημα από την έναρξη λειτουργίας της νέας πλατφόρμας, έχουν εγγραφεί περισσότερες από 120 εταιρείες με πολλές από αυτές να χρησιμοποιούν ήδη τις νέες υπηρεσίες που παρέχουμε για τη βελτίωση της δημοσιοποίησης των ESG πληροφοριών τους. Επίσης, η πλατφόρμα αποτελεί κεντρικό σημείο αναφοράς για επενδυτές που επιθυμούν να βρίσκουν τυποποιημένες, και κατά συνέπεια ευκολότερα συγκρίσιμες πληροφορίες, σχετιζόμενες με τις ESG δράσεις των εταιρειών.
Η νέα αυτή πρωτοβουλία εντάσσεται στο πλαίσιο δράσεων που λαμβάνει ο Όμιλος για την κινητοποίηση του οικοσυστήματος σε θέματα που αφορούν το ESG, ανταποκρινόμενος στον θεσμικό του ρόλο στην ελληνική κεφαλαιαγορά.
Οι δράσεις αυτές περιλαμβάνουν μεταξύ άλλων, συμμετοχή στην πρωτοβουλία “Sustainable Stock Exchanges” των Ηνωμένων Εθνών, την έκδοση του “Οδηγού Δημοσιοποίησης ESG Πληροφοριών”, τη δημιουργία του “ATHEX ESG Δείκτη” και της πληροφοριακής ενότητας “ΑTHEX BONDS GREENet” καθώς και τη διοργάνωση σειράς σεμιναρίων με θέμα το ESG και τη βιώσιμη χρηματοδότηση.
ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ
Αποτελέσματα 2023 του Ομίλου
Ο κύκλος εργασιών της χρήσης 2023 για τον Όμιλο Χρηματιστηρίου Αθηνών ανήλθε σε €47,1 εκ., έναντι €37,8 εκ. της αντίστοιχης χρήσης του 2022, σημειώνοντας αύξηση 24,5%. Το 61,3% του κύκλου εργασιών του Ομίλου προέρχεται από τα δικαιώματα από τη διαπραγμάτευση, μετασυναλλακτικές υπηρεσίες (κυρίως εκκαθάριση και διακανονισμό) των συναλλαγών στο Χρηματιστήριο Αθηνών, το 15,7% προέρχεται από υπηρεσίες τεχνολογίας όπως έσοδα ψηφιακών υπηρεσιών, υποδομών και τεχνολογικών λύσεων σε άλλες αγορές και το 23,1% από άλλες υπηρεσίες (εισαγωγές/υπηρεσίες προς εκδότριες, υπηρεσίες πληροφόρησης κ.α.).
Το EBITDA της χρήσης 2023 ανήλθε σε €19,0 εκ. έναντι των €12,5 εκ. του αντίστοιχου περσινού διαστήματος παρουσιάζοντας αύξηση κατά 52,3%.
Τα κέρδη προ φόρων, χρηματοδοτικών και επενδυτικών αποτελεσμάτων (ΕΒΙΤ) διαμορφώθηκαν στα €15,2 εκ., έναντι €8,7 εκ. το αντίστοιχο περυσινό διάστημα, σημειώνοντας αύξηση κατά 74,0%.
Με την αφαίρεση του φόρου εισοδήματος ύψους €3,9 εκ. τα καθαρά κέρδη μετά από φόρους διαμορφώνονται για τον Όμιλο Χρηματιστηρίου Αθηνών σε €13,0 εκ., αυξημένα κατά 58,3% σε σχέση με την χρήση 2022. Συμπεριλαμβανομένων των λοιπών συνολικών εισοδημάτων (αποτίμηση ακινήτων και συμμετοχών), διαμορφώνονται σε €12,2 εκ. έναντι €9,4 εκ. την περσινή χρήση παρουσιάζοντας αύξηση 30,1%.
Μητρική Εταιρεία του Ομίλου Χρηματιστήριο Αθηνών
Για τη μητρική Εταιρεία ο κύκλος εργασιών διαμορφώθηκε στα €21,8 εκ. στη χρήση 2023 αυξημένος κατά 21,6% σε σχέση με την χρήση 2022.
Το EBITDA της χρήσης 2023 ανήλθε σε €5,5 εκ έναντι των €3,3 εκ. του αντίστοιχου περσινού διαστήματος παρουσιάζοντας αύξηση κατά 67,9%.
Τα κέρδη προ φόρων, χρηματοδοτικών και επενδυτικών αποτελεσμάτων (ΕΒΙΤ) διαμορφώθηκαν στα €3,2 εκ., έναντι €1,1 εκ. το αντίστοιχο περυσινό διάστημα, σημειώνοντας αύξηση 181,4%.
Με την αφαίρεση του φόρου εισοδήματος ύψους €970 χιλ. τα καθαρά κέρδη μετά από φόρους διαμορφώνονται για την μητρική εταιρεία σε €8,1 εκ. έναντι €6,3 εκ., σημειώνοντας αύξηση 29,5%. Συμπεριλαμβανομένων των λοιπών συνολικών εισοδημάτων (αποτίμηση συμμετοχών), διαμορφώνονται σε €6,6 εκ. έναντι €6,9 εκ. την περσινή χρήση παρουσιάζοντας μείωση 4,5%.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
11
ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΥΛΟΓΗΣ ΑΞΙΑΣ ΜΕΣΩ ΛΟΙΠΩΝ ΣΥΝΟΛΙΚΩΝ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΩΝ
Το Χρηματιστήριο Αθηνών, μετά την επιτυχή συμμετοχή του στο διαγωνισμό της CMA Kuwait για την ιδιωτικοποίηση του Boursa Kuwait , αποτελεί μέτοχο του Boursa Kuwait με ποσοστό 0,779%, που αντιστοιχεί σε 1.564.500 μετοχές.
H μετοχή του Boursa Kuwait ξεκίνησε να διαπραγματεύεται στην οργανωμένη αγορά αξιών του Κουβέιτ την 14.09.2020. Την 31.12.2023 οι μετοχές εμφάνισαν ζημία αποτίμησης €1,9 εκ. σε σχέση με την 31.12.2022, η οποία λογιστικοποιήθηκε στο ειδικό αποθεματικό αποτίμησης χρεογράφων.
ΔΙΑΘΕΣΙΜΑ ΤΡΙΤΩΝ ΣΕ ΤΡΑΠΕΖΙΚΟΥΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΥΣ ATHEXClear
Ο Όμιλος, μέσω της θυγατρικής ATHEXClear , εναρμονίζεται με το πλαίσιο εταιρικής διακυβέρνησης που καθορίζεται από τον κανονισμό 648/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (Κανονισμός EMIR ) και τηρεί όλες τις εξασφαλίσεις σε μετρητά που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης από την Εταιρεία και σχετίζονται με την αγορά αξιών και την αγορά παραγώγων, καθώς επίσης και τα ίδια ταμειακά διαθέσιμα της ATHEXClear σε λογαριασμό της ως άμεσος συμμετέχων μέσω διαδικτύου στο Σύστημα Ταχείας Μεταφοράς Κεφαλαίου και Διακανονισμού σε συνεχή χρόνο ( TARGET 2- GR ), στην Τράπεζα της Ελλάδος.
Συνεπώς τα ίδια διαθέσιμα και τα διαθέσιμα τρίτων (ασφάλειες) κατατίθενται στον ίδιο λογαριασμό που τηρεί η ATHEXClear , στην Τράπεζα της Ελλάδος, με αποτέλεσμα να είναι απαραίτητος ο διαχωρισμός τους ώστε οι εξασφαλίσεις που εισπράττει η ATHEXClear να απεικονίζονται ξεχωριστά στο κυκλοφορούν ενεργητικό της 31.12.2023. Στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης της 31.12.2023 απεικονίζονται ισόποσα και στο κυκλοφορούν ενεργητικό και στις βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις ως «διαθέσιμα τρίτων σε τραπεζικό λογαριασμό Εταιρείας» και αφορούν μερίδες μελών στο Κεφάλαιο Εκκαθάρισης καθώς και ασφάλειες στις αγορές αξιών και παραγώγων που ήταν κατατεθειμένες στον τραπεζικό λογαριασμό που τηρεί η ATHEXClear στην ΤτΕ την 31.12.2023.
Την 31.12.2023 στο λογαριασμό της ΤτΕ είχαν κατατεθεί ασφάλειες στην αγορά αξιών ύψους €137,3 εκ. και των παραγώγων ύψους €127,5 εκ..
ΜΕΤΟΧΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ
Το μετοχικό κεφάλαιο της Εταιρείας ανέρχεται σε €25.346.160,00 και διαιρείται σε 60.348.000 μετοχές, ονομαστικής αξίας €0,42 έκαστη.
Η Εταιρεία είναι εισηγμένη στο Χρηματιστήριο Αθηνών και οι μετοχές της διαπραγματεύονται στο σύνολό τους στην αγορά αξιών του Χρηματιστηρίου Αθηνών στην Κύρια Αγορά με Υψηλή Συναλλακτική Δραστηριότητα. Οι μετοχές της Εταιρείας είναι κοινές ονομαστικές με δικαίωμα ψήφου.
ΙΔΙΕΣ ΜΕΤΟΧΕΣ
Με απόφαση της Τακτικής Γενικής Συνέλευσης της 31.05.2021 χορηγήθηκε έγκριση για την α πόκτηση από την Εταιρεία ιδίων μετοχών σύμφωνα με τους όρους και προϋποθέσεις που προβλέπει το άρθρο 49 του Ν. 4548/2018, για χρονικό διάστημα, που δε θα υπερβαίνει τους δώδεκα (12) μήνες, με κατώτατη τιμή αγοράς τα 0,49 ευρώ και ανώτατη τιμή αγοράς τα 5,00 ευρώ. Ο ανώτατος αριθμός των ιδίων μετοχών προς αγορά, δε θα υπερβαίνει το 10% του εκάστοτε καταβεβλημένου μετοχικού κεφαλαίου.
Το πρόγραμμα αγοράς ιδίων μετοχών ξεκίνησε στις 3.12.2021 και ολοκληρώθηκε στις 30.11.2022. Η Εταιρεία κατέχει 2.498.000 ίδιες μετοχές, με μέση τιμή κτήσης €3,336 ανά μετοχή και συνολική αξία €8,33 εκ., οι οποίες αντιστοιχούν σε 4,14% των δικαιωμάτων ψήφου της Εταιρείας.
Με απόφαση της Τακτικής Γενικής Συνέλευσης της 08.06.2023 χορηγήθηκε έγκριση για την απόκτηση από την Εταιρεία ιδίων μετοχών σύμφωνα με τους όρους και προϋποθέσεις που προβλέπει το άρθρο 49 του Ν. 4548/2018, για χρονικό διάστημα, που δε θα υπερβαίνει τους είκοσι τέσσερις (24) μήνες, με κατώτατη τιμή αγοράς τα 0,42 ευρώ και ανώτατη τιμή αγοράς τα 6,00 ευρώ. Ο ανώτατος αριθμός των ιδίων μετοχών προς αγορά, δε θα υπερβαίνει το 10% του εκάστοτε καταβεβλημένου μετοχικού κεφαλαίου.
Δεν έχει γίνει καμία αγορά Ιδίων Μετοχών του νέου προγράμματος έως τις 27.03.2024.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
12
ΜΕΡΙΣΜΑΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ
Η Τακτική Γενική Συνέλευση των μετόχων της Ελληνικά Χρηματιστήρια - Χρηματιστήριο Αθηνών Ανώνυμη Εταιρεία Συμμετοχών της 08.06.2023, αποφάσισε τη διανομή μερίσματος για τη χρήση 2022 ύψους €9.052.200 ή €0,15 ανά μετοχή στους μετόχους. Από το ποσό αυτό, ποσό €6.638.280 αφορά διανομή μέρους του υπερβάλλοντος υποχρεωτικού τακτικού αποθεματικού της Εταιρείας. Η αποκοπή του δικαιώματος έγινε την 14.6.2023 και το μέρισμα καταβλήθηκε την 20.6.2023.
ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΜΕΤΑΞΥ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ
Οι συναλλαγές που αφορούν το κόστος μισθοδοσίας Διευθυντικών στελεχών και μελών του Δ.Σ. για το έτος 2023 ανέρχονται στο ποσό των €3.025 χιλ. για τον Όμιλο και €2.448 χιλ. για την Εταιρεία. Πέραν αυτών των συναλλαγών και των συναλλαγών που αναφέρονται στη σημείωση 5.38 των συνημμένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων, δεν πραγματοποιήθηκαν άλλες συναλλαγές με συνδεδεμένα πρόσωπα, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο ΔΛΠ 24, οι οποίες θα μπορούσαν να επηρεάσουν ουσιαστικά τη χρηματοοικονομική θέση ή τις επιδόσεις του Ομίλου κατά την εν λόγω περίοδο. Δεν υπάρχει υπόλοιπο (χρεωστικό ή πιστωτικό) από τις συναλλαγές αυτές την 31.12.2023. Για τις υπόλοιπες συναλλαγές μεταξύ συνδεδεμένων μερών βλ. σημ. 5.38.
ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΑ
Ο Όμιλος μέσω της θυγατρικής «ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΙΚΟ ΑΠΟΘΕΤΗΡΙΟ ΤΙΤΛΩΝ Α.Ε.»- (ATHEXCSD) τηρεί υποκατάστημα στην Θεσσαλονίκη στην οδό Κατούνη.
ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΟ 2024 ΚΑΙ ΜΕΤΑ
Τόσο η ελληνική όσο και η παγκόσμια οικονομία επιβραδύνθηκε το 2023. Ωστόσο, αποδεικνύεται ανθεκτικότερη σε σχέση με ό,τι προβλεπόταν στην αρχή του έτους. Ο επίμονα υψηλός πληθωρισμός, αν και μειούμενος, το υψηλό χρέος, οι επιπτώσεις του πολέμου στην Ουκρανία και η εκ νέου αύξηση της αβεβαιότητας από τον Οκτώβριο λόγω των γεωπολιτικών εντάσεων στη Μέση Ανατολή επιδρούν αρνητικά στην οικονομική δραστηριότητα και στις προσδοκίες.
Σύμφωνα με την Ενδιάμεση Έκθεση της Τράπεζας της Ελλάδος που δημοσιεύτηκε το Δεκέμβριο του 2023, η ελληνική οικονομία συνέχισε κατά τη διάρκεια του 2023 να αναπτύσσεται. Για τα έτη 2024 και 2025 ο ρυθμός ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας αναμένεται να διαμορφωθεί στο 2,5% από 2,4% το 2023 και να υποχωρήσει ελαφρά στο 2,3% το 2026.
Ο γενικός πληθωρισμός σημείωσε σημαντική επιβράδυνση, πρωτίστως λόγω της συνεχιζόμενης υποχώρησης των τιμών των ενεργειακών αγαθών.
Βασικές κινητήριες δυνάμεις της οικονομίας τα επόμενα έτη θα συνεχίσουν να είναι η ιδιωτική κατανάλωση, οι επενδύσεις και οι εξαγωγές, ενώ η καθαρή συμβολή του εξωτερικού τομέα θα είναι οριακά αρνητική. Η νομισματική πολιτική εκτιμάται ότι θα συνεχίσει να επιδρά συσταλτικά στην οικονομική δραστηριότητα μέσω της διατήρησης των επιτοκίων σε υψηλά επίπεδα, ενώ θετικά στην ανάπτυξη θα συμβάλουν οι επενδύσεις χάρη στους πόρους του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Παρά την επιδείνωση του διεθνούς περιβάλλοντος και την αυξημένη αβεβαιότητα, η ανθεκτικότητα της ελληνικής οικονομίας αναγνωρίστηκε από τους οργανισμούς αξιολόγησης, με αποκορύφωμα την αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας του Ελληνικού Δημοσίου σε επενδυτική βαθμίδα. Στις εξελίξεις αυτές συνετέλεσαν οι σταθερά βελτιούμενες δημοσιονομικές επιδόσεις, υποστηριζόμενες από θετικούς και ισχυρούς ρυθμούς οικονομικής μεγέθυνσης άνω του ευρωπαϊκού μέσου όρου.
Η υποχώρηση των τιμών ενέργειας και η επιβεβαίωση των προβλέψεων ότι ο πληθωρισμός αποκλιμακώνεται, παρότι συνεχίζεται η πολεμική σύρραξη στην Ουκρανία και στην Μέση Ανατολή, θα επιτρέψουν την ταχεία επιστροφή στην κανονικότητα και την διάθεση ανάληψης ρίσκου διαμορφώνοντας θετική προοπτική και για την ενίσχυση του κλίματος στις εγχώριες επιχειρήσεις. Αυτό αποτυπώνεται και στην ελληνική κεφαλαιαγορά, με τον Γενικό Δείκτη το πρώτο τρίμηνο (έως 26.3) του έτους να παρουσιάζει αύξηση 10,0%, στις 1.422,51 μονάδες, και τον μέσο ημερήσιο τζίρο να είναι αυξημένος κατά 31,1% σε σχέση με το 2023 (€145,5 εκ. έναντι €111,0 εκ.)
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
13
Στο άμεσο μέλλον αναμένεται επίσης να είναι αισθητή η συνδρομή των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης όπως περιγράφεται και στο σχέδιο Ελλάδα 2.0, η ελληνική κεφαλαιαγορά αναμένεται να έχει κεντρικό ρόλο με θετικά αποτελέσματα στα μεγέθη του Ομίλου.
ΚΥΚΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ - ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΚΑΙ ΑΒΕΒΑΙΟΤΗΤΕΣ
Σημαντικές πηγές εσόδων για τον Όμιλο, πέρα από τις προμήθειες των συναλλαγών που διενεργούνται στις αγορές του Χρηματιστηρίου Αθηνών και καταβάλλονται από τα Μέλη είναι τα έσοδα από εντολές και τερματικά των Μελών, έσοδα από συνδρομές Μελών και Χειριστών, έσοδα από συνδρομές και αυξήσεις μετοχικών κεφαλαίων εισηγμένων εταιρειών και εταιρικές πράξεις γενικότερα, έσοδα από παρόχους πληροφόρησης, έσοδα από υπηρεσίες διοικητικής-τεχνολογικής- υπολογιστικής υποστήριξης, εκπαιδευτικές υπηρεσίες, κλπ.
Ο κύκλος εργασιών του Ομίλου, διαμορφώνεται σε μεγάλο βαθμό από παράγοντες τους οποίους δεν δύναται να επηρεάσει, καθώς συνδέονται με τις εξελίξεις των μεγεθών της ελληνικής κεφαλαιαγοράς, τα οποία με τη σειρά τους επηρεάζονται από μια σειρά παραγόντων, όπως τα βασικά οικονομικά στοιχεία των εισηγμένων εταιρειών, τα θεμελιώδη μακροοικονομικά στοιχεία της ελληνικής οικονομίας, καθώς επίσης και από τις εξελίξεις στις διεθνείς κεφαλαιαγορές.
Αντίθετα με το σκέλος των εσόδων, των οποίων το μέγεθος δεν μπορεί εν μέρει να ελεγχθεί από τις Εταιρείες του Ομίλου, στο σκέλος των εξόδων καταβάλλονται συντονισμένες προσπάθειες συνεχούς εξορθολογισμού τους, με σκοπό τη βελτίωση των οικονομικών αποτελεσμάτων του Ομίλου και την κατανομής τους σε δραστηριότητες προστιθέμενης αξίας.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
14
ΜΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜ IKH ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ
Επιχειρηματικό μοντέλο
Διαπραγμάτευση (trading): Το Χρηματιστήριο Αθηνών λειτουργεί την απαραίτητη υποδομή ώστε οι οργανωμένες αγορές μετοχών, ομολόγων, καθώς και παραγώγων – συμβολαίων επί άλλων αξιών ή δεικτών (όπως μετοχές, χρηματιστηριακοί δείκτες κ.α.) - να εξασφαλίζουν τους Ευρωπαϊκά θεσμοθετημένους όρους διαφάνειας και αποτελεσματικότητας. Το Χρηματιστήριο λειτουργεί επίσης και την Εναλλακτική Αγορά (ΕΝ.Α.) για μικρότερες, αναπτυσσόμενες εταιρίες.
Μετασυναλλακτικές υπηρεσίες - Εκκαθάριση (clearing): Εκκαθάριση είναι η διαδικασία που ακολουθείται για να εξασφαλιστεί ότι οι συναλλαγές που συνάπτονται θα ολοκληρωθούν με τον διακανονισμό τους μέσω της κάλυψης του κινδύνου αντισυμβαλλόμενου. Ο Οίκος Εκκαθάρισης του Ομίλου, η ATHEXClear, παρέχει την πλατφόρμα εκκαθάρισης και επιπλέον λειτουργεί ως κεντρικός αντισυμβαλλόμενος, ως αγοραστής για τους πωλητές και πωλητής για τους αγοραστές, ώστε να ελαχιστοποιεί τον κίνδυνο αντισυμβαλλόμενου.
Μετασυναλλακτικές υπηρεσίες - Διακανονισμός (settlement): Διακανονισμός είναι η διαδικασία ανταλλαγής μεταξύ αγοραστών και πωλητών τίτλων και χρημάτων για την ολοκλήρωση των συναλλαγών που διενεργήθηκαν. Η εγγραφή των αντίστοιχων χρεοπιστώσεων τίτλων στους λογαριασμούς των επενδυτών που τηρούνται στο Σύστημα Άυλων Τίτλων (ΣΑΤ) μέσω αδειοδοτημένων ΕΠΕΥ και τραπεζών (Χειριστές ΣΑΤ), πραγματοποιείται σε αυτό το στάδιο. Η θυγατρική ATHEXCSD παρέχει την σχετική υπηρεσία, ακολουθώντας διεθνείς κανόνες και πρακτικές.
Μετασυναλλακτικές υπηρεσίες - Τήρηση τίτλων (registry): Μετά την ολοκλήρωση του διακανονισμού, οι τίτλοι τηρούνται με ασφάλεια μέσω των Χειριστών ΣΑΤ στους λογαριασμούς των επενδυτών στο ΣΑΤ, όπου οι εταιρείες με εισηγμένους τίτλους (εκδότες τίτλων) βρίσκουν καταγεγραμμένους τους δικαιούχους τίτλων, και οι δικαιούχοι τίτλων τα χαρτοφυλάκιά τους. Η θυγατρική ATHEXCSD προσφέρει στους εκδότες τίτλων υπηρεσίες για την διαχείριση εταιρικών πράξεων (όπως οι αυξήσεις κεφαλαίου κ.α.) και την καταβολή χρηματικών διανομών (όπως μερίσματα και τόκους).
Εισαγωγή (listing) / υπηρεσίες εκδοτριών: Για την άντληση κεφαλαίων με στόχο την ανάπτυξή τους, δυναμικές εταιρείες όλων των μεγεθών επιλέγουν τις κεφαλαιαγορές. Το Χρηματιστήριο Αθηνών υποστηρίζει και διευκολύνει την διαδικασία έκδοσης μετοχών και ομολόγων για την χρηματοδότηση των εταιρειών μέσω των εργαλείων που αναπτύσσει, εξασφαλίζοντας την διαπραγματευσιμότητα των εκδιδόμενων – με διεθνώς ομογενοποιημένους κανόνες – τίτλων.
Υπηρεσίες πληροφόρησης ( Data Services ): Οι ιδιώτες και επαγγελματίες επενδυτές λαμβάνουν επενδυτικές αποφάσεις με βάση τις πληροφορίες και τα δεδομένα της αγοράς. Το Χρηματιστήριο Αθηνών παρέχει πληροφόρηση για τις αγορές αξιών, ομολόγων και παραγώγων, όπως δεδομένα σε πραγματικό χρόνο, ιστορικά δεδομένα, στοιχεία για τους δείκτες του κ.α.
Υπηρεσίες τεχνολογίας ( IT , Digital & Other Services ): Τα τεχνολογικά συστήματα και υποδομές αποτελούν τα θεμέλια του Ομίλου για όλες τις υπηρεσίες που προσφέρει. Ο Όμιλος αναπτύσσει και συντηρεί συστήματα συναλλαγών, εκκαθάρισης, διακανονισμού και αποθετηρίου, καθώς επίσης και την απαραίτητη δικτυακή υποδομή, με υψηλό βαθμό διαθεσιμότητας, και παρέχει αυτές τις υποδομές για υπηρεσίες όπως τεχνολογικές λύσεις προς τον Όμιλο του Χρηματιστηρίου Ενέργειας, του Χρηματιστηρίου του Κουβέιτ, την υπηρεσία Ηλεκτρονικού Βιβλίου Προσφορών (ΗΒιΠ), Axialine , AXIA e - Shareholders Meeting , colocation , υπηρεσίες LEI – EMIR TR – SFTR , X - Net / Inbroker Suite κ.α.
Παρεπόμενες υπηρεσίες ( ancillary services ): Αυτή η κατηγορία περιλαμβάνει τις υποστηρικτικές υπηρεσίες σε άλλες αγορές όπως τον Όμιλου του Χρηματιστήριου Ενέργειας, εκπαίδευση, υπηρεσίες προς επενδυτές κ.α.
Επιχειρηματική βιωσιμότητα και ηθική
Ο Όμιλος Χρηματιστηρίου Αθηνών ακολουθεί εμπορικές, οργανωτικές και λειτουργικές πρακτικές σύμφωνα με τους κανόνες, τη νομοθεσία και τους κανονισμούς που υπαγορεύονται από τις εθνικές και ευρωπαϊκές εποπτικές αρχές, και φροντίζει να λαμβάνει όλες τις σχετικές άδειες που προβλέπονται για τα προϊόντα, υπηρεσίες και λειτουργίες του.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
15
Στο πλαίσιο της βιώσιμης ανάπτυξής της, η Εταιρεία παρακολουθεί όλες τις εξελίξεις στην ευρωπαϊκή και διεθνή αγορά, και φροντίζει ώστε η λειτουργία της και οι υπηρεσίες που παρέχει να καλύπτουν τις σύγχρονες ανάγκες του επενδυτικού κοινού, των συμμετεχόντων στον επιχειρηματικό χώρο που δραστηριοποιείται και της κοινωνίας.
Οι θεμελιώδεις αξίες που διέπουν την κουλτούρα του Ομίλου Χρηματιστηρίου Αθηνών και καθοδηγούν τις δραστηριότητες του είναι η ακεραιότητα, η υπευθυνότητα και ο σεβασμός. Η Εταιρεία θέτει υψηλά πρότυπα ηθικής συμπεριφοράς και έχει ως αρχή τη μηδενική ανοχή σε περιστατικά απάτης, διαφθοράς και κατάχρησης αγοράς, εφαρμόζοντας κατάλληλα μέτρα παρακολούθησης, πρόληψης και αντιμετώπισης τέτοιων περιστατικών σε όλο το φάσμα των δραστηριοτήτων της. Η διαδικασία και τα πρότυπα λογοδοσίας και διαφάνειας για τον εντοπισμό των προαναφερθέντων περιστατικών περιγράφονται στην Πολιτική Διαχείρισης Αναφορών και Καταγγελιών του Ομίλου.
Η Εταιρεία υποστηρίζει ως ενεργό Μέλος τις προσπάθειες του Δικτύου CSR Hellas (Ελληνικό Δίκτυο για την Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη) που στοχεύει στην ενσωμάτωση της υπεύθυνης επιχειρηματικότητας στη στρατηγική και τους βασικούς άξονες της λειτουργίας των επιχειρήσεων, και στην επίτευξη ισορροπίας μεταξύ κερδοφορίας και βιώσιμης ανάπτυξης. Παράλληλα, η Εταιρεία συμμετέχει στην πρωτοβουλία Sustainable Stock Exchanges (SSE) των Ηνωμένων Εθνών, που στοχεύει στην ανάπτυξη των βιώσιμων επενδύσεων στις κεφαλαιαγορές παγκοσμίως, και ενθαρρύνει τη διάχυση βέλτιστων πρακτικών για τη δημοσιοποίηση μη χρηματοοικονομικών στοιχείων και την ενίσχυση των επιδόσεων των εταιρειών σε θέματα που αφορούν το περιβάλλον, την κοινωνία και την εταιρική διακυβέρνηση (ESG).
Βιώσιμα Χρηματοοικονομικά
Αναγνωρίζοντας τη σημασία του ρόλου που καλούνται να διαδραματίσουν φορείς του χρηματοοικονομικού τομέα για τη μετάβαση προς μια πιο πράσινη και βιώσιμη οικονομία, ο Όμιλος έχει προχωρήσει στην ανάπτυξη πρωτοβουλιών που προωθούν τη μη χρηματοοικονομική πληροφόρηση επι θεμάτων που αφορούν το περιβάλλον, την κοινωνία και την διακυβέρνηση (θέματα ESG). Στο πλαίσιο της συμμετοχής του στην πρωτοβουλία Sustainable Stock Exchanges (SSE) των Ηνωμένων Εθνών, ο Όμιλος έχει δημιουργήσει τον «Οδηγό Δημοσιοποίησης Πληροφοριών ESG», ένα πρακτικό εργαλείο για εισηγμένες και μη εταιρείες.
Ο Όμιλος συμμετέχει σε δράσεις ενημέρωσης και διάχυσης διεθνών βέλτιστων πρακτικών για την ανάπτυξη των βιώσιμων επενδύσεων στην Ελληνική αγορά, και υποστηρίζει πρωτοβουλίες όπως το σχέδιο δράσης για τα βιώσιμα χρηματοοικονομικά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με στόχο την ενίσχυση της δραστηριοποίησης του σε θέματα βιώσιμης ανάπτυξης.
Λειτουργία Ομίλου
Ο Όμιλος προσπαθεί συνεχώς να βελτιώνει τις υπηρεσίες που προσφέρει και να λειτουργεί με βάση διεθνή πρότυπα. Συγκεκριμένα, ο Όμιλος έχει υιοθετήσει τα εξής πρότυπα:
Πρότυπο
ATHEX
ATHEXCSD
ATHEXClear
Διαχείριση Επιχειρησιακής Συνέχειας
ISO 22301
✓
✓
✓
Σύστημα Διαχείρισης Ποιότητας
ISO 9001:2015
✓
✓
✓
Σύστημα Διαχείρισης Ασφαλείας Πληροφοριών
ISO/IEC 27001:2013
✓
✓
✓
Επιπροσθέτως, από το 2021 έχει υιοθετήσει Κώδικα Δεοντολογίας Προμηθευτών / Συνεργατών, με τον οποίο είναι υποχρεωμένοι να συμμορφώνονται οι προμηθευτές και συνεργάτες του Ομίλου.
Εργαζόμενοι και κοινωνία
Ο Όμιλος μέσω του δημοσιευμένου Κώδικα Επιχειρηματικής Δεοντολογίας έχει προσδιορίσει το δεοντολογικό και συμπεριφορικό πλαίσιο που διέπει τις δραστηριότητες του και αποτελεί τη βάση όλων των αλληλεπιδράσεων των εργαζομένων και συνεργατών του σε όλο το εύρος δραστηριοτήτων του, σύμφωνα με
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
16
τις αξίες της ακεραιότητας, της υπευθυνότητας και του σεβασμού. Ο Κώδικας Επιχειρηματικής Δεοντολογίας, σε συνδυασμό με τους κανονισμούς, τις πολιτικές και τις εσωτερικές διαδικασίες που είναι σε ισχύ περιγράφει τις συλλογικές μας ευθύνες για τη διεξαγωγή της επιχειρηματικής δραστηριότητας του Ομίλου σύμφωνα με τα υψηλότερα πρότυπα επιχειρηματικής δεοντολογίας και σύμφωνα με όλους τους ισχύοντες νόμους και κανονισμούς.
Πανδημία COVID-19
Και το έτος 2023, στον απόηχο της λήξης της C OVID -19, ο Όμιλος Χρηματιστηρίου Αθηνών συνέχισε να λειτουργεί αποτελεσματικά διασφαλίζοντας ένα ασφαλές και υγιές περιβάλλον για τους/τις εργαζόμενους/ες, επισκέπτες, πελάτες και συνεργάτες του.
Από την αρχή της πανδημίας ο Όμιλος Χρηματιστηρίου Αθηνών προχώρησε στην ταχύτατη ανάληψη μέτρων πρόληψης με στόχο την προστασία των εργαζομένων. Συγκεκριμένα για το έτος 2023 πραγματοποιήθηκαν οι εξής δράσεις:
• Εφαρμογή υβριδικού μοντέλου εργασίας συνδυάζοντας εργασία κατ’ ελάχιστο 2 ημέρες από το γραφείο και 3 ημέρες από το σπίτι. Για το 2023 κατά μέσο όρο το 55% του χρόνου απασχόλησης των εργαζομένων πραγματοποιήθηκε με τηλεργασία.
• Απολυμάνσεις του κτιρίου που στεγάζει τις εταιρείες του Ομίλου.
• Δυνατότητα πραγματοποίησης τεστ C OVID -19 για το προσωπικό που εργάζεται με φυσική παρουσία στις εγκαταστάσεις του κτιρίου και για το προσωπικό ασφαλείας και καθαριότητας συνεργαζόμενων εταιρειών για λόγους πρόληψης, εφόσον καθίσταται ανάγκη.
• Παροχή οδηγιών, υγειονομικού υλικού πρόληψης/προστασίας (μάσκες, αντισηπτικά) και δυνατότητα πραγματοποίησης Rapid tests σε επισκέπτες/ριες και προσωπικό με έκτακτη προσέλευση στο κτίριο του Ομίλου.
Σεβασμός στα Ανθρώπινα Δικαιώματα
Ο Όμιλος έχει δημοσιεύσει Δήλωση Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων επιδεικνύοντας τη δέσμευσή του για την υποστήριξη των θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων και για την εφαρμογή υπεύθυνων πρακτικών στον χώρο εργασίας.
• Προσφέρει ένα εργασιακό περιβάλλον ίσων ευκαιριών και ίσης μεταχείρισης σε όλο το προσωπικό, με σεβασμό στα ανθρώπινα δικαιώματα και τα εργασιακά δικαιώματα όπως προβλέπονται στο ισχύον νομικό πλαίσιο και τις πολιτικές του Ομίλου για το ανθρώπινο δυναμικό.
• Φροντίζει για τη δημιουργία ασφαλούς εργασιακού περιβάλλοντος, σύμφωνα με τους εθνικούς και ευρωπαϊκούς νόμους και κανονισμούς, μεριμνώντας για την αποτελεσματική διαχείριση θεμάτων υγιεινής, ασφάλειας και ευημερίας του προσωπικού. Σε αυτό το πλαίσιο, ο Όμιλος διευκολύνει και ενθαρρύνει με κάθε τρόπο την ίση πρόσβαση των εργαζομένων και των επισκεπτών με κινητικά προβλήματα στις εγκαταστάσεις του.
• Καταδικάζει οποιαδήποτε μορφή εργασιακής, σεξουαλικής, διαδικτυακής ή άλλης μορφής παρενόχληση στον εργασιακό χώρο.
• Έχει μηδενική ανοχή στην παιδική εργασία ή την αναγκαστική εργασία σε όλη την επιχειρηματική του δραστηριότητα εντός και εκτός της χώρας.
• Σέβεται το δικαίωμα όλων των εργαζομένων να συμμετέχουν στο Σύλλογο των Εργαζομένων και συμμορφώνεται με τους νόμους που αφορούν την εκπροσώπηση των εργαζομένων. Συμμετέχει σε εποικοδομητικό διάλογο με τον Πρόεδρο και τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου του Συλλόγου των Εργαζομένων και επενδύει στη διαμόρφωση μιας σχέσης βασισμένης στην αμοιβαία εμπιστοσύνη, με στόχο την εξασφάλιση της εργασιακής ειρήνης και το όφελος των εργαζομένων. Επιδιώκεται η επικοινωνία και ενημέρωση των μελών του Δ.Σ. του Συλλόγου Εργαζομένων για θέματα που αφορούν στο ανθρώπινο δυναμικό του Ομίλου εξετάζοντας προτάσεις και βελτιώσεις στο πλαίσιο μίας προσπάθειας για ειλικρινή επικοινωνία, ενημέρωση και αμοιβαία αποδεκτές λύσεις προς όφελος όλων των εμπλεκομένων μερών.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
17
Για τη δημιουργία εργασιακού περιβάλλοντος και συνθηκών που βοηθούν στη βελτιστοποίηση της αποδοτικότητας των εργαζομένων και κατ’ επέκταση στη βιωσιμότητα της Εταιρείας, η Εταιρεία ενθαρρύνει την ανταλλαγή ιδεών, απόψεων και πληροφοριών μεταξύ των εργαζομένων, προστατεύει τα προσωπικά και ευαίσθητα δεδομένα τους ενώ επιδεικνύει μηδενική ανοχή λαμβάνοντας τα απαραίτητα μέτρα εντοπισμού και αντιμετώπισης κακόβουλων ή προσβλητικών συμπεριφορών εκφοβισμού και παρενόχλησης στον εργασιακό χώρο.
Ισότητα των Φύλων
Ως λειτουργός της ελληνικής κεφαλαιαγοράς το Χρηματιστήριο Αθηνών διαδραματίζει ένα πρωταγωνιστικό ρόλο επιρροής στην ελληνική αγορά και στον επιχειρηματικό κόσμο για την προώθηση βιώσιμων επιχειρηματικών πρακτικών σε θέματα ισότητας των φύλων που μακροπρόθεσμα οδηγούν στη δημιουργία ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος για τις ελληνικές επιχειρήσεις, μέσω βέλτιστης διαχείρισης και αξιοποίησης των ταλέντων για αποτελεσματικότερη λήψη αποφάσεων, υψηλότερη παραγωγικότητα, αυξημένη ικανοποίηση και προσέλκυση πελατών, φήμη και αξιοπιστία.
Επιπλέον, ο Όμιλος δεσμεύεται για τη διατήρηση ενός περιβάλλοντος εργασίας που εκτιμά και προάγει τον σεβασμό και τη διαφορετικότητα, την ισότητα και την συμπερίληψη.
Στο πλαίσιο αυτό ο Όμιλος εφαρμόζει το διετές
Σχέδιο Ισότητας
(2021-2023) ως έμπρακτη δέσμευσή του στις
αρχές της Ισότητας των φύλων και της συμφιλίωσης επαγγελματικής και ιδιωτικής ζωής των εργαζομένων του.
Επένδυση στο ανθρώπινο δυναμικό
Η Διοίκηση του Ομίλου επενδύει στο ανθρώπινο δυναμικό, δίνοντας έμφαση στην επιμόρφωση, την ανάδειξη των ικανοτήτων των εργαζομένων, την ηθική και οικονομική επιβράβευση της παραγωγικότητας και την καλύτερη ισορροπία μεταξύ εργασίας και προσωπικής ζωής. Ο Όμιλος μεριμνά για τη διατήρηση άριστων συνθηκών εργασίας, εντοπίζει και αντιμετωπίζει προληπτικά και έγκαιρα ψυχοκοινωνικούς κινδύνους στον εργασιακό χώρο και θέτει την υγεία και την ευεξία των εργαζομένων ως προτεραιότητα.
Οι εργαζόμενοι/ες μπορούν να αξιοποιήσουν παροχές για θέματα υγείας μέσω του ομαδικού ασφαλιστήριου ζωής και υγείας. Επιπρόσθετα μέσω του προγράμματος «Αξίζω», μπορούν να αξιοποιήσουν παροχές όπως την 24ωρη Τηλεφωνική Γραμμή Υποστήριξης από εξειδικευμένους εργασιακούς ψυχολόγους τόσο για το ίδιο το προσωπικό όσο και τα μέλη των οικογενειών τους, καθώς και διαδικτυακές δράσεις συμβουλευτικής για θέματα ψυχικής υγείας, διατροφής και ευεξίας. Παράλληλα, ο Όμιλος διενεργεί πρόγραμμα εθελοντικής αιμοδοσίας καλύπτοντας τις ανάγκες προσωπικού και συγγενών σε αίμα.
Τέλος από τις αρχές του 2020 τέθηκε σε εφαρμογή το Ταμείο Επαγγελματικής Ασφάλισης (ΤΕΑ) των εργαζομένων του Ομίλου στο οποίο καταβάλλονται τακτικές και έκτακτες εργοδοτικές εισφορές επενδύοντας στην μακροπρόθεσμη ασφάλισή τους.
Ενδεικτικοί δείκτες για τον ΟΜΙΛΟ
2023
2022
Εργαζόμενοι
Αριθμός εργαζομένων (τέλος έτους)
251
236
% εργαζομένων με συμβάσεις πλήρους απασχόλησης
100%
100%
Μέση ηλικία εργαζομένων πλήρους απασχόλησης
47 έτη
47 έτη
Γυναίκες εργαζόμενοι (% συνόλου)
44%
42%
Γυναίκες εργαζόμενοι σε διευθυντικές θέσεις (%)
28%
32%
Εθελοντική κινητικότητα εργαζομένων (Voluntary turnover, %)
2%
13%
Μη-εθελοντική κινητικότητα εργαζομένων (involuntary turnover, %)
0%
0%
Υγεία - ασφάλιση
Ημέρες απουσίας λόγω ασθενείας ανά εργαζόμενο
1,78
2,38
Μέσο κόστος ασφάλισης υγείας ανά εργαζόμενο
€2.026
€1.768
Μέση εισφορά σε συνταξιοδοτικό πρόγραμμα / εργαζόμενο
€1.486
€1.324
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
18
Συνεχής Εκπαίδευση & Χρηματιστηριακή Παιδεία
Ο Όμιλος επενδύει στη συνεχή εκπαίδευση, επαγγελματική κατάρτιση και προσωπική ανάπτυξη των εργαζομένων, στοχεύοντας στην αποτελεσματικότερη άσκηση των εργασιών τους και την επίτευξη των εταιρικών στόχων. Χρηματοδοτεί και ενθαρρύνει τη συμμετοχή των εργαζομένων σε μεταπτυχιακά προγράμματα, προγράμματα απόκτησης επαγγελματικών πιστοποιήσεων από αρμόδιους φορείς, εσωτερικά εκπαιδευτικά σεμινάρια με θέματα γενικού και ειδικού περιεχομένου, καθώς και τη συμμετοχή τους σε συνέδρια.
Ενδεικτικοί δείκτες για τον ΟΜΙΛΟ
2023
2022
Κατάρτιση εργαζομένων – πρακτική άσκηση
Μέσος όρος ωρών κατάρτισης
(10% υψηλότερα αμειβόμενων εργαζομένων)
13
9,5
Μέσος όρος ωρών κατάρτισης
(90% χαμηλότερα αμειβόμενων εργαζομένων)
28
27
Δαπάνες κατάρτισης εργαζομένων
€74.268
€63.009
Αριθμός φοιτητών/ριών που πραγματοποίησαν πρακτική άσκηση
15
14
Η δέσμευση του Ομίλου για την ενίσχυση των εργαζομένων και των οικογενειών τους και τη στήριξη της δια βίου μάθησης, υλοποιείται μεταξύ άλλων μέσω του ετήσιου προγράμματος χορήγησης Βραβείων Αριστείας και Υποτροφιών, που απευθύνεται στα παιδιά των εργαζομένων που ακολουθούν ή πρόκειται να ακολουθήσουν πανεπιστημιακές σπουδές.
Η προώθηση της Χρηματιστηριακής παιδείας και η αντιμετώπιση του προβλήματος του χρηματοοικονομικού αναλφαβητισμού, αποτελούν σημαντικό άξονα δράσης του Ομίλου, που πραγματοποιεί ένα πρόγραμμα ενημέρωσης και εκπαίδευσης σε μαθητές/ριες, φοιτητές/ριες και στελέχη της αγοράς μέσω του ATHEX Academy. Τα εκπαιδευτικά προγράμματα που απευθύνονται σε μαθητές/ριες στις πρωτοβάθμιας, δευτεροβάθμιας και τριτοβάθμιας εκπαίδευσης αποσκοπούν στην ανάπτυξη δεξιοτήτων που συμβάλλουν στον επαγγελματικό προσανατολισμό των νέων. Σε αυτό το πλαίσιο, μεταξύ άλλων, ο Όμιλος Χρηματιστηρίου Αθηνών συμμετέχει σε δράσεις δημόσιων και ιδιωτικών φορέων για την προώθηση της πρακτικής άσκησης στις επιχειρήσεις, και απασχολεί ετησίως φοιτητές/ριες προπτυχιακών και μεταπτυχιακών προγραμμάτων με υψηλές δεξιότητες, επενδύοντας στη νέα γενιά εργαζομένων και αντλώντας νέο ανθρώπινο δυναμικό με ταλέντο και δυνατότητες ένταξης και επαγγελματικής εξέλιξης στον Όμιλο.
Εταιρική Κοινωνική Υπευθυνότητα
Οι δράσεις Εταιρικής Κοινωνικής Υπευθυνότητας του Ομίλου βασίζονται σε 3 πυλώνες - Περιβάλλον, Κοινωνία και Επιχειρηματικότητα/Εξωστρέφεια. Για το 2023, ο Όμιλος συνέβαλλε στο έργο μη κερδοσκοπικών οργανισμών και φορέων μέσω χορηγιών και δωρεών συνολικού ύψους €91 χιλ.
Κοινωνία
Ως ένδειξη αλληλεγγύης, ο Όμιλος ενισχύει μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς και δημόσιους φορείς, που δραστηριοποιούνται στην ενίσχυση της τοπικής κοινωνίας και την προστασία ευπαθών κοινωνικών ομάδων, όπως νέους/ες και παιδιά, που αποτελούν το μέλλον της ελληνικής κοινωνίας.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
19
Οργανισμοί / φορείς που υποστηρίξαμε το 2023
Σύλλογος Γονιών Παιδιών με Νεοπλασματική Ασθένεια | Φλόγα
ΑΜΥΜΩΝΗ – Πανελλήνιος Σύλλογος Γονέων, Κηδεμόνων και Φίλων Ατόμων με Προβλήματα Όρασης και Πρόσθετες Αναπηρίες
Ανακουφιστική Φροντίδα στην Ελλάδα - ΓΑΛΙΛΑΙΑ
Κέντρο Ειδικής Εκπαίδευσης Παιδιών & Ενηλίκων με Αναπηρία (Κ.Ε.Ε.Π.Ε.Α.)
Δίκτυο Κοινωνικής Αλληλεγγύης & Αρωγής
Πυροσβεστικό Σώμα Ροδόπης
3ο Δημοτικό Σχολείο Παλαμά Καρδίτσας
Κοινωνικό Παντοπωλείο
Επιχειρηματικότητα / Εξωστρέφεια
Παράλληλα, ο Όμιλος στηρίζει την εξωστρέφεια της ελληνικής επιχειρηματικότητας και οικονομίας, μέσω της ενίσχυσης θεσμικών και επιχειρηματικών φορέων και δικτύων επαγγελματιών που εντάσσονται στο ευρύτερο οικοσύστημα στο οποίο δραστηριοποιούμαστε.
Οργανισμοί / φορείς που υποστηρίξαμε το 2023
Kariera.gr
The Network Forum Ltd
Capital Link ICN
Σύνδεσμος Επενδυτών & Διαδικτύου
Ελληνικό Ινστιτούτο Εσωτερικών Ελεγκτών
Πιστοποιήσεις / Βραβεύσεις
Μέσα από την άμεση, ανώνυμη και εμπιστευτική αξιολόγηση που πραγματοποιήθηκε για τους εργαζομένους της εταιρείας σχετικά με την εμπειρία τους από το εργασιακό τους περιβάλλον, ο Όμιλος διακρίθηκε και έλαβε την Πιστοποίηση του Great Place to Work®, μετά από μια μεθοδική και διεξοδική αξιολόγηση του οργανισμού Great Place to Work® Hellas.
Περιβάλλον
Ο Όμιλος Χρηματιστηρίου Αθηνών έχοντας ως βασικό στόχο τη βιώσιμη διαχείριση των ενεργειακών πόρων και τη μείωση του περιβαλλοντικού και κλιματικού του αποτυπώματος, έχει θέσει σαφείς περιβαλλοντικούς στόχους και έχει σχεδιάσει προγράμματα ανακύκλωσης που προωθούν την οικολογική αποδοτικότητα και την ευαισθητοποίηση σε θέματα περιβάλλοντος και κοινωνικής ευθύνης.
Ο Όμιλος αναπτύσσει στρατηγικές για την παρακολούθηση της κατανάλωσης ενέργειας, την καλύτερη αξιοποίηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και τη μείωση των εκπομπών που συμβάλλουν στην κλιματική αλλαγή. Στο πλαίσιο των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (SDGs), της Συμφωνίας του Παρισιού για το Κλίμα (2015) και της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας, η παρακολούθηση των διεθνών εξελίξεων, η βελτίωση των περιβαλλοντικών επιδόσεων του Ομίλου και ο προσδιορισμός των κινδύνων και των ευκαιριών που απορρέουν από την κλιματική αλλαγή αποτελούν βασικούς τομείς για την ενίσχυση της περιβαλλοντικής πολιτικής μας.
Ενδεικτικοί δείκτες τον Όμιλο
2023
2022
Περιβάλλον
Κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας (εκ. KWh) (1)
3,78
4,67
Κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας (% συνολικής ενεργειακής κατανάλωσης) (1)
93%
93%
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
20
% ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές (% συνόλου) (1) (2)
100%
100%
Scope 1 emissions (tonnes of C0 2 equivalent) (1)
110,6
49,0
Scope 2 emissions (tonnes of C0 2 equivalent) (1)
296,9
74,6
Κατανάλωση νερού (κυβικά μέτρα)
807
1.264
Εταιρικός στόλος αυτοκινήτων - % ηλεκτρικών / υβριδικών (3)
84%
43%
Ανακύκλωση χαρτιού (κιλά)
2.070
250
Ανακύκλωση μπαταριών (κιλά)
41
42
(1) Περιλαμβάνεται η κατανάλωση ενέργειας για τις ανάγκες του Ομίλου. Δεν περιλαμβάνεται η κατανάλωση ενέργειας για την υπηρεσία Colocation που προσφέρει ο Όμιλος, καθώς το σχετικό κόστος επανατιμολογείται στους πελάτες της υπηρεσίας, αλλά περιλαμβάνεται η κατανάλωση ενέργειας στο Disaster Recovery Site [DRS] που φιλοξενούμαστε.
(2) Από το 2021 ο Όμιλος καταναλώνει πράσινη ενέργεια, με βάση σχετική σύμβαση που έχει υπογράψει με τον πάροχό του.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
21
ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ
Γενικά – Περιβάλλον Διαχείρισης Κινδύνου
Βασική μέριμνα του Ομίλου Χρηματιστηρίου Αθηνών (Όμιλος) αποτελεί η διαχείριση του κινδύνου που προκύπτει από τις διεθνείς εξελίξεις του κλάδου, τις επιχειρηματικές του δραστηριότητες και την επιχειρησιακή του λειτουργία.
Ο Όμιλος, ως λειτουργός της χρηματιστηριακής αγοράς, έχει αναπτύξει ένα πλαίσιο διαχείρισης των κινδύνων στους οποίους εκτίθεται, διασφαλίζοντας τη βιωσιμότητα και την ανάπτυξή του και συμβάλλοντας στη σταθερότητα και ασφάλεια της χρηματιστηριακής αγοράς. Η διαχείριση του κινδύνου, αναγνωρίζεται σαν μέρος των εποπτικών του λειτουργιών όπου μαζί με το σύστημα κανονιστικής συμμόρφωσης, διαμορφώνουν το δεύτερο επίπεδο άμυνας του οργανισμού.
Ειδικότερα η Εταιρεία Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Αθηνών (ATHEXClear), 100% θυγατρική της ATHEX, η οποία λειτουργεί ως κεντρικός αντισυμβαλλόμενος (Central Counterparty - CCP) στην εκκαθάριση των προϊόντων των αγορών αξιών και παραγώγων, ικανοποιεί τις αυστηρές απαιτήσεις του κανονιστικού πλαισίου EMIR (European Market Infrastructure Regulation) σχετικά με την διαχείριση κινδύνου, σύμφωνα με τον οποίο έχει αδειοδοτηθεί από το 2015.
Επίσης το Ελληνικό Κεντρικό Αποθετήριο Τίτλων (ATHEXCSD), 100% θυγατρική της ATHEX, ακολουθεί τις ιδιαίτερα εκτενείς απαιτήσεις του κανονιστικού πλαισίου CSDR (Central Securities Depositories Regulation) κάτω από το οποίο λειτουργεί από τον Απρίλιο του 2021.
Τέλος στη μητρική εταιρεία ATHEX, λειτουργεί αποτελεσματικά το σύστημα διαχείρισης του κινδύνου, συντονίζοντας τις δράσεις και τις προτεραιότητες όλων των εταιριών του Ομίλου σε επίπεδο επιτροπών των Διοικητικών Συμβουλίων, προστατεύοντας τα συμφέροντα των μετόχων από κινδύνους στους οποίους εκτίθεται η Athex και οι θυγατρικές της, μέσω ενός ενιαίου πλαισίου που συνθέτει τις υψηλότερες απαιτήσεις των κανονιστικών πλαισίων και τις διεθνείς βέλτιστες πρακτικές.
Στρατηγική Κινδύνου και Διαχείριση Κινδύνου
Η στρατηγική κινδύνου του Ομίλου είναι ευθυγραμμισμένη με την επιχειρηματική στρατηγική του για την παροχή των κατάλληλων υποδομών για αξιόπιστη, ασφαλή και απρόσκοπτη λειτουργία της χρηματιστηριακής αγοράς. Σύμφωνα με την στρατηγική του Ομίλου, έχει οριστεί το επίπεδο διάθεσης ανάληψης κινδύνου ώστε να συνάδει με την κεφαλαιακή επάρκεια των εταιρειών του Ομίλου, να ικανοποιούνται οι ανάγκες της αγοράς, να περιορίζεται το κόστος για τους συμμετέχοντες, να γίνεται η μέγιστη εκμετάλλευση των επιχειρηματικών ευκαιριών αλλά ταυτόχρονα να εξασφαλίζεται η ασφάλεια της αγοράς και η κάλυψη των κανονιστικών απαιτήσεων.
Ειδικότερα ο Όμιλος παρακολουθεί τους κινδύνους και αποτιμά την επικινδυνότητά τους σε δύο επίπεδα. Το διοικητικό επίπεδο και το επιχειρησιακό επίπεδο. Η ευθυγράμμιση της στρατηγικής της διαχείρισης κινδύνου με την επιχειρησιακή στρατηγική του ομίλου, επιτυγχάνεται μεταξύ άλλων, μέσω του Enterprise Risk Management συστήματος το οποίο στηρίζει τον σχεδιασμό και την παρακολούθηση των δράσεων για τον περιορισμό της επικινδυνότητας, ευθυγραμμίζοντάς τες με τις αναπτυξιακές δράσεις και τους στόχους του έτους, όπως αυτές έχουν ενταχθεί στον σχετικό προϋπολογισμό.
Οργανωτική δομή
Η Διοίκηση του συστήματος διαχείρισης κινδύνου, γίνεται μέσω των επιτροπών διαχείρισης κινδύνου της κάθε εταιρίας του Ομίλου, ενώ ο συντονισμός για την ευθυγράμμιση της στρατηγικής της διαχείρισης κινδύνου, την διάθεση ανάληψης κινδύνων και των προτεραιοτήτων των περιοχών επικινδυνότητας, στις οποίες εστιάζονται οι προσπάθειες βελτίωσης του περιβάλλοντος ελέγχου, διασφαλίζεται από την κοινή προεδρία των τριών επιτροπών των τριών εταιριών και το κοινό πλαίσιο και πολιτικές που έχουν υιοθετήσει οι εταιρίες.
Η επιχειρησιακή δομή του οργανισμού, ακολουθεί το μοντέλο των τριών γραμμών άμυνας, θεσπίζοντας και την ενδιάμεση γραμμή μεταξύ της πρώτης και της δεύτερης γραμμής άμυνας, ειδικά για τα συστήματα
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
22
επιχειρησιακής συνέχειας (BCP), ασφάλειας πληροφοριών (DPO) και ασφάλειας πληροφοριακών συστημάτων (ISO). Υποστηρίζει τη δεύτερη γραμμή άμυνας με μία ανεξάρτητη οργανική μονάδα, τη Μονάδα Διαχείρισης Κινδύνου, διασφαλίζοντας την ανεξαρτησία του εσωτερικού ελέγχου στην Τρίτη γραμμή άμυνας.
Πέρα από συνολικά μέτρα για τη διασφάλιση της απρόσκοπτης λειτουργίας των συστημάτων του Ομίλου, κάθε οργανωτική μονάδα του Ομίλου είναι υπεύθυνη να παρακολουθεί και να διαχειρίζεται τις πηγές κινδύνων που αφορούν στις δραστηριότητές και τις υπηρεσίες ευθύνης της με τέτοιο τρόπο ώστε να αντιδρά άμεσα και αποτελεσματικά σε περίπτωση εμφάνισης συμβάντων ή περιστατικών, να διεξάγει την ανάλυση βασικών αιτιάσεων και να εισάγει ή να βελτιώνει το περιβάλλον ελέγχου.
Ειδικότερα, για την κάθε εταιρία του Ομίλου διακριτά, η οργανωτική δομή που υποστηρίζει τη διαχείριση κινδύνου περιλαμβάνει τις παρακάτω μονάδες:
• Διοικητικό Συμβούλιο, το οποίο έχει την τελική ευθύνη αναφορικά με τη διοίκηση της λειτουργίας
διαχείρισης κινδύνου της εταιρείας.
• Επιτροπή Κινδύνου, η οποία συμβουλεύει το Διοικητικό Συμβούλιο για θέματα διαχείρισης κινδύνου.
• Τμήμα Διαχείρισης Κινδύνου της Διεύθυνσης Διαχείρισης Κινδύνου & Εκκαθάρισης της ATHEXClear , το
οποίο είναι επαρκώς ανεξάρτητο από τις άλλες υπηρεσίες της εταιρείας και κύριο καθήκον του είναι η ολοκληρωμένη προσέγγιση των κινδύνων που αντιμετωπίζει η ATHEXClear.
• Μονάδα Διαχείρισης Κινδύνου του Ομίλου, της οποίας o επικεφαλής είναι ο Chief Risk Officer της
μητρικής εταιρίας ATHEX, έχει την ευθύνη της αποδοτικής και αποτελεσματικής λειτουργίας της διαχείρισης κινδύνου, ως εποπτικό μηχανισμό και μηχανισμό πρόληψης (ex ante) αστοχιών στον Όμιλο.
• Οργανωτικές Μονάδες, οι οποίες είναι υπεύθυνες για την αναγνώριση και διαχείριση των κινδύνων οι
οποίες εμπίπτουν στο αντικείμενό τους και συμμετέχουν στη διαχείριση κινδύνων συνολικά του Ομίλου.
Ενιαία διαχείριση κινδύνου
Ο Όμιλος, προσεγγίζει τον χάρτη της κατανομής επικινδυνότητας του οργανισμού (risk profile) από δύο οπτικές. Την διοικητική οπτική ή Top-Down και την επιχειρησιακή οπτική ή Bottom Up.
Οι ενέργειες της διαχείρισης κινδύνου υπό την διοικητική οπτική Top-Down, έχουν στόχο την προστασία των μετόχων, των συναλλασσόμενων, των εργαζόμενων και της κοινωνίας εν γένη, από ανεπιθύμητα γεγονότα που προέρχονται ή ενισχύονται από τις δραστηριότητες του ομίλου.
Οι ενέργειες της διαχείρισης κινδύνου υπό την επιχειρησιακή οπτική, Bottom-Up, έχουν στόχο την συνεχή βελτίωση της ποιότητας των λειτουργιών και την συμβολή στην τεκμηρίωση της εκτίμησης της επικινδυνότητας των κινδύνων όπως αυτοί αποτυπώνονται στην κατανομή της επικινδυνότητας στον οργανισμό (risk profile) που είναι απόρροια των διεργασιών Top-Down. Στο διοικητικό επίπεδο αναπτύσσονται οι κατηγορίες κινδύνων στη βάση τεσσάρων βασικών κατηγοριών.
• τους λειτουργικούς κινδύνους,
• τους κινδύνους κανονιστικής συμμόρφωσης,
• τους επιχειρηματικούς κινδύνους και
• τους χρηματοοικονομικούς κινδύνους
Η διοικητική αυτή οπτική εστιάζει στην συγκριτική βαθμονόμηση των κινδύνων, με στόχο να θέσει τις σωστές προτεραιότητες στις δράσεις περιορισμού της επικινδυνότητας στο σύνολο του οργανισμού.
Στην επιχειρησιακή οπτική αντίθετα, αναγνωρίζεται το ενδεχόμενο διαφορετικής ανάπτυξης και ανάλυσης των διαφορετικών κινδύνων, σύμφωνα με τα γεγονότα αστοχιών ή τις επίκαιρες ανάγκες του οργανισμού, συνεπώς η έμφαση δίνεται στην ουσιαστική ανατροφοδότηση της διοικητικής οπτικής και της κατανομής επικινδυνότητας του ομίλου, στη βάση γεγονότων και ευρημάτων των διεργασιών ανάλυσης επικινδυνότητας που διενεργούνται στον Όμιλο.
Οι διεργασίες αυτές συνίσταται στα ακόλουθα:
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
23
• Αναγνώριση & Εκτίμηση Κινδύνων (Risk Identification & Risk assessment)
• Σύστημα ελέγχου επικινδυνότητας (KRI’s)
• Περιορισμός των Κινδύνων (Controls management)
• Παρακολούθηση & Αναφορά Κινδύνων (Reporting)
Η διοίκηση των κινδύνων στο διοικητικό επίπεδο, χαρτογραφεί τους κινδύνους που έχουν αναγνωριστεί και διαμορφώνει την κατανομή της επικινδυνότητάς τους στη χαρτογράφηση αυτή, με τρόπο ώστε να δίνεται προτεραιότητα σε δράσεις με ετήσιο ορίζοντα, που στοχεύουν στον μετριασμό και τον έλεγχο των κινδύνων αυτών. Κατά το έτος 2023, δόθηκε προτεραιότητα σε κινδύνους που σχετίζονται με τον κυβερνο-κίνδυνο, τον εκσυγχρονισμό των πληροφοριακών συστημάτων και της τεχνολογίας ανάπτυξης λογισμικού και τους κινδύνους συναφείς με τις εμπορικές λειτουργίες του ομίλου. Οι δράσεις περιορισμού των κινδύνων συναφών με θέματα ανθρώπινου δυναμικού που δρομολογήθηκαν το 2022, βελτίωσαν το περιβάλλον ελέγχου και υποβάθμισαν τους συγκεκριμένους κινδύνους σε σχέση με την κατανομή επικινδυνότητας, όπως αυτή διαμορφώθηκε για το 2023.
Παράλληλα, η διαχείριση των κινδύνων σε επιχειρησιακό επίπεδο, κινητοποιεί τον οργανισμό στη βελτίωση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών και την ασφαλή και εύρυθμη εκτέλεση των λειτουργιών που τις υποστηρίζουν. Επίσης κατά το έτος 2023 δόθηκε βαρύτητα στην ανάλυση των στοιχείων που συλλέγονται και την υιοθέτηση δράσεων από τις επιμέρους μονάδες του οργανισμού για την υλοποίηση των συστάσεων βελτίωσης της λειτουργίας των θεσμικών υπηρεσιών των εταιριών του Ομίλου.
Κατηγορίες κινδύνου
Ο Όμιλος μεριμνά για την αντιμετώπιση όλων των κινδύνων εσωτερικών, ή εξωτερικών, παρόντων ή μελλοντικών και ιδιαίτερα εκείνων που έχουν αναγνωρισθεί ως σημαντικοί. Αναγνωρίζεται ότι κάθε υπηρεσία που προσφέρεται από τον Όμιλο μπορεί να τον εκθέσει σε οποιονδήποτε συνδυασμό των παρακάτω κινδύνων.
Οι συνήθεις κίνδυνοι στους οποίους λόγω της φύσης των εργασιών του μπορεί να εκτίθεται ο Όμιλος, είναι:
Λειτουργικός κίνδυνος
Κίνδυνος λόγω ανεπάρκειας ή αποτυχίας εσωτερικών διαδικασιών και συστημάτων, από ανθρώπινο παράγοντα ή από εξωτερικά γεγονότα στα οποία περιλαμβάνεται και ο νομικός κίνδυνος. Ο κίνδυνος που σχετίζεται με την ασφάλεια των πληροφοριακών συστημάτων, όπως και για την πλειοψηφία των επιχειρήσεων, υπολογίζεται πλέον ως πολύ σημαντικός και λαμβάνονται τα κατάλληλα μέτρα περιορισμού του.
Κίνδυνος κανονιστικής συμμόρφωσης
Κίνδυνος λόγω πλημμελούς ή αναποτελεσματικής υιοθέτησης των προνοιών των κανονιστικών και νομικών πλαισίων που διέπουν τις λειτουργίες των εταιριών του Ομίλου. Κίνδυνοι που σχετίζονται με σύγκρουση συμφερόντων και μεροληπτική λήψη αποφάσεων, αποκλίσεις του κώδικα δεοντολογίας και της ουδετερότητας στην υποστήριξη των συμμετεχόντων στην αγορά.
Επιχειρηματικός κίνδυνος
Κίνδυνος που αναλαμβάνει ο Όμιλος, επιλέγοντας, σχεδιάζοντας και υλοποιώντας αναπτυξιακά έργα, συνεργασίες, νεωτεριστικές υπηρεσίες και λοιπές εμπορικές δραστηριότητες, καθώς και κίνδυνοι που απορρέουν από την επικοινωνία και δημοσιότητα και την απόδοση του οργανισμού στους στόχους βιώσιμης ανάπτυξής του.
Χρηματοοικονομικός κίνδυνος
Κίνδυνος ρευστότητας και κεφαλαιακής επάρκειας, λογιστικοί κίνδυνοι και φορολογικής συμμόρφωσης, προβλέψεων, προϋπολογισμού και ελέγχου εκτέλεσής τους, πιστώσεων και λοιπών χρηματοοικονομικών κινδύνων. Ειδικότερα για την διαχείριση της θυγατρικής εταιρίας ATHEXClear, παρακολουθούνται από
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
24
αποκλειστική για τη συγκεκριμένη θυγατρική εταιρία, οργανική μονάδα, σύμφωνα με τον κανονισμό EMIR, οι κίνδυνοι:
• Κίνδυνος αντισυμβαλλόμενου (πιστωτικός κίνδυνος από την αθέτηση υποχρεώσεων εκκαθάρισης ενός ή περισσοτέρων αντισυμβαλλόμενων εκκαθαριστικών μελών).
• Κίνδυνος αγοράς (μεταβολές συναλλαγματικών ισοτιμιών, επιτοκίων, τιμών αγοράς, εμπορευμάτων και μεταβλητότητας), κυρίως ως αποτέλεσμα εμφάνισης κινδύνου αντισυμβαλλόμενου.
• Πιστωτικός κίνδυνος (κυρίως από επενδύσεις ιδίων κεφαλαίων).
• Κίνδυνος ρευστότητας (κυρίως κίνδυνος ταμειακών ροών) κυρίως ως αποτέλεσμα εμφάνισης κινδύνου αντισυμβαλλόμενου.
Ο Όμιλος και ειδικότερα η μητρική εταιρία ATHEX, παρακολουθεί τον κίνδυνο συμμετοχής της στις δύο επιμέρους θυγατρικές, καθώς βέβαια και τους κινδύνους συμμετοχών σε τρίτες εταιρίες ενώ αποτυπώνει τη διάθεση ανάληψης κινδύνων. Το επίπεδο κινδύνου που αναλαμβάνει η μητρική ATHEX, ειδικά αναφορικά με τη λειτουργία της θυγατρικής ATHEXClear στο ρόλο της ως κεντρικός αντισυμβαλλόμενος της αγοράς, τεκμηριώνεται με σαφήνεια στη διαχείριση κινδύνου της μητρικής και εντάσσεται απόλυτα στο επίπεδο της ικανότητάς της να το απορροφήσει χωρίς επιπτώσεις στην λειτουργία της και την οικονομική της αξία.
Περιγραφή κυρίων παραγόντων κινδύνου
Ο Όμιλος αναγνωρίζει ότι η εμφάνιση συστημικού κινδύνου εξαρτάται από τις μακροοικονομικές εξελίξεις και ότι επηρεάζεται από εξωτερικά γεγονότα όπως μεταβολές στο ανταγωνιστικό περιβάλλον των αγορών κεφαλαίου, μεταβολές στη διεθνή και εγχώρια οικονομική κατάσταση, κανονιστικές και ρυθμιστικές εξελίξεις, μεταβολές στο φορολογικό καθεστώς και στη τεχνολογία κ.λπ. Τέτοια γεγονότα μπορεί να έχουν επιπτώσεις στην ανάπτυξη και βιωσιμότητα του Ομίλου προκαλώντας μείωση της συναλλακτικής δραστηριότητας, μείωση των αναμενόμενων κερδών, αδυναμία ρευστοποίησης ή και απομείωση αξίας περιουσιακών στοιχείων κ.λπ.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο Όμιλος παρακολουθεί συνεχώς και συστηματικά τις εξελίξεις, προσαρμόζεται στο διαμορφούμενο περιβάλλον και υπολογίζει σε ετήσια βάση την κεφαλαιακή απαίτηση για επιχειρηματικούς κινδύνους.
Ο Όμιλος αναγνωρίζει επίσης τους κινδύνους που σχετίζονται με το μεταβαλλόμενο επιχειρησιακό περιβάλλον και την ταχύτητα των εξελίξεων στο ψηφιακό περιβάλλον λειτουργίας, τόσο σε σχέση με τις δεξιότητες και την ανάπτυξη του ανθρώπινου δυναμικού του, όσο και σε σχέση με τον εκσυγχρονισμό των παρεχόμενων υπηρεσιών. Έχει δώσει δε ιδιαίτερη έμφαση στην στρατηγική της ψηφιακής του μετάλλαξης και του εκσυγχρονισμού του περιβάλλοντος ανάπτυξης και λειτουργίας των υποδομών του.
Λειτουργικός Κίνδυνος
Ο λειτουργικός κίνδυνος διατηρείται σε αποδεκτά επίπεδα, μέσω ενός συνδυασμού ορθής εταιρικής διακυβέρνησης και διαχείρισης κινδύνων, εύρωστων συστημάτων και ελέγχων.
Κατά τη διάρκεια του 2023, τα συμβάντα τα οποία αναφέρθηκαν, αφορούσαν κατά κύριο λόγο σε τεχνικά προβλήματα, οι αιτίες των οποίων αναγνωρίσθηκαν ενώ υλοποιήθηκαν όλες οι απαραίτητες ενέργειες για την ριζική τους επίλυση. Σημειώνεται ότι δεν παρουσιάστηκαν καθυστερήσεις στην ολοκλήρωση των εκάστοτε διαδικασιών, δεν προέκυψαν μείζονες ζημίες και χρηματικές απαιτήσεις οφειλόμενες σε δικαστικές διαφορές (νομικά και δικαστικά έξοδα) ή σε μη συμμόρφωση προς το εποπτικό πλαίσιο και τις συμβατικές υποχρεώσεις του Ομίλου. Τέλος, δεν καταγράφηκαν ζημίες λόγω εξωτερικών γεγονότων.
Μέτρα μείωσης λειτουργικού κινδύνου
Ο Όμιλος, σαν υποδομή λειτουργίας της κεφαλαιαγοράς, δίνει ιδιαίτερη προσοχή στην εκτίμηση, παρακολούθηση και μείωση του λειτουργικού κινδύνου που εμπεριέχεται στις λειτουργίες και τις δραστηριότητές του, καθώς επίσης και την ανάγκη διατήρησης επαρκών κεφαλαίων, προκειμένου να είναι σε θέση να αντιμετωπίσει το συγκεκριμένο τύπο κινδύνου.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
25
Σχέδιο επιχειρησιακής συνέχειας (Business Continuity plan)
Ο Όμιλος έχει επεξεργασθεί και θέσει σε λειτουργία κατάλληλες υποδομές και σχέδιο έκτακτης ανάκαμψης των λειτουργιών του, ενώ έχει λάβει και διατηρεί πιστοποίηση κατά το διεθνές πρότυπο επιχειρησιακής συνέχειας ISO-22301. Αυτές περιλαμβάνουν:
• Λειτουργία ενεργού εναλλακτικού Μηχανογραφικού Κέντρου (Disaster Recovery site): Ο Όμιλος συντηρεί εναλλακτικό μηχανογραφικό κέντρο για τα πληροφοριακά του συστήματα. Το εναλλακτικό Μηχανογραφικό Κέντρο, χωροθετημένο σε απομακρυσμένη γεωγραφική περιοχή, είναι ενεργό και λειτουργεί συμπληρωματικά στο κύριο μηχανογραφικό κέντρο, διασφαλίζοντας την εφεδρεία των συστημάτων, την αυξημένη διαθεσιμότητα και εξισορρόπηση των υπολογιστικών απαιτήσεων.
• Συγκρότηση ομάδων διαχείρισης κρίσεων και διαχείρισης εκτάκτων συμβάντων: Οι ομάδες αυτές έχουν σκοπό τη διατήρηση της συνέχειας παροχής των υπηρεσιών διαπραγμάτευσης σε περίπτωση απρόβλεπτου γεγονότος. Έχουν καθορισθεί συγκεκριμένες αρμοδιότητες και έχουν ανατεθεί σε ειδικώς εκπαιδευμένα στελέχη του Ομίλου.
Τα παραπάνω δοκιμάζονται συστηματικά σε διαφορετικά δυσμενή σενάρια με στόχο την διασφάλισης της λειτουργικής ανθεκτικότητας του οργανισμού.
Ασφάλεια πληροφοριών και κυβερνοασφάλεια
Ο Όμιλος έχει θέσει σε λειτουργία, εντός της Διεύθυνσης Τεχνολογίας και υπό την εποπτεία της Μονάδας Διαχείρισης Κινδύνου, όλα τα μέτρα προστασίας των συστημάτων και των πληροφοριών από κυβερνοεπιθέσεις ή εκούσιας και ακούσιας διαρροής πληροφοριών, σύμφωνα με τα πρότυπα ISO 27001.
Λοιπές κατηγορίες κινδύνων
Ο Όμιλος εκτίθεται σε περιορισμένο βαθμό σε κίνδυνο αγοράς που απορρέει από τις δραστηριότητές του. Σε κάθε περίπτωση, ο Όμιλος παρακολουθεί την πιθανή έκθεση που μπορεί να επιφέρει κίνδυνο αγοράς και υπολογίζει τυχόν κεφάλαια που πρέπει να τηρεί έναντι του κινδύνου αγοράς σύμφωνα με τη μεθοδολογία υπολογισμού κεφαλαιακών απαιτήσεων που εφαρμόζει.
Ο Όμιλος αντιμετωπίζει πιστωτικό κίνδυνο που προέρχεται τόσο από την επένδυση των ιδίων κεφαλαίων όσο και τα υπόλοιπα των πελατών. Στο πλαίσιο της Επενδυτικής Πολιτικής, ορίζονται συγκεκριμένες αρχές για τις ρυθμίσεις τοποθέτησης των ταμειακών διαθεσίμων. Οι τοποθετήσεις κεφαλαίων γίνονται στις τέσσερις Συστημικές Τράπεζες της χώρας, σε ίσα περίπου ποσοστά, ελαχιστοποιώντας τα επίπεδα του πιστωτικού κινδύνου.
Οι τοποθετήσεις των διαθεσίμων για βραχυχρόνιες περιόδους που δεν ξεπερνούν το τρίμηνο γίνονται επίσης στα Ελληνικά Συστημικά Χρηματοπιστωτικά Ιδρύματα σύμφωνα με την Επενδυτική Πολιτική που έχει χαράξει η Διοίκηση του Ομίλου ATHEX.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
26
ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗΣ
Αγορά Αξιών
Η Εταιρεία Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Αθηνών Α.Ε. (ATHEXClear) διαχειρίζεται το Κεφάλαιο Εκκαθάρισης με σκοπό την προστασία του Συστήματος από πιστωτικούς κινδύνους των Εκκαθαριστικών Μελών που απορρέουν από την εκκαθάριση των συναλλαγών.
Στο Κεφάλαιο Εκκαθάρισης εισφέρουν τα Εκκαθαριστικά Μέλη αποκλειστικά με μετρητά. Η Εταιρεία, παρακολουθεί και υπολογίζει σε ημερήσια βάση τον κίνδυνο αθέτησης υποχρεώσεων των Εκκαθαριστικών Μελών και δεσμεύει αντίστοιχες πρόσθετες εγγυήσεις με τη μορφή μετρητών ή/και εγγυητικών επιστολών. Βάσει των εγγυήσεων που έχουν δεσμευτεί, αναθεωρούνται σε καθημερινή βάση τα πιστωτικά όρια που αποδίδονται στα μέλη, η τήρηση των οποίων ελέγχεται σε πραγματικό χρόνο κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης. Το ελάχιστο ύψος του Κεφαλαίου Εκκαθάρισης επαναϋπολογίζεται κατ’ ελάχιστον σε μηνιαία βάση σύμφωνα με τις προβλέψεις του κανονισμού, έτσι ώστε το ύψος του να επαρκεί κατ’ ελάχιστον για την κάλυψη κατά πάντα χρόνο της ζημιάς κάτω από ακραίες συνθήκες αγοράς που ήθελε προκύψει σε περίπτωση υπερημερίας του Εκκαθαριστικού Μέλους στο οποίο το σύστημα έχει τη μεγαλύτερη έκθεση κινδύνου.
Η συμμετοχή κάθε Εκκαθαριστικού Μέλους στο κεφάλαιο Εκκαθάρισης προσδιορίζεται με βάση την κάθε Μερίδα του σε αυτό. Η μερίδα αποτελείται από το σύνολο των εισφορών του Εκκαθαριστικού Μέλους που έχουν καταβληθεί στο Κεφάλαιο για το σχηματισμό της, προσαυξανόμενη με τις τυχόν προσόδους που προκύπτουν από τους κανόνες διαχείρισης και επένδυσης των διαθεσίμων του Κεφαλαίου Εκκαθάρισης, καθώς και με το κόστος διαχείρισης κινδύνων και ασφαλειών, όπως προσδιορίζονται με τις διαδικασίες της ATHEXClear. Οι πρόσοδοι και τα έξοδα επιμερίζονται ως προς κάθε Μερίδα Εκκαθαριστικού Μέλους στο κεφάλαιο Εκκαθάρισης ανάλογα με το ύψος αυτής.
Το νέο ύψος Κεφαλαίου Εκκαθάρισης ανέρχεται σε €18.596.873 για την περίοδο από 01.03.2024 μέχρι την 31.03.2024.
Αγορά Παραγώγων
Το Δ.Σ. της ATHEXClear στην με υπ’ αριθμό 109/17.11.2014 συνεδρίαση του ενέκρινε τη δημιουργία ενός συνόλου πολιτικών και μεθοδολογιών διαχείρισης κινδύνου λόγω της αλλαγής του μοντέλου εκκαθάρισης στην αγορά παραγώγων, του Κανονισμού Εκκαθάρισης Συναλλαγών επί Παραγώγων αλλά και λόγω των προσαρμογών στις απαιτήσεις του Κανονισμού EMIR.
Σύμφωνα με τον Κανονισμό Εκκαθάρισης Συναλλαγών επί Παραγώγων και συγκεκριμένα το Μέρος 6 της Ενότητας ΙΙ, συνιστάται Κεφάλαιο Εκκαθάρισης για την Αγορά Παραγώγων, το ύψος του οποίου για το χρονικό διάστημα 01.03.2024 έως 31.03.2024 ανέρχεται σε €26.900.452. Ο υπολογισμός γίνεται σε μηνιαία βάση.
Η διαχείριση του Κεφαλαίου Εκκαθάρισης στην αγορά παραγώγων δεν διαφέρει από εκείνη στο Κεφάλαιο Εκκαθάρισης στην αγορά Αξιών (βλ. ανωτέρω).
ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ (ΕΧΕ)-HELLENIC ENERGY EXCHANGE (HEnEx)
Το «Ελληνικό Χρηματιστήριο Ενέργειας Α.Ε.» (ΕΧΕ), ένας από τους βασικούς πυλώνες του μοντέλου-στόχου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με το οποίο επιδιώκεται η δημιουργία ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς ενέργειας, αποτελεί προϋπόθεση για την αναδιοργάνωση της χονδρεμπορικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, προς όφελος των συμμετεχόντων στην αγορά και των τελικών καταναλωτών, καθώς στοχεύει:
• στη σύζευξη της ελληνικής αγοράς με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές αγορές.
• στην ενίσχυση του ανταγωνισμού και της διαφάνειας, με άμεσα οφέλη στη μείωση του ενεργειακού κόστους και τη διασφάλιση καλύτερων τιμών για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
27
• την εξασφάλιση της ασφάλειας του ενεργειακού εφοδιασμού, τη διαφοροποίηση των πηγών ενέργειας στο ενεργειακό μίγμα, καθώς και την περαιτέρω αύξηση της συμμετοχής των ΑΠΕ. Με το Ν. 4512/2018 τροποποιείται ο Ν. 4425/2016 για την αναδιοργάνωση της ελληνικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, σε εφαρμογή των Ευρωπαϊκών Κανονισμών και Οδηγιών για την ολοκλήρωση της ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, το λεγόμενο «Μοντέλο Στόχο» (Target Μodel).
Το ΕΧΕ, σε συνεργασία με την EnExClear και τον Όμιλο Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών ξεκίνησε την παροχή υπηρεσιών προς το Αλβανικό Χρηματιστήριο Ενέργειας (Albanian Power Exchange, ALPEX) για τη λειτουργία της Αγοράς Επόμενης Ημέρας της Αλβανίας, η οποία άρχισε να λειτουργεί καθημερινά στις 10 Απριλίου 2023. Για το ίδιο έργο εξακολούθησε να συνεργάζεται με τους εμπλεκόμενους φορείς για την ανάπτυξη των απαραίτητων υποδομών και διαδικασιών για την υλοποίηση της σύζευξης των αγορών Αλβανίας και Κοσσόβου.
Παράλληλα το ΕΧΕ συνέχισε να διερευνά πιθανές συνεργασίες για την παροχή υπηρεσιών ανάπτυξης και λειτουργίας αγορών ηλεκτρικής ενέργειας στην Περιφέρεια.
ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΤΑΙΡΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ (ΕΣΕΔ)
Το Ελληνικό Συμβούλιο Εταιρικής Διακυβέρνησης (ΕΣΕΔ) λειτουργεί με τη μορφή της Αστικής Μη Κερδοσκοπικής Εταιρίας, ως εξειδικευμένος φορέας για τη διάδοση των αρχών της εταιρικής διακυβέρνησης και επιδιώκει την ανάπτυξη κουλτούρας καλής διακυβέρνησης στην ελληνική οικονομία και κοινωνία.
Το ΕΣΕΔ, εκδίδει τον Ελληνικό Κώδικα Εταιρικής Διακυβέρνησης. Το γενικό πλάνο δράσης του, περιλαμβάνει τη διαμόρφωση θέσεων επί του θεσμικού πλαισίου, την υποβολή προτάσεων, τη συμμετοχή σε διαβουλεύσεις και ομάδες εργασίας, τη διοργάνωση εκπαιδευτικών και ενημερωτικών δράσεων, την παρακολούθηση και αξιολόγηση των πρακτικών εταιρικής διακυβέρνησης και εφαρμογής των κωδίκων εταιρικής διακυβέρνησης, την παροχή εργαλείων συνδρομής και βαθμολόγησης των επιδόσεων των ελληνικών επιχειρήσεων.
Κατά το έτος 2023, το ΕΣΕΔ προχώρησε στη διεξαγωγή εξιδεικευμένων σεμιναρίων, με στόχο την επιμόρφωση των μελών Διοικητικών Συμβουλίων και ανώτατων διοικητικών στελεχών των ελληνικών επιχειρήσεων, με στόχο τη βελτίωση των δεξιοτήτων και της κατανόησής τους, σχετικά με θέματα εταιρικής διακυβέρνησης.
ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΟ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΚΟΥΒΕΙΤ
Το Χρηματιστήριο Αθηνών συμμετέχει ως πάροχος τεχνικών, επιχειρησιακών και επιχειρηματικών υπηρεσιών προς το Χρηματιστήριο του Κουβέιτ μέσω της δημιουργίας μιας κοινοπραξίας με την μεγαλύτερη δυνατή συμμετοχή προκριθέντων τοπικών εταιρειών για να προχωρήσει στην τελική διαδικασία υποβολής προσφορών στο διαγωνισμό, που διοργάνωσε η
Αρχή Κεφαλαιαγοράς του Κουβέιτ
(CMA) και αφορά τη διαδικασία ιδιωτικοποίησης του Χρηματιστηρίου του Κουβέιτ ( Boursa Kuwait ).
Στις 14 Φεβρουαρίου 2019, η Κοινοπραξία που αποτελείται από το
Χρηματιστήριο Αθηνών (ATHEX)
ως διεθνής λειτουργός χρηματιστηριακών αγορών, και ένα ευρύ αριθμό από κορυφαίους, εισηγμένους ομίλους στο Κουβέιτ, συγκεκριμένα τις
Arzan Financial Group (ARZAN)
,
First Investment Company (FIC)
και
National
Investments Company
(NIC), κέρδισαν τον διαγωνισμό, μέσω της διαδικασίας κλειστών προσφορών που διοργάνωσε η CMA, για την απόκτηση του 44% του μετοχικού κεφαλαίου του
Χρηματιστηρίου του Κουβέιτ
, του μοναδικού λειτουργού αγοράς, και ενός από τα κορυφαία χρηματιστήρια στην περιοχή του Κόλπου.
Η Κοινοπραξία προσέφερε 0,237 δηνάρια Κουβέιτ ανά μετοχή για την απόκτηση του ανωτέρω ποσοστού. Ένα μερίδιο 6% ανήκει στο Public Institution For Social Security (PIFSS), ενώ το υπόλοιπο 50% διατέθηκε στο κοινό μέσω εισαγωγής στο χρηματιστήριο (IPO). Η προκύπτουσα συμμετοχή του Χρηματιστηρίου Αθηνών στο Χρηματιστήριο του Κουβέιτ είναι 0,779% που αντιστοιχεί σε επένδυση ύψους €1,03 εκ.
Το β’ εξάμηνο του 2020 διαμορφώθηκε το πλαίσιο συνεργασίας με το Χρηματιστήριο του Κουβέιτ ( Boursa Kuwait ) με τη διαπραγμάτευση και υπογραφή της σύμβασης-πλαισίου ( Services Agreement ), βάσει της οποίας θα παρέχονται οι συμβουλευτικές υπηρεσίες από το ATHEX , καθώς και την οριστικοποίηση της σύμβασης μεταξύ των μετόχων του χρηματιστηρίου ( Shareholders Agreement ), στους οποίους περιλαμβάνεται και το ATHEX .
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
28
Ο Όμιλος έχει αποκτήσει μετοχές του Bursa Kuwait τις οποίες επιμετρά μετά την αρχική αναγνώριση, στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών εισοδημάτων. Το 2023 οι μετοχές εμφάνισαν ζημία αποτίμησης €1,9 εκ. σε σχέση με την 31.12.2022, η οποία λογιστικοποιήθηκε στο ειδικό αποθεματικό αποτίμησης χρεογράφων.
H μετοχή του Boursa Kuwait ξεκίνησε να διαπραγματεύεται στην οργανωμένη αγορά αξιών του Κουβέιτ την 14.09.2020.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
29
ΈΚΘΕΣΗ ΠΕΠΡΑΓΜΕΝΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ 2023
1. Εισαγωγή
Η Επιτροπή Ελέγχου της «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑ – ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ» (εφεξής «η Επιτροπή» ή «ΕΕ»), αποτελεί Επιτροπή του Διοικητικού Συμβουλίου της Εταιρείας, στο πλαίσιο του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου και των αρχών Εταιρικής Διακυβέρνησης σχετικά με τις εταιρείες των οποίων κινητές αξίες διαπραγματεύονται σε οργανωμένη αγορά. Λειτουργεί στο πλαίσιο του εγκεκριμένου από το Διοικητικό Συμβούλιο Κανονισμού Λειτουργίας της, όπως εκάστοτε ισχύει.
Η Επιτροπή σύμφωνα με τα οριζόμενα στην περ. θ) της παρ. 1 του άρθρου 44 του Ν. 4449/2017, όπως ισχύει, υποβάλλει την παρούσα Ετήσια Έκθεση Πεπραγμένων της, η οποία παρέχει πληροφορίες για το έργο της κατά το 2023 και μέχρι τη σύνταξη αυτής, στην τακτική Γενική Συνέλευση. Περαιτέρω, σύμφωνα με την υπ’ αριθμ. 427/22.2.2022 εγκύκλιο της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς , η παρούσα εκδίδεται μαζί με την Ετήσια
Χρηματοοικονομική Έκθεση της Εταιρείας, της χρήσης 2023 και αποτελεί διακριτό μέρος του περιεχομένου
αυτής.
2. Σκοπός - Αρμοδιότητες
Η Επιτροπή Ελέγχου λειτουργεί ως εποπτική επιτροπή για την υποστήριξη του Διοικητικού Συμβουλίου της Εταιρείας, με σκοπό την επίβλεψη της ποιότητας και της ακεραιότητας των λογιστικών και ελεγκτικών μηχανισμών, καθώς επίσης και των λειτουργιών παραγωγής χρηματοοικονομικών καταστάσεων.
Κατά την εκπλήρωση των εν λόγω αρμοδιοτήτων, η Επιτροπή Ελέγχου εποπτεύει (i) τη διαδικασία χρηματοοικονομικής πληροφόρησης, (ii) τη διαδικασία εξωτερικού ελέγχου, (iii) την αποτελεσματικότητα των συστημάτων εσωτερικού ελέγχου και (iv) την αξιολόγηση της λειτουργίας της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου και αναφέρεται απευθείας στο Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας (εφεξής το «Διοικητικό Συμβούλιο» ή «Δ.Σ.»).
Οι αρμοδιότητες και η λειτουργία της ΕΕ για την εκπλήρωση του σκοπού της, αναλύονται περαιτέρω στον ισχύοντα Κανονισμό Λειτουργίας της ο οποίος είναι διαθέσιμος στην ακόλουθη υπερσύνδεση της εταιρικής ιστοσελίδας:
https :// www . athexgroup . gr / documents /10180/6210033/% CE %91% CE % A 4% CE %97% CE %95% CE % A 7_ Audit _ Committee _ Re
gulation _ v 9_20210622_ GR . pdf /921 a 518 f -5 e 62-4708-99 b 7- c 5 e 68 fa 062 a 6
Για την υλοποίηση του σκοπού της, η Επιτροπή μπορεί να ζητεί κάθε είδους επαγγελματική συμβουλή ή γνώμη και να χρησιμοποιεί υπηρεσίες από εξωτερικούς συμβούλους ή άλλους φορείς εάν το κρίνει σκόπιμο, καθώς και να προσκαλεί εξωτερικούς συμβούλους ή άλλους φορείς σε συναντήσεις ή να αναθέτει ελέγχους σε αυτούς, όταν απαιτείται λόγω ειδικών συνθηκών.
Κατά την άσκηση του έργου της εν γένει, η Επιτροπή είχε πλήρη και απρόσκοπτη πρόσβαση σε όλες τις πληροφορίες που ήταν αναγκαίες και απαραίτητες για την άσκηση των καθηκόντων της. Η Διοίκηση της Εταιρείας της παρείχε τις αναγκαίες υποδομές και προσωπικό για την αποτελεσματική εκτέλεση του έργου της. Περαιτέρω, είχε τη δυνατότητα να ζητήσει την επαγγελματική συμβουλή και να χρησιμοποιήσει υπηρεσίες εξωτερικών συμβούλων, όταν απαιτήθηκε λόγω ειδικών συνθηκών, βάσει κατευθύνσεων που η ίδια έδωσε και της παρασχέθηκε η δέουσα χρηματοδότηση για την εκπλήρωση του σκοπού αυτού.
3. Σύνθεση
Σύμφωνα με την από 31.5.2021 απόφαση της Γενικής Συνέλευσης, η Επιτροπή Ελέγχου αποτελείτο από πέντε (5) μη εκτελεστικά Μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου, εκ των οποίων τουλάχιστον τα τρία (3) ανεξάρτητα κατά την έννοια του άρθρου 9 του ν. 4706/2020, τα οποία δεν εμπλέκονται στη λειτουργία της Εταιρείας κατά οποιονδήποτε τρόπο, προκειμένου να υποβάλλουν αντικειμενικές και ανεξάρτητες από σύγκρουση συμφερόντων κρίσεις και συγκεκριμένα από την κα Θεανώ Καρποδίνη – Πρόεδρο, τον κ. Γεώργιο Δουκίδη – Μέλος, την κα Πολυξένη Καζόλη - Μέλος, τον κ. Nicholaos Krenteras – Μέλος και τον κ. Ιωάννη Κυριακόπουλο – Μέλος.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
30
Στις 8.6.2023, η Γενική Συνέλευση, σε σχέση με το είδος, τη θητεία, τον αριθμό και τις ιδιότητες των μελών της Επιτροπής Ελέγχου αποφάσισε:
α) Η Επιτροπή Ελέγχου να αποτελεί επιτροπή του Διοικητικού Συμβουλίου αποτελούμενη αποκλειστικά από Μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου.
β) Η Επιτροπή Ελέγχου να απαρτίζεται από πέντε (5) μη εκτελεστικά μέλη του, εκ των οποίων και τα πέντε (5) θα είναι ανεξάρτητα κατά την έννοια του άρθρου 9 του ν. 4706/2020.
γ) Η θητεία των μελών της Επιτροπής που θα οριστούν από το Διοικητικό Συμβούλιο σύμφωνα με το άρθρο 44, παρ. 1γ., του ν.4449/2017, όπως ισχύει, θα ακολουθεί τη θητεία τους ως μελών του Διοικητικού Συμβουλίου, δηλαδή μέχρι την Τακτική Γενική Συνέλευση του 2026, παρατεινόμενη, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 85 παρ. 1 εδ. γ’ του ν. 4548/2018 και την παρ. 2 του άρθρου 8 του Καταστατικού της Εταιρείας μέχρι την Τακτική Γενική Συνέλευση των μετόχων της Εταιρείας, που θα συνέλθει μετά τη λήξη της θητείας του.
Επίσης, αποφασίσθηκε, ότι τα μέλη της Επιτροπής θα οριστούν από το Διοικητικό Συμβούλιο σύμφωνα με το άρθρο 44, παρ. 1γ, του ν.4449/2017, όπως ισχύει, από μέλη του τα οποία θα διαθέτουν επαρκή γνώση στον τομέα που δραστηριοποιείται η Εταιρεία και θα πληρούν τα κριτήρια του άρθρου 44, του ν.4449/2017, όπως ισχύει.
Κατόπιν τούτου στις 8.6.2023 το Διοικητικό Συμβούλιο, αφού έλαβε υπόψη την Εισήγηση της Επιτροπής Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. & Αμοιβών της Εταιρείας ( Nomination & Compensation Committee ), εξέλεξε ως νέα μέλη της Επιτροπής τους: κα. Θεανώ Καρποδίνη, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος, κ. Γεώργιο Δουκίδη, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος, κα Πολυξένη Καζόλη, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος, τον κ. Nicholaos Krenteras , ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος και τον κ. Ιωάννη Κωστόπουλο, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Αντιπρόεδρο Δ.Σ. Αυθημερόν, η Επιτροπή Ελέγχου της Εταιρείας συγκροτήθηκε σε σώμα και όρισε τον Πρόεδρο της.
Κατόπιν των ανωτέρω, την εν ενεργεία Επιτροπή απαρτίζουν τα ακόλουθα Μέλη:
Πρόεδρος Θεανώ Καρποδίνη, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Μέλος Δ.Σ.
Μέλη Ιωάννης Κωστόπουλος, ανεξάρτητος μη εκτελεστικός Αντιπρόεδρος Δ.Σ.
Γεώργιος Δουκίδης, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Μέλος Δ.Σ.
Πολυξένη Καζόλη, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Μέλος Δ.Σ.
Nicholaos Krenteras, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Μέλος Δ.Σ.
Όλα τα Μέλη της Επιτροπής διαθέτουν επαρκή γνώση στον Χρηματοοικονομικό τομέα και εκ των μελών της Επιτροπής, η Πρόεδρος κα Θεανώ Καρποδίνη, που πληροί το σύνολο των κριτηρίων και προϋποθέσεων του άρθρου 44 του ν. 4449/2017, όπως ισχύει, των κριτηρίων ανεξαρτησίας του άρθρου 9 παρ. 1 και 2 του ν. 4706/2020, όπως ισχύει, και επιπροσθέτως, διαθέτει αποδεδειγμένα επαρκή γνώση και εμπειρία στη λογιστική και την ελεγκτική, που σχετίζεται με τα διεθνή πρότυπα, είναι το μέλος που παρίσταται υποχρεωτικώς στις συνεδριάσεις της Επιτροπής που αφορούν στην έγκριση των Χρηματοοικονομικών καταστάσεων .
4. Συνεδριάσεις
Στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία και τον Κανονισμό Λειτουργίας της, η ΕΕ συνεδριάζει τακτικά κατ΄ ελάχιστο τέσσερις (4) φορές το χρόνο, ήτοι ανά τρίμηνο ή και εκτάκτως εάν παραστεί ανάγκη, μετά από πρόσκληση της Προέδρου. Ειδικότερα, η Επιτροπή Ελέγχου έχει το ρητό δικαίωμα να συνέρχεται όσο συχνά κρίνει ότι είναι απαραίτητο για την εκπλήρωση των καθηκόντων της. Η Πρόεδρος της Επιτροπής ενημερώνει το Δ.Σ. για τις εργασίες της Επιτροπής σε κάθε συνεδρίαση του.
Κατά τη διάρκεια της χρήσης 2023, η Επιτροπή πραγματοποίησε συνολικά δεκατρείς (13) συνεδριάσεις και όλες οι αποφάσεις της ελήφθησαν ομόφωνα. Κατά τη διάρκεια κάθε συνεδρίασης, ολοκληρώθηκε η εξέταση και η διευθέτηση όλων των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης, αφού προηγουμένως είχαν διανεμηθεί τα απαιτούμενα πληροφοριακά έγγραφα και είχαν συμμετάσχει, χωρίς δικαίωμα ψήφου, όπως κρίθηκε απαραίτητο κατά περίπτωση, και λοιπά στελέχη της Διοίκησης, οι τακτικοί ορκωτοί ελεγκτές και άλλοι εμπειρογνώμονες.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
31
5. Αξιολόγηση της Επιτροπής
Η αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της Επιτροπής διενεργείται στο πλαίσιο της διαδικασίας αξιολόγησης του Διοικητικού Συμβουλίου και των Επιτροπών του ως συλλογικού οργάνου σύμφωνα με την εγκεκριμένη από το Διοικητικό Συμβούλιο διαδικασία τουλάχιστον ετησίως και τα αποτελέσματα της αξιολόγησης συζητούνται στο Δ.Σ. με σκοπό την αντιμετώπιση τυχόν διαπιστωμένων αδυναμιών.
Εντός του 2023, πραγματοποιήθηκε η ετήσια αξιολόγηση της Επιτροπής, η οποία χαρακτηρίστηκε αποτελεσματική τόσο στον ρόλο της υποστήριξης του Δ.Σ., όσο και ως προς την παροχή πληροφόρησης για τις εργασίες της.
6. Δραστηριότητες της Επιτροπής κατά τη χρήση 2023
Τα κυριότερα θέματα αρμοδιότητας της Επιτροπής Ελέγχου που την απασχόλησαν κατά τη διάρκεια του 2023 και μέχρι τη σύνταξη της παρούσας, συνοψίζονται παρακάτω:
Α. Δομή και Διαδικασίες Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου (System of Internal Controls)
• Παρακολούθησε και αξιολόγησε την επάρκεια και αποτελεσματικότητα του συνόλου των πολιτικών, διαδικασιών και δικλίδων ασφαλείας της Εταιρείας, αφενός με το Σύστημα Εσωτερικού Ελέγχου (ΣΕΕ) και αφετέρου με την εκτίμηση και διαχείριση κινδύνων σε σχέση με τη χρηματοοικονομική πληροφόρηση.
• Εξέτασε και αξιολόγησε τα ευρήματα καθώς και τις προτάσεις τόσο των εσωτερικών ελεγκτών όσο και των Ορκωτών Ελεγκτών που διενέργησαν τον Τακτικό έλεγχο και την Αξιολόγηση του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου, καθώς και τα μέτρα που ελήφθησαν στο πλαίσιο αυτών.
• Ενημέρωσε το Δ.Σ. σχετικά με τα ανωτέρω.
• Επισκόπησε τη διαχείριση των κυριότερων κινδύνων και αβεβαιοτήτων της εταιρείας και την περιοδική αναθεώρησή τους. Στο πλαίσιο αυτό, αξιολόγησε τις μεθόδους που χρησιμοποιεί η εταιρεία για τον εντοπισμό και την παρακολούθηση των κινδύνων, την αντιμετώπιση των κυριότερων από αυτούς μέσω του συστήματος εσωτερικού ελέγχου και της ΕΔΕΕ καθώς και τη γνωστοποίηση τους στις δημοσιοποιημένες χρηματοοικονομικές πληροφορίες με ορθό τρόπο.
• Ολοκλήρωσε το έργο της αναφορικά με την Αξιολόγηση του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου (ΣΕΕ) της Εταιρείας και των θυγατρικών της, με ημερομηνία αναφοράς την 31 Δεκεμβρίου 2022, από εξωτερικό αξιολογητή, σύμφωνα με το ισχύον Νομοθετικό και Κανονιστικό Πλαίσιο και την Πολιτική Αξιολόγησης του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου που θεσπίστηκε από το Δ.Σ.. Όπως προβλέπεται από την σχετική διαδικασία, η Επιτροπή υπέβαλε στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, τη σύνοψη της «Έκθεσης Αποτελεσμάτων Αξιολόγησης του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου προς το Διοικητικό Συμβούλιο και την Επιτροπή Ελέγχου».
Β. Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις – Υποχρεωτικός Έλεγχος
• Πραγματοποίησε συναντήσεις με τα αρμόδια στελέχη της Διοίκησης και ενημερώθηκε για τη διαδικασία σύνταξης της χρηματοοικονομικής πληροφόρησης καθώς και για τα όποια ζητήματα ενδεχομένως να είχαν επίδραση στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις.
• Ενημερώθηκε από τους Ορκωτούς Ελεγκτές - GRANT THORNTON για το σχεδιασμό και το ετήσιο πρόγραμμα του Τακτικού ελέγχου των Χρηματοοικονομικών καταστάσεων για τη χρήση 2023.
• Εξέτασε το πρόγραμμα ελέγχου και την ελεγκτική προσέγγιση του υποχρεωτικού ελέγχου των Ορκωτών Ελεγκτών, για τη χρήση 2023 και βεβαιώθηκε ότι καλύπτει τα σημαντικότερα πεδία ελέγχου.
• Συζήτησε με τους Ορκωτούς ελεγκτές τον προσδιορισμό του ουσιώδους μεγέθους, τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου και ενημερώθηκε για τη συνεργασία τους με τη Διοίκηση στα θέματα χρηματοοικονομικού ελέγχου, χωρίς την παρουσία των αρμόδιων στελεχών της Διοίκησης.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
32
• Πραγματοποίησε συναντήσεις με τους Ορκωτούς Ελεγκτές της Εταιρείας - GRANT THORNTON , στο στάδιο προετοιμασίας των εκθέσεων ελέγχου και ενημερώθηκε και αξιολόγησε την Συμπληρωματική Έκθεση των Ορκωτών Ελεγκτών προς την Επιτροπή Ελέγχου, του άρθρου 11 του κανονισμού 537/2014, για την χρήση 2023.
• Επισκόπησε τις ενδιάμεσες εξαμηνιαίες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις του α΄ εξαμήνου 2023 και ενημερώθηκε από τους Ορκωτούς ελεγκτές για την επισκόπηση που διενέργησαν επί των ατομικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων της Εταιρείας και των θυγατρικών της και ενημέρωσε το Διοικητικό Συμβούλιο σχετικά, πριν αυτό προβεί στην έγκριση αυτών, πριν από τη δημοσίευσή τους.
• Ενημερώθηκε για τα οικονομικά αποτελέσματα του 1 ου και του 3 ου τριμήνου 2023 από τα αρμόδια στελέχη της Διοίκησης και στις δύο περιπτώσεις, ετέθη υπόψη της το σχετικό σχέδιο ανακοίνωσης προς το επενδυτικό κοινό και έλαβε διαβεβαιώσεις για την ορθότητα αυτής και την ακρίβεια των πληροφοριών.
• Πραγματοποίησε συναντήσεις με τους Ορκωτούς Ελεγκτές της Εταιρείας - GRANT THORNTON , στο στάδιο προετοιμασίας των εκθέσεων ελέγχου και ενημερώθηκε και αξιολόγησε την Συμπληρωματική Έκθεση των Ορκωτών Ελεγκτών προς την Επιτροπή Ελέγχου, του άρθρου 11 του κανονισμού 537/2014, για την χρήση 2022.
• Επισκόπησε την Ετήσια Χρηματοοικονομική Έκθεση της Χρήσης 2023 και ενημέρωσε το Διοικητικό Συμβούλιο για το αποτέλεσμα του υποχρεωτικού ελέγχου, πριν αυτό προβεί στην έγκριση των ετήσιων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων, πριν από τη δημοσίευσή τους.
• Ενημερώθηκε για την ολοκλήρωση του φορολογικού ελέγχου και την έκδοση του φορολογικού πιστοποιητικού για τη χρήση 2022.
• Εξέτασε το σύνολο των υπηρεσιών από τους Ορκωτούς Ελεγκτές, σύμφωνα με την εγκεκριμένη διαδικασία της, και επιβεβαίωσε ότι δεν έχουν παρασχεθεί μη επιτρεπόμενες υπηρεσίες ή λοιπές υπηρεσίες για τις οποίες δεν ακολουθήθηκε η προβλεπόμενη εγκριτική διαδικασία. Με βάση τα στοιχεία που τέθηκαν υπόψη από τις υπηρεσίες της Εταιρείας και του Ομίλου, δεν προέκυψαν θέματα ανεξαρτησίας των Ορκωτών Ελεγκτών.
• Επισκόπησε την ανεξαρτησία των Ορκωτών ελεγκτών και, βάσει της παρακολούθησης των παρασχεθεισών υπηρεσιών, διενέργησε την αξιολόγηση της απόδοσης της GRANT THORNTON στο πλαίσιο του Τακτικού ελέγχου των ατομικών και ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών καταστάσεων της Εταιρείας, των χρήσεων 2022 και 2023.
• Υπέβαλε σύσταση για τον διορισμό από τη Γενική Συνέλευση των ιδίων Ορκωτών Ελεγκτών («GRANT THORNTON ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΟΡΚΩΤΩΝ ΕΛΕΓΚΤΩΝ ΚΑΙ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ») για τη διενέργεια του ελέγχου των ατομικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων της Εταιρείας για την εταιρική χρήση 01.01.2023 – 31.12.2023 καθώς και για την έγκριση της αμοιβής και τους όρους πρόσληψής τους, αφού έλαβε υπόψη της την αξιολόγηση του ελεγκτικού έργου τους καθώς και την διατήρηση της αμοιβής τους στο ίδιο επίπεδο με αυτή για τον έλεγχο της προηγούμενης χρήσης. Η σύσταση αυτή, πραγματοποιήθηκε χωρίς επηρεασμούς από τρίτους και χωρίς να υπάρχει ή να έχει επιβληθεί οποιαδήποτε συμβατική ρήτρα μεταξύ της Εταιρείας και οιουδήποτε τρίτου μέρους, η οποία περιόριζε τις δυνατότητες επιλογής από τη Γενική Συνέλευση των μετόχων σε ορισμένες κατηγορίες ή καταλόγους νόμιμων ελεγκτών ή ελεγκτικών γραφείων, όσον αφορά τον διορισμό συγκεκριμένου νόμιμου ελεγκτή ή ελεγκτικού γραφείου, για τη διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου της Εταιρείας.
• Ενέκρινε την πρόταση της GRANT THORNTON για «Διενέργεια εργασιών διασφάλισης αναφορικά με την χορήγηση Έκθεσης Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή για τον έλεγχο πληρότητας των πληροφοριών που περιλαμβάνει η Έκθεση Αποδοχών σύμφωνα με το άρθρο 112 του Ν. 4548/2018».
• Ενέκρινε τη συνέχιση της διαδικασίας για την ανάθεση στην GRANT THORNTON του έργου παροχής υπηρεσιών συμμόρφωσης (gap analysis) επί των σχεδίων ανάκαμψης της ATHEX και της ATHEXCSD.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
33
Γ. Εσωτερικός Έλεγχος
• Ενέκρινε τον ετήσιο προϋπολογισμό της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου (ΕΔΕΕ) του 2023.
• Ενημερώθηκε και ενέκρινε το Ετήσιο Πρόγραμμα Ελέγχου της χρήσης 2023 της ΕΔΕΕ, προκειμένου να εξασφαλίσει την αποδοτικότητά της, λαμβάνοντας υπόψη, τους κύριους τομείς επιχειρηματικού και χρηματοοικονομικού κινδύνου, καθώς και τα αποτελέσματα προηγούμενων ελέγχων.
• Παρακολούθησε την αποτελεσματικότητα του Εσωτερικού Ελέγχου καθώς και της εκτέλεσης του προγράμματος ελέγχων όπως αυτό εφαρμόζεται από την ΕΔΕΕ, μέσω των Τριμηνιαίων Εκθέσεων δραστηριοτήτων 2023, χωρίς να παραβιάζει την ανεξαρτησία της.
• Εξέτασε και αξιολόγησε τις Εκθέσεις Εσωτερικού Ελέγχου, καθώς και τα συναφή με αυτές σχόλια της Διοίκησης.
• Παρακολούθησε την εξέλιξη και πρόοδο αντιμετώπισης των ευρημάτων του Εσωτερικού Ελέγχου, ενημέρωσε το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας με τις διαπιστώσεις της και υπέβαλε προτάσεις εφαρμογής διορθωτικών μέτρων, όπου κρίθηκε σκόπιμο.
• Είχε τακτικές συναντήσεις με την επικεφαλής της ΕΔΕΕ για τη συζήτηση θεμάτων που άπτονται της αρμοδιότητάς της.
• Ενημερώθηκε για τα αποτελέσματα της αυτοαξιολόγησης της Λειτουργίας του εσωτερικού Ελέγχου για το 2022. Η αυτοαξιολόγηση, που σύμφωνα με τις εσωτερικές διαδικασίες διενεργείται ετησίως, από τον επικεφαλής του εσωτερικού ελέγχου (εκτός άπαξ, εντός κάθε πενταετίας, που διενεργείται από εξωτερικό αξιολογητή), κατέταξε την Λειτουργία του εσωτερικού Ελέγχου στην ανώτατη βαθμίδα «Γενική Συμμόρφωση» και το αποτέλεσμα κρίθηκε ως πολύ ικανοποιητικό.
• Ενημερώθηκε και ενέκρινε τον Ετήσιο απολογισμό και τα πεπραγμένα της ΕΔΕΕ για τη χρήση 2022.
• Διενήργησε την ετήσια αξιολόγηση της Επιτελικής Διευθύντριας Εσωτερικού ελέγχου για τα έτη 2022 και 2023.
Δ. Λοιπά θέματα
• Ενέκρινε τον ορισμό του Υπεύθυνου Παραλαβής και Παρακολούθησης Αναφορών (Υ.Π.Π.Α.) σύμφωνα με τον Ν. 4990/2022, άρθρο 9, στο πλαίσιο συμμόρφωσης με την υποχρέωση θέσπισης εσωτερικού διαύλου αναφοράς ( Whistleblowing ).
• Υπέβαλε την Έκθεση Πεπραγμένων της για τη χρήση 2022 στην Τακτική Γενική Συνέλευση των μετόχων της 8 Ιουνίου 2023.
7. Περιβάλλον και Εταιρική Διακυβέρνηση
Αναγνωρίζοντας τη σημασία του ρόλου που καλούνται να διαδραματίσουν φορείς του χρηματοοικονομικού τομέα για τη μετάβαση προς μια πιο πράσινη και βιώσιμη οικονομία, ο Όμιλος έχει προχωρήσει στην ανάπτυξη πρωτοβουλιών που προωθούν τη μη χρηματοοικονομική διαφάνεια και την καλή διαχείριση θεμάτων που αφορούν το περιβάλλον, την κοινωνία και την διακυβέρνηση (θέματα ESG - Environmental , Social and Governance ). Προς την κατεύθυνση αυτή, έχει δημιουργήσει τον «Οδηγό Δημοσιοποίησης Πληροφοριών ESG », ένα πρακτικό εργαλείο με το οποίο εισηγμένες και μη εταιρείες μπορούν να προσδιορίσουν τα ουσιαστικά θέματα ESG που πρέπει να δημοσιοποιούν και να διαχειρίζονται, με βάση τις επιπτώσεις αυτών των θεμάτων στη μακροπρόθεσμη απόδοσή τους. Για την ενίσχυση της εταιρικής διαφάνειας και την ανάδειξη των βιώσιμων επενδύσεων στην ελληνική κεφαλαιαγορά, έχει δημιουργήσει την πληροφοριακή ενότητα « ATHEX BONDS GREENet » όπου προβάλλονται συγκεντρωμένα τα ESG ομόλογα που διαπραγματεύονται στις αγορές του και έχει διοργανώσει σειρά εκπαιδευτικών ESG σεμιναρίων, για τα μέλη των Διοικητικών Συμβουλίων και τα Ανώτατα Στελέχη των εταιρειών. Τον Ιούλιο 2023, έθεσε σε λειτουργία το νέο ψηφιακό εργαλείο συλλογής ESG Πληροφοριών ATHEX ESG Data Portal , μια πλατφόρμα η οποία έχει ως στόχο να λειτουργήσει σαν κεντρικό σημείο συγκέντρωσης ESG δεδομένων για ελληνικές εταιρείες, εισηγμένες και μη, αλλά και για επενδυτές που επιθυμούν να βρίσκουν τυποποιημένες, και κατά συνέπεια ευκολότερα συγκρίσιμες πληροφορίες, σχετιζόμενες με τις ESG δράσεις των εταιρειών.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
34
Η εγκεκριμένη, από το Διοικητικό Συμβούλιο, Πολιτική Βιώσιμης Ανάπτυξης του Ομίλου αποτυπώνει τις προτεραιότητες του Ομίλου Χρηματιστηρίου Αθηνών σε θέματα Βιώσιμης Ανάπτυξης. Συγκεκριμένα, αυτές εντάσσονται σε πέντε στρατηγικούς πυλώνες:
Α. Κοινωνική υπευθυνότητα / Άνθρωπος και κοινωνία
Πρωταρχική σημασία για τον Όμιλο Χρηματιστηρίου Αθηνών έχει ο κοινωνικός άξονας που διέπει τη δραστηριοποίησή του, καθώς συνδέεται άμεσα με τη δημιουργία αξίας για τους ανθρώπους του και την ευρύτερη κοινωνία μέσα στην οποία λειτουργεί. Στο πλαίσιο αυτό εστιάζει στους ακόλουθους τομείς:
Ανθρώπινο δυναμικό
Οι άνθρωποί μας αποτελούν το σημαντικότερο κεφάλαιο του Ομίλου. Επιδιώκουμε την ανάπτυξη και διατήρηση ενός αξιοκρατικού περιβάλλοντος εργασίας, το οποίο στηρίζει τη ανάπτυξη και εξέλιξη όλων των εργαζομένων. Δίνουμε έμφαση στην παροχή ίσων ευκαιριών, στο σεβασμό των ανθρώπινων δικαιωμάτων, και στη διασφάλιση της υγείας, ασφάλειας και ευημερίας των εργαζομένων. Στόχος μας είναι να αποτελούμε έναν εργοδότη πρώτης επιλογής για έμπειρους επαγγελματίες και ταλαντούχους νέους. Στον Όμιλο έχει υιοθετηθεί και εφαρμόζεται Κώδικας Επιχειρηματικής Δεοντολογίας, ο οποίος καθορίζει το πλαίσιο ηθικής λειτουργίας και συμπεριφοράς που διέπει τις δραστηριότητες μας. Ο Κώδικας Επιχειρηματικής Δεοντολογίας αποτελεί τη βάση όλων των αλληλεπιδράσεων των εργαζομένων του Ομίλου εσωτερικά και εξωτερικά, ενώ παράλληλα αποτυπώνει την υπευθυνότητα με την οποία λειτουργεί απέναντι στους ανθρώπους του και τους άμεσους συνεργάτες του.
Κοινωνία
Μέσω στοχευμένων δράσεων, παραμένουμε ενεργοί συμμέτοχοι στην κοινωνία στην οποία λειτουργούμε, συμβάλλοντας μέσω εθελοντισμού και συνεργασιών σε ένα ευρύ φάσμα έργων που στηρίζουν συνανθρώπους μας. Σχεδιάζουμε και υλοποιούμε δράσεις σε ευθυγράμμιση με το στρατηγικό πλάνο κοινωνικής υπευθυνότητας του Ομίλου, ενισχύοντας μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς και δημόσιους φορείς, που δραστηριοποιούνται στην ενίσχυση της τοπικής κοινωνίας και την προστασία ευπαθών κοινωνικών ομάδων. Με αίσθημα αλληλεγγύης και κοινωνικής ευθύνης ανταποκρινόμαστε και σε έκτακτες ανάγκες (π.χ. πανδημία), πέραν των καθιερωμένων δράσεων που ορίζονται από το πλάνο.
Β. Εταιρική Διακυβέρνηση
Ο Όμιλος αναγνωρίζει τη σημασία του συστήματος αρχών εταιρικής διακυβέρνησης, καθώς και τα οφέλη που προκύπτουν από την ορθή εφαρμογή τους. Είμαστε ιδρυτικό μέλος του Ελληνικού Συμβουλίου Εταιρικής Διακυβέρνησης (ΕΣΕΔ) και είχαμε σημαντική συμμετοχή και συμβολή στην αναθεώρηση του Ελληνικού Κώδικα Εταιρικής Διακυβέρνησης (ΕΚΕΔ 2021).
Στοχεύοντας στη δημιουργία περαιτέρω αξίας για τους μετόχους, σε όλες τις λειτουργίες του Ομίλου και με οδηγό την ισχυρή εταιρική μας δομή, εφαρμόζουμε πλαίσιο χρηστής εταιρικής διακυβέρνησης το οποίο μας επιτρέπει την ανάπτυξη σχέσεων εμπιστοσύνης και αμοιβαίου οφέλους με τους επενδυτές. Ακολουθούμε τη διεθνή πρακτική, συμμορφωνόμαστε με την υφιστάμενη νομοθεσία και εφαρμόζουμε αυστηρές διαδικασίες ελέγχου κανονιστικής συμμόρφωσης. Ο Όμιλος ακολουθεί εμπορικές, οργανωτικές και λειτουργικές πρακτικές σύμφωνα με τους κανόνες, τη νομοθεσία και τους κανονισμούς που υπαγορεύονται από τις εθνικές και ευρωπαϊκές εποπτικές αρχές, και φροντίζει να λαμβάνει όλες τις σχετικές άδειες που προβλέπονται για τα προϊόντα, τις υπηρεσίες και λειτουργίες του. Έχουμε υιοθετήσει τον Ελληνικό Κώδικα Εταιρικής Διακυβέρνησης για τις εισηγμένες εταιρείες και αναπτύσσουμε σχετικές πολιτικές και διαδικασίες, ενώ λαμβάνουμε τα κατάλληλα μέτρα που επιτρέπουν στον Όμιλο να δραστηριοποιείται με υπευθυνότητα, αξιοπιστία και διαφάνεια, παρεμποδίζοντας και καταπολεμώντας κάθε είδους διαφθορά. Έχουμε θέσει υψηλά πρότυπα ηθικής συμπεριφοράς και επιδεικνύουμε μηδενική ανοχή σε περιστατικά απάτης, διαφθοράς και κατάχρησης αγοράς, εφαρμόζοντας τα απαραίτητα μέτρα παρακολούθησης, πρόληψης και αντιμετώπισης τέτοιων περιστατικών σε όλο το φάσμα των δραστηριοτήτων του Ομίλου. Αξιολογούμε και διαχειριζόμαστε τους επιχειρηματικούς κινδύνους με σκοπό τη διασφάλιση των συμφερόντων όλων των ενδιαφερομένων μερών μας. Επιπρόσθετα, επιδιώκουμε να συμμετέχουμε σε διεθνείς φορείς και οργανισμούς που προωθούν τις αρχές της βιώσιμης ανάπτυξης όπως η πρωτοβουλία Sustainable Stock Exchanges (SSE) των Ηνωμένων Εθνών.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
35
Γ. Περιβαλλοντική Υπευθυνότητα
Λειτουργούμε με υπευθυνότητα απέναντι στο περιβάλλον και τη χρήση των φυσικών πόρων. Δεσμευόμαστε να αναλαμβάνουμε δράσεις και να αναπτύσσουμε πρωτοβουλίες για την προστασία του περιβάλλοντος και τη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματός μας. Στο πλαίσιο των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (SDGs), της Συμφωνίας του Παρισιού για το Κλίμα (2015) και της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας (2019), η παρακολούθηση των διεθνών εξελίξεων, η βελτίωση των περιβαλλοντικών επιδόσεων του Ομίλου και ο προσδιορισμός των κινδύνων και των ευκαιριών που απορρέουν από την κλιματική αλλαγή, αποτελούν βασικούς τομείς για την ενίσχυση της περιβαλλοντικής πολιτικής μας.
Δ. Προώθηση της Μη Χρηματοοικονομικής Πληροφόρησης
Αναγνωρίζοντας τη σημασία του ρόλου που καλούνται να διαδραματίσουν φορείς του χρηματοοικονομικού τομέα για τη μετάβαση προς μια πιο πράσινη και βιώσιμη οικονομία, ο Όμιλος έχει προχωρήσει στην ανάπτυξη πρωτοβουλιών που προωθούν τη μη χρηματοοικονομική πληροφόρηση επί θεμάτων που αφορούν στο περιβάλλον, την κοινωνία και τη διακυβέρνηση (θέματα ESG). Στο πλαίσιο της συμμετοχής του στην πρωτοβουλία Sustainable Stock Exchanges (SSE) των Ηνωμένων Εθνών, ο Όμιλος έχει δημιουργήσει τον «Οδηγό Δημοσιοποίησης Πληροφοριών ESG», ένα πρακτικό εργαλείο για εισηγμένες και μη εταιρείες λαμβάνοντας υπόψη πρόσφατα δημοσιευμένα διεθνή και ευρωπαϊκά πρότυπα/Κανονισμούς. Ο Όμιλος συμμετέχει σε δράσεις ενημέρωσης και διάχυσης διεθνών βέλτιστων πρακτικών για την ανάπτυξη των βιώσιμων επενδύσεων στην Ελληνική αγορά, και υποστηρίζει πρωτοβουλίες όπως το σχέδιο δράσης για τα βιώσιμα χρηματοοικονομικά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, με στόχο την ενίσχυση της δραστηριοποίησής του σε θέματα βιώσιμης ανάπτυξης.
Ε. Προώθηση της υπεύθυνης δραστηριοποίησης & συνέργειες
Ο Όμιλος αναγνωρίζει τον, ζωτικής σημασίας, ρόλο που κατέχει, και μεριμνά για την προώθηση της Χρηματιστηριακής παιδείας και την ενίσχυση του χρηματοοικονομικού και μη χρηματοοικονομικού αλφαβητισμού των εισηγμένων και μη εισηγημένων εταιρειών, των νέων ανθρώπων, και των συμμετεχόντων στις αγορές μας εν γένει. Στόχος του Ομίλου, μέσω ανάληψης σειράς σχετικών δράσεων, είναι η συμβολή στην προετοιμασία για την επιτυχή ανταπόκρισή τους στις απαιτήσεις ενός συνεχώς μεταβαλλόμενου εθνικού και διεθνούς περιβάλλοντος. Στο πλαίσιο αυτό, επικεντρώνουμε τις προσπάθειες μας στην ενίσχυση της χρηματοοικονομικής παιδείας και στην απόκτηση γνώσεων που είναι απαραίτητες για τη λήψη οικονομικά υπεύθυνων αποφάσεων. Επιπλέον, ο πυλώνας αυτός ευθυγραμμίζεται με τις στρατηγικές προτεραιότητες του Ομίλου και τις διεθνείς τάσεις για υπεύθυνη δραστηριοποίηση αποσκοπώντας στη Βιώσιμη Ανάπτυξη. Σε αυτό το πλαίσιο, ενισχύουμε τις συνέργειες και δεσμευόμαστε να προωθούμε τις αξίες και οφέλη της υπεύθυνης επιχειρηματικότητας.
Το 2023 δημοσιεύτηκε το ATHEX 2022 Sustainability Report στο οποίο συνοψίζονται οι σημαντικότερες πρωτοβουλίες, δράσεις και επιτεύγματα του Ομίλου στην προώθηση της Βιώσιμης ανάπτυξης.
Αθήνα, 27 Μαρτίου 2024
Η Πρόεδρος της Επιτροπής Ελέγχου
Θεανώ Καρποδίνη
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
36
ΔΗΛΩΣΗ ΕΤΑΙΡΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ
Η παρούσα Δήλωση Εταιρικής Διακυβέρνησης αποτελεί μέρος της Έκθεσης Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου και περιέχει τα πληροφορικά στοιχεία σύμφωνα με τα άρθρα 152 και 153 του Ν. 4548/2018 και κατά την ημερομηνία της 31 ης Δεκεμβ and ρίου 2023 καθώς και των γεγονότων μεταγενέστερης περιόδου και μέχρι την ημερομηνία δημοσίευσης της Ετήσιας Χρηματοοικονομικής Έκθεσης.
Η Εταιρεία, ως ανώνυμη εταιρεία εισηγμένη στο Χρηματιστήριο Αθηνών, παράλληλα με τις διατάξεις του εταιρικού δικαίου και το καταστατικό της, εφαρμόζει τις διατάξεις Εταιρικής Διακυβέρνησης εισηγμένων εταιρειών του N. 4706/2020. Επιπλέον ως Διαχειριστής Αγοράς που εποπτεύεται από την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς η Εταιρεία εφαρμόζει τις διατάξεις του Ν.4514/2018 και τις Κατευθυντήριες Γραμμές σχετικά με το διοικητικό όργανο των διαχειριστών αγοράς και των παρόχων υπηρεσιών αναφοράς δεδομένων (ΠΥΑΔ) που εξέδωσε η Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών (ΕΑΚΑΑ) την 19.12.2017.
Οι εφαρμοζόμενες από την Εταιρεία πολιτικές και διαδικασίες αποτυπώνονται στο καταστατικό, τον Κανονισμό Λειτουργίας, ο οποίος εκδίδεται σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 14 του N. 4706/2020 που αποτελεί εσωτερικό έγγραφο της Εταιρείας και λειτουργεί συμπληρωματικά προς τις διατάξεις του καταστατικού της και λοιπούς κανονισμούς και πολιτικές που ρυθμίζουν τις επιμέρους λειτουργίες της και, τέλος, τις αρχές και ειδικές πρακτικές για εισηγμένες εταιρείες που προβλέπει ο Ελληνικός Κώδικας Εταιρικής Διακυβέρνησης για τις Εταιρείες με κινητές αξίες σε ρυθμιζόμενη αγορά (ΕΚΕΔ) του Ελληνικού Συμβουλίου Εταιρικής Διακυβέρνησης (ΕΣΕΔ), τον οποίο έχει υιοθετήσει η Εταιρεία σύμφωνα με το άρθρο 17 του Ν. 4706/2020 που είναι αναρτημένος στον ιστότοπο
https://www.esed.org.gr/web/guest/code-listed
. Ο εν λόγω κώδικας αποτελεί τον Ελληνικό
Κώδικα Εταιρικής Διακυβέρνησης για τις Εταιρείες με αξίες εισηγμένες σε χρηματιστηριακή αγορά, σύμφωνα με το άρθρο 17 του Ν. 4706/2020 και το άρθρο 4 της Απόφασης της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς (Απόφαση 2/905/3.3.2021 του Διοικητικού Συμβουλίου της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς).
I. ΔΙΟΙΚΗΣΗ, ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΑ ΚΑΙ ΕΠΟΠΤΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΚΑΙ ΕΠΙΤΡΟΠΕΣ
1. Γενική Συνέλευση των μετόχων
1.1. Αρμοδιότητες της Γενικής Συνέλευσης
Η Γενική Συνέλευση (εφεξής και « Γ.Σ. ») των μετόχων είναι το ανώτατο όργανο της Εταιρείας και αποφασίζει γενικώς για όλες τις εταιρικές υποθέσεις που δεν υπάγονται στην αποκλειστική αρμοδιότητα του Διοικητικού Συμβουλίου, πλην αν το τελευταίο αποφασίσει, επί συγκεκριμένου θέματος της ημερησίας διατάξεως, την παραπομπή αυτού προς κρίση στη Γενική Συνέλευση.
Οι αποφάσεις της Γενικής Συνέλευσης δεσμεύουν και τους απόντες ή τους διαφωνούντες μετόχους. Η Γενική Συνέλευση, είναι το µόνο αρμόδιο όργανο να αποφασίζει για:
α. τις τροποποιήσεις του καταστατικού, συµπεριλαµβανοµένων των αποφάσεων για την αύξηση, τακτική ή έκτακτη, και για τη μείωση του μετοχικού κεφαλαίου,
β. την εκλογή μελών του Διοικητικού Συμβουλίου και για την απονομή της ιδιότητας του ανεξάρτητου μέλους του Διοικητικού Συμβουλίου, καθώς και για το είδος της Επιτροπής Ελέγχου, τη σύνθεση και τη θητεία της,
γ. την εκλογή των τακτικών ελεγκτών και για τον καθορισμό της αμοιβής τους,
δ. την έγκριση της συνολικής διαχείρισης κατά το άρθρο 108 του Ν. 4548/2018 και την απαλλαγή των ελεγκτών,
ε. την έγκριση των ετήσιων και τυχόν ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων και τη διάθεση των ετησίων κερδών της Εταιρείας,
στ. την έγκριση παροχής αμοιβών ή προκαταβολής αμοιβών κατά το άρθρο 109 του Ν. 4548/2018
ζ. την έγκριση της Πολιτικής Αποδοχών του άρθρου 110 του Ν. 4548/2018 και της Έκθεσης Αποδοχών του άρθρου 112 του Ν. 4548/2018,
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
37
θ. τη συγχώνευση, τη διάσπαση, τη μετατροπή, την αναβίωση, την παράταση της διάρκειας ή τη λύση της Εταιρείας,
κ. τον διορισμό εκκαθαριστών και
λ. λοιπά θέματα που προβλέπονται από τον νόμο.
1.2. Σύγκληση της Γενικής Συνέλευσης
Οι διαδικασίες και οι κανόνες σύγκλησης, συμμετοχής και λήψης αποφάσεων από τη Γενική Συνέλευση, ρυθμίζονται αναλυτικά από τις διατάξεις του καταστατικού της Εταιρείας και του N. 4548/2018.
Στη Γενική Συνέλευση, δικαιούνται να συμμετέχουν οι μέτοχοι, είτε αυτοπροσώπως είτε δια νομίμως εξουσιοδοτημένου αντιπροσώπου, σύμφωνα με την εκάστοτε προβλεπόμενη από τις κείμενες διατάξεις διαδικασία.
Το Διοικητικό Συμβούλιο διασφαλίζει ότι η προετοιμασία και η διεξαγωγή της Γενικής Συνέλευσης των μετόχων διευκολύνουν την αποτελεσματική άσκηση των δικαιωμάτων των μετόχων, οι οποίοι ενημερώνονται για όλα τα θέματα που σχετίζονται με τη συμμετοχή τους στη Γενική Συνέλευση, συμπεριλαμβανομένων των θεμάτων ημερήσιας διάταξης, και των δικαιωμάτων τους κατά τη Γενική Συνέλευση.
Αναλυτικότερα σχετικά με την προετοιμασία της Γ.Σ. σε συνδυασμό με τις διατάξεις του Ν. 4548/2018, η Εταιρεία αναρτά στον ιστότοπό της είκοσι (20) τουλάχιστον ημέρες πριν από τη Γενική Συνέλευση, τόσο στην ελληνική όσο και στην αγγλική γλώσσα, πληροφορίες σχετικά με:
• την ημερομηνία, την ώρα και τον τόπο σύγκλησης της Γενικής Συνέλευσης των μετόχων,
• τους βασικούς κανόνες και τις πρακτικές συμμετοχής, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος εισαγωγής θεμάτων στην ημερήσια διάταξη και υποβολής ερωτήσεων, καθώς και των προθεσμιών εντός των οποίων τα δικαιώματα αυτά μπορούν να ασκηθούν,
• τα δικαιώματα των μετόχων των παραγράφων 2, 3, 6 και 7 του άρθρου 141 του Ν 4548/2018, με αναφορά της προθεσμίας εντός της οποίας μπορεί να ασκηθεί κάθε δικαίωμα, ή εναλλακτικά, την καταληκτική ημερομηνία μέχρι την οποία μπορούν τα δικαιώματα αυτά να ασκηθούν. Λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με τα εν λόγω δικαιώματα και τους όρους άσκησής τους είναι διαθέσιμες με ρητή παραπομπή της πρόσκλησης στο διαδικτυακό τόπο της Εταιρείας,
• τις διαδικασίες για τη συμμετοχή και την άσκηση του δικαιώματος ψήφου στη Γενική Συνέλευση από απόσταση σε πραγματικό χρόνο ή με επιστολική ψήφο, εφόσον συντρέχει περίπτωση κατά τα προβλεπόμενα στα άρθρα 125 και 126 του Ν. 4548/2018,
• την ημερομηνία καταγραφής, (αρχική συνεδρίαση και επαναληπτική) όπως αυτή προβλέπεται στην παράγραφο 6 του άρθρου 124 του Ν. 4548/2018,
• τη διαδικασία για την άσκηση του δικαιώματος ψήφου μέσω αντιπροσώπου και ιδίως τα έντυπα τα οποία χρησιμοποιεί για το σκοπό αυτόν η Εταιρεία, καθώς και τα μέσα και τις μεθόδους που προβλέπονται στο καταστατικό, κατά την παράγραφο 5 του άρθρου 128 του Ν. 4548/2018, για τις διαδικασίες ψηφοφορίας, τους όρους αντιπροσώπευσης μέσω πληρεξουσίου και τα χρησιμοποιούμενα έντυπα για ψηφοφορία μέσω πληρεξουσίου,
• την προτεινόμενη ημερήσια διάταξη της συνέλευσης, συμπεριλαμβανομένων σχεδίων των αποφάσεων προς συζήτηση και ψήφιση, αλλά και τυχόν συνοδευτικών εγγράφων,
• τον προτεινόμενο κατάλογο υποψήφιων μελών του Δ.Σ. και τα βιογραφικά τους (εφόσον υπάρχει θέμα εκλογής μελών), και
• το συνολικό αριθμό των μετοχών και των δικαιωμάτων ψήφου κατά την ημερομηνία της σύγκλησης.
• τη διεύθυνση του διαδικτυακού τόπου της Εταιρείας, όπου είναι διαθέσιμες οι πληροφορίες των παραγράφων 3 και 4 του άρθρου 123 του Ν. 4548/2018.
Ο πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της Εταιρείας, ο Διευθύνων Σύμβουλος, και οι πρόεδροι των επιτροπών του Διοικητικού Συμβουλίου παρίστανται στη Γενική Συνέλευση των μετόχων, προκειμένου να παρέχουν πληροφόρηση και ενημέρωση επί θεμάτων που τίθενται προς συζήτηση και επί ερωτήσεων ή
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
38
διευκρινίσεων που ζητούν οι μέτοχοι. Επιπλέον, στην Γενική Συνέλευση των μετόχων παρίσταται και ο Υπεύθυνος Εσωτερικού Ελέγχου της Εταιρείας και οι ορκωτοί ελεγκτές.
Ο πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου ή, αν αυτός κωλύεται ή απουσιάζει, ο αναπληρωτής του, προεδρεύει προσωρινά στη Γενική Συνέλευση, εκλέγοντας έναν ή δύο γραμματείς, από τους μετόχους που είναι παρόντες ή/και από μη μετόχους μέχρι να επικυρωθεί ο πίνακας αυτών που δικαιούνται να συμμετάσχουν στη συνέλευση και να εκλεγεί το τακτικό προεδρείο της Γενικής Συνέλευσης.
Μετά την επικύρωση του πίνακα των μετόχων που έχουν δικαίωμα ψήφου, η Γενική Συνέλευση εκλέγει το οριστικό προεδρείο, το οποίο συγκροτείται από τον πρόεδρο και έναν ή δύο γραμματείς που εκτελούν και χρέη ψηφολεκτών. Οι αποφάσεις της Γενικής Συνέλευσης λαμβάνονται σύμφωνα με τις διατάξεις της κείμενης νομοθεσίας και τις προβλέψεις του καταστατικού της Εταιρείας.
Τα αποτελέσματα της ψηφοφορίας δημοσιεύονται στο διαδικτυακό τόπο της Εταιρείας εντός πέντε (5) ημερών από τη Γενική Συνέλευση των μετόχων.
1.3. Απαρτία – Πλειοψηφία
Σύμφωνα με τον νόμο και το καταστατικό, η Γενική Συνέλευση βρίσκεται σε απαρτία και συνεδριάζει έγκυρα επί των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης, όταν παρίστανται ή αντιπροσωπεύονται σε αυτήν μέτοχοι εκπροσωπούντες το ένα πέμπτο (1/5) τουλάχιστον του καταβεβλημένου κεφαλαίου.
Αν δεν επιτευχθεί η απαρτία αυτή, η Γενική Συνέλευση συνέρχεται εκ νέου μέσα σε είκοσι (20) ημέρες από τη χρονολογία της ματαιωθείσας συνεδρίασης, ύστερα από πρόσκληση προ δέκα (10) τουλάχιστον πλήρων ημερών. Στην επαναληπτική αυτή συνεδρίαση η Γενική Συνέλευση βρίσκεται σε απαρτία και συνεδριάζει έγκυρα επί των θεμάτων της αρχικής ημερησίας διάταξης, οσοδήποτε και αν είναι το εκπροσωπούμενο σε αυτήν τμήμα του καταβεβλημένου κεφαλαίου.
Στις ανωτέρω περιπτώσεις, οι αποφάσεις λαμβάνονται με απόλυτη πλειοψηφία των ψήφων που εκπροσωπούνται στη Συνέλευση.
Κατ’ εξαίρεση, προκειμένου για αποφάσεις που αφορούν στη μεταβολή της εθνικότητας της Εταιρείας, τη μεταβολή του αντικειμένου της επιχείρησης αυτής, την επαύξηση των υποχρεώσεων των μετόχων, την τακτική αύξηση του κεφαλαίου, εκτός αν επιβάλλεται από το νόμο ή γίνεται με κεφαλαιοποίηση αποθεματικών, τη μείωση του κεφαλαίου, εκτός αν γίνεται, σύμφωνα με την παράγραφο 5 του άρθρου 21 ή την παράγραφο 6 του άρθρου 49, του Ν. 4548/2018, τη μεταβολή του τρόπου διάθεσης των κερδών, τη συγχώνευση, διάσπαση, μετατροπή, αναβίωση, παράταση της διάρκειας ή διάλυση της εταιρείας, την παροχή ή ανανέωση εξουσίας προς το Διοικητικό Συμβούλιο για αύξηση του κεφαλαίου, σύμφωνα με την παράγραφο 1 του άρθρου 24 του Ν. 4548/2018, καθώς και σε κάθε άλλη περίπτωση που ορίζεται στο νόμο ότι η Γενική Συνέλευση αποφασίζει με αυξημένη απαρτία και πλειοψηφία, η συνέλευση βρίσκεται σε απαρτία και συνεδριάζει έγκυρα επί των θεμάτων της αρχικής ημερήσιας διάταξης, όταν παρίστανται ή αντιπροσωπεύονται σε αυτήν μέτοχοι εκπροσωπούντες το ήμισυ (1/2) του καταβεβλημένου κεφαλαίου.
Στην περίπτωση της προηγούμενης παραγράφου, αν δεν επιτευχθεί η απαρτία του τελευταίου εδαφίου, η επαναληπτική Γενική Συνέλευση βρίσκεται σε απαρτία και συνεδριάζει έγκυρα επί των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης, όταν παρίστανται ή αντιπροσωπεύονται σε αυτήν μέτοχοι εκπροσωπούντες το ένα τρίτο (1/3) τουλάχιστον του καταβεβλημένου κεφαλαίου. Προκειμένου περί εταιρειών με εισηγμένες μετοχές, ή, σε κάθε περίπτωση, όταν πρόκειται να ληφθεί απόφαση για αύξηση κεφαλαίου, η γενική συνέλευση στην επαναληπτική συνεδρίαση ευρίσκεται σε απαρτία, όταν παρίστανται ή αντιπροσωπεύονται σε αυτήν μέτοχοι που εκπροσωπούν το ένα πέμπτο (1/5) τουλάχιστον του καταβεβλημένου κεφαλαίου.
Στις ανωτέρω περιπτώσεις, οι αποφάσεις λαμβάνονται με πλειοψηφία των δύο τρίτων (2/3) των ψήφων που εκπροσωπούνται στη Συνέλευση.
1.4. Δικαίωμα Μερίσματος
Σύμφωνα με το καταστατικό και το νόμο, το ελάχιστο (κατ' έτος) μέρισμα υπολογίζεται σε ποσοστό τριάντα πέντε τοις εκατό (35%) επί των καθαρών κερδών, ύστερα από αφαίρεση της κράτησης για σχηματισμό τακτικού αποθεματικού, και των πιστωτικών κονδυλίων της κατάστασης αποτελεσμάτων, που δεν προέρχονται από πραγματοποιημένα κέρδη.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
39
Το μέρισμα πληρώνεται εντός δύο (2) μηνών από την ημερομηνία της ετήσιας γενικής συνέλευσης των μετόχων που εγκρίνει τις ετήσιες και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας.
Η ημέρα και ο τρόπος καταβολής του μερίσματος δημοσιεύεται στις ιστοσελίδες του Χρηματιστηρίου Αθηνών και της Εταιρείας.
Μερίσματα που δεν αναζητούνται για περίοδο πέντε ετών από την ημερομηνία κατά την οποία έγιναν απαιτητά, μεταβιβάζονται στο Ελληνικό Δημόσιο.
1.5. Δικαίωμα στο προϊόν της εκκαθάρισης
Σε περίπτωση εκκαθάρισης της Εταιρείας, οι εκκαθαριστές αποδίδουν το προϊόν της εκκαθάρισης της εταιρικής περιουσίας σε όλους τους μετόχους, ανάλογα με τη συμμετοχή τους στο καταβεβλημένο μετοχικό κεφάλαιο της Εταιρείας.
1.6. Ευθύνη Μετόχων
Η ευθύνη των μετόχων περιορίζεται στην ονομαστική αξία των μετοχών που κατέχουν.
1.7. Αποκλειστική αρμοδιότητα των Δικαστηρίων της Αθήνας – Εφαρμοστέο Δίκαιο
Κάθε μέτοχος, ως προς τις σχέσεις του με την Εταιρεία και ανεξαρτήτως του τόπου κατοικίας του, λογίζεται ότι έχει την κατοικία του στην έδρα της Εταιρείας και υπόκειται στην ελληνική νομοθεσία.
Η Εταιρεία ενάγεται ενώπιον των αρμοδίων δικαστηρίων της Αθήνας. Κάθε διαφορά μεταξύ της Εταιρείας και των μετόχων ή οποιουδήποτε τρίτου, υπάγεται στην αποκλειστική αρμοδιότητα των Δικαστηρίων της Αθήνας.
1. 8. Υπηρεσίες Ενημέρωσης και Εξυπηρέτησης των Μετόχων - Επενδυτικές Σχέσεις
Ο αποτελεσματικός διάλογος με τους μετόχους αποτελεί προτεραιότητα και η Εταιρεία αφιερώνει σημαντικό χρόνο και πόρους για τη διασφάλιση της ενεργούς συμμετοχής των μετόχων.
Το Τμήμα Σχέσεων με Επενδυτές (IR) μεριμνά για την άμεση και ισότιμη πληροφόρηση των μετόχων, καθώς και την εξυπηρέτησή τους σχετικά με την άσκηση των δικαιωμάτων τους με βάση την ισχύουσα νομοθεσία και το καταστατικό της Εταιρείας. Μαζί με το Διευθύνοντα Σύμβουλο και τον Επιτελικό Διευθυντή Χρηματοοικονομικών & Σχέσεων με Εκδότριες και άλλα ανώτερα στελέχη, πραγματοποιούν τακτικά συναντήσεις με θεσμικούς επενδυτές και συμμετέχουν σε Roadshows και συνέδρια του κλάδου. Επιπλέον, οι ανακοινώσεις των ετήσιων και των ενδιάμεσων αποτελεσμάτων συνοδεύονται από διαδικτυακές μεταδόσεις και τηλεδιασκέψεις για αναλυτές.
Το Τμήμα Σχέσεων με Επενδυτές (IR) έχει την ευθύνη της παρακολούθησης των σχέσεων της Εταιρείας με τους μετόχους της και το επενδυτικό κοινό και μεριμνά για την έγκαιρη, έγκυρη και ισότιμη ενημέρωση των επενδυτών και των οικονομικών αναλυτών στην Ελλάδα και το εξωτερικό, με στόχο την οικοδόμηση μακροχρόνιας σχέσης με την επενδυτική κοινότητα και τη διατήρηση της υψηλής αξιοπιστίας του Ομίλου.
2. Διοικητικό Συμβούλιο
Το Διοικητικό Συμβούλιο (εφεξής και « Δ.Σ. ») που εκλέγεται από τη Γενική Συνέλευση των Μετόχων διοικεί την Εταιρεία και την εκπροσωπεί δικαστικώς και εξωδίκως. Πρώτιστη υποχρέωση και καθήκον των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου, δεδομένου, μάλιστα, ότι οι μετοχές της Εταιρείας είναι εισηγμένες σε οργανωμένη αγορά, συνιστά η διαρκής επιδίωξη της ενίσχυσης της μακροχρόνιας οικονομικής αξίας της μετοχής (shareholder value). Απαγορεύεται στα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου να επιδιώκουν ίδια συμφέροντα, σε βάρος των συμφερόντων της Εταιρείας. Αυτή η απαγόρευση ισχύει και για τα πρόσωπα στα οποία το Διοικητικό Συμβούλιο έχει αναθέσει αρμοδιότητες διοίκησης της Εταιρείας (υποκατάστατοι του Διοικητικού Συμβουλίου).
Στο τέλος κάθε χρήσης το Διοικητικό Συμβούλιο συντάσσει έκθεση, για τις συναλλαγές της Εταιρείας με τις συνδεδεμένες με αυτή επιχειρήσεις (κατά την έννοια του άρθρου 32 του Ν. 4308/2014). Η έκθεση γνωστοποιείται στις εποπτικές αρχές και τίθεται υπόψη της γενικής συνέλευσης των μετόχων της Εταιρείας.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
40
Σύμφωνα με το καταστατικό της Εταιρείας, το Διοικητικό Συμβούλιο μπορεί να αναθέτει με απόφασή του την άσκηση όλων ή μερικών από τα δικαιώματα και τις εξουσίες του που σχετίζονται με τη διοίκηση, διαχείριση και εκπροσώπηση της Εταιρείας σε ένα ή περισσότερα πρόσωπα, ανεξάρτητα αν τα πρόσωπα αυτά είναι μέλη του. Ο τίτλος και η αρμοδιότητα καθενός από τα πρόσωπα αυτά καθορίζονται πάντοτε με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου για το διορισμό τους.
Ο Διευθύνων Σύμβουλος της Εταιρείας είναι το ανώτατο εκτελεστικό όργανό της, αρμόδιος για κάθε θέμα που αφορά στη λειτουργία της και έχει τη γενική εποπτεία των εργασιών της.
2.1. Εκλογή – Αντικατάσταση μελών Διοικητικού Συμβουλίου
Για το διορισμό των μελών του Δ.Σ. αρμόδιο όργανο είναι η Γενική Συνέλευση κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στην κείμενη νομοθεσία και το καταστατικό. Η εκλογή του Δ.Σ. και οι μεταγενέστερες τροποποιήσεις στη σύνθεσή του γνωστοποιούνται στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς κατά τα οριζόμενα στην κείμενη νομοθεσία. Τα μέλη του Δ.Σ. εκλέγονται από τη Γενική Συνέλευση για χρονικό διάστημα το οποίο δεν μπορεί να υπερβαίνει τα τέσσερα (4) έτη και μπορούν να επανεκλέγονται χωρίς περιορισμό. Σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία, η ιδιότητα του μέλους του Δ.Σ. μπορεί να ανακληθεί με απόφαση της Γενικής Συνέλευσης.
Τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου εκλέγονται από τη Γενική Συνέλευση των μετόχων, σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν. 4548/2018.
Η Εταιρεία, σύμφωνα με το Καταστατικό της διοικείται από Διοικητικό Συμβούλιο που απαρτίζεται από εννέα (9) έως δεκατρία (13) μέλη και αποτελείται από εκτελεστικά και μη εκτελεστικά μέλη.
Σε περίπτωση που κάποιο μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου παραιτηθεί, αποβιώσει ή εκπέσει από το αξίωμά του με οποιοδήποτε τρόπο, ή κηρυχθεί έκπτωτο με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου λόγω αδικαιολόγητης απουσίας από τις συνεδριάσεις επί τρεις συνεχείς μήνες, το Διοικητικό Συμβούλιο δύναται να συνεχίσει τη διαχείριση και εκπροσώπηση της Εταιρείας χωρίς την αντικατάσταση των ελλειπόντων μελών εφόσον τα εναπομείναντα μέλη είναι τουλάχιστον εννέα (9).
Σε περίπτωση που τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου μειωθούν κάτω από εννέα (9) και εφόσον τα εναπομείναντα μέλη είναι τουλάχιστον τρία (3), το Διοικητικό Συμβούλιο υποχρεούται να εκλέξει αντικαταστάτες για το υπόλοιπο της θητείας των μελών που αντικαθίστανται τουλάχιστον μέχρι του αριθμού των εννέα (9). Η απόφαση της εκλογής υποβάλλεται στη δημοσιότητα του άρθρου 13 του Ν. 4548/2018, όπως εκάστοτε ισχύει Οι συντελούμενες μεταβολές στη σύνθεση του Διοικητικού Συμβουλίου που λαμβάνουν χώρα εντός της χρήσεως ανακοινώνονται σύμφωνα με το νόμο στην αμέσως επόμενη Τακτική Γενική Συνέλευση.
2.2. Συγκρότηση Διοικητικού Συμβουλίου σε σώμα
Το Διοικητικό Συμβούλιο εκλέγει μεταξύ των μελών του με απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων ή αντιπροσωπευόμενων μελών, τον Πρόεδρο, τον Αντιπρόεδρο που αντικαθιστά τον Πρόεδρο όταν απουσιάζει ή κωλύεται, ενώ τον Αντιπρόεδρο απόντα ή κωλυόμενο αντικαθιστά άλλο μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου οριζόμενο από αυτό, καθώς και ενίοτε από το Διευθύνοντα Σύμβουλο της Εταιρείας. Επίσης, το Διοικητικό Συμβούλιο με απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων ή αντιπροσωπευόμενων μελών του διορίζει το Γραμματέα του, ο οποίος μπορεί και να μην είναι μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου. Οι αρχαιρεσίες αυτές ενεργούνται πάντα κατά την πρώτη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου μετά από τη γενική συνέλευση που αποφάσισε την εκλογή νέου Διοικητικού Συμβουλίου. Ο Πρόεδρος, ο Αντιπρόεδρος καθώς και ο Διευθύνων Σύμβουλος είναι πάντοτε επανεκλέξιμοι.
2.3. Διαχωρισμός αρμοδιοτήτων
Η Εταιρεία παρακολουθεί τις διεθνείς εξελίξεις σε θέματα εταιρικής διακυβέρνησης στοχεύοντας στην υιοθέτηση βέλτιστων πρακτικών εταιρικής διακυβέρνησης. Στο πλαίσιο αυτό, καθώς και της συνεχούς διαδικασίας επικαιροποίησης του πλαισίου εταιρικής διακυβέρνησης, αλλά και σύμφωνα με το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο και τις βέλτιστες πρακτικές εταιρικής διακυβέρνησης, υφίσταται σαφής διαχωρισμός των αρμοδιοτήτων σε επίπεδο διοίκησης της Εταιρείας σε ό,τι αφορά στην ορθή λειτουργία του Δ.Σ. και στην καθημερινή διαχείριση και έλεγχο των δραστηριοτήτων της Εταιρείας.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
41
Τα καθήκοντα του Προέδρου του Διοικητικού Συμβουλίου και αυτά του Διευθύνοντος Συμβούλου ασκούνται από διαφορετικά πρόσωπα, οι δε αρμοδιότητές τους είναι διακριτές και ορίζονται ρητά στον Κανονισμό Λειτουργίας της Εταιρείας, ο οποίος έχει εγκριθεί από το Διοικητικό Συμβούλιο.
Ο Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου είναι μη εκτελεστικό μέλος.
2.4. Εκτελεστικά και μη εκτελεστικά μέλη του Δ.Σ.
Εκτελεστικά Μέλη
Τα εκτελεστικά μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου ασχολούνται με τα καθημερινά θέματα διοίκησης της Εταιρείας και επιμελούνται της διαχείρισης των εταιρικών υποθέσεων. Τα εκτελεστικά μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου, ιδίως είναι υπεύθυνα για την εφαρμογή της στρατηγικής που καθορίζεται από το Διοικητικό Συμβούλιο και διαβουλεύονται ανά τακτά χρονικά διαστήματα με τα μη εκτελεστικά μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου σχετικά με την καταλληλότητα της εφαρμοζόμενης στρατηγικής.
Σε υφιστάμενες καταστάσεις κρίσεων ή κινδύνων, καθώς και όταν επιβάλλεται από τις συνθήκες να ληφθούν μέτρα τα οποία αναμένεται ευλόγως να επηρεάσουν σημαντικά την Εταιρεία, όπως όταν πρόκειται να ληφθούν αποφάσεις σχετικά με την εξέλιξη της επιχειρηματικής δραστηριότητας και τους κινδύνους που αναλαμβάνονται, οι οποίες αναμένεται να επηρεάσουν τη χρηματοοικονομική κατάσταση της Εταιρείας, τα εκτελεστικά μέλη ενημερώνουν αμελλητί εγγράφως το Διοικητικό Συμβούλιο, είτε από κοινού είτε χωριστά, υποβάλλοντας σχετική έκθεση με τις εκτιμήσεις και τις προτάσεις τους.
Οι αρμοδιότητες των εκτελεστικών μελών του Διοικητικού Συμβουλίου είναι:
• η διαρκής επιδίωξη της ενίσχυσης της μακροχρόνιας οικονομικής αξίας της Εταιρείας και η προάσπιση του γενικού εταιρικού συμφέροντος,
• η ανάπτυξη, εφαρμογή και επικοινωνία των πολιτικών και προγραμμάτων δράσης σε συμφωνία με τις σχετικές αποφάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου,
• η συνεπής υλοποίηση της εγκεκριμένης από το Διοικητικό Συμβούλιο επιχειρησιακής στρατηγικής της Εταιρείας με αποτελεσματική διαχείριση των διαθέσιμων πόρων και η εξειδίκευσή της με τη χάραξη κατάλληλης πολιτικής για κάθε λειτουργία και δραστηριότητα της Εταιρείας και τον καθορισμό σαφών στόχων και επιχειρηματικών σχεδίων για κάθε υπηρεσιακή μονάδα, διοικητικό όργανο και διευθυντικό στέλεχος της Εταιρείας,
• η υλοποίηση της εγκεκριμένης από το Διοικητικό Συμβούλιο Στρατηγικής Διαχείρισης Κινδύνων,
• ο καθορισμός των επιμέρους ορίων και των αρμοδιοτήτων κάθε υπηρεσιακής μονάδας της Εταιρείας στη διαχείριση των κινδύνων και η διαρκής αξιολόγηση της απόδοσής της,
• η συστηματική παρακολούθηση της διαχείρισης των κινδύνων που αναλαμβάνει η Εταιρεία εντός των εγκεκριμένων από το Διοικητικό Συμβούλιο ορίων ανάληψης και ο διαρκής έλεγχος ότι τα διευθυντικά στελέχη λαμβάνουν όλα τα απαραίτητα μέτρα για την αποτελεσματική διαχείριση των αναλαμβανόμενων κινδύνων σύμφωνα με την εγκεκριμένη οικεία πολιτική,
• η διασφάλιση της αποτελεσματικής εφαρμογής του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου της Εταιρείας, με την ανάπτυξη και ενσωμάτωση των κατάλληλων μηχανισμών και διαδικασιών εσωτερικού ελέγχου και την περιοδική αξιολόγηση των ως άνω μηχανισμών και των τυχόν σημαντικών, από πλευράς επιπτώσεων, δυσλειτουργιών που ανακύπτουν,
• η διασφάλιση τακτικής και αποτελεσματικής επικοινωνίας με πελάτες, επενδυτές, εργαζομένους, εποπτικές αρχές, κοινό και άλλους φορείς,
• η εξασφάλιση της πληρότητας και της αξιοπιστίας των στοιχείων και πληροφοριών που απαιτούνται για τον ακριβή και έγκαιρο προσδιορισμό της οικονομικής κατάστασης της Εταιρείας,
• η συμμόρφωση με το θεσμικό πλαίσιο που διέπει τη λειτουργία της Εταιρείας,
• η αποτελεσματική αξιοποίηση των ανθρωπίνων πόρων και η διαρκής επένδυση σε γνώσεις και δεξιότητες, για διαμόρφωση κουλτούρας συνεχούς βελτίωσης,
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
42
• η εκπροσώπηση της Εταιρείας, και
• η υλοποίηση αποφάσεων Γενικής Συνέλευσης.
Μη εκτελεστικά και ανεξάρτητα μη εκτελεστικά μέλη Δ.Σ.
Τα ανεξάρτητα μη εκτελεστικά μέλη είναι τουλάχιστον το 1/3 του συνόλου των μελών του Δ.Σ. και είναι επιφορτισμένα με την προαγωγή όλων των εταιρικών ζητημάτων, δηλαδή, τόσο με την εποπτεία της διαχείρισης των εταιρικών θεμάτων, όσο και με τη θέσπιση στρατηγικών και λοιπών κατευθύνσεων για το σύνολο των υποθέσεων της Εταιρείας. Τα μη εκτελεστικά μέλη συμπεριλαμβανομένων των ανεξάρτητων μη εκτελεστικών μελών, έχουν, ιδίως, τις ακόλουθες υποχρεώσεις:
• Παρακολουθούν και εξετάζουν τη στρατηγική της Εταιρείας και την υλοποίησή της, καθώς και την επίτευξη των στόχων της.
• Διασφαλίζουν την αποτελεσματική εποπτεία των εκτελεστικών μελών, συμπεριλαμβανομένης της παρακολούθησης και του ελέγχου των επιδόσεών τους.
• Εξετάζουν και εκφράζουν απόψεις σχετικά με τις προτάσεις που υποβάλλουν τα εκτελεστικά μέλη, βάσει υφιστάμενων πληροφοριών.
Τα μη εκτελεστικά μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου συνέρχονται τουλάχιστον ετησίως, ή και εκτάκτως όταν κρίνεται σκόπιμο χωρίς την παρουσία εκτελεστικών μελών προκειμένου να συζητείται η επίδοση των τελευταίων. Στις συνεδριάσεις αυτές τα μη εκτελεστικά μέλη δεν ενεργούν ως de facto όργανο ή επιτροπή του Διοικητικού Συμβουλίου.
Σε περίπτωση αναιτιολόγητης απουσίας ανεξάρτητου μέλους σε δύο (2) τουλάχιστον συνεχόμενες συνεδριάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου, το μέλος αυτό λογίζεται ως παραιτηθέν. Η παραίτηση αυτή διαπιστώνεται με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου, το οποίο προβαίνει στην αντικατάσταση του μέλους, σύμφωνα με τη διαδικασία της παρ. 4 του άρθρου 9 του Ν. 4706/2020.
Τα ανεξάρτητα μέλη υποβάλλουν, το καθένα χωριστά ή από κοινού, αναφορές και εκθέσεις προς την τακτική ή έκτακτη Γενική Συνέλευση της Εταιρείας, ανεξάρτητα από τις εκθέσεις που υποβάλει το Διοικητικό Συμβούλιο.
Η προαγωγή των εταιρικών ζητημάτων διενεργείται στο πλαίσιο της λειτουργίας του Διοικητικού Συμβουλίου ως συλλογικού οργάνου. Το Διοικητικό Συμβούλιο παραμένει αρμόδιο και υπεύθυνο για την παρακολούθηση της ενάσκησης των καθηκόντων των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου και των λοιπών προσώπων, στα οποία αυτό έχει αναθέσει αρμοδιότητες διοίκησης της Εταιρείας, είτε κατ’ εφαρμογή των σχετικών διατάξεων του Ν. 4548/2018, είτε με βάση σχέση εντολής ή πληρεξουσιότητας.
2.5. Διορισμός των εκτελεστικών και μη εκτελεστικών μελών του Δ.Σ.
Για το διορισμό του μέλους ως εκτελεστικού ή μη εκτελεστικού αρμόδιο όργανο είναι το Διοικητικό Συμβούλιο.
Για το διορισμό ανεξάρτητου μέλους αρμόδιο όργανο είναι η Γενική Συνέλευση. Προκειμένου ένα υποψήφιο μέλος του Δ.Σ. να θεωρηθεί ανεξάρτητο, θα πρέπει να πληροί τις προϋποθέσεις και τα κριτήρια όπως ορίζονται στο άρθρο 9 του Ν. 4706/2020 και να μην έχει αναπτύξει με την Εταιρεία και τον Όμιλο σχέση τέτοια που να επηρεάζει την ανεξαρτησία της κρίσης του κατά την εκτέλεση των καθηκόντων του ως μέλους του Δ.Σ.
Το Διοικητικό Συμβούλιο λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης με τις προβλέψεις του Ν. 4706/2020. Η πλήρωση των προϋποθέσεων για το χαρακτηρισμό μέλους Διοικητικού Συμβουλίου ως ανεξάρτητου μέλους επανεξετάζεται από το Διοικητικό Συμβούλιο σε ετήσια τουλάχιστον βάση ανά οικονομικό έτος και πάντως πριν από τη δημοσιοποίηση της ετήσιας οικονομικής έκθεσης, στην οποία και συμπεριλαμβάνεται σχετική διαπίστωση. Σε περίπτωση που κατά τον έλεγχο της πλήρωσης των προϋποθέσεων για το χαρακτηρισμό ενός προσώπου ως ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος ή σε περίπτωση που οποιαδήποτε στιγμή διαπιστωθεί ότι οι προϋποθέσεις έπαψαν να συντρέχουν στο πρόσωπο ανεξάρτητου μη εκτελεστικού μέλους, το Διοικητικό Συμβούλιο προβαίνει στις δέουσες ενέργειες αντικατάστασής του.
Σε περίπτωση παραίτησης ή θανάτου ή με οποιονδήποτε άλλον τρόπο απώλειας της ιδιότητας ανεξάρτητου μη εκτελεστικού μέλους, που έχει ως συνέπεια ο αριθμός των ανεξαρτήτων μη εκτελεστικών μελών να υπολείπεται του ελάχιστου εκ του νόμου απαιτούμενου αριθμού, το Διοικητικό Συμβούλιο ορίζει ως ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος μέχρι την επόμενη Γενική Συνέλευση, είτε αναπληρωματικό μέλος, σε περίπτωση που υφίσταται βάσει του άρθρου 81 του Ν. 4548/2018, είτε υφιστάμενο μη εκτελεστικό μέλος ή νέο μέλος που
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
43
εκλέγει σε αντικατάσταση, εφόσον πληρούνται τα κριτήρια για το χαρακτηρισμό του ως ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος. Όπου με απόφαση του αρμοδίου οργάνου της Εταιρείας προβλέπεται αριθμός ανεξαρτήτων μη εκτελεστικών μελών μεγαλύτερος του κατ’ ελάχιστο νομοθετικά προβλεπόμενου, και, μετά από την αντικατάσταση, ο αριθμός των ανεξάρτητων μη εκτελεστικών μελών του Διοικητικού Συμβουλίου υπολείπεται του προβλεπόμενου ως άνω αριθμού, αναρτάται σχετική ανακοίνωση στην ιστοσελίδα της Εταιρείας, η οποία και διατηρείται αναρτημένη μέχρι την αμέσως επόμενη γενική συνέλευση.
Το απερχόμενο Διοικητικό Συμβούλιο ή το πρόσωπο που προτείνει προς εκλογή ανεξάρτητα μέλη του Συμβουλίου στη Γενική Συνέλευση (π.χ. μέτοχος της Εταιρείας), θα πρέπει στο πλαίσιο της σχετικής εισήγησης να ενημερώσει για την πλήρωση των προϋποθέσεων που ορίζονται στο άρθρο 9 του Ν. 4706/2020.
2.6. Διευθύνων Σύμβουλος
Ο Διευθύνων Σύμβουλος της Εταιρείας ορίζεται από το Διοικητικό Συμβούλιο, σε συνέχεια της εκλογής του από τη Γενική Συνέλευση ως μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου.
Είναι το ανώτατο εκτελεστικό όργανο της Εταιρείας, προΐσταται όλων των υπηρεσιών της, διευθύνει το έργο τους, παίρνει τις αναγκαίες αποφάσεις μέσα στο πλαίσιο των διατάξεων που διέπουν τη λειτουργία της Εταιρείας, των προγραμμάτων, προϋπολογισμών και στρατηγικών σχεδίων που εγκρίνονται από το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας. Το Διοικητικό Συμβούλιο δύναται να αναθέτει κατά την κρίση του στον Διευθύνοντα Σύμβουλο την αρμοδιότητα και εξουσία να αποφασίζει και να εκπροσωπεί την Εταιρεία, είτε αυτοπροσώπως είτε δια πληρεξουσίων, επί παντός θέματος που αφορά στη διαχείριση των υποθέσεων της Εταιρείας πλην των θεμάτων για τα οποία είναι αποκλειστικά αρμόδια η γενική συνέλευση των μετόχων ή το Διοικητικό Συμβούλιο σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν. 4548/2018, της λοιπής κείμενης νομοθεσίας και του καταστατικού. Ο Διευθύνων Σύμβουλος εκπροσωπεί την Εταιρεία ενώπιον των δικαστηρίων, πάσης αρχής και εξωδίκως, για κάθε πράξη είτε αυτή ανήκει στη δική του αρμοδιότητα είτε στην αρμοδιότητα του Διοικητικού Συμβουλίου, ενεργώντας αυτοπροσώπως ή παρέχοντας σε τρίτους την πληρεξουσιότητα για την εκπροσώπηση της Εταιρείας.
2.7. Πολιτική Καταλληλότητας των μελών του Δ.Σ.
Η σύνθεση του Διοικητικού Συμβουλίου θα πρέπει να αντικατοπτρίζει τις γνώσεις, τις δεξιότητες και την πείρα που απαιτούνται για την άσκηση των αρμοδιοτήτων του, σύμφωνα με το επιχειρηματικό μοντέλο και τη στρατηγική της Εταιρείας, το μέγεθος, τη δομή, τις εξειδικευμένες δραστηριότητες και το περιβάλλον δραστηριοποιήσεώς της, την πολυπλοκότητα των λειτουργιών της και τον ιδιαίτερο θεσμικό της ρόλο και χαρακτήρα.
Η Πολιτική Καταλληλότητας των Μελών του Διοικητικού Συμβουλίου που εγκρίθηκε από τη Γενική Συνέλευση καθορίζει κριτήρια σύμφωνα με τις ισχύουσες νομοθετικές και κανονιστικές υποχρεώσεις και βασίζεται στα ακόλουθα κείμενα: (α) τις διατάξεις των Ν. 4548/2018, Ν. 4514/2018 και Ν. 4706/2020, (β) τις Κατευθυντήριες Γραμμές σχετικά με το διοικητικό όργανο των διαχειριστών αγοράς και των παρόχων υπηρεσιών αναφοράς δεδομένων (ΠΥΑΔ) που εξέδωσε η Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών (ΕΑΚΑΑ) την 19.12.2017, (γ) τις διατάξεις του Ν. 4449/2017, όπως ισχύει, (δ) την υπ’ αριθμ. 60 Εγκύκλιο της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς και (ε) βέλτιστες διεθνείς πρακτικές.
Σύμφωνα με τα ανωτέρω, οι γενικές αρχές, η διαδικασία, καθώς και τα κριτήρια ανάδειξης υποψηφίων μελών του Δ.Σ. περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, (α) κριτήρια καταλληλότητας (fit and proper), (β) κριτήρια αποφυγής σύγκρουσης συμφερόντων καθώς και ειδικότερα ασυμβίβαστα ή χαρακτηριστικά ή συμβατικές δεσμεύσεις που συνδέονται με τη φύση της δραστηριότητας της Εταιρείας ή τον Κώδικα Εταιρικής Διακυβέρνησης που εφαρμόζει, (γ) κριτήρια διαθεσιμότητας και αφιέρωσης επαρκούς χρόνου στις εργασίες του Δ.Σ. και των Επιτροπών του, (δ) κριτήρια που αφορούν στην πολυμορφία του Δ.Σ. και (ε) κριτήρια διασφάλισης ότι το Δ.Σ. διαθέτει, συλλογικά, τη διαχειριστική ικανότητα που απαιτείται για την εκτέλεση του ρόλου και των καθηκόντων του.
Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με την Πολιτική Καταλληλότητας το Δ.Σ. θα πρέπει να διαθέτει επαρκή αριθμό μελών και κατάλληλη σύνθεση για να εκπληρώνει τη στρατηγική της Εταιρείας.
Η στελέχωση του Δ.Σ. θα πρέπει να γίνεται με πρόσωπα ήθους και φήμης, τα οποία διαθέτουν τις δεξιότητες και την εμπειρία που απαιτείται από τη φύση, το αντικείμενο και τη στρατηγική της Εταιρείας, με βάση τα
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
44
καθήκοντα που αναλαμβάνουν και το ρόλο τους στο Δ.Σ., ενώ παράλληλα θα πρέπει να διαθέτουν ικανό χρόνο για την άσκηση των καθηκόντων τους.
Κατά την επιλογή, την ανανέωση της θητείας και την αντικατάσταση μέλους λαμβάνεται υπόψη η αξιολόγηση της ατομικής και συλλογικής καταλληλότητας.
Τα υποψήφια μέλη του Δ.Σ. γνωρίζουν μεταξύ άλλων, κατά το δυνατό, πριν από την ανάληψη της θέσης, την κουλτούρα, τις αξίες και τις βασικές δραστηριότητες της Εταιρείας.
Η ατομική καταλληλότητα των μελών του Δ.Σ. αξιολογείται ιδίως με βάση τα κριτήρια που αναφέρονται παρακάτω, τα οποία είναι γενικά και εφαρμόζονται για όλα τα μέλη του Δ.Σ., ανεξάρτητα από την ιδιότητά τους, ως εκτελεστικά, μη εκτελεστικά ή ανεξάρτητα μη εκτελεστικά μέλη.
Ειδικά κωλύματα, υποχρεώσεις και προϋποθέσεις (όπως του άρθ. 3 παρ. 4, 5 και 6 και του άρθ. 9 παρ. 1 και 2 του Ν. 4706/2020 και του άρθ. 44 παρ. 1 του Ν. 4449/2017) εφαρμόζονται ανεξάρτητα από τα κριτήρια καταλληλότητας.
Ειδικότερα, προκειμένου να θεωρηθεί από το Δ.Σ. ένα πρόσωπο ως κατάλληλο μέλος του Δ.Σ., θα πρέπει:
(α) να πληροί τα ακόλουθα κριτήρια καταλληλότητας (fit and proper):
Εντιμότητα, ακεραιότητα και αξιοπιστία: Το μέλος, με βάση το ιστορικό του, πρέπει να έχει την ικανότητα να εμπνέει την εμπιστοσύνη που απαιτείται για την ένταξή του στο ανώτατο όργανο διοίκησης της Εταιρείας. Θα πρέπει να διακρίνεται για την καλή φήμη και το ήθος του, το οποίο προσδιορίζεται κυρίως από την εντιμότητα, την ακεραιότητα και την εφαρμογή προτύπων επιχειρησιακής ηθικής. Ένα μέλος θεωρείται κατά τεκμήριο ότι διαθέτει καλή φήμη, εντιμότητα και ακεραιότητα, εάν δεν υπάρχουν αντικειμενικοί και αποδεδειγμένοι λόγοι που να υποδηλώνουν διαφορετικά και εάν η προσωπική ή επιχειρηματική του συμπεριφορά δεν δημιουργεί οποιαδήποτε ουσιαστική αμφιβολία ως προς την ικανότητά του να διασφαλίζει την ορθή και συνετή διαχείριση της Εταιρείας.
Επάρκεια γνώσεων και δεξιοτήτων: Το μέλος θα πρέπει να διαθέτει τις απαιτούμενες γνώσεις, δεξιότητες και εμπειρία για την εκτέλεση των καθηκόντων του εν όψει του ρόλου, της θέσης και των προαπαιτούμενων από την Εταιρεία ικανοτήτων που απαιτεί η θέση και επιτυχή σταδιοδρομία στον αντίστοιχο τομέα του. Η εμπειρία καλύπτει τόσο την πρακτική και επαγγελματική εμπειρία, όσο και τις θεωρητικές γνώσεις που έχουν αποκτηθεί. Θα πρέπει, επίσης, να είναι σε θέση να τεκμηριώσει σχετική προγενέστερη προϋπηρεσία του, η οποία καλύπτει τις απαιτήσεις αυτής της παραγράφου. Το μέλος θα πρέπει να είναι καλά ενημερωμένο για τις δραστηριότητες της Εταιρείας και για τους συναφείς κινδύνους, να γνωρίζει και να κατανοεί σαφώς τις ρυθμίσεις εταιρικής διακυβέρνησης της Εταιρείας, τον αντίστοιχο ρόλο και τις ευθύνες του για την προβλεπόμενη θέση, τις αξίες και τη γενική στρατηγική της Εταιρείας, τη δομή του Ομίλου και πιθανές συγκρούσεις συμφερόντων.
Ειδικότερα, κατά την αξιολόγηση της επάρκειας των γνώσεων και δεξιοτήτων των μελών του Δ.Σ. εξετάζονται τουλάχιστον οι ακόλουθοι τομείς θεωρητικής γνώσης και εμπειρίας που έχει αποκτηθεί μέσω της εκπαίδευσης και της επαγγελματικής κατάρτισης:
• βασικές δραστηριότητες της Εταιρείας, περιλαμβανομένης της ιδιότητάς της ως Διαχειριστή Αγοράς/ ΠΥΑΔ και βασικοί κίνδυνοι που συνδέονται με αυτή,
• ελεγκτική, λογιστική και χρηματοοικονομικές αναφορές,
• στρατηγικός σχεδιασμός και κατανόηση της επιχειρηματικής στρατηγικής ή του επιχειρηματικού σχεδίου μιας εταιρείας και υλοποίηση αυτών,
• διαχείριση κινδύνων (προσδιορισμός, αξιολόγηση, παρακολούθηση, έλεγχος και μετριασμός των κύριων τύπων κινδύνων που αντιμετωπίζει μια εταιρεία), περιλαμβανομένου του συστημικού κινδύνου,
• ρυθμιστικό και κανονιστικό πλαίσιο και απαιτήσεις των κεφαλαιαγορών,
• εσωτερικός έλεγχος,
• τεχνολογία των πληροφοριών και ασφάλεια, περιλαμβανομένης της κυβερνοασφάλειας,
• τοπικές, περιφερειακές και παγκόσμιες κεφαλαιαγορές, κατά περίπτωση,
• θέματα εταιρικής διακυβέρνησης και επιχειρησιακής ηθικής,
• θέματα ανθρώπινου δυναμικού και αποδοχών,
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
45
• θέματα ESG (περιβάλλον, κοινωνική ευθύνη, διακυβέρνηση),
• διαχείριση εθνικών επιχειρηματικών ομίλων και των κινδύνων που συνδέονται με τις δομές ομίλων.
Ανεξαρτησία κρίσης: Όλα τα μέλη του Δ.Σ. θα πρέπει να είναι σε θέση να συμμετέχουν ενεργά στις συνεδριάσεις του και να λαμβάνουν τις δικές τους ορθές, αντικειμενικές και ανεξάρτητες αποφάσεις κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους.
Τα μέλη του Δ.Σ. θα πρέπει να διαθέτουν τις απαραίτητες δεξιότητες συμπεριφοράς, που περιλαμβάνουν μεταξύ άλλων:
• τις απαραίτητες ικανότητες συμπεριφοράς, συμπεριλαμβανομένου του θάρρους, της αποφασιστικότητας, της δυνατότητας επικοινωνίας, της ικανότητας ανταλλαγής γνώσεων και εμπειριών, της καινοτομίας σκέψης, της συναινετικής προσέγγισης και του σθένους, προκειμένου να κρίνουν αποτελεσματικά και, εφόσον απαιτείται, να προβαίνουν σε ουσιαστική αξιολόγηση και αμφισβήτηση των προτάσεων ή απόψεων άλλων μελών του Δ.Σ.,
• την ικανότητα να θέτουν εύλογες ερωτήσεις στα μέλη του Δ.Σ. και ειδικότερα στα εκτελεστικά μέλη του και να ασκούν κριτική,
• την ικανότητα να αντιστέκονται στο φαινόμενο «ομαδικής σκέψης» (groupthink), δηλαδή, να λαμβάνουν αντικειμενικές και ανεξάρτητες αποφάσεις,
• την ικανότητα να αποφεύγουν συγκρούσεις συμφερόντων που παρεμποδίζουν τη δυνατότητά τους να εκτελούν τα καθήκοντά τους με αμερόληπτο, ανεξάρτητο και αντικειμενικό τρόπο και, σε κάθε περίπτωση, να γνωστοποιούν στα υπόλοιπα μέλη του Δ.Σ. την εμφάνιση ή την πιθανή εμφάνιση σύγκρουσης συμφερόντων σύμφωνα με την Πολιτική Σύγκρουσης Συμφερόντων της Εταιρείας,
(β) να μη συντρέχει περίπτωση σύγκρουσης συμφερόντων με την Εταιρεία.
Η Εταιρεία έχει υιοθετήσει και εφαρμόζει Πολιτική Σύγκρουσης Συμφερόντων στην οποία περιλαμβάνονται διαδικασίες πρόληψης σύγκρουσης συμφερόντων, μέτρα για την αποκάλυψη και διαχείριση της σύγκρουσης συμφερόντων και τυχόν περιπτώσεις και προϋποθέσεις που, κατ’ εξαίρεση, θα ήταν αποδεκτό για ένα μέλος του Δ.Σ. να έχει συγκρουόμενα συμφέροντα, εφόσον τα εν λόγω συμφέροντα του μέλους περιορίζονται σημαντικά ή αποτελούν αντικείμενο κατάλληλης διαχείρισης. Όλες οι πραγματικές και δυνητικές συγκρούσεις συμφερόντων σε επίπεδο Δ.Σ. αποτελούν αντικείμενο επαρκούς κοινοποίησης, συζήτησης, τεκμηρίωσης, λήψης απόφασης και δέουσας διαχείρισης (δηλαδή λαμβάνονται τα απαραίτητα μέτρα περιορισμού των συγκρούσεων συμφερόντων).
Σε περίπτωση αξιολόγησης για την κάλυψη θέσης ανεξάρτητου μέλους, ο υποψήφιος πρέπει να πληροί όλα τα τυπικά κριτήρια ανεξαρτησίας που θέτει το κανονιστικό και θεσμικό πλαίσιο. Τα ανεξάρτητα μη εκτελεστικά μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου οφείλουν να γνωστοποιούν έγκαιρα στο Διοικητικό Συμβούλιο οποιοδήποτε γεγονός που ενδέχεται προκαλέσει μεταβολή της ιδιότητάς τους ως ανεξάρτητων μελών του Διοικητικού Συμβουλίου.
(γ) να είναι σε θέση να διαθέτει επαρκή χρόνο για την εκτέλεση των καθηκόντων του με βάση την περιγραφή της θέσης, το ρόλο και τα καθήκοντά του.
Για τον προσδιορισμό της επάρκειας του χρόνου, λαμβάνονται υπόψη η ιδιότητα και οι αρμοδιότητες που έχουν ανατεθεί στο μέλος Δ.Σ. (εκτελεστικό, μη εκτελεστικό ή ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος του Δ.Σ.), ο αριθμός των θέσεών του ως μέλος Δ.Σ. άλλων εταιρειών και οι απορρέουσες ιδιότητες που κατέχει το εν λόγω μέλος ταυτόχρονα, καθώς και λοιπές επαγγελματικές ή προσωπικές δεσμεύσεις και συνθήκες.
Σύμφωνα με το άρθρο 46 του Ν. 4514/2018, και την εξειδίκευση των Κατευθυντήριων Γραμμών σχετικά με το διοικητικό όργανο των διαχειριστών αγοράς και των παρόχων υπηρεσιών αναφοράς δεδομένων ΠΥΑΔ) που εξέδωσε η Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών (ΕΑΚΑΑ) την 19.12.2017, τα μέλη του Δ.Σ. δεν επιτρέπεται να κατέχουν περισσότερες της μιας εκ του ακόλουθου συνδυασμού θέσεων σε Διοικητικά Συμβούλια ταυτόχρονα: (α) μία θέση εκτελεστικού μέλους Δ.Σ. και δύο θέσεις μη εκτελεστικού μέλους Δ.Σ., (β) τέσσερις θέσεις μη εκτελεστικού μέλους Δ.Σ. Θέσεις εκτελεστικού ή μη εκτελεστικού μέλους Δ.Σ. σε επιχειρήσεις του ίδιου ομίλου ή στις οποίες ο διαχειριστής αγοράς έχει ειδική συμμετοχή θεωρούνται ως μία θέση μέλους Δ.Σ.. Η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς μπορεί να επιτρέπει σε μέλη του Δ.Σ. να διατηρούν μία πρόσθετη θέση μη εκτελεστικού μέλους Δ.Σ..
(δ) Κριτήρια πολυμορφίας (diversity).
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
46
Η ανάδειξη και εκλογή των μελών του Δ.Σ. γίνεται πάντοτε με γνώμονα την αξία, τα προσόντα, τις ικανότητες και την επαγγελματική εμπειρία εκάστου μέλους αλλά και του Δ.Σ. ως συνόλου, προκειμένου να εξασφαλίζεται η απαιτούμενη αποτελεσματικότητα αυτού. Για την ανάδειξη των υποψηφίων μελών του Δ.Σ. της Εταιρείας προτεραιότητα είναι η διασφάλιση ότι το Δ.Σ. συνεχίζει να διαθέτει ισχυρή ηγεσία και τον απαραίτητο συνδυασμό δεξιοτήτων, προκειμένου να υλοποιεί αποτελεσματικά την επιχειρηματική στρατηγική του Ομίλου.
Στην αναζήτηση κατάλληλων υποψηφίων για διορισμό στο Δ.Σ., η Επιτροπή Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών θα αξιολογεί τους υποψηφίους αξιοκρατικά, με βάση αντικειμενικά κριτήρια, έτσι όπως αυτά ορίζονται τόσο από τον Νόμο όσο και από την εταιρική κουλτούρα και τους στρατηγικούς στόχους της Εταιρείας, λαμβανομένων επιπλέον υπόψη των πλεονεκτημάτων που εξασφαλίζει η διαφοροποίηση στο Δ.Σ. χωρίς αποκλεισμούς εξαιτίας διάκρισης λόγω φύλου, φυλής, χρώματος, εθνοτικής ή κοινωνικής προέλευσης, θρησκείας ή πεποιθήσεων, περιουσίας, γέννησης, αναπηρίας, ηλικίας ή σεξουαλικού προσανατολισμού.
Η Εταιρεία διασφαλίζει γενικότερα την ίση μεταχείριση και τις ίσες ευκαιρίες μεταξύ των φύλων. Κατά τούτο θα επιδιώκεται να υπάρχει επαρκής εκπροσώπηση ανά φύλο τουλάχιστον είκοσι πέντε τοις εκατό (25%) επί του συνόλου των μελών του Δ.Σ.. Η Επιτροπή Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών λαμβάνει υπόψη της το κριτήριο αυτό κατά την υποβολή προτάσεων για τον ορισμό μελών Δ.Σ.
Τα πρόσωπα που προτείνονται προς εκλογή θα πρέπει να είναι πρόσωπα τα οποία, ως σύνολο, θα διαθέτουν ποικιλία απόψεων, γνώσεων, κρίσης και επαγγελματικής εμπειρίας, δέσμευση για ενεργή και ουσιαστική συμμετοχή στο Δ.Σ. και τις επιτροπές του, στοιχεία που απαιτούνται για την ορθή άσκηση των καθηκόντων τους και για τη διατήρηση στους κόλπους του Δ.Σ. ενός ισορροπημένου μίγματος προσόντων, ώστε να επιτυγχάνεται η χρηστή και συνετή διαχείριση της Εταιρείας.
Κατά τη διαδικασία επιλογής, λαμβάνονται υπόψη η δομή, οι εξειδικευμένες δραστηριότητες και το περιβάλλον δραστηριοποιήσεως του Ομίλου, η πολυπλοκότητα των λειτουργιών του και ο ιδιαίτερος θεσμικός του ρόλος και χαρακτήρας, η ανάγκη σύνθεσης και ισορροπίας παλαιών και νέων μελών, η ισορροπία των φύλων, το εκπαιδευτικό και επαγγελματικό υπόβαθρο, οι ατομικές δεξιότητες και η αποδεδειγμένη εμπειρία σε θέματα χρηματοοικονομικά, λογιστικά, ελεγκτικά, θέματα διαχείρισης κινδύνων και κεφαλαίων και θέματα νέας τεχνολογίας και νέας ψηφιακής εποχής, καθώς και η βασική κατανόηση των σχετικών νομικών και κανονιστικών πτυχών που υποστηρίζουν τις απαιτήσεις του Ομίλου.
Στις διαδικασίες επιλογής των μελών Δ.Σ. θα πρέπει να διασφαλίζεται ότι οι επικρατέστεροι υποψήφιοι για το Δ.Σ. καλύπτουν τουλάχιστον έναν από τους τομείς πολυμορφίας που περιγράφονται ανωτέρω και δεν περιλαμβάνονται ήδη στο Δ.Σ. Ωστόσο σε κάθε περίπτωση, οι επικρατέστεροι υποψήφιοι δεν θα αναδεικνύονται αποκλειστικά και μόνο με γνώμονα την ενίσχυση της πολυμορφίας, καθώς αυτό θα μπορούσε να επηρεάσει αρνητικά τη λειτουργία και την καταλληλότητα είτε του Δ.Σ. στο σύνολό του είτε των μελών του.
(ε) Επιπλέον θα πρέπει να διασφαλίζεται ότι το Δ.Σ. διαθέτει, συλλογικά, τη διαχειριστική ικανότητα που απαιτείται για την εκτέλεση του ρόλου και των καθηκόντων του, καθώς και ότι κατανοεί επαρκώς τους τομείς για τους οποίους τα μέλη είναι συλλογικά υπεύθυνα, και να διαθέτει τις απαραίτητες δεξιότητες για να ασκεί την πραγματική διαχείριση και επίβλεψη της Εταιρείας, μεταξύ άλλων και όσον αφορά:
• την επιχειρηματική της δραστηριότητα και τους βασικούς κινδύνους που συνδέονται με αυτή,
• το στρατηγικό σχεδιασμό,
• τις χρηματοοικονομικές αναφορές,
• τη συμμόρφωση με το νομοθετικό και ρυθμιστικό πλαίσιο,
• την κατανόηση θεμάτων περιβάλλοντος, κοινωνικής ευθύνης και εταιρικής διακυβέρνησης (ΕSG),
• την ικανότητα αναγνώρισης και διαχείρισης κινδύνων,
• την επίδραση της τεχνολογίας στη δραστηριότητά της,
• την επαρκή εκπροσώπηση ανά φύλο
Πρόσθετα κριτήρια για τα εκτελεστικά μέλη του Δ.Σ.: Τα υπό εξέταση πρόσωπα για τη θέση εκτελεστικού μέλους Δ.Σ. θα πρέπει επιπλέον να είναι διατεθειμένα να συνάψουν σύμβαση πλήρους απασχόλησης ή παροχής υπηρεσιών με την Εταιρεία και να έχουν αποδείξει, τόσο στην τρέχουσα, όσο και σε προηγούμενες θέσεις, ότι
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
47
διαθέτουν την εμπειρία, την ικανότητα και την ακεραιότητα ως εκτελεστικά μέλη για την καθοδήγηση της Εταιρείας (και του Ομίλου της) στην επίτευξη των στρατηγικών της στόχων.
Σύμφωνα με τις παρ.3 και 4 του άρθρ. 45 του Ν. 4514/2018, η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς ελέγχει την καταλληλόλητα των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου.
Αξιολόγηση σε διαρκή βάση : Το Δ.Σ. έχει την πρωταρχική ευθύνη εντοπισμού κενών σε ό,τι αφορά τη συλλογική καταλληλότητά του. Για το σκοπό αυτόν, το Δ.Σ. προβαίνει σε αυτοαξιολόγησή του ετησίως. Επίσης ανά δύο έτη διενεργείται αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας του Δ.Σ. από ανεξάρτητο εξωτερικό σύμβουλο.
Η Επιτροπή Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών:
α) αξιολογεί περιοδικά και τουλάχιστον ετησίως την καταλληλόλητα της δομής, του μεγέθους, της σύνθεσης και της απόδοσης του Δ.Σ. και των επιτροπών του και υποβάλει εισηγήσεις προς αυτό σε σχέση με τυχόν απαιτούμενες μεταβολές,
β) αξιολογεί περιοδικά και τουλάχιστον ετησίως τις γνώσεις, τις δεξιότητες και την εμπειρία σε ατομικό επίπεδο των μελών του Δ.Σ. και αυτού ως συνόλου και υποβάλει σχετικές αναφορές στο Δ.Σ..
Το Δ.Σ., μέσω της Επιτροπής Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών, παρακολουθεί σε διαρκή βάση την καταλληλότητα των μελών του Δ.Σ. ιδίως για να εντοπίζει, υπό το πρίσμα οποιουδήποτε σχετικού νέου γεγονότος, περιπτώσεις στις οποίες κρίνεται απαραίτητη η επαναξιολόγηση της καταλληλότητάς τους. Συγκεκριμένα, επαναξιολόγηση της καταλληλότητας θα πραγματοποιείται στις ακόλουθες περιπτώσεις:
α) Όταν συμβαίνουν ουσιώδεις αλλαγές στη σύνθεση του Δ.Σ., συμπεριλαμβανομένων:
i. Κατά το διορισμό νέων μελών του Δ.Σ.,
ii. Κατά την αντικατάσταση μελών του Δ.Σ.,
iii. Κατά την ανανέωση της θητείας των μελών του Δ.Σ., ιδίως εάν έχουν μεταβληθεί οι απαιτήσεις της θέσης ή εάν το μέλος έχει διοριστεί σε διαφορετική θέση εντός του Δ.Σ. Σε αυτή την περίπτωση η αξιολόγηση θα πρέπει να περιορίζεται στα μέλη των οποίων η θέση έχει αλλάξει και στην ανάλυση των σχετικών πτυχών, λαμβάνοντας υπόψη τυχόν πρόσθετες απαιτήσεις για τη θέση,
β) όταν προκύπτουν αμφιβολίες σχετικά με την ατομική καταλληλότητα των μελών του Δ.Σ ή την καταλληλότητα της σύνθεσης του οργάνου,
γ) σε περίπτωση σημαντικής επίδρασης στη φήμη ενός μέλους του Δ.Σ.,
δ) σε κάθε περίπτωση επέλευσης γεγονότος που δύναται να επηρεάσει σημαντικά την καταλληλότητα του μέλους του Δ.Σ, συμπεριλαμβανομένων των περιπτώσεων στις οποίες τα μέλη δεν συμμορφώνονται με την Πολιτική Σύγκρουσης Συμφερόντων της Εταιρείας.
Επίσης το Δ.Σ., μέσω της Επιτροπής Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών, αξιολογεί εκ νέου την επαρκή χρονική δέσμευση ενός μέλους του Δ.Σ., εάν το εν λόγω μέλος αναλαμβάνει πρόσθετη διοίκηση ή αρχίσει να ασκεί νέες δραστηριότητες.
Σε περίπτωση που διαπιστώνεται η παύση της συνδρομής ενός ή περισσοτέρων από τα κριτήρια καταλληλότητας, με βάση την Πολιτική Καταλληλότητας, στο πρόσωπο ενός μέλους του Δ.Σ., εξετάζεται η δυνατότητα λήψης διορθωτικών μέτρων για την αντιμετώπιση της εντοπισθείσας αδυναμίας. Τέτοιου είδους διορθωτικά μέτρα μπορεί για παράδειγμα να είναι η παροχή πρόσθετης εκπαίδευσης σε συγκεκριμένες θεματικές στο ή στα μέλη του Δ.Σ., η ανακατανομή καθηκόντων, καθώς και οποιοδήποτε άλλο μέτρο κριθεί, κατά περίπτωση, σκόπιμο.
Η Επιτροπή Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών, καταγράφει τα αποτελέσματα της αξιολόγησης της καταλληλότητας, και ιδίως τυχόν αδυναμίες που εντοπίζονται μεταξύ της προβλεπόμενης και της πραγματικής ατομικής και συλλογικής καταλληλότητας, και τα μέτρα που ελήφθησαν για την αντιμετώπιση αυτών των ελλείψεων.
Εάν η παύση της συνδρομής ενός ή περισσοτέρων από τα κριτήρια καταλληλότητας, με βάση την Πολιτική Καταλληλότητας, στο πρόσωπο ενός μέλους του Δ.Σ. οφείλεται σε λόγους που το πρόσωπο αυτό δεν μπορούσε να αποτρέψει ούτε με μέσα άκρας επιμέλειας, το Δ.Σ. μεριμνά για την παύση και την αντικατάστασή του εντός τριών (3) μηνών.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
48
Το Δ.Σ. διασφαλίζει το κατάλληλο πλάνο διαδοχής, για την ομαλή συνέχεια της διαχείρισης των υποθέσεων της Εταιρείας και της λήψης αποφάσεων μετά από αποχωρήσεις μελών του Δ.Σ., ιδίως εκτελεστικών και μελών επιτροπών.
Πρόγραμμα ένταξης και κατάρτισης των μελών του Δ.Σ.: Κάθε μέλος του Δ.Σ. θα πρέπει να είναι και να παραμένει ικανό για την εκπλήρωση των καθηκόντων του, μεταξύ άλλων μέσω της σε διαρκή βάση εκπαίδευσής του. Η Εταιρεία έχει υιοθετήσει πρόγραμμα ένταξης και κατάρτισης των μελών του Δ.Σ., συμβάλλοντας στη βελτίωση των γνώσεων, των δεξιοτήτων και των ικανοτήτων τους, μέσα από τις διάφορες εκπαιδευτικές δράσεις που η Εταιρεία θεωρεί κατάλληλες για το σκοπό αυτό.
Η Εταιρεία, διασφαλίζει τη διαθεσιμότητα των απαραίτητων οικονομικών και ανθρώπινων πόρων για την υλοποίηση κατάλληλων εισαγωγικών και εκπαιδευτικών προγραμμάτων σε συνεχή και εξατομικευμένη βάση προκειμένου να διασφαλιστεί ότι τα Μέλη του Δ.Σ. είναι κατάλληλα και μπορούν να εκτελούν τα καθήκοντα ανάλογα με τις συγκεκριμένες ευθύνες τους και τη συμμετοχή τους στις επιτροπές.
Η Πολιτική Καταλληλότητας και κάθε ουσιώδης τροποποίησή της ισχύει από την έγκρισή της από τη γενική συνέλευση.
Η κάθε φορά ισχύουσα Πολιτική Καταλληλότητας, αναρτάται, επικαιροποιημένη, στον ιστότοπο της Εταιρείας .
2.8. Σύνθεση του Διοικητικού Συμβουλίου
Το εν ενεργεία Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας αποτελείται από έντεκα (11) μέλη και εξελέγη από την Τακτική Γενική Συνέλευση των μετόχων της 8.6.2023 με τριετή θητεία, η οποία λήγει την 8.6.2026, παρατεινόμενη μέχρι την Τακτική Γενική Συνέλευση που θα συνέλθει μετά τη λήξη της θητείας του.
Κατά την 31 η Δεκεμβρίου 2023, η σύνθεση του Διοικητικού Συμβουλίου και των Επιτροπών του ήταν η ακόλουθη:
Συμμετοχή σε Επιτροπές ΔΣ
Α/Α
Όνομα
Θέση στο ΔΣ
Ημ/νία πρώτης εκλογής
Ημ/νία Επανεκλο γής
Ημ/νία λήξης θητείας
Έτη στο ΔΣ
Ελέγχου
N&CC
Στρατηγικού Σχεδιασμού
Κινδύνων
Πληροφορικής
1.
Γεώργιος Χαντζηνικολάου
Πρόεδρος, Ανεξάρτητο
Μη Εκτελεστικό Μέλος
27.12.2017
8.6.2023
8.6.2026
7 έτη
Μ
Π
2.
Ιωάννης Κωστόπουλος
Αντιπρόεδρος, Ανεξάρτητο
Μη Εκτελεστικό Μέλος
8.6.2023
-
8.6.2026
7 μήνες
Μ
Μ
Μ
3.
Ιωάννης Κοντόπουλος
Διευθύνων Σύμβουλος
8.3.2022
8.6.2023
8.6.2026
1 έτος και 10 μήνες
Μ
4.
Κωνσταντίνος Βασιλείου
Ανεξάρτητο
Μη Εκτελεστικό Μέλος
16.2.2015
8.6.2023
8.6.2026
8 έτη και 10 μήνες
Μ
Μ
5.
Δημήτριος Δόσης
Ανεξάρτητο
Μη Εκτελεστικό Μέλος
31.5.2021
8.6.2023
8.6.2026
2 έτη και 7 μήνες
Μ
Μ
6.
Γεώργιος Δουκίδης
Ανεξάρτητο
Μη Εκτελεστικό Μέλος
30.5.2019
8.6.2023
8.6.2026
4 έτη και 7 μήνες
Μ
Μ
Π
Π
7.
Πολυξένη Καζόλη
Ανεξάρτητο
Μη Εκτελεστικό Μέλος
30.5.2019
8.6.2023
8.6.2026
4 έτη και 7 μήνες
Μ
Π
Μ
8.
Θεανώ Καρποδίνη
Ανεξάρτητο
Μη Εκτελεστικό Μέλος
31.5.2021
8.6.2023
8.6.2026
2 έτη και 7 μήνες
Π
Μ
Μ
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
49
Συμμετοχή σε Επιτροπές ΔΣ
Α/Α
Όνομα
Θέση στο ΔΣ
Ημ/νία πρώτης εκλογής
Ημ/νία Επανεκλο γής
Ημ/νία λήξης θητείας
Έτη στο ΔΣ
Ελέγχου
N&CC
Στρατηγικού Σχεδιασμού
Κινδύνων
Πληροφορικής
9.
Nicholaos Krenteras
Ανεξάρτητο
Μη Εκτελεστικό Μέλος
28.6.2021
8.6.2023
8.6.2026
2 έτη και 6 μήνες
Μ
Μ
Μ
10.
Σπυριδούλα Παπαγιαννίδου
Ανεξάρτητο
Μη Εκτελεστικό Μέλος
30.5.2019
8.6.2023
8.6.2026
4 έτη και 7 μήνες
M
Μ
Μ
11.
Thomas Zeeb
Ανεξάρτητο
Μη Εκτελεστικό Μέλος
8.6.2023
-
8.6.2026
7 μήνες
Μ
Μ
Μ
Π : Πρόεδρος | Μ: Μέλος
Κατά τη διάρκεια του 2023 και μέχρι την ημερομηνία δημοσίευσης της Ετήσιας Χρηματοοικονομικής Έκθεσης, επήλθαν οι εξής αλλαγές στη σύνθεση του Δ.Σ. και των επιτροπών του:
Με την από 8.6.2023 απόφαση της Γενικής Συνέλευσης, κατόπιν εισηγήσεως της Επιτροπής Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών αποφασίστηκε η μείωση του αριθμού των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου από δεκατρία (13) σε έντεκα (11) και η εκλογή νέου Διοικητικού Συμβουλίου, λόγω λήξεως της θητείας του προηγουμένου, το οποίο αποτελείται από τα ανωτέρω πρόσωπα. Κατά την άνω ημερομηνία αποχώρησαν από το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας οι κ.κ. Αλέξιος Πιλάβιος, Ιωάννης Εμίρης, Ιωάννης Κυριακόπουλος και Παντελής Τζωρτζάκης.
Επίσης, με την ως άνω απόφαση της Γενικής Συνέλευσης, η θητεία του Διοικητικού Συμβουλίου ορίστηκε τριετής.
Ακόμα, με την από 8.6.2023 απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου ορίστηκε η σύνθεση των Επιτροπών του Διοικητικού Συμβουλίου ως ανωτέρω, και με την από 29.1.2024 απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου ο κ. Thomas Zeeb αντικατέστησε τον κ. Γεώργιο Δουκίδη στην προεδρία της Επιτροπής Κινδύνων.
Πληροφορίες για την τρέχουσα σύνθεση του Δ.Σ. αλλά και σύντομα βιογραφικά των μελών και των ανώτατων διευθυντικών στελεχών παρατίθενται κατωτέρω και στην ιστοσελίδα της Εταιρείας (
https :// www . athexgroup . gr / el / web / guest / company
):
Γεώργιος Χαντζηνικολάου – Πρόεδρος, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος
Ο κ. Χαντζηνικολάου είναι Πρόεδρος, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος, του Διοικητικού Συμβουλίου του Ομίλου Χρηματιστηρίου Αθηνών. Είναι επίσης Πρόεδρος και μη εκτελεστικό μέλος των Διοικητικών Συμβουλίων της Πειραιώς Financial Holdings Α.Ε. και της Τράπεζας Πειραιώς, Πρόεδρος του Πολιτιστικού Ιδρύματος Ομίλου Πειραιώς και ανεξάρτητο, μη εκτελεστικό μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Ελληνικού Χρηματιστηρίου Ενέργειας. Διετέλεσε επίσης Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών (2019- 2021), του νομικού προσώπου μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα που εκπροσωπεί ελληνικά και ξένα πιστωτικά ιδρύματα που λειτουργούν στην Ελλάδα.
Η καριέρα του στον τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών εκτείνεται σε πάνω από 35 χρόνια, η συντριπτική πλειοψηφία των οποίων ήταν σε διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα με έδρα το Λονδίνο και τη Νέα Υόρκη. Ο κ. Χαντζηνικολάου διετέλεσε Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος της International Swaps and Derivatives Association (ISDA) στο Λονδίνο για 8 χρόνια (2007-2009 και 2011-2016), όπου διετέλεσε και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου.
Προηγουμένως και για πάνω από 25 χρόνια, κατείχε ανώτερες διοικητικές θέσεις στα παράγωγα και το σταθερό εισόδημα σε διάφορα διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, συμπεριλαμβανομένων των Dresdner Kleinwort Benson, Bank of America, Merrill Lynch και UBS στο Λονδίνο και τη Νέα Υόρκη.
Ο κ Χαντζηνικολάου ξεκίνησε την καριέρα του στην Παγκόσμια Τράπεζα στην Ουάσιγκτον. Επιπλέον, διαθέτει εμπειρία σε θέσεις ευθύνης και στην Ελλάδα, έχοντας διατελέσει Διευθύνων Σύμβουλος στην ΤΒΑΝΚ και αντιπρόεδρος της Ελληνικής Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
50
Ο κ. Χαντζηνικολάου έλαβε το διδακτορικό του στα Χρηματοοικονομικά από το Graduate School of Business του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης, όπου απέκτησε και MBA. Είναι επίσης πτυχιούχος της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών.
Ιωάννης Κωστόπουλος – Αντιπρόεδρος, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος
Ο κ. Κωστόπουλος είναι μέλος του Εποπτικού Συμβουλίου και Πρόεδρος της Επιτροπής Ανάδειξης Υποψηφιοτήτων και Αμοιβών της Austriacard Holdings, ενός αυστριακού ομίλου υψηλής τεχνολογίας με διεθνή παρουσία στους τομείς της ψηφιακής ασφάλειας και της διαχείρισης πληροφοριών, εξυπηρετώντας μεγάλους ιδιωτικούς και δημόσιους οργανισμούς. Η εταιρεία είναι εισηγμένη στα Χρηματιστήρια Βιέννης και Αθηνών.
Δραστηριοποιείται επίσης ως σύμβουλος επιχειρήσεων στους τομείς της στρατηγικής ανάπτυξης και της οργανωτικής ανάπτυξης και στον τομέα του executive coaching για ανώτερα στελέχη.
Από το 2007 έως το 2015 διετέλεσε Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ Α.Ε. και από το 2003 έως το 2007 διετέλεσε Εκτελεστικό Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Ομίλου με αρμοδιότητες σε θέματα Στρατηγικής Ανάπτυξης, Επιχειρηματικού Σχεδιασμού και Διεθνών Δραστηριοτήτων. Από το 2001 έως το 2003 διετέλεσε Διευθύνων Σύμβουλος της Πετρόλα Α.Ε., η οποία αργότερα συγχωνεύθηκε με την Ελληνικά Πετρέλαια Α.Ε. Από το 1992 έως το 2000 κατείχε ανώτερες διοικητικές θέσεις με έδρα την Ελλάδα και συγκεκριμένα: Διευθύνων Σύμβουλος της Diageo-Metaxa (1992-1997), Διευθύνων Σύμβουλος της Johnson & Johnson Ελλάς (1998) και Περιφερειακός Διευθυντής της Johnson & Johnson για όλη την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη και τα Βαλκάνια (1998-2001).
Από το 1987 έως το 1992 ήταν ανώτερο στέλεχος στη διεθνή εταιρεία συμβούλων διαχείρισης Booz Allen & Hamilton με έδρα το Λονδίνο και ήταν υπεύθυνος για την εκτέλεση πολυάριθμων έργων στρατηγικής ανάπτυξης, οργανωτικής ανάπτυξης και βελτιστοποίησης απόδοσης για πελάτες στις ΗΠΑ, την Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή, κυρίως στους κλάδους των τραπεζών, των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών και των καταναλωτικών προϊόντων. Από το 1983 έως το 1986 εργάστηκε στην Chase Manhattan Bank στη Νέα Υόρκη, την Αθήνα και το Λονδίνο στον τομέα των μεγάλων επιχειρήσεων. Ξεκίνησε την καριέρα του στην Procter & Gamble στη Γενεύη, όπου εργάστηκε από το 1980 έως το 1982. Έχει διατελέσει μέλος των Διοικητικών Συμβουλίων των οργανισμών: ΣΕΒ (2008-2015), Elpedison SpA, (2007-2015), ΔΕΣΦΑ Α.Ε. (2005-2008), Fourlis Group S.A. (2007-2022), ΙΟΒΕ/Ίδρυμα Οικονομικών & Βιομηχανικών Ερευνών (2008-2011), Frigoglass Α.Ε. (2014- 2023).
Είναι κάτοχος MBA από το University of Chicago, USA (1980) και B.Sc. Economics από το University of Southampton UK (1978).
Ιωάννης Κοντόπουλος – Διευθύνων Σύμβουλος, εκτελεστικό μέλος
Ο κ. Κοντόπουλος εντάχθηκε στον Όμιλο Χρηματιστηρίου Αθηνών ως Διευθύνων Σύμβουλος το 2022.
Διαθέτει μακρά και επιτυχημένη διεθνή εμπειρία στις διεθνείς κεφαλαιαγορές. Διετέλεσε Partner, Chief Macro Strategist στο CQS Fund στο Λονδίνο, με προηγούμενη υπηρεσία στην UBS και τη Merrill Lynch, και διετέλεσε Διευθύνων Σύμβουλος στην Eurobank Asset Management.
Έχει εργαστεί σε ανώτερες διοικητικές θέσεις σε κεφαλαιαγορές της Νέας Υόρκης, του Λονδίνου και της Αθήνας.
Ξεκίνησε την καριέρα του στη Wall Street στην Salomon Brothers. Διετέλεσε Διευθύνων Σύμβουλος σε δύο από τις μεγαλύτερες διεθνείς επενδυτικές τράπεζες, τη UBS και τη Merrill Lynch, όπου δημιούργησε και ηγήθηκε μεγάλων ομάδων κορυφαίων αναλυτών, χτίζοντας ένα εκτεταμένο διεθνές δίκτυο επαφών με μεγάλους και σημαντικούς επενδυτικούς οίκους σε όλο τον κόσμο.
Στην Ελλάδα διετέλεσε Chief Investment Officer της Eurobank καθώς και Διευθύνων Σύμβουλος της Eurobank Asset Management, της μεγαλύτερης εταιρείας διαχείρισης αμοιβαίων κεφαλαίων στη χώρα. Έχει επίσης εργαστεί σε καίριες θέσεις σε hedge funds στο εξωτερικό με δισεκατομμύρια σε επενδύσεις στις διεθνείς αγορές.
Είναι Πρόεδρος της Διοικούσας Επιτροπής του Χρηματιστηρίου, Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Ελληνο-Αμερικανικού Εμπορικού Επιμελητηρίου, Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Συμβουλίου Ανταγωνιστικότητας της Ελλάδας και Μέλος της Επιτροπής Εργασίας της Ομοσπονδίας Ευρωασιατικών Χρηματιστηρίων (FEAS).
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
51
Γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Θεσσαλονίκη.
Ο κ. Κοντόπουλος είναι κάτοχος Ph.D., M.Phil. και M.A. στα Οικονομικά από το Πανεπιστήμιο Columbia και A.B., επίσης στα Οικονομικά, από το Πανεπιστήμιο Harvard.
Κωνσταντίνος Βασιλείου – ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος
Ο κ. Βασιλείου είναι Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος, Επικεφαλής Corporate & Investment Banking (CIB) και Εκτελεστικό Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Eurobank.
Είναι επίσης Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της Eurobank Factors, Αντιπρόεδρος των Διοικητικών Συμβουλίων της Eurolife FFH Insurance Group Συμμετοχών, της Eurolife FFH Ασφαλίσεων Ζωής και της Eurolife FFH Γενικών Ασφαλίσεων, μέλος των Διοικητικών Συμβουλίων της Eurobank Equities, της εταιρείας Ελληνικά Χρηματιστήρια - Χρηματιστήριο Αθηνών Α.Ε. και της εταιρείας Marketing Greece, καθώς και μέλος του ESG Steering Committee του Συνδέσμου Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών.
Πριν την ένταξή του στη Eurobank στα τέλη του 2005, ο κ. Βασιλείου ήταν Country Manager στη Bank of Tokyo- Mitsubishi, με έδρα το Λονδίνο και με χώρες ευθύνης την Ελλάδα, την Κύπρο καθώς και την περιοχή των Βαλκανίων. Έχοντας περισσότερα από 20 χρόνια εμπειρίας στον τομέα Corporate & Investment Banking, έχει εμπλακεί ενεργά στις περισσότερες μεγάλες χρηματοδοτήσεις (M&A Transactions και Debt Financings) στην Ελλάδα και τη Νοτιοανατολική Ευρώπη και έχει ολοκληρώσει ορισμένες από τις μεγαλύτερες εταιρικές αναδιαρθρώσεις χρέους στην Ελλάδα.
Ο κ. Βασιλείου είναι κάτοχος MBA από το Πανεπιστήμιο της Βοστώνης (1998) και κάτοχος πτυχίου Διοίκησης Επιχειρήσεων από το Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών (1994).
Δημήτριος Δόσης – ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος
Ο κ. Δόσης είναι Πρόεδρος, Επικεφαλής Ανατολικής Ευρώπης, Μέσης Ανατολής και Αφρικής της Mastercard.
Είναι υπεύθυνος για την προώθηση της παγκόσμιας στρατηγικής της εταιρείας σε 80 και πλέον αγορές και ηγείται της πορείας της Mastercard να φέρει νέες λύσεις και υπηρεσίες πληρωμών στην περιοχή, που καλύπτουν την ασφάλεια, την προστασία, τα δεδομένα, την τεχνητή νοημοσύνη, καθώς και την προώθηση της κοινωνικής προόδου και της ανάπτυξης χωρίς αποκλεισμούς. Υπό την ηγεσία του, η Mastercard προωθεί τις φιλοδοξίες της ως η μόνη πραγματική εταιρεία τεχνολογίας multi-rail, συνεργαζόμενη με ένα ευρύ φάσμα εταίρων του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα για την ενίσχυση του ψηφιακού οικοσυστήματος της περιοχής.
Ο κ. Δόσης ήταν προηγουμένως πρόεδρος της Mastercard Advisors, του βραχίονα υπηρεσιών της εταιρείας, όπου επιτάχυνε τη χρήση των τεχνολογιών πρόβλεψης για να προωθήσει τις αποδεδειγμένες στον κλάδο δεξιότητες επίλυσης προβλημάτων της εταιρείας και αξιοποίησε τις γνώμες και τις αναλύσεις που βασίζονται σε δεδομένα για να βοηθήσει τους πελάτες λιανικής και τραπεζικών υπηρεσιών να επιλύσουν πιεστικά επιχειρηματικά ζητήματα.
Ο Δόσης έχει περισσότερα από 20 χρόνια εμπειρίας στην τεχνολογία, την τραπεζική συναλλαγών και τη συμβουλευτική διοίκησης. Είναι κάτοχος MBA και διδακτορικού διπλώματος από το European Business School, καθώς και μεταπτυχιακού τίτλου σπουδών από το Πανεπιστήμιο του Hagen.
Γεώργιος Δουκίδης – ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος
Ο κ. Δουκίδης είναι Καθηγητής Ηλεκτρονικού Επιχειρείν στο Τμήμα Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας της Σχολής Διοίκησης Επιχειρήσεων του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΟΠΑ).
Διετέλεσε μέλος του Πανεπιστημιακού Συμβουλίου, διευθυντής της Μονάδας Καινοτομίας και Επιχειρηματικότητας και συνιδρυτής της θερμοκοιτίδας νεοφυών επιχειρήσεων ACEin του ΟΠΑ. Το Ερευνητικό Κέντρο Ηλεκτρονικού Επιχειρείν (ELTRUN) του ΟΠΑ, το οποίο ίδρυσε και διηύθυνε μέχρι το 2021, είναι ένα από τα μεγαλύτερα στην ειδικότητά του μεταξύ των European Business Schools. Αποτελείται από 40 ερευνητές και έχει ολοκληρώσει με επιτυχία 50 διεθνώς ανταγωνιστικά ερευνητικά έργα. Η ερευνητική του αριστεία έχει αναγνωριστεί με διάφορα διεθνή βραβεία, όπως το European Case Study Award 2009 στην κατηγορία "Knowledge, Information and Communication Systems Management" και το European ECR award στην κατηγορία "Retail Innovation with Business Analytics" το 2015.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
52
Είναι κάτοχος πτυχίου Μαθηματικών από το Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, μεταπτυχιακού τίτλου MSc in Operational Research και PhD in Artificial Intelligence/Simulation από το London School of Economics (LSE) όπου δίδαξε από το 1982 έως το 1990. Υπήρξε επισκέπτης καθηγητής στο LSE και στο Brunel University, δίδαξε σε κορυφαίες ευρωπαϊκές σχολές διοίκησης επιχειρήσεων, έχει δημοσιεύσει περισσότερες από 250 επιστημονικές εργασίες και 20 βιβλία (10 με διεθνείς εκδότες).
Διετέλεσε Πρόεδρος του ΤΑΝΕΟ (Greek New Economy Fund) και αντιπρόεδρος του GRECA (Greek eCommerce Association). Τα τελευταία 30 χρόνια έχει διατελέσει σύμβουλος σε πολλούς οργανισμούς/επιχειρήσεις σε τομείς όπως η επιχειρηματική ανάπτυξη, η καινοτομία και ο ανασχεδιασμός, το ηλεκτρονικό επιχειρείν και ο ψηφιακός μετασχηματισμός, η επιχειρηματική ανάλυση.
Πολυξένη Καζόλη – ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος
Η κα Καζόλη είναι έμπειρη διεθνής δικηγόρος, μέλος των δικηγορικών συλλόγων Νέας Υόρκης, Παρισιού και Αθηνών. Έχει ολοκληρώσει μεγάλες και πολύπλοκες συναλλαγές για περισσότερα από είκοσι χρόνια σε πολυεθνικά περιβάλλοντα, έχει συμβουλεύσει τις κυβερνήσεις της Ελλάδας, της Ιταλίας, της Γαλλίας, της Ισπανίας και της Πορτογαλίας σε ιδιωτικοποιήσεις και προσφορών, και έχει συμβουλεύσει πελάτες σχετικά με τους οικονομικούς κανονισμούς της ΕΕ και την εταιρική διακυβέρνηση.
Μέχρι το 2015, ήταν σύμβουλος στην Allen & Overy LLP, όπου πέρασε 15 χρόνια ειδικευμένη σε διεθνείς προσφορές χρεωστικών και συμμετοχικών τίτλων και συμβουλεύοντας για ιδιωτικοποιήσεις και διασυνοριακές συναλλαγές. Πριν από αυτό, εξασκούνταν με την Skadden Arps LLP στα γραφεία τους στο Παρίσι και το Λονδίνο στην ομάδα διεθνών κεφαλαιαγορών.
Η κα Καζόλη έχει επίσης συνεργαστεί με την Παγκόσμια Τράπεζα, διεξάγοντας νομική αξιολόγηση, πολιτική και κανονιστική μεταρρύθμιση και συμβουλεύοντας για την ανάπτυξη δικαστικών ικανοτήτων στο Περού, την Αργεντινή, το Ελ Σαλβαδόρ και τη Βενεζουέλα, και πιο πρόσφατα ως εμπειρογνώμονας με την Ευρωπαϊκή Ένωση στη Γεωργία παρέχοντας τεχνική βοήθεια και κατάρτιση σε κυβερνητικούς αξιωματούχους σχετικά με τη διαπραγμάτευση και τη σύνταξη διεθνών συμβάσεων.
Τα τελευταία χρόνια συμβουλεύει σχετικά με τη ρυθμιστική μεταρρύθμιση και την εταιρική διακυβέρνηση κυβερνήσεων, χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων και εταιρειών, από μικρές έως μεγάλες. Υπηρέτησε για πέντε χρόνια ως ανώτερη σύμβουλος στην Nestor Advisors Ltd, μια συμβουλευτική εταιρεία του Ηνωμένου Βασιλείου που ειδικεύεται στην εταιρική διακυβέρνηση.
Η κα Καζόλη είναι ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Χρηματιστηρίου Αθηνών, Πρόεδρος του ΕΣΕΔ (Ελληνικό Συμβούλιο Εταιρικής Διακυβέρνησης), μέλος του Εποπτικού Συμβουλίου του Ταμείου Ανάπτυξης (οντότητα που εποπτεύει τις ελληνικές κρατικές εταιρείες) και ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Autohellas, καθώς και μέλος της Συμβουλευτικής Επιτροπής της ΜΚΟ ΔΕΣΜΟΣ. Τέλος, εκπροσωπεί την Ελλάδα στην Επιτροπή Καταπολέμησης της Διαφθοράς και Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης του Διεθνούς Εμπορικού Επιμελητηρίου.
Μιλάει πέντε γλώσσες και είναι κάτοχος LLM από το Πανεπιστήμιο George Washington.
Θεανώ Καρποδίνη – ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος
Η κα Καρποδίνη είναι Πρόεδρος του Εθνικού Οργανισμού Παροχής Υπηρεσιών Υγείας (ΕΟΠΥΥ) από το 2020 και διετέλεσε Αντιπρόεδρος του Οργανισμού από το 2019-2020.
Διαθέτει εικοσαετή και πλέον εμπειρία σε διοικητικές θέσεις, τόσο στον ιδιωτικό τομέα ως υψηλόβαθμο στέλεχος, όσο και στη δημόσια διοίκηση την περίοδο 2008-2019 ως ειδική σύμβουλος στο Δημόσιο Ταμείο του Υπουργείου Οικονομικών.
Από το 1997 έως το 2006 εργάστηκε σε διάφορες θέσεις στο Χρηματιστήριο Αθηνών, ενώ από το 1994 έως το 1997 διετέλεσε Senior Auditor στην Ernst & Young.
Στην επαγγελματική της σταδιοδρομία ασχολήθηκε με τον χρηματοοικονομικό έλεγχο ΑΕ, ισολογισμών- απολογισμών φορέων του Δημοσίου, ενώ είχε την ευθύνη του Προγράμματος Εξόφλησης Ληξιπρόθεσμων Οφειλών Φορέων Γενικής Κυβέρνησης 2012-2014 ως ειδικός σύμβουλος του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους.
Η κα Καρποδίνη σπούδασε Διοίκηση Επιχειρήσεων, με ειδίκευση στη λογιστική και τη χρηματοδότηση στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών, και είναι κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου στη Διοίκηση Επιχειρήσεων.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
53
Nicholaos Krenteras – ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος
Ο κ. Krenteras είναι σύμβουλος και πρώην Πρόεδρος και Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της InterPrivate III Financial Partners Inc. Διαθέτει πάνω από 20 χρόνια εμπειρίας στις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και την τεχνολογία, συμπεριλαμβανομένων των 14 ετών του ως εταίρος στην Pine Brook Partners, μια εταιρεία ιδιωτικών επενδυτικών κεφαλαίων με έδρα τη Νέα Υόρκη. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος του franchise Pine Brook Financial Services και ενεργό μέλος της Επενδυτικής Επιτροπής όπου βοήθησε στην καθιέρωση των επενδυτικών πρακτικών FinTech της εταιρείας στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Πριν από την Pine Brook, πέρασε εννέα χρόνια στον κλάδο των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών, εργαζόμενος για την LabMorgan, τον βραχίονα χρηματοοικονομικής τεχνολογίας της JP Morgan, ως Αντιπρόεδρος Ανάπτυξης Χαρτοφυλακίου.
Νωρίτερα στην καριέρα του, εργάστηκε για την Bank of America ως διαπραγματευτής παραγώγων επιτοκίων και ως αντιπρόεδρος συναλλαγών και επιχειρηματικής ανάπτυξης για την Pedestal Capital, μια νεοσύστατη θεσμική μεσιτεία για τίτλους που υποστηρίζονται από στεγαστικού τίτλους.
Καθ 'όλη τη διάρκεια της καριέρας του, έχει συνεργαστεί με περισσότερες από 25 εταιρείες χαρτοφυλακίου στις Ηνωμένες Πολιτείες σε όλα τα στάδια ανάπτυξης, από την εκκίνηση έως μετά την IPO.
Ο Nicholaos Krenteras είναι κάτοχος MBA in Finance & Entrepreneurship από το Columbia Business School (Νέα Υόρκη, ΗΠΑ) και πτυχίου Διεθνών Σχέσεων από το Brown University (Rhode Island, ΗΠΑ).
Σπυριδούλα Παπαγιαννίδου – ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος
Η κα. Παπαγιαννίδου είναι Διευθύντρια Συστημάτων Πληρωμών και Διακανονισμού στην Τράπεζα της Ελλάδος.
Έχει υπηρετήσει σε διάφορες θέσεις στην Τράπεζα της Ελλάδος επί 31 έτη, κυρίως στους τομείς της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας, των συστημάτων πληρωμών και διακανονισμού αξιογράφων, καθώς και της τραπεζικής ρύθμισης και εποπτείας.
Έχει διατελέσει μέλος πολλών Επιτροπών και ομάδων εργασίας στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Συστημικού Κινδύνου, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο (όπου, μεταξύ άλλων, προήδρευσε της Ομάδας Εργασίας του Συμβουλίου για την PSD2) και δραστηριοποιήθηκε σε αποστολές τεχνικής βοήθειας της ΕΕ για τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων. Συμμετείχε στο Εποπτικό Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και διετέλεσε μέλος του Συμβουλίου Εποπτών (2015-20) και εκλεγμένο μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Αρχής Τραπεζών.
Σήμερα είναι μέλος της Επιτροπής Υποδομών Αγοράς και Πληρωμών και της Ειδικής Ομάδας Υψηλού Επιπέδου για το Ψηφιακό Νόμισμα της Κεντρικής Τράπεζας στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.
Έχει σπουδάσει Οικονομικά στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και μιλάει άπταιστα αγγλικά, γερμανικά και γαλλικά.
Thomas Zeeb – ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος
Ο κ. Zeeb έχει υπηρετήσει σε διάφορους ρόλους στον κλάδο των υπηρεσιών κινητών αξιών στην Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένου του Λονδίνου, της Φρανκφούρτης, του Λουξεμβούργου και της Ελβετίας. Έχει μακρά και επιτυχημένη διεθνή εμπειρία στις παγκόσμιες κεφαλαιαγορές. Έχει διαχειριστεί σχεδόν όλους τους τομείς της αλυσίδας αξίας των κινητών αξιών, συμπεριλαμβανομένων της διαπραγμάτευσης, εκκαθάρισης, θεματοφυλακής και διακανονισμού, καθώς και των πληρωμών.
Ο κ. Zeeb είναι Πρόεδρος της Συμβουλευτικής Επιτροπής της Fintica AI, μέλος του ΔΣ της Obligate AG και Μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου, της Finstreet Ltd (Άμπου Ντάμπι).
Από το 2008 έως τον Ιανουάριο του 2023 εργάστηκε σε διάφορες θέσεις στην SIX Group στην Ελβετία και διετέλεσε μέλος της Εκτελεστικής Επιτροπής του Ομίλου. Την περίοδο 2021-2023 ήταν υπεύθυνος για τον τομέα διαπραγμάτευσης στην Ελβετία και την Ισπανία όπου ίδρυσε και ξεκίνησε την λειτουργία του SIX Digital Exchange (SDX). Την περίοδο 2018-2020 ήταν υπεύθυνος για τη διαπραγμάτευση και τις μετα-συναλλακτικές δραστηριότητες στην Ελβετία, ενώ από το 2008 έως το 2018 ήταν υπεύθυνος για όλες τις μετα-συναλλακτικές υπηρεσίες στην Ελβετία ως Διευθύνων Σύμβουλος της Δ/νσης Υπηρεσιών Χρεογράφων.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
54
Από το 2004 έως το 2008 εργάστηκε στην Clearstream Banking AG όπου διετέλεσε μέλος της Εκτελεστικής Επιτροπής της Εταιρείας. Ξεκίνησε την καριέρα του το 1987 στην Toronto Dominion Bank, ενώ εργάστηκε επίσης στην Deutsche Bank (1992-1994) και την The Bank of New York Company (1995-2004).
Ο κ. Zeeb σπούδασε Διοίκηση Επιχειρήσεων στο University of Western Ontario του Καναδά, και έλαβε το μεταπτυχιακό του από το Katholieke Universiteit του Βελγίου στο ίδιο αντικείμενο.
Μαρία Σαξώνη - Εταιρική Γραμματέας
Το Δ.Σ. υποστηρίζεται από Γραμματέα, η οποία προετοιμάζει τις συνεδριάσεις του και παρίσταται σε αυτές. Έργο της Γραμματέως του Δ.Σ. είναι η παροχή ουσιαστικής και νομικής υποστήριξης στον Πρόεδρο και στα λοιπά μέλη του Δ.Σ., συλλογικά και ατομικά, με γνώμονα τη συμμόρφωση του Δ.Σ. με τους σχετικούς νόμους και κανονισμούς, καθώς επίσης και με τους εσωτερικούς κανονισμούς της Εταιρείας. Αναλυτικά οι αρμοδιότητες της Γραμματέως του Δ.Σ. αναφέρονται στον Κανονισμό Λειτουργίας της Εταιρείας που είναι αναρτημένος στην ιστοσελίδα της.
Γραμματέας του Δ.Σ. έχει οριστεί η κα. Μαρία Σαξώνη, Νομικός Σύμβουλος. Η κα. Σαξώνη είναι Δικηγόρος στον Άρειο Πάγο και στο Συμβούλιο της Επικρατείας και μέλος του Δικηγορικού Συλλογικού Αθηνών από το 1993 (LLB, Νομική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών). Εντάχθηκε στον Όμιλο ως Νομικός Σύμβουλος το 1996, αρχικά στο Κεντρικό Αποθετήριο Αξιών και εν συνεχεία στην Ελληνικά Χρηματιστήρια. Από το 2007 και εντεύθεν έχει οριστεί Γραμματέας των Διοικητικών Συμβουλίων όλων των εταιρειών του Ομίλου. Διαθέτει περισσότερα από 31 έτη εκτεταμένης νομικής εμπειρίας και εξειδίκευσης στα θέματα δικαίου κεφαλαιαγοράς, κανονιστικής συμμόρφωσης και θεσμικών προσαρμογών, δικαίου νομικών προσώπων και εταιρικής διακυβέρνησης και δικαίου εταιρικών μετασχηματισμών.
Κατά τη διάρκεια της θητείας της στον Όμιλο παρέχει νομική υποστήριξη στις κάθε μορφής υποθέσεις (δικαστικές και εξώδικες) του Ομίλου και των εκάστοτε Διοικήσεών του και, μέχρι την σύσταση της Διεύθυνσης Νομικών Υπηρεσιών το 2022, είχε την ευθύνη για την παρακολούθηση και συντονισμό όλων των θεμάτων εταιρικού δικαίου της Εταιρείας και του Ομίλου.
Ανώτατα Διευθυντικά Στελέχη
Θεόδωρος Ζάρρος – Επιτελικός Διευθυντής Τεχνολογίας
O κ. Ζάρρος έχει αναλάβει το ρόλο του Επιτελικού Διευθυντή Τεχνολογίας στον Όμιλο του Χρηματιστηρίου Αθηνών, από την 1η Ιουλίου 2022. Προηγούμενα κατείχε την θέση του Διευθυντή Διαχείρισης Υποδομών & Υποστήριξης του Ομίλου από τον Φεβρουάριο του 2018 καθώς και την θέση του CTO της ATHEXCSD από τον Φεβρουάριο του 2020.
Έχει εργαστεί επί σειρά ετών ως Επικεφαλής Πληροφορικής σε μεγάλες Χρηματιστηριακές Εταιρίες στην Ελλάδα (Π&Κ Χρηματιστηριακή, Εθνική Χρηματιστηριακή) και διαθέτει βαθιά και πολύπλευρη γνώση του επενδυτικού περιβάλλοντος τόσο από την πλευρά της Τεχνολογίας όσο και από την πλευρά της Επιχείρησης.
Έχει εκτενή εμπειρία, σε μεγάλα και πολύπλοκα έργα Πληροφορικής και έχει υλοποιήσει σημαντικά έργα Ψηφιακού Μετασχηματισμού στην Ελλάδα και στον Καναδά.
Είναι διπλωματούχος Μηχανικός Ηλεκτρονικών Υπολογιστών & Πληροφορικής, της Πολυτεχνικής Σχολής του Πανεπιστημίου Πατρών και κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου στην Επιστήμη της Πληροφορικής από το Πανεπιστήμιο Carleton του Καναδά. Συμμετέχει διαρκώς σε επιμορφωτικά σεμινάρια εκπαίδευσης και επαγγελματικής κατάρτισης με έμφαση σε τoμείς Fintech, Ψηφιακού Μετασχηματισμού, Ηγεσίας και Διαχείρισης έργων.
Νικόλαος Κοσκολέτος – Επιτελικός Διευθυντής Χρηματοοικονομικών & Σχέσεων με Εκδότριες (CFO)
Ο κ. Κοσκολέτος, CFA είναι Επιτελικός Διευθυντής Χρηματοοικονομικών & Σχέσεων με Εκδότριες (CFO) στον Όμιλο του Χρηματιστηρίου Αθηνών.
Πριν ενταχθεί στον Όμιλο τον Ιανουάριο του 2020, διετέλεσε Γενικός Διευθυντής στην Eurobank Equities και επικεφαλής της βραβευμένης ομάδας ανάλυσης μετοχών. Έχει πάνω από 15 χρόνια εμπειρίας στις
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
55
κεφαλαιαγορές σε Ελλάδα και εξωτερικό, τόσο από πλευράς διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων όσο και επενδυτικών τραπεζών ως αναλυτής. Κατά τη διάρκεια της θητείας του στις κεφαλαιαγορές, έχει συνεργαστεί με πολλές εκτελεστικές ομάδες και θεσμικούς επενδυτές.
Έχει πτυχίο στα Οικονομικά από το Πανεπιστήμιο Αθηνών, MBA από το John Molson School of Business στο Μόντρεαλ του Καναδά και είναι κάτοχος πιστοποίησης CFA.
Γεωργία Μουρλά – Επιτελική Διευθύντρια Εσωτερικού Ελέγχου
Η κα. Μουρλά είναι Επιτελική Διευθύντρια, Επικεφαλής του Εσωτερικού ελέγχου στον Όμιλο του Χρηματιστηρίου Αθηνών από την 1η Ιανουαρίου 2022. Προηγουμένως, ήταν Αναπληρώτρια Επιτελική Διευθύντρια Σχέσεων με Εκδότριες.
Η Γεωργία Μουρλά εντάχθηκε στον Όμιλο Χρηματιστηρίου Αθηνών το 2011 με προηγούμενη 25ετή εμπειρία σε επιχειρήσεις παροχής επαγγελματικών υπηρεσιών στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Ξεκίνησε την καριέρα της ως ελεγκτής στην PricewaterhouseCoopers στην Μεγάλη Βρετανία και εξελίχθηκε στο επίπεδο του Partner στον Έλεγχο και στην συνέχεια στο Management Consulting Services Division, με έδρα την Αθήνα.
Έχει διατελέσει μέλος του Διοικητικού συμβουλίου της Price Waterhouse Business Advisors, του Οργανισμού Σιδηροδρόμων Ελλάδος και Πρόεδρος του Διοικητικού συμβουλίου του Ταμείου Επαγγελματικής Ασφάλισης (ΤΕΑ) Χρηματιστηρίου Αθηνών. Διαθέτει μεγάλη εμπειρία και εξειδίκευση στον έλεγχο, στην στρατηγική, την διαχείριση αλλαγών και την αναδιάρθρωση μεγάλων εταιρειών και ομίλων του ιδιωτικού και δημοσίου τομέα.
Έχει πιστοποιηθεί ως ICAEW Chartered Accountant (ACA) στην Αγγλία, είναι Ορκωτός ελεγκτής λογιστής - Μέλος του Σώματος Ελεγκτών Λογιστών στην Ελλάδα και κάτοχος πτυχίου Bachelor of Science στη Χημεία από το King's College, του Πανεπιστημίου του Λονδίνου.
Νίκος Πορφύρης – Επιτελικός Διευθυντής Επιχειρησιακών Λειτουργιών (COO)
Ο Δρ. Ν. Πορφύρης είναι Επιτελικός Διευθυντής Επιχειρησιακών Λειτουργιών (COO) στον Όμιλο του Χρηματιστήριου Αθηνών. Εργάζεται από το 1998 στις εταιρίες του Ομίλου Χρηματιστήριου Αθηνών σε μια σειρά από θέσεις, ως Προϊστάμενος Έρευνας και Ανάπτυξης της Αγοράς Παραγώγων (ADEX), Διευθυντής Ανάπτυξης Εργασιών της Αγοράς Παραγώγων (ADEX), Διευθυντής Διεθνών Θεμάτων, Διευθυντής Κεντρικού Μητρώου και Αναπληρωτής Επιτελικός Διευθυντής Λειτουργιών. Είναι Αντιπρόεδρος της Διοικούσας Επιτροπής Χρηματιστηριακών Αγορών του Χρηματιστηρίου Αθηνών.
Συμμετέχει εκπροσωπώντας τον Όμιλο σε Ευρωπαϊκές Ενώσεις όπως στη Federation of European Stock Exchanges (FESE), στην οποία είναι και Αντιπρόεδρος του Management Committee, στην European Central Depositories Association (ECSDA) και την European Association of Clearing Houses (EACH).
Εργάζεται στον τομέα των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών από το 1993 με προϋπηρεσία στις εταιρίες Fimat, Societe Generale Group, και HSBC James Capel ως ποσοτικός αναλυτής, αναλυτής παραγώγων και αναλυτής & διαπραγματευτής παραγώγων, αντίστοιχα.
Eίναι κάτοχος πτυχίου Φυσικής (Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών), PhD σε Electrical Engineering (Edinburgh University) και κάτοχος ΜΒΑ με κατεύθυνση στα Χρηματοοικονομικά (Edinburgh University Management School). Στην προηγούμενη εργασιακή εμπειρία του συγκαταλέγεται έρευνα & ανάπτυξη στον τομέα της Μικροηλεκτρονικής και έχει εργαστεί ως μηχανικός παραγωγής στον ίδιο τομέα.
Κωνσταντίνος Καρανάσιος – Αναπληρωτής Επιτελικός Διευθυντής Μετασυναλλακτικών Υπηρεσιών
Ο κ. Καρανάσιος είναι Αναπληρωτής Επιτελικός Διευθυντής Μετασυναλλακτικών Υπηρεσιών & Υποστήριξης Εκδοτριών στον Όμιλο του Χρηματιστηρίου Αθηνών.
Από την παρούσα θέση του, ως έμπειρος επαγγελματίας των Υποδομών Κεφαλαιαγοράς (Capital Market Infrastructures) με γνωστικό υπόβαθρο μηχανικού Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών (ΤΠΕ), έχει ηγετικό ρόλο στη λειτουργία και ανάπτυξη των μετασυναλλακτικών υπηρεσιών των εταιριών ATHEXClear (CCP) και ATHEXCSD (CSD) του Ομίλου Χρηματιστηρίου Αθηνών, και συντονίζει την υλοποίηση στρατηγικών δράσεων για τη συνεχή βελτίωση της εσωτερικής οργάνωσης και λειτουργικής αποτελεσματικότητας του Ομίλου. Ξεκίνησε να εργάζεται στον Όμιλο Χρηματιστηρίου Αθηνών το 1997, μετά από μια επιτυχημένη καριέρα 8 ετών
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
56
στο Ινστιτούτο Τεχνολογίας Υπολογιστών (ΙΤΥ), Ακαδημαϊκό και Ερευνητικό Ινστιτούτο. Έκτοτε, έχει υπηρετήσει τον Όμιλο από διάφορες υψηλές διοικητικές θέσεις, καλύπτοντας ένα ευρύ φάσμα επιχειρησιακών λειτουργιών (IT & Business) και έργων ανάπτυξης εργασιών.
Εναρμονίζοντας αποτελεσματικά τη στρατηγική και αρχιτεκτονική ΤΠΕ με την εταιρική αποστολή για την επιτυχή υλοποίηση επιχειρησιακών στόχων για πελάτες του ιδιωτικού και δημόσιου τομέα, διαθέτει πάνω από 33 έτη συνολική εργασιακή εμπειρία, πάνω από 18 έτη εμπειρία στη λειτουργία και ανάπτυξη συναλλακτικών και μετασυναλλακτικών υπηρεσιών Υποδομών Κεφαλαιαγοράς, και πάνω από 15 έτη εμπειρία σε διοικητικές θέσεις Διαχειριστή/Αρχιτέκτονα Συστημάτων ΤΠΕ, Επιχειρησιακού Αναλυτή, Διαχειριστή Έργων και Διαχειριστή Λειτουργίας Υποδομών ΤΠΕ μεγάλης κλίμακας. Προσανατολισμένος στην επίτευξη αποτελεσμάτων, διαθέτει υψηλή εξειδίκευση στην οργάνωση και εκτέλεση σύνθετων έργων κανονιστικής συμμόρφωσης, οργανωτικής βελτίωσης και ανάπτυξης εργασιών του Ομίλου, ιδίως στον τομέα των μετασυναλλακτικών υπηρεσιών.
Ο κ. είναι διπλωματούχος Μηχανικός Ηλεκτρονικών Υπολογιστών & Πληροφορικής της Πολυτεχνικής Σχολής του Πανεπιστημίου Πατρών, και έχει συμμετάσχει σε μεγάλο αριθμό σεμιναρίων συνεχούς εκπαίδευσης και επαγγελματικής κατάρτισης και συνεδρίων, ιδίως σε θέματα Τεχνολογιών Πληροφορικής & Επικοινωνιών (ΤΠΕ), Διαχείρισης Έργων, Ανάπτυξης/Λειτουργίας Υποδομών Κεφαλαιαγοράς και Ηγεσίας.
Λίλιαν Γεωργοπούλου – Αναπληρώτρια Επιτελική Διευθύντρια Σχέσεων με Εκδότριες
Η κ. Γεωργοπούλου είναι Αναπληρώτρια Επιτελική Διευθύντρια Σχέσεων με Εκδότριες στον Όμιλο του Χρηματιστηρίου Αθηνών.
Πριν ενταχθεί στον Όμιλο τον Οκτώβριο του 2022, ήταν Senior Investment Specialist στην BNP Paribas Asset Management στο Λονδίνο. Ξεκίνησε την καριέρα της στο City του Λονδίνου στην Deutsche Bank, ενώ αργότερα εργάστηκε στο London Stock Exchange, όπου ήταν υπεύθυνη για την ανάπτυξη της αγοράς ομολόγων.
Παράλληλα ασχολήθηκε με θέματα ESG και ηγήθηκε πρωτοβουλιών σχετικές με τα πράσινα ομόλογα (Green Bonds). Έχει πάνω από 14 χρόνια εμπειρίας στις διεθνείς κεφαλαιαγορές, χτίζοντας ένα εκτεταμένο διεθνές δίκτυο επαφών με σημαντικούς επενδυτικούς οίκους.
Έχει πτυχίο BSc στα Οικονομικά από το UCL (University College London), καθώς επίσης και μεταπτυχιακό Μ.Phil στα Χρηματοοικονομικά από το Judge Business School, University of Cambridge. Επιπλέον , είναι κάτοχος των πιστοποιήσεων CFA Certificate in ESG Investing και CFA Certificate in Climate and Investing. Γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Αθήνα.
Αναστασία Μπίκου – Αναπληρώτρια Επιτελική Διευθύντρια Πωλήσεων & Ανάπτυξης Εργασιών
Η κ. Μπίκου είναι Αναπληρώτρια Επιτελική Διευθύντρια Πωλήσεων και Ανάπτυξης Αγορών στον Όμιλο του Χρηματιστηρίου Αθηνών.
Πριν την ένταξή της στον Όμιλο τον Φεβρουάριο του 2023, ήταν Head of EMEA Sales & Client Growth στην startup εταιρία ALPIMA στο Λονδίνο και πριν από αυτό διετέλεσε Executive Director σε Πωλήσεις Προϊόντων Συναλλάγματος (FX) στη Goldman Sachs. Στο παρελθόν, έχει εργαστεί σε οργανισμούς όπως η Εθνική Τράπεζα Ελλάδος στην Αθήνα και η Merrill Lynch στη Νέα Υόρκη.
Έχει ευρεία εμπειρία στον τομέα των Επιχειρηματικών Πωλήσεων και της Επιχειρηματικής Ανάπτυξης καθώς και στη διαχείριση σχέσεων με θεσμικούς πελάτες, κυρίως στην Ευρώπη.
Διαθέτει Bachelor of Science in Mechanical Engineering και Bachelor of Arts in Business Economics από το Brown University, καθώς και MBA από το Wharton School του University of Pennsylvania στις Η . Π . Α .
2.9. Αρμοδιότητες Διοικητικού Συμβουλίου
Το Διοικητικό Συμβούλιο έχει εποπτικό και εκτελεστικό ρόλο. Ο εποπτικός ρόλος του υποστηρίζεται από τη συγκρότηση των αναγκαίων (κατά περίπτωση) επιτροπών του Διοικητικού Συμβουλίου βάσει της ισχύουσας νομοθεσίας και των ακολουθούμενων αρχών διακυβέρνησης.
Κύρια υποχρέωση και καθήκον των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου είναι η διαρκής επιδίωξη της ενίσχυσης της μακροχρόνιας οικονομικής αξίας της Εταιρείας και η προάσπιση του γενικού εταιρικού συμφέροντος στο πλαίσιο όλων των σχετικών θεσμικών και εποπτικών απαιτήσεων.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
57
Το Διοικητικό Συμβούλιο ενεργώντας συλλογικά έχει τη διοίκηση και διαχείριση των εταιρικών υποθέσεων. Διαθέτει, ως σύνολο, επαρκείς γνώσεις και εμπειρία τουλάχιστον για τις σημαντικότερες των δραστηριοτήτων της Εταιρείας, ώστε να έχει τη δυνατότητα άσκησης εποπτείας επί του συνόλου των λειτουργιών της, είτε άμεσα είτε μέσω των αρμοδίων επιτροπών του Διοικητικού Συμβουλίου. Για την αποφυγή περιπτώσεων σύγκρουσης συμφερόντων, η Εταιρεία υιοθετεί βέλτιστες πρακτικές και αρχές εταιρικής διακυβέρνησης που αφορούν, ιδίως, το διαχωρισμό των εκτελεστικών και εποπτικών αρμοδιοτήτων των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου.
o Το Διοικητικό Συμβούλιο διοικεί την Εταιρεία και αναπτύσσει το στρατηγικό προσανατολισμό της, έχοντας ως πρώτιστη υποχρέωση και καθήκον τη διαρκή επιδίωξη της ενίσχυσης της μακροχρόνιας οικονομικής αξίας της Εταιρείας και την προάσπιση του γενικού εταιρικού συμφέροντος.
o Το Διοικητικό Συμβούλιο, κατά την άσκηση των αρμοδιοτήτων του και την εκπλήρωση των υποχρεώσεών του, λαμβάνει πρώτιστα υπόψη του το συμφέρον των μετόχων, των εργαζόμενων στην Εταιρεία, των λοιπών ενδιαφερομένων και την κοινωνική ωφελιμότητα των ενεργειών του. Το Δ.Σ. αποφασίζει κατά δίκαιη επιχειρηματική κρίση.
o Το Δ.Σ. τηρεί και επιμελείται για την τήρηση των διατάξεων του νόμου στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων της Εταιρείας και των συνδεόμενων με αυτήν επιχειρήσεων.
o Κρίσιμες για την Εταιρεία αποφάσεις, ιδίως η εξειδίκευση των σκοπών της και ο προσδιορισμός της στρατηγικής της λαμβάνονται μόνο από το Δ.Σ. Ειδικότερα, το Δ.Σ.:
• Διαμορφώνει την γενική επιχειρηματική στρατηγική της Εταιρείας και των θυγατρικών της.
• Καταρτίζει το επιχειρησιακό σχέδιο (business plan) για το χρονικό διάστημα που θεωρεί απαραίτητο.
• Εγκρίνει τον ετήσιο προϋπολογισμό της Εταιρείας και παρακολουθεί την εκτέλεσή του ανά τρίμηνο.
• Ελέγχει και αποφασίζει για τις επενδύσεις (κεφαλαιακές δαπάνες) της Εταιρείας.
• Ελέγχει τις χρηματοοικονομικές καταστάσεις.
• Καθορίζει τους επιδιώξιμους στόχους και τους τρόπους εκπλήρωσής τους.
• Αποφασίζει για εξαγορές, συγχωνεύσεις και αποσχίσεις.
• Αποφασίζει το πρώτο επίπεδο της οργανωτικής δομής της Εταιρείας και τη στελέχωσή της.
• Εγκρίνει τις Γενικές Αρχές Διακυβέρνησης (ΓΑΔ) της Εταιρείας και των θυγατρικών της και αποφασίζει τη στελέχωση των οργάνων που απαιτούνται για τη λειτουργία των ρυθμιζόμενων (regulated) δράσεων του Ομίλου.
• Ορίζει και στελεχώνει τις επιτροπές του Διοικητικού Συμβουλίου που προβλέπονται από την ισχύουσα νομοθεσία και τον εκάστοτε εφαρμοζόμενο Κώδικα Εταιρικής Διακυβέρνησης.
• Ορίζει και επιβλέπει την υλοποίηση του συστήματος εταιρικής διακυβέρνησης της Εταιρείας, ελέγχει την αποτελεσματικότητα των πρακτικών εταιρικής διακυβέρνησης της Εταιρείας και προβαίνει στις αναγκαίες τροποποιήσεις τους.
• Επιλέγει, επιτηρεί και αντικαθιστά εκτελεστικά μέλη του, σε περίπτωση παραίτησης ή έκπτωσης και καταγράφει σχεδιασμό διαδοχής τους.
• Καθορίζει τις αμοιβές των εκτελεστικών μελών και των άλλων μελών του Δ.Σ., βάσει των μακροπρόθεσμων συμφερόντων της Εταιρείας και των μετόχων της.
• Διασφαλίζει την τήρηση διαφανούς διαδικασίας για πρόταση εκλογής νέων μελών του Δ.Σ.
• Επιτηρεί και επιλύει ενδεχόμενες συγκρούσεις συμφερόντων μελών της Διοίκησης και μετόχων, συμπεριλαμβανομένης της κακής διαχείρισης στοιχείων της εταιρικής περιουσίας και της κατάχρησης σε σχέση με μεταβιβάσεις προς πρόσωπα συνδεόμενα με στενούς δεσμούς με μέλη του Δ.Σ.
• Εξασφαλίζει την ακεραιότητα των συστημάτων χρηματοοικονομικών εκθέσεων και ανεξάρτητου ελέγχου καθώς και την άριστη λειτουργία κατάλληλων συστημάτων εσωτερικού ελέγχου, ιδίως χρηματοοικονομικού και λειτουργικού ελέγχου, διαχείρισης κινδύνων και συμμόρφωσης προς το ισχύον θεσμικό και κανονιστικό πλαίσιο.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
58
Επιπλέον, το Διοικητικό Συμβούλιο έχει την τελική ευθύνη για τη διαχείριση των κινδύνων της Εταιρείας. Οι αρμοδιότητες του Διοικητικού Συμβουλίου αναφορικά με τη διαχείριση των κινδύνων είναι οι εξής:
• επίβλεψη της ανάπτυξης και εφαρμογής της κατάλληλης στρατηγικής διαχείρισης του κινδύνου, ώστε να αποτυπώνεται η απόφαση της διάθεσης ανάληψης κινδύνων και η διασφάλιση ότι η διοίκηση ευθυγραμμίζεται με την απόφαση αυτή,
• επίβλεψη της ανάπτυξης και εφαρμογής ενός κατάλληλου συστήματος εσωτερικού ελέγχου,
• αξιολόγηση της συμμόρφωσης με την εγκεκριμένη στρατηγική, στη βάση ενημέρωσης για τους κινδύνους που περιλαμβάνουν πληροφορίες σχετικά με τους κύριους παράγοντες κίνδυνου, καθώς και τακτικές εκθέσεις αξιολόγησης της συνολικής διάρθρωσής τους,
• ανάπτυξη πολιτικών και διαδικασιών γύρω από τον κίνδυνο που είναι συνεπείς με τη στρατηγική του της Εταιρείας και του Ομίλου,
• παρακολούθηση της εφαρμογής από τη διοίκηση των πολιτικών και διαδικασιών διαχείρισης του κινδύνου,
• λήψη μέτρων για την αύξηση της ευαισθητοποίησης σχετικά με τον κίνδυνο,
• ενθάρρυνση μιας οργανωτικής κουλτούρας ευαισθητοποίησης σχετικά με τον κίνδυνο,
• εξέταση νόμων, κανονισμών και βέλτιστων πρακτικών σε τοπικό και παγκόσμιο επίπεδο,
• εξέταση των πολιτικών και διαδικασιών εποπτείας των κινδύνων σε επίπεδο Διοικητικού Συμβουλίου και επιτροπών και αξιολόγηση του κινδύνου σε συνεχή βάση,
• τελική ευθύνη για τη διαχείριση των κινδύνων της Εταιρείας,
• διασφάλιση ότι οι πολιτικές, οι διαδικασίες και οι έλεγχοι της Εταιρείας είναι συνεπείς με την ανοχή / διάθεση και την ικανότητα ανάληψης κινδύνου της Εταιρείας και ότι αυτές οι πολιτικές, διαδικασίες και έλεγχοι αντιμετωπίζουν τον τρόπο με τον οποίο η Εταιρεία εντοπίζει, εκθέτει, παρακολουθεί και διαχειρίζεται τους κινδύνους,
• καθορισμός και τεκμηρίωση ενός κατάλληλου επιπέδου ανοχής κινδύνου και ικανότητας ανάληψής του για την Εταιρεία και για όλες τις υπηρεσίες που παρέχει.
Προς το σκοπό εκπλήρωσης των υποχρεώσεών τους, τα μέλη του Δ.Σ., έχουν δικαίωμα ελεύθερης πρόσβασης σε ορθή, ουσιώδη και έγκαιρη πληροφόρηση.
2.10. Άσκηση των εξουσιών του Διοικητικού Συμβουλίου
Το Διοικητικό Συμβούλιο δρα συλλογικά και είναι αρμόδιο να αποφασίζει για κάθε πράξη που αφορά στη διοίκηση της Εταιρείας, τη διαχείριση της περιουσίας της και εν γένει την προαγωγή των εταιρικών υποθέσεων και την επιδίωξη των σκοπών της, σύμφωνα με τις αρμοδιότητες που του απονέμονται κατά το άρθρο 10 του καταστατικού της Εταιρείας και το νόμο.
Το Διοικητικό Συμβούλιο συνεδριάζει ως συμβούλιο, σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του Ν. 4548/2018 και του καταστατικού της Εταιρείας. Για τη νόμιμη συνεδρίασή του, η απαρτία του διαπιστώνεται με βάση το σύνολο των μελών του Δ.Σ., τα οποία μετέχουν και εκφέρουν άποψη για τα ζητήματα που ανακύπτουν. Το Δ.Σ. αποφασίζει με βάση την αρχή της πλειοψηφίας, η οποία υπολογίζεται με βάση το σύνολο των παρόντων και αντιπροσωπευόμενων μελών του.
Η διαφύλαξη του εταιρικού συμφέροντος προϋποθέτει αξιολογική κρίση του μέλους του Δ.Σ., καθώς και διαβάθμιση των επιμέρους συμφερόντων τα οποία συνθέτουν το εταιρικό συμφέρον, ώστε να εξυπηρετηθούν αυτά τα οποία προάγουν επιτυχέστερα το γενικό εταιρικό συμφέρον.
Η ευθύνη του Διοικητικού Συμβουλίου, ως συλλογικού οργάνου, επιφορτισμένου με τη διοίκηση της Εταιρείας και τη διαχείριση των εταιρικών υποθέσεων, κρίνεται με βάση τις διατάξεις του άρθρου 102 του Ν. 4548/2018. Το μέλος του Συμβουλίου απαλλάσσεται από την ευθύνη του, εφόσον αποδείξει ότι κατέβαλε τη δέουσα επιμέλεια κατά την άσκηση των καθηκόντων του, ήτοι την επιμέλεια του συνετού επιχειρηματία που δραστηριοποιείται σε παρόμοιες συνθήκες.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
59
2.11. Υποχρέωση πίστεως - Συγκρούσεις συμφερόντων
Τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου οφείλουν να καταβάλουν κάθε επιμέλεια για την εκτέλεση των καθηκόντων τους. Η επιμέλεια κρίνεται, όμως, και με γνώμονα τον ειδικό ρόλο που έχει αναλάβει το μέλος, ως εκτελεστικό, μη εκτελεστικό ή ανεξάρτητο. Η επιμέλεια προϋποθέτει ότι το μέλος του Συμβουλίου, κατά την άσκηση των καθηκόντων του, ενήργησε σύμφωνα με το εταιρικό συμφέρον. Τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου οφείλουν ιδίως:
α) Να τηρούν αυστηρή εχεμύθεια για τις εταιρικές υποθέσεις και τα απόρρητα της Εταιρείας, τα οποία κατέστησαν γνωστά σε αυτούς λόγω της ιδιότητάς τους ως μελών του Δ.Σ.
β) Να λαμβάνουν κάθε εύλογο μέτρο και μεριμνούν για την τήρηση του απορρήτου και της εμπιστευτικότητας όλων των εμπιστευτικών πληροφοριών της Εταιρείας και του Ομίλου. Τυχόν εμπιστευτικές πληροφορίες που περιέλθουν σε γνώση τους κατά την άσκηση των καθηκόντων τους ως Μέλη του Δ.Σ. της Εταιρείας, δεν θα πρέπει να δημοσιοποιούνται ούτε κατά τη διάρκεια της θητείας τους ούτε μετά τη λήξη της (με οποιονδήποτε τρόπο) σε τρίτα πρόσωπα, εκτός εάν απαιτείται βάσει του νομοθετικού ή κανονιστικού πλαισίου ή επιτρέπεται βάσει τον εκάστοτε πολιτικών και διαδικασιών που εφαρμόζει η Εταιρεία.
Ακόμα και μετά την αποχώρησή τους από το Δ.Σ., τα μέλη του Δ.Σ. οφείλουν να τηρούν αυστηρά το απόρρητο κάθε πληροφορίας που δεν έχει δημοσιοποιηθεί από την Εταιρεία και να μη δημοσιοποιούν πληροφορίες, εκθέσεις και στοιχεία της Εταιρείας ούτε πληροφορίες γενικής φύσεως που περιήλθαν σε γνώση τους κατά την άσκηση των καθηκόντων τους, εφόσον δεν έχουν δημοσιοποιηθεί με άλλο τρόπο.
Τα Μέλη του Δ.Σ. οφείλουν:
α) Να μην επιδιώκουν ίδια συμφέροντα που αντιβαίνουν στα συμφέροντα της Εταιρείας.
β) Να αποκαλύπτουν έγκαιρα και με επάρκεια στα υπόλοιπα μέλη του Δ.Σ. τα ίδια συμφέροντά τους, που ενδέχεται να ανακύψουν από συναλλαγές της Εταιρείας, οι οποίες εμπίπτουν στα καθήκοντά τους, καθώς και κάθε σύγκρουση των συμφερόντων τους με εκείνα της Εταιρείας ή συνδεδεμένων με αυτήν επιχειρήσεων κατά την έννοια του άρθρου 32 του Ν. 4308/2014, η οποία ανακύπτει κατά την άσκηση των καθηκόντων τους. Οφείλουν ομοίως να αποκαλύπτουν και κάθε σύγκρουση των συμφερόντων της Εταιρείας με τα συμφέροντα των προσώπων της παραγράφου 2 του άρθρου 99 του Ν. 4548/2018, εφόσον έχουν σχέση με τα πρόσωπα αυτά. Ως επαρκής αποκάλυψη θεωρείται εκείνη που περιλαμβάνει περιγραφή τόσο της συναλλαγής όσο και των ιδίων συμφερόντων. Η αποκάλυψη αυτή διενεργείται προς το Δ.Σ. της Εταιρείας είτε απευθείας προς τα κατ' ιδίαν μέλη του, είτε δια μέσου του Προέδρου του Δ.Σ.. Η γνωστοποίηση δεν απαιτείται να είναι έγγραφη, απαιτείται ωστόσο να γίνεται με τρόπο που να μπορεί να αποδειχθεί. Η γνωστοποίηση μπορεί να διενεργηθεί και κατά τη συνεδρίαση του Δ.Σ. και να καταχωρηθεί στα πρακτικά συνεδριάσεων του Δ.Σ.
Η Εταιρεία δημοσιοποιεί τις περιπτώσεις σύγκρουσης συμφερόντων και τυχόν συμβάσεις που έχουν συναφθεί και εμπίπτουν στο άρθρο 99 στην επόμενη τακτική γενική συνέλευση των μετόχων. Η δημοσιοποίηση γίνεται και με την ετήσια έκθεση του Δ.Σ..
Το μέλος του Δ.Σ. δεν δικαιούται να ψηφίζει σε θέματα στα οποία υπάρχει σύγκρουση συμφερόντων με την Εταιρεία του ίδιου ή προσώπων με τα οποία συνδέεται με σχέση υπαγόμενη στην παράγραφο 2 του άρθρου 99 του Ν. 4548/2018. Στις περιπτώσεις αυτές οι αποφάσεις λαμβάνονται από τα υπόλοιπα μέλη του Δ.Σ., σε περίπτωση δε που η αδυναμία ψήφου αφορά τόσα μέλη, ώστε τα υπόλοιπα να μη σχηματίζουν απαρτία, τα λοιπά μέλη του διοικητικού συμβουλίου, ανεξάρτητα από τον αριθμό τους, οφείλουν να προβούν σε σύγκληση γενικής συνέλευσης με αποκλειστικό σκοπό τη λήψη της συγκεκριμένης απόφασης.
Η διενέργεια ίδιων συναλλαγών των μελών του Δ.Σ. παραμένει επιτρεπτή, στο μέτρο που αυτές οι συναλλαγές δεν αντίκεινται στο εταιρικό συμφέρον.
Εφόσον, όμως, υφίσταται κατάσταση σύγκρουσης συμφερόντων του μέλους και της Εταιρείας, ισχύει η υποχρέωση γνωστοποίησης της κατάστασης, σύμφωνα με τα πιο πάνω οριζόμενα. Σημειώνεται, επίσης, ότι ισχύει η ρύθμιση των άρθρων 99, 100 και 101 του Ν. 4548/2018, καθώς και το άρθρο 66 ΑΚ.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
60
2.12. Απαγόρευση ανταγωνισμού
Απαγορεύεται στα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου που συμμετέχουν με οποιονδήποτε τρόπο στη διεύθυνση της Εταιρείας, καθώς και στους διευθυντές αυτής, να ενεργούν, χωρίς άδεια της γενικής συνέλευσης ή σχετική πρόβλεψη του καταστατικού, για δικό τους λογαριασμό ή για λογαριασμό τρίτων, πράξεις που υπάγονται στους σκοπούς της Εταιρείας, καθώς και να μετέχουν ως ομόρρυθμοι εταίροι ή ως μόνοι μέτοχοι ή εταίροι σε εταιρείες που επιδιώκουν τέτοιους σκοπούς.
Σε περίπτωση υπαίτιας παράβασης της απαγόρευσης της προηγούμενης παραγράφου, η Εταιρεία δικαιούται να αξιώσει αποζημίωση. Μπορεί όμως, αντί της αποζημίωσης, να απαιτήσει, προκειμένου μεν για πράξεις που έγιναν για λογαριασμό του ίδιου του συμβούλου ή του διευθυντή, να θεωρηθεί ότι οι πράξεις αυτές διενεργήθηκαν για λογαριασμό της Εταιρείας, προκειμένου δε για πράξεις που έγιναν για λογαριασμό τρίτου, να δοθεί στην Εταιρεία η αμοιβή για τη μεσολάβηση ή να εκχωρηθεί σε αυτήν η σχετική απαίτηση.
Οι απαιτήσεις αυτές παραγράφονται ύστερα από ένα (1) έτος από τότε που οι παραπάνω πράξεις ανακοινώθηκαν σε συνεδρίαση του διοικητικού συμβουλίου ή γνωστοποιήθηκαν στην Εταιρεία. Η παραγραφή επέρχεται πάντως πέντε έτη (5) μετά την ενέργεια της απαγορευμένης πράξης.
2.13. Λειτουργία Διοικητικού Συμβουλίου
Το Διοικητικό Συμβούλιο συγκαλείται από τον Πρόεδρο ή τον Αντιπρόεδρο που τον αναπληρώνει και συνεδριάζει στην έδρα της Εταιρείας ή με τηλεδιάσκεψη, σύμφωνα με τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις του Ν. 4548/2018, τουλάχιστον μία φορά το μήνα. Με στόχο την επίτευξη της μέγιστης δυνατής απαρτίας, το Διοικητικό Συμβούλιο καθορίζει στα τέλη Νοεμβρίου κάθε έτους τις ημερομηνίες των προγραμματισμένων συνεδριάσεών του για το επόμενο έτος. Το Διοικητικό Συμβούλιο έχει την ευελιξία συνεδριάσεων όποτε κρίνεται αναγκαίο.
Το Διοικητικό Συμβούλιο εγκύρως συνεδριάζει και εκτός της έδρας του σε άλλο τόπο, είτε στην ημεδαπή είτε στην αλλοδαπή, εφόσον στη συνεδρίαση αυτή παρίστανται ή αντιπροσωπεύονται όλα τα μέλη του και κανένα δεν αντιλέγει στην πραγματοποίηση της συνεδρίασης και τη λήψη αποφάσεων.
Το Διοικητικό Συμβούλιο βρίσκεται σε απαρτία και συνεδριάζει έγκυρα όταν είναι παρόντα ή αντιπροσωπεύονται σ’ αυτό τουλάχιστον τα μισά συν ένα από τα μέλη του, ποτέ όμως δεν επιτρέπεται ο αριθμός των μελών που είναι παρόντα να είναι μικρότερος από τρία (3). Για να ευρεθεί ο αριθμός απαρτίας παραλείπεται το τυχόν κλάσμα.
Όταν το Διοικητικό Συμβούλιο συνεδριάζει με τηλεδιάσκεψη τα μέλη που συμμετέχουν στην τηλεδιάσκεψη θεωρούνται φυσικά παρόντες.
Οι αποφάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου λαμβάνονται με απόλυτη πλειοψηφία παρόντων και αντιπροσωπευόμενων μελών εκτός εάν ο νόμος ή το Καταστατικό ορίζει διαφορετικά.
Στις συνεδριάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου που έχουν ως θέμα την κατάρτιση των οικονομικών καταστάσεων της Εταιρείας, ή στις οποίες η ημερήσια διάταξη περιλαμβάνει θέματα, για την έγκριση των οποίων ο Ν. 4548/2018 προβλέπει την λήψη απόφασης από τη Γενική Συνέλευση με αυξημένη απαρτία και πλειοψηφία, το Διοικητικό Συμβούλιο βρίσκεται σε απαρτία όταν παρίστανται τουλάχιστον δύο ανεξάρτητα μη εκτελεστικά μέλη.
Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου μπορεί να αντιπροσωπεύεται στις συνεδριάσεις μόνο από άλλο μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου, εξουσιοδοτημένο με επιστολή (συμπεριλαμβανομένης και της αποστολής με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, τηλεγράφημα, ή τηλεομοιοτυπία απευθυνόμενη στο Διοικητικό Συμβούλιο). Τα ανεξάρτητα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου αντιπροσωπεύονται μόνο από άλλα ανεξάρτητα μέλη.
Η κατάρτιση και υπογραφή πρακτικού από όλα τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου ή τους αντιπροσώπους τους ισοδυναμεί με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου, ακόμη και αν δεν έχει προηγηθεί συνεδρίαση.
Οι συζητήσεις και αποφάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου καταχωρούνται περιληπτικά σε ειδικό βιβλίο που μπορεί να τηρείται και κατά το μηχανογραφικό σύστημα. Ύστερα από αίτηση μέλους του Διοικητικού Συμβουλίου, ο Πρόεδρος υποχρεούται να καταχωρήσει στα πρακτικά ακριβή περίληψη της γνώμης του. Στο βιβλίο αυτό καταχωρείται επίσης κατάλογος των παραστάντων ή αντιπροσωπευομένων κατά τη συνεδρίαση μελών του Διοικητικού Συμβουλίου.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
61
Ο Πρόεδρος προΐσταται του Δ.Σ., προεδρεύει στις συνεδριάσεις του και όταν απουσιάζει ή κωλύεται, τον αναπληρώνει ο Αντιπρόεδρος του Δ.Σ. και αυτόν άλλο μέλος που ορίζεται με απόφαση του Δ.Σ.. Έχει την ευθύνη της ημερήσιας διάταξης και της διασφάλισης του αναγκαίου χρόνου για τη συζήτηση όλων των θεμάτων της και της πρόσβασης των μη εκτελεστικών μελών του Διοικητικού Συμβουλίου σε όλη την πληροφόρηση που είναι αναγκαία για την αποτελεσματική άσκηση του εποπτικού και αποφασιστικού τους έργου.
Επιπλέον, έχει την ευθύνη της προώθησης κουλτούρας ειλικρίνειας και διαλόγου μεταξύ των μελών διευκολύνοντας την ενεργή συμμετοχή των μη εκτελεστικών μελών και διασφαλίζοντας εποικοδομητικές σχέσεις μεταξύ εκτελεστικών και μη εκτελεστικών μελών.
Σύμφωνα με το καταστατικό, χρέη Γραμματέα του Δ.Σ. εκτελεί ένα από τα μέλη του ή οποιοσδήποτε τρίτος μη μέλος του ο οποίος ορίζεται από το Δ.Σ.. Το Δ.Σ. έχει αναθέσει με σχετική απόφασή του την υποστήριξη των εργασιών του σε ικανό, εξειδικευμένο και έμπειρο Εταιρικό Γραμματέα, ο οποίος παρίσταται στις συνεδριάσεις του. Στις ευθύνες του Γραμματέα του Διοικητικού Συμβουλίου περιλαμβάνεται η διασφάλιση της καλής ροής πληροφοριών στο πλαίσιο του Διοικητικού Συμβουλίου καθώς επίσης μεταξύ των ανώτερων διευθυντικών στελεχών και των μη εκτελεστικών μελών του Διοικητικού Συμβουλίου και η υποστήριξη του Διοικητικού Συμβουλίου στα ζητήματα διακυβέρνησης.
Ο Γραμματέας του Διοικητικού Συμβουλίου είναι υπεύθυνος για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης των διαδικασιών του Διοικητικού Συμβουλίου με τη νομοθεσία και τους κανόνες εταιρικής διακυβέρνησης που εφαρμόζει η Εταιρεία. Οι συμβουλές και οι υπηρεσίες του παρέχονται σε όλα τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου. Ο Γραμματέας του Διοικητικού Συμβουλίου, κατά την εκτέλεση των καθηκόντων του, αναφέρεται στο Διοικητικό Συμβούλιο.
Κατά το 2023, το Δ.Σ. της Εταιρείας πραγματοποίησε δεκαέξι (16) συνεδριάσεις.
Στον κατωτέρω Πίνακα, αποτυπώνεται το ποσοστό συμμετοχής των μελών του Δ.Σ. και των επιτροπών του στις συνεδριάσεις τους.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
62
(1) Ο κ. Ιωάννης Κωστόπουλος εξελέγη μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου, της Επιτροπής Ελέγχου και της Επιτροπής Στρατηγικής στις 8.6.2023.
(2) Ο κ. Thomas Zeeb εξελέγη μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου, της Επιτροπής Ελέγχου, της Επιτροπής Κινδύνων και της Επιτροπής Στρατηγικής στις 8.6.2023.
(3) Οι κ.κ. Αλέξιος Πιλάβιος, Ιωάννης Εμίρης, Ιωάννης Κυριακόπουλος και Παντελής Τζωρτζάκης έπαυσαν να είναι μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου και των επιτροπών στις οποίες συμμετείχαν στις 8.6.2023.
Διοικητικό
Συμβούλιο
Επιτροπή Ελέγχου
Επιτροπή Κινδύνων
Επιτροπή Τοποθετήσεως στελεχών , Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. & Αμοιβών
Επιτροπή Στρατηγικής
Συμβουλευτική Επιτροπή Πληροφορικής
Μέσος όρος συμμετοχής
Συνολικός αριθμός συνεδριάσε ων
Μέσος όρος συμμετοχής
Συνολικός αριθμός συνεδριάσε ων
Μέσος όρος συμμετοχής
Συνολικός αριθμός συνεδριάσ εων
Μέσος όρος συμμετοχής
Συνολικός αριθμός Συνεδριάσεων
Μέσος όρος συμμετοχής
Συνολικός αριθμός συνεδριάσε ων
Μέσος όρος συμμετοχής
Συνολικός αριθμός συνεδριάσ εων
98%
16
95 %
13
86 %
4
100%
11
89 %
7
85 %
5
Όνομα
Συμμετοχή
Αριθμός συνεδριάσεων κατά τη διάρκεια της θητείας
Συμμετοχή
Αριθμός συνεδριάσεων κατά τη διάρκεια της θητείας
Συμμετοχή
Αριθμός συνεδριάσεων κατά τη διάρκεια της θητείας
Συμμετοχή
Αριθμός συνεδριάσεων κατά τη διάρκεια της θητείας
Συμμετοχή
Αριθμός συνεδριάσεων κατά τη διάρκεια της θητείας
Συμμετοχή
Αριθμός συνεδριάσεων κατά τη διάρκεια της θητείας
Γεώργιος Χαντζηνικολάου
100%
16/16
-
-
-
-
100%
11/11
100%
7/7
-
-
Ιωάννης Κωστόπουλος (1)
89 %
8/9
86%
6/7
100%
2/2
-
-
100%
3/3
-
-
Ιωάννης Κοντόπουλος
100%
16/16
-
-
-
-
-
-
100%
7/7
-
-
Κωνσταντίνος Βασιλείου
94 %
15/16
-
-
-
-
100%
11/11
57 %
4/7
-
-
Δημήτριος Δόσης
100 %
16/16
-
-
-
-
-
-
86 %
6/ 7
60 %
3/ 5
Γεώργιος Δουκίδης
100%
16/16
100%
13/13
100%
4/4
-
-
100%
7/7
100%
5/5
Πολυξένη Καζόλη
100%
16/16
92 %
12/ 13
-
-
100%
11/11
100%
3/3
-
-
Θεανώ Καρποδίνη
94 %
15/16
100%
13/13
100 %
4 /4
100%
11/11
67%
2/3
100 %
3/3
Nicholaos Krenteras
100%
16/16
100%
13/13
-
-
-
-
100%
3/3
-
-
Σπυριδούλα Παπαγιαννίδου
100 %
16/16
-
-
100%
4/4
100%
11/11
100 %
7/ 7
-
-
Thomas Zeeb (2 )
100%
9/9
0%
0/2
-
-
33%
1/3
50%
1/2
Αλέξιος Πιλάβιος (3)
100%
7/7
-
-
100%
2/2
-
-
100%
4/4
-
-
Ιωάννης Εμίρης (3)
100%
7/7
100%
2/2
-
-
100%
4/4
-
-
Ιωάννης Κυριακόπουλος (3)
100%
7/7
100%
6/6
-
-
-
-
-
-
100%
3/3
Παντελής Τζωρτζάκης (3)
86 %
6/7
-
-
-
-
-
-
100%
4/4
100%
3/3
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
63
2.14. Αμοιβές µελών Διοικητικού Συμβουλίου – Πολιτική Αποδοχών
Μια από τις βασικές προϋποθέσεις για τη συνεχή και μακροπρόθεσμη ανάπτυξη αλλά και τη διασφάλιση της σταθερής παρουσίας και βιωσιμότητας της επιχείρησης στην αγορά, είναι η εναρμόνιση των στόχων και των κινήτρων των μελών του Δ.Σ., των διευθυντικών στελεχών και γενικά όλων των εργαζομένων της επιχείρησης με τους στόχους των μετόχων καθώς και με τη γενικότερη κατάσταση της αγοράς.
Η Εταιρεία έχει θεσπίσει, διατηρεί και εφαρμόζει βασικές αρχές και κανόνες σχετικά με τις αποδοχές των μελών Διοικητικού Συμβουλίου και των διευθυντικών στελεχών (εφεξής η « Πολιτική Αποδοχών ») που συνεισφέρουν στην επιχειρηματική στρατηγική, στα μακροπρόθεσμα συμφέροντα και τη βιωσιμότητα της Εταιρείας.
Η Πολιτική Αποδοχών εγκρίθηκε σύμφωνα με το άρθρ.110 του Ν. 4548/2018 με την από 02.06.2022 απόφαση της Τακτικής Γενικής Συνέλευσης και καταχωρίσθηκε την 06.07.2022 στο Γενικό Εμπορικό Μητρώο. Η Πολιτική Αποδοχών τέθηκε σε ισχύ μετά την έγκρισή της από τη γενική συνέλευση και ισχύει για τα οικονομικά έτη 2022- 2025
Η Πολιτική Αποδοχών έχει σκοπό τη μεγιστοποίηση της αξίας της Εταιρείας, υποστηρίζοντας μια κουλτούρα συνεχούς βελτίωσης, εξέλιξης και υψηλών επιδόσεων και δέσμευσης προς την επίτευξη των στόχων και των συμφερόντων των εμπλεκομένων μερών. Η Πολιτική Αποδοχών διαμορφώνει επίσης τις κατευθυντήριες γραμμές που πρέπει να λαμβάνει υπόψη της η Διεύθυνση Ανθρωπίνου Δυναμικού & Διοικητικής Υποστήριξης για τη στρατηγική αποδοχών που εφαρμόζονται στον Όμιλο.
Το Δ.Σ. διαμορφώνει πρόταση που υποβάλλεται στη γενική συνέλευση όσον αφορά στην αμοιβή των μελών του για τις υπηρεσίες που παρέχουν. Η πρόταση αυτή καταρτίζεται σε συμμόρφωση με το νομικό και κανονιστικό πλαίσιο στο οποίο υπόκειται η Εταιρεία, με βάση την Πολιτική Αποδοχών και τις βέλτιστες πρακτικές του κλάδου, με τρόπο που αντανακλά επαρκώς το χρόνο και την προσπάθεια που αναμένεται να καταβάλλουν τα μέλη ώστε να συμβάλλουν στις εργασίες του Διοικητικού Συμβουλίου και των επιτροπών του, αλλά και ταυτόχρονα προάγει την αποδοτικότητα των εργασιών του Διοικητικού Συμβουλίου.
Τα Μη Εκτελεστικά Μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου λαμβάνουν βασική ετήσια αμοιβή για τη συμμετοχή τους στο Διοικητικό Συμβούλιο, το χρόνο που αυτά αφιερώνουν στις συνεδριάσεις του Δ.Σ. και στην εκτέλεση των καθηκόντων που τους ανατίθενται.
Ο Μη Εκτελεστικός Πρόεδρος λαμβάνει βασική ετήσια αμοιβή για την εκτέλεση του ρόλου του.
Στα Μη Εκτελεστικά Μέλη καταβάλλεται πρόσθετο σταθερό ποσό για πρόσθετες ευθύνες, όπως η προεδρία και η συμμετοχή σε επιτροπές, το οποίο εγκρίνεται από τη γενική συνέλευση.
Οι αμοιβές των Μη Εκτελεστικών Μελών καταβάλλονται σε μετρητά, και υπόκεινται στις προβλεπόμενες από την ισχύουσα φορολογική και ασφαλιστική νομοθεσία κρατήσεις. Το πληρωτέο ποσό λαμβάνει υπόψη τη χρονική δέσμευση και τη συμμετοχή του μέλους στις συνεδριάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου και των επιτροπών.
Τα Μη Εκτελεστικά Μέλη δεν συμμετέχουν σε κανένα καθεστώς συντάξεων, επιδομάτων ή μακροπρόθεσμων κινήτρων και δεν τους χορηγούνται πρόσθετες αμοιβές ( bonus ), δικαιώματα προαίρεσης αγοράς μετοχών ή αποζημιώσεις συναρτώμενες με την απόδοση.
Οι αμοιβές των μη εκτελεστικών μελών του Διοικητικού Συμβουλίου, για τη συμμετοχή τους στις συνεδριάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου και τις επιτροπές του για την εταιρική χρήση 2023 που προεγκρίθηκαν από Γενική Συνέλευση του 2023 ήταν οι ακόλουθες:
Βασική ετήσια αμοιβή για συμμετοχή στο Δ.Σ.
2023
Μη εκτελεστικός Πρόεδρος Δ.Σ.
€70.000,00
Μη εκτελεστικό μέλος Δ.Σ.
€40.000,00
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
64
Πρόσθετη της βασικής ετήσιας αμοιβής για συμμετοχή σε Επιτροπές
2023
Επιτροπή
Πρόεδρος
Μέλος
Επιτροπή Ελέγχου
€7.000,00
€5.000,00
Επιτροπή Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Διοικητικού Συμβουλίου & Αμοιβών
€7.000,00
€5.000,00
Επιτροπή Κινδύνων
€5.000,00
€2.000,00
Επιτροπή Στρατηγικού Σχεδιασμού
€5.000,00
€2.000,00
Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική
€5.000,00
€2.000,00
Όλα τα ποσά που αναφέρονται ως άνω είναι μικτά μετά φόρων και λοιπών τελών και δικαιωμάτων τρίτων.
Ειδικότερα οι αμοιβές των μη εκτελεστικών μελών του Διοικητικού Συμβουλίου που καταβλήθηκαν στα μη εκτελεστικά μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου για τη συμμετοχή τους στο Διοικητικό Συμβούλιο και τις επιτροπές του το 2023 είναι οι ακόλουθες:
Ονοματεπώνυμο
Διοικητικό Συμβούλιο
Επιτροπή Στρατηγικής
Επιτροπή Κινδύνων
Συμβουλευτική Επιτροπή Πληροφορικής
Επιτροπή Τοποθετήσεως στελεχών Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. & Αμοιβών
Επιτροπή Ελέγχου
Συνολικές μικτές αμοιβές
Γεώργιος Χαντζηνικολάου
70.000,00
5.000,04
5.000,04
80.000,04
Αλέξιος Πιλάβιος (1)
17.424,23
871,23
871,23
19.166,69
Κωνσταντίνος Βασιλείου
40.000,00
2.000,04
5.000,04
47.000,04
Δημήτριος Δόσης
40.000,00
2.000,04
2.000,04
44.000,04
Γεώργιος Δουκίδης
40.000,00
2.000,04
5.000,04
5.000,04
5.000,04
57.000,12
Ιωάννης Εμίρης (1)
17.424,23
871,23
871.23
19.166,69
Πολυξένη Καζόλη
40.000,00
1.128,81
6.999,96
5.000,04
53.128,77
Θεανώ Καρποδίνη
40.000,00
1.128,81
2.000,04
871,23
6.999,96
51.000,00
Nicholaos Krenteras
40.000,00
1.128,81
5.000,04
5.000,04
51.128,85
Ιωάννης Κυριακόπουλος (1)
17.424,43
871,23
2.178,05
20.473,51
Σπυριδούλα Παπαγιαννίδου
40.000,00
2.000,04
2.000,04
5.000,04
49.000,08
Παντελής Τζωρτζάκης (1)
17.424,23
871,23
871,23
19.166,69
Ιωάννης Κωστόπουλος (2)
22.575,74
1.128,81
1.128,81
2.821,99
27.655,35
Thomas Zeeb (2)
22.575,74
1.128,81
1.128,81
1.128,81
25.962,17
ΜΙΚΤΑ ΣΥΝΟΛΑ
464.848,08
21.257,94
13.000,20
10.742,58
27.000,12
27.000,12
563.849,04
(1) Λήξη θητείας 07/06/2023
(2) Έναρξη θητείας 08/06/2023
Οι αμοιβές του κ. Κοντόπουλου Ιωάννη, εκτελεστικού μέλους του Διοικητικού Συμβουλίου για τη χρήση 2023 ανέρχονται στο ποσό των €300.000 (σταθερές αμοιβές), ενώ για το εν λόγω οικονομικό έτος αναμένεται να λάβει και μεταβλητές αμοιβές (bonus), το οποίο αναμένεται να προσδιοριστεί τον Απρίλιο 2024 και να αναλύεται στην ετήσια έκθεση αποδοχών.
Η κατά τα άνω καταβαλλόμενη αμοιβή του κ. Κοντόπουλου Ιωάννη καλύπτει τις υπηρεσίες του προς όλες τις εταιρείες του Ομίλου.
Σχετικά με τις αμοιβές των εκτελεστικών μελών του Διοικητικού Συμβουλίου εφαρμόζονται:
• η κατά άνω εγκριθείσα Πολιτική Αποδοχών της Εταιρείας για αντίστοιχου επιπέδου θέσεις με αυτές που κατέχουν τα εν λόγω μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου, και
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
65
• οι όροι των ατομικών τους συμβάσεων (οι οποίες έχουν εγκριθεί από τη ΓΣ των μετόχων της Εταιρείας).
Η δομή των αμοιβών για τα εκτελεστικά μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου, τα οποία δεν λαμβάνουν αμοιβή για τη συμμετοχή τους στα Διοικητικά Συμβούλια των εταιρειών του Ομίλου περιλαμβάνει σταθερό και επικουρικό μέρος, ως εξής:
• Ετήσιος βασικός μισθός και έξοδα παραστάσεως
• Επικουρικές παροχές (με τη μορφή πρόσθετων παροχών), σύμφωνα πάντα με το επίπεδο της θέσης τους στην οργάνωση της Εταιρείας, τις αντίστοιχες εταιρικές πολιτικές και σύμφωνα με τους όρους των ατομικών τους συμβάσεων αορίστου διαρκείας.
Ειδικότερα:
Ο ετήσιος βασικός μισθός είναι το σταθερό μέρος των αμοιβών των εκτελεστικών μελών του Διοικητικού Συμβουλίου, και περιλαμβάνεται στις ατομικές τους συμβάσεις, λαμβάνοντας υπόψη το επίπεδο της θέσης τους στην οργάνωση, τη βαρύτητα της θέσης τους, τα καθήκοντα και τις αρμοδιότητές τους και τα στοιχεία της αγοράς για συγκρίσιμες θέσεις αντίστοιχου επιπέδου.
Όσον αφορά σε λοιπές πρόσθετες παροχές, τα εκτελεστικά μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου λαμβάνουν επικουρικές παροχές οι οποίες αποδίδονται χωρίς διακρίσεις στο σύνολο του προσωπικού του Ομίλου, αποτελούν μέρος της γενικής πολιτικής της Εταιρείας και δεν παρέχουν κίνητρα για την ανάληψη κινδύνων. Αυτές οι παροχές είναι π.χ. η ασφάλιση υγείας.
2.15. Αξιολόγηση της δομής, του μεγέθους, της σύνθεσης και της απόδοσης του Διοικητικού Συμβουλίου
Η Εταιρεία αξιολογεί τον τρόπο άσκησης των αρμοδιοτήτων και της λειτουργίας του Διοικητικού Συμβουλίου και των επιτροπών του. Ο εντοπισμός και η αξιολόγηση των δυνατών σημείων και των αδυναμιών αποτελεί προϋπόθεση για τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας του ΔΣ.
Για την αξιολόγηση του Διοικητικού Συμβουλίου εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 46 του Ν. 4514/2018 «Αγορές χρηματοπιστωτικών μέσων και άλλες διατάξεις» και οι Κατευθυντήριες Γραμμές σχετικά με το διοικητικό όργανο των διαχειριστών αγοράς και των παρόχων υπηρεσιών αναφοράς δεδομένων (ΠΥΑΔ) που εξέδωσε η Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών (ΕΑΚΑΑ) την 19.12.2017 από την Επιτροπή Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών και συμπληρωματικά, ο Ελληνικός Κώδικας Εταιρικής Διακυβέρνησης, όπως ισχύει, σύμφωνα με τον οποίο προβλέπεται ως γενική αρχή η τακτική αυτό-αξιολόγηση από το Διοικητικό Συμβούλιο της αποτελεσματικότητάς του στην εκπλήρωση των καθηκόντων του, καθώς και εκείνη του προέδρου και των επιτροπών του.
Παράλληλα με την άνω αυτό-αξιολόγηση του Διοικητικού Συμβουλίου κάθε διετία διενεργείται αξιολόγηση του Διοικητικού Συμβουλίου από ανεξάρτητο εξειδικευμένο σύμβουλο.
Στη διαδικασία αξιολόγησης προΐσταται η Επιτροπή Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών, η οποία, σχεδιάζει και συντονίζει την εφαρμογή της διαδικασίας τακτικής αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας του Διοικητικού Συμβουλίου και των μελών του, των επιτροπών του Διοικητικού Συμβουλίου, του προέδρου του Διοικητικού Συμβουλίου και του Διευθύνοντος Συμβούλου, διασφαλίζοντας ότι αυτή εφαρμόζεται με επάρκεια. Η Επιτροπή Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών εκτιμά περιοδικά και τουλάχιστον ετησίως:
(α) την καταλληλόλητα της δομής, του μεγέθους, της σύνθεσης και της απόδοσης του Διοικητικού Συμβουλίου και των επιτροπών του και υποβάλει εισηγήσεις προς αυτό σε σχέση με τυχόν απαιτούμενες μεταβολές,
(β) τις γνώσεις, τις δεξιότητες και την πείρα σε ατομικό επίπεδο των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου και αυτού ως συνόλου και υποβάλει σχετικές αναφορές,
(γ) την απόδοση του προέδρου του Διοικητικού Συμβουλίου και των επιτροπών του,
(δ) την απόδοση του Διευθύνοντος Συμβούλου κατά την εκάστοτε τρέχουσα οικονομική χρήση, σε συνάρτηση πάντοτε με τους στόχους του εγκεκριμένου προϋπολογισμού και τις κρατούσες συνθήκες στην αγορά.
Η αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας πραγματοποιείται με τη χρήση ηλεκτρονικής πλατφόρμας μέσω ερωτηματολογίου το οποίο καλύπτει τις γενικές απαιτήσεις/προσδοκίες των προβλέψεων του κανονιστικού πλαισίου. Πλέον του ερωτηματολογίου, η Επιτροπή μπορεί να συγκεντρώσει οποιοδήποτε επιπλέον υλικό θεωρεί χρήσιμο στη διαδικασία, να πραγματοποιήσει προσωπικές συνεντεύξεις με τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου ή/και ανώτατα στελέχη του Ομίλου που δεν συμμετέχουν σε αυτό αλλά έχουν επικοινωνία με τα
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
66
μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου κ.ά. Το εύρος και τα κριτήρια της αξιολόγησης ορίζονται από την Επιτροπή Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών και περιλαμβάνουν, χωρίς περιορισμό, τη δομή (σύνθεση, ποικιλομορφία, σύνολο δεξιοτήτων, εμπειρία κ.λπ.), τη δυναμική και τη λειτουργία (συχνότητα και διαδικασίες συνεδριάσεων, διαθεσιμότητα και επάρκεια πληροφόρησης κ.λπ.), την κατανόηση και συνεισφορά στις λειτουργίες της Εταιρείας, το επίπεδο ειλικρίνειας, αμεροληψίας, διαφάνειας και άλλες συμπεριφορές εντός του Δ.Σ.. Οι συγκεκριμένες παράμετροι και τα κριτήρια ενδέχεται να διαφέρουν κάθε χρόνο ανάλογα με τις πτυχές στις οποίες δίνεται έμφαση κάθε φορά.
Η Επιτροπή Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών συνοψίζει τα αποτελέσματα της αξιολόγησης σε μία έκθεση, τα οποία, αφού συζητηθούν μεταξύ των μελών της, παρουσιάζονται και συζητούνται στο Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας όπου προτείνονται και αποφασίζονται τα κατάλληλα διορθωτικά μέτρα για την αντιμετώπιση πιθανών διαπιστωμένων αδυναμιών.
Το 2023 πραγματοποιήθηκε η ετήσια συλλογική αυτό-αξιολόγηση του Δ.Σ. με βάση ηλεκτρονικό ερωτηματολόγιο που κάλυπτε μεγάλο εύρος θεμάτων αξιολόγησης όπως η στρατηγική και το επιχειρησιακό σχέδιο, η διακυβέρνηση κινδύνων, ο εσωτερικός έλεγχος, η κανονιστική συμμόρφωση, στρατηγικά θέματα ανθρώπινου δυναμικού, η λειτουργία και δυναμική του Δ.Σ., η ροή πληροφοριών, η απόδοση του προέδρου, η αλληλεπίδραση του Δ.Σ. με τη διοίκηση και η αποτελεσματικότητα όλων των επιτροπών Δ.Σ.
Παράλληλα, στο πλαίσιο της διαμόρφωσης του πλάνου διαδοχής των μελών του Δ.Σ. ( Board Succession Planning ) σε συνεργασία με εξωτερικό σύμβουλο, ενόψει της λήξης της θητείας του Δ.Σ. στις 30.5.2023, διενεργήθηκε αξιολόγηση του μίγματος δεξιοτήτων σε συλλογικό και ατομικό επίπεδο των μελών του Δ.Σ. Η συνολική ανατροφοδότηση είναι θετική, υποδεικνύει ένα Δ.Σ., το οποίο, ενώ εκτελεί τα καθήκοντά του σε απαιτητικές περιστάσεις, είναι αποτελεσματικό, με καλές δομές, διαδικασίες, σχέσεις και δυναμική. Τα μέλη του Δ.Σ. είναι αφοσιωμένα στο ρόλο τους, συνεργάζονται καλά και παρέχουν την κατάλληλη εποπτεία. Μεταξύ των δυνατών σημείων που αναδείχθηκαν από την αξιολόγηση περιλαμβάνονται η εξαιρετικά αποτελεσματική συνεργασία μεταξύ του Διευθύνοντος Συμβούλου και του Δ.Σ., η άριστη εκτέλεση των καθηκόντων του από τον Πρόεδρο, η αναγνώριση ότι ο Διευθύνων Σύμβουλος είναι κατάλληλα εφοδιασμένος να εκτελέσει τη στρατηγική και την ατζέντα που έχει συμφωνηθεί από το Δ.Σ., η καλή και ανοιχτή γραμμή επικοινωνίας μεταξύ του ΔΣ και της ανώτατης διοίκησης. Επίσης αναδείχθηκε, η ομαλή λειτουργία των επιτροπών του Δ.Σ. και ο αποτελεσματικός ρόλος τους στην υποστήριξη του Δ.Σ.
Από την αξιολόγηση επισημαίνονται, επίσης, οι ακόλουθοι κύριοι τομείς στους οποίους το Διοικητικό Συμβούλιο, θα εστιάσει την προσοχή του:
• Το Δ.Σ., σε συνεργασία με τη ανώτερη διοικητική ομάδα πρέπει να διασφαλίσει την ευθυγράμμιση του κοινωνικού σκοπού της Εταιρείας με την νέα στρατηγική και να την επικοινωνεί αποτελεσματικά με τους βασικούς μετόχους / επενδυτές και άλλους βασικούς ενδιαφερόμενους (stakeholders) προκειμένου να διασφαλίσει σαφή κατανόηση της στρατηγικής της Εταιρείας (Corporate Purpose).
• Δεδομένης της αυξημένης παγκόσμιας εστίασης σε θέματα ESG, το Δ.Σ. πρέπει να δεσμευτεί περαιτέρω στην ενσωμάτωση των κατευθύνσεων που αφορούν στο περιβάλλον, την κοινωνία και τη διακυβέρνηση (ESG) στη μακροχρόνια στρατηγική και το επιχειρηματικό μοντέλο (business model) της Εταιρείας, έτσι ώστε η Εταιρεία να αποτελέσει σημείο αναφοράς.
• Το ταχέως μεταβαλλόμενο περιβάλλον δημιουργεί ανάγκες για περαιτέρω εκπαίδευση του Διοικητικού Συμβουλίου και παροχή πρόσβασης σε εκπαιδευτικά προγράμματα και προγράμματα επαγγελματικής κατάρτισης με σκοπό τη βελτίωση ή/και διατήρηση των δεξιοτήτων τους.
2.16. Πολιτική εισαγωγικής κατάρτισης και εκπαίδευσης για τα Μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου
Κάθε μέλος του Δ.Σ. θα πρέπει να είναι και να παραμένει ικανό για την εκπλήρωση των καθηκόντων του, μεταξύ άλλων μέσω της, σε διαρκή βάση, εκπαίδευσής του. Με στόχο τη διασφάλιση της παροχής στα νέα μέλη Δ.Σ. όλης της πληροφόρησης και της επιμόρφωσης που απαιτείται για την κατάλληλη συμβολή τους στις λειτουργίες του Δ.Σ. από τη στιγμή εκλογής τους και για την εκπλήρωση της αποστολής του η Εταιρεία έχει υιοθετήσει και εφαρμόζει πρόγραμμα ένταξης και κατάρτισης των νεοεκλεγέντων μελών του Δ.Σ., συμβάλλοντας στη βελτίωση των γνώσεων, των δεξιοτήτων και των ικανοτήτων τους, μέσα από τις διάφορες εκπαιδευτικές δράσεις που η Εταιρεία θεωρεί κατάλληλες για το σκοπό αυτό.
Η Εταιρεία, διασφαλίζει τη διαθεσιμότητα των απαραίτητων οικονομικών και ανθρώπινων πόρων για την υλοποίηση κατάλληλων εισαγωγικών και εκπαιδευτικών προγραμμάτων σε συνεχή και εξατομικευμένη βάση
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
67
προκειμένου να διασφαλιστεί ότι τα μέλη του Δ.Σ. είναι κατάλληλα και μπορούν να εκτελούν τα καθήκοντα ανάλογα με τις συγκεκριμένες ευθύνες τους και τη συμμετοχή τους στις επιτροπές.
Στόχοι των προγραµµάτων εισαγωγικής ενημέρωσης και κατάρτισης που παρέχονται στα μέλη του Διοικητικού Συµβουλίου είναι:
• να διευκολυνθεί το Διοικητικό Συμβούλιο να κατανοήσει µε σαφήνεια τη δομή του Ομίλου και της Εταιρείας, το επιχειρηματικό μοντέλο, το προφίλ κινδύνου, τις ρυθμίσεις διακυβέρνησης καθώς και τον ρόλο των μελών σε σχέση µε τα ανωτέρω,
• να διευκολυνθεί η σαφής κατανόηση από πλευράς Διοικητικού Συμβουλίου των οικονομικών και των κανονιστικών εξελίξεων στον χρηματοοικονομικό τομέα σε διεθνές, ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο, καθώς και της επίπτωσής τους στην Εταιρεία,
• να ενισχυθεί η ευαισθητοποίηση του Διοικητικού Συμβουλίου όσον αφορά τα οφέλη της διαφοροποίησης στο Διοικητικό Συμβούλιο και στην Εταιρεία και
• να βελτιωθούν οι δεξιότητες, οι γνώσεις ή οι ικανότητες των μελών του Διοικητικού συμβουλίου για την άσκηση των καθηκόντων τους σε συνεχή βάση και κατά περίπτωση.
2.17. Επανεξέταση από το Διοικητικό Συμβούλιο της πλήρωσης των απαιτήσεων ανεξαρτησίας από τα ανεξάρτητα μη εκτελεστικά μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου
Το Διοικητικό Συμβούλιο, αφού έλαβε υπόψη σχετική εισήγηση της Επιτροπής Τοποθετήσεως Στελεχών Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. & Αμοιβών, σχετικά με την επανεξέταση της συνδρομής των κριτηρίων ανεξαρτησίας των ανεξάρτητων μη εκτελεστικών μελών του Δ.Σ. σύμφωνα με τη «Διαδικασία γνωστοποίησης αναφορικά με την ύπαρξη σχέσεων εξάρτησης των ανεξάρτητων μη εκτελεστικών μελών του Δ.Σ.» , επιβεβαίωσε ότι πληρούνται οι απαιτήσεις ανεξαρτησίας από τα ανεξάρτητα μη εκτελεστικά μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου, όπως αυτές ορίζονται στο ισχύον πλαίσιο, συμπεριλαμβανομένων των απαιτήσεων ανεξαρτησίας του άρθρου 9 του Ν. 4706/2020, πριν από τη δημοσίευση της παρούσας Ετήσιας Οικονομικής Έκθεσης.
2.18. Λοιπές επαγγελματικές δεσμεύσεις των μελών του Δ.Σ.
Σύμφωνα με το άρθρο 46 του Ν. 4514/2018 και τις Κατευθυντήριες Γραμμές σχετικά με το διοικητικό όργανο των διαχειριστών αγοράς και των παρόχων υπηρεσιών αναφοράς δεδομένων (ΠΥΑΔ) που εξέδωσε η Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών (ΕΑΚΑΑ) την 19.12.2017, τα μέλη του Δ.Σ. απαιτείται να επιβεβαιώνουν γραπτώς ότι συμμορφώνονται με τους περιορισμούς του αριθμού θέσεων που μπορεί να κατέχει ένα μέλος του Δ.Σ.
Σύμφωνα με τις δηλώσεις των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου έχουν γνωστοποιηθεί στην Εταιρεία οι εξής λοιπές επαγγελματικές δεσμεύσεις τους (συμπεριλαμβανομένων σημαντικών μη εκτελεστικών δεσμεύσεων σε εταιρείες και μη κερδοσκοπικά ιδρύματα):
Μέλος ΔΣ
Επαγγελματική δέσμευση
Γεώργιος Χαντζηνικολάου
• Ανεξάρτητος Πρόεδρος Δ.Σ. των θυγατρικών εταιρειών Εταιρεία Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Αθηνών Α.Ε. & Ελληνικό Κεντρικό Αποθετήριο Τίτλων Α.Ε.
• Μη εκτελεστικός Πρόεδρος Δ.Σ. της Πειραιώς Financial Holdings Α.Ε.
• Μη εκτελεστικός Πρόεδρος Δ.Σ. της Τράπεζας Πειραιώς Α.Ε.
• Μη εκτελεστικό μέλος Δ.Σ. της Εταιρείας Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Ενέργειας Α.Ε.
• Μη εκτελεστικό μέλος Δ.Σ. της Ελληνικό Χρηματιστήριο Ενέργειας Α.Ε.
• Πρόεδρος Δ.Σ. του Πολιτιστικού Ιδρύματος Ομίλου Πειραιώς
• Αντιπρόεδρος της Διοικούσας Επιτροπής του Συμβουλίου Ανταγωνιστικότητας της Ελλάδος
• Etolian Capital Management LLC, Εταίρος
• The George & Judith Handjinicolaou Foundation, Trustee
Ιωάννης Κωστόπουλος
• Ανεξάρτητο μέλος Δ.Σ. της θυγατρικής εταιρείας Εταιρεία Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Αθηνών Α.Ε.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
68
Μέλος ΔΣ
Επαγγελματική δέσμευση
• Μέλος του Εποπτικού Συμβουλίου και Πρόεδρος της Επιτροπής Αμοιβών και Υποψηφιοτήτων της Austriacard Holdings
• Μη εκτελεστικό μέλος DMEP Holdco Ltd και DMEP (UK) Ltd
Ιωάννης Κοντόπουλος
• Διευθύνων Σύμβουλος και εκτελεστικό μέλος Δ.Σ. των θυγατρικών εταιρειών Εταιρεία Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Αθηνών Α.Ε. & Ελληνικό Κεντρικό Αποθετήριο Τίτλων Α.Ε.
• Μέλος Δ.Σ. Ελληνο-αμερικανικού Εμπορικού Επιμελητηρίου
• Μέλος Δ.Σ. Συμβουλίου Ανταγωνιστικότητας της Ελλάδος
• Πρόεδρος του Working Committee της Ομοσπονδίας Ευρω-Ασιατικών Χρηματιστηρίων (FEAS)
Κωνσταντίνος Βασιλείου
• Εκτελεστικό μέλος Δ.Σ. και Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος της Eurobank Ergasias Υπηρεσιών & Συμμετοχών ΑΕ
• Εκτελεστικό μέλος Δ.Σ. και Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος της Τράπεζας Eurobank AΕ
• Μη εκτελεστικός Αντιπρόεδρος Δ.Σ. της Eurolife FFH Insurance Group AΕ Συμμετοχών
• Μη εκτελεστικός Αντιπρόεδρος Δ.Σ της Eurolife FFH Μονοπρόσωπη ΑΕ Γενικών Ασφαλίσεων
• Μη εκτελεστικός Αντιπρόεδρος Δ.Σ. της Eurolife FFH Μονοπρόσωπη ΑΕ Ασφαλίσεων Ζωής
• Πρόεδρος Δ.Σ. της Eurobank Factors Μονοπρόσωπη A.E.Π.Ε.Α.
• Μη εκτελεστικό μέλος Δ.Σ. της Eurobank Equities Μονοπρόσωπη Α.Ε.Π.Ε.Υ.
• Μέλος Δ.Σ. της Marketing Greece
Δημήτριος Δόσης
• Πρόεδρος Ανατολική Ευρώπη, Μέση Ανατολή & Αφρική MasterCard
Γεώργιος Δουκίδης
• Ανεξάρτητο μέλος Δ.Σ. των θυγατρικών εταιρειών Εταιρεία Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Αθηνών Α.Ε. & Ελληνικό Κεντρικό Αποθετήριο Τίτλων Α.Ε.
• Μη εκτελεστικός Αντιπρόεδρος Δ.Σ. Αλουμύλ Α.Ε.
• Μέλος Δ.Σ. Ελληνικής Ένωσης Αλουμινίου
• Μέλος Επιστημονικής Επιτροπής Ινστιτούτου Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών (ΙΕΛΚΑ)
• Καθηγητής στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών (Ο.Π.Α.)
Ξένια Καζόλη
• Ανεξάρτητο μέλος Δ.Σ. των θυγατρικών εταιρειών Εταιρεία Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Αθηνών Α.Ε. & Ελληνικό Κεντρικό Αποθετήριο Τίτλων Α.Ε.
• Μέλος Δ.Σ. του Ελληνικού Συμβουλίου Εταιρικής Διακυβέρνησης
• Μέλος Εποπτικού Συμβουλίου Ελληνικής Εταιρείας Συμμετοχών και Περιουσίας (ΕΕΣΥΠ)
• Μέλος Δ.Σ. της μη εισηγμένης ανώνυμης εταιρείας Βλαχάκης Α.Ε.
• Ανεξάρτητο μέλος Δ.Σ. της Auto Hellas A.E.
• Ανεξάρτητο μέλος Δ.Σ. της DIMAND A.E.
Θεανώ Καρποδίνη
• Ανεξάρτητο μέλος Δ.Σ. των θυγατρικών εταιρειών Εταιρεία Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Αθηνών Α.Ε. & Ελληνικό Κεντρικό Αποθετήριο Τίτλων Α.Ε.
• Διοικήτρια Εθνικού Οργανισμού Παροχής Υπηρεσιών Υγείας (ΕΟΠΥΥ)
Nicholaos Krenteras
• Σύμβουλος επιχειρήσεων
Σπυριδούλα Παπαγιαννίδου
• Ανεξάρτητο μέλος Δ.Σ. της θυγατρικής εταιρείας Ελληνικό Κεντρικό Αποθετήριο Τίτλων Α.Ε.
• Διευθύντρια Συστημάτων Πληρωμών και Διακανονισμού της Τράπεζας της Ελλάδος
Thomas Zeeb
• Ανεξάρτητος Αντιπρόεδρος Δ.Σ. των θυγατρικών εταιρειών Εταιρεία Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Αθηνών Α.Ε.& Ελληνικό Κεντρικό Αποθετήριο Τίτλων Α.Ε.
• Μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της Finstreet Ltd (Άμπου Ντάμπι)
• Μέλος Δ.Σ. της Obligate AG
• Πρόεδρος της Συμβουλευτικής Επιτροπής της Fintica AI
Σημειώνεται ότι κανένα από τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της Εταιρείας δεν συμμετέχει σε Διοικητικά Συμβούλια περισσότερων των πέντε (5) εισηγμένων εταιρειών.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
69
2.19. Κατοχή μετοχών της Εταιρείας από Μέλη Δ.Σ. και κύριων διευθυντικών στελεχών
Στοιχεία 31.12.2023
Μέτοχος
Αρ. Μετοχών (άμεσες συμμετοχές)
Ποσοστό του μ.κ. της Εταιρείας
Γεώργιος Χαντζηνικολάου, Πρόεδρος ΔΣ
15.000
0,025%
Ιωάννης Κοντόπουλος, Διευθύνων Σύμβουλος
75.000
0,124%
Νικόλαος Πορφύρης, Επιτελικός Διευθυντής Επιχειρησιακών Λειτουργιών (COO)
3.000
0,005%
Γεωργία Μουρλά, Eπιτελική Δ/ντρια Εσωτερικού Ελέγχου
1.200
0,002%
Ευαγγελία (Λίλιαν) Γεωργοπούλου, Αναπ. Eπιτελική Δ/ντρια Σχέσεων με Εκδότριες
4.312
0,007%
3. Επιτροπές του Διοικητικού Συμβουλίου
Σε επίπεδο Διοικητικού Συμβουλίου λειτουργούν οι ακόλουθες Επιτροπές:
3.1. Επιτροπή Ελέγχου (Audit Committee):
Σύνθεση της Επιτροπής:
Πρόεδρος Θεανώ Καρποδίνη, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος Δ.Σ.
Μέλη Γεώργιος Δουκίδης, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος Δ.Σ.
Πολυξένη Καζόλη, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος Δ.Σ.
Nicholaos Krenteras, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος Δ.Σ.
Ιωάννης Κυριακόπουλος, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος Δ.Σ. (έως 07/06/2023)
Ιωάννης Κωστόπουλος, ανεξάρτητος μη εκτελεστικός Αντιπρόεδρος Δ.Σ. (από 08/06/2023)
Διακυβέρνηση - Λειτουργία
Η Επιτροπή Ελέγχου αποτελείται από πέντε (5) μη εκτελεστικά Μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου εκ των οποίων τουλάχιστον τα τρία (3) είναι ανεξάρτητα κατά την έννοια του άρθρου 9 του Ν. 4706/2020, τα οποία δεν εμπλέκονται στη λειτουργία της Εταιρείας κατά οποιονδήποτε τρόπο, προκειμένου να υποβάλλουν αντικειμενικές και ανεξάρτητες από σύγκρουση συμφερόντων κρίσεις.
Τα μέλη της Επιτροπής Ελέγχου διαθέτουν στο σύνολό τους επαρκή γνώση στον τομέα που δραστηριοποιείται η Εταιρεία, ενώ ένα τουλάχιστον ανεξάρτητο μέλος, που διαθέτει επίσης επαρκή γνώση και εμπειρία στη λογιστική/ελεγκτική, παρίσταται πάντοτε στις συνεδριάσεις της επιτροπής που αφορούν στην έγκριση των οικονομικών καταστάσεων.
Η Επιτροπή Ελέγχου συνεδριάζει τακτικά κατ’ ελάχιστο τέσσερις φορές το χρόνο, ήτοι ανά τρίμηνο ή και εκτάκτως αν παραστεί ανάγκη, μετά από πρόσκληση του προέδρου. Ειδικότερα, η Επιτροπή Ελέγχου έχει το ρητό δικαίωμα να συνέρχεται όσο συχνά κρίνει ότι είναι απαραίτητο για την εκπλήρωση των καθηκόντων της.
Στις συνεδριάσεις της Επιτροπής Ελέγχου, δύναται να συμμετέχουν -χωρίς δικαίωμα ψήφου- πέραν των μελών της και άλλα άτομα που τυχόν κριθεί απαραίτητο, όπως ο Διευθύνων Σύμβουλος, οι Επιτελικοί Διευθυντές, ο Διευθυντής Οικονομικής Διαχείρισης, οι εξωτερικοί ελεγκτές κ.ο.κ. Όλα τα στελέχη της Εταιρείας και του Ομίλου έχουν υποχρέωση να παρουσιαστούν ενώπιον της Επιτροπής Ελέγχου κατόπιν προσκλήσεώς της.
Τουλάχιστον δύο (2) φορές το χρόνο η Επιτροπή Ελέγχου πρέπει να ορίζει συναντήσεις με τους εξωτερικούς ελεγκτές χωρίς την παρουσία των μελών της Διοίκησης.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
70
Η Επιτροπή Ελέγχου βρίσκεται σε απαρτία και συνεδριάζει έγκυρα αν παρίστανται σε αυτήν η πλειοψηφία των μελών της, είτε μέσω φυσικής παρουσίας, είτε μέσω έγγραφης εξουσιοδότησης σε άλλο μέλος της Επιτροπής Ελέγχου, είτε μέσω τηλεδιάσκεψης. Η συμμετοχή μέλους της Επιτροπής Ελέγχου σε συνεδρίαση μέσω οπτικής ή ακουστικής σύνδεσης θεωρείται έγκυρη για το σκοπό αυτό. Για την έγκυρη λήψη αποφάσεων της Επιτροπής Ελέγχου απαιτείται η πλειοψηφία των παρόντων μελών της. Σε περίπτωση μη ομόφωνης αποφάσεως επί οιουδήποτε θέματος, καταγράφονται στα πρακτικά οι απόψεις της μειοψηφίας.
Η Επιτροπή Ελέγχου αναφέρεται στο Διοικητικό Συμβούλιο σχετικά με τις δραστηριότητές της, τουλάχιστον μία φορά το τρίμηνο, είτε μέσω των πρακτικών, είτε μέσω γραπτών αναφορών και υποβάλλει στο Διοικητικό Συμβούλιο ετήσια έκθεση πεπραγμένων για τη γενική συνέλευση.
Ρόλοι και Αρμοδιότητες
Η Επιτροπή Ελέγχου λειτουργεί ως εποπτική επιτροπή για την υποστήριξη του Διοικητικού Συμβουλίου της Εταιρείας, με σκοπό την επίβλεψη της ποιότητας και της ακεραιότητας των λογιστικών και ελεγκτικών μηχανισμών, καθώς επίσης και των λειτουργιών παραγωγής χρηματοοικονομικών καταστάσεων.
Κατά την εκπλήρωση των εν λόγω αρμοδιοτήτων, η Επιτροπή Ελέγχου εποπτεύει ( i ) τη διαδικασία χρηματοοικονομικής πληροφόρησης, ( ii ) τη διαδικασία εξωτερικού ελέγχου, ( iii ) την αποτελεσματικότητα των συστημάτων εσωτερικού ελέγχου και ( iv ) την αξιολόγηση της λειτουργίας της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου και αναφέρεται απευθείας στο Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας.
Βασικές αρμοδιότητες της Επιτροπής Ελέγχου είναι:
Εποπτεία της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου
• Εξετάζει και εισηγείται στο Διοικητικό Συμβούλιο την έγκριση του Κανονισμού Εσωτερικού Ελέγχου, και τυχόν τροποποιήσεις του, προκειμένου να διασφαλίσει ότι είναι συμβατός με τα Διεθνή Πρότυπα Εσωτερικού Ελέγχου και κατά την έννοια του άρθρου 9 του Ν. 4706/2020
• Προτείνει στο Διοικητικό Συμβούλιο τον διορισμό και την ανάκληση του Επιτελικού Διευθυντή Εσωτερικού Ελέγχου με κριτήριο, μεταξύ άλλων, να διασφαλίζεται η ανεξαρτησία και η αντικειμενικότητα της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου
• Αξιολογεί τον Επιτελικό Διευθυντή Εσωτερικού Ελέγχου.
• Παρακολουθεί και επιθεωρεί τη λειτουργία της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου, συμπεριλαμβανομένης της επαγγελματικής συμπεριφοράς των στελεχών της, σύμφωνα με τους ελληνικούς και ευρωπαϊκούς νόμους και κανονισμούς, καθώς επίσης και με τα Διεθνή Πρότυπα και τον Κώδικα Δεοντολογίας του Ινστιτούτου Εσωτερικών Ελεγκτών (ΙΕΕ) και αξιολογεί το έργο, την επάρκεια και την αποτελεσματικότητά της, χωρίς να επηρεάζει την ανεξαρτησία της.
Συγκεκριμένα, αξιολογεί τη στελέχωση, συμπεριλαμβανομένης της επαγγελματικής επάρκειας των στελεχών, και την οργανωτική δομή της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου και εντοπίζει τυχόν αδυναμίες της. Εφόσον το κρίνει σκόπιμο υποβάλλει προτάσεις προς το Δ.Σ. ώστε η Επιτελική Διεύθυνση να διαθέτει τα απαραίτητα μέσα, να είναι επαρκώς στελεχωμένη με δυναμικό με επαρκείς γνώσεις, εμπειρία και εκπαίδευση, να μην υπάρχουν περιορισμοί στο έργο της και να έχει την προβλεπόμενη ανεξαρτησία.
Ενημερώνεται επί του ετήσιου προγράμματος ελέγχων της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου πριν την εφαρμογή του και προβαίνει σε αξιολόγησή του λαμβάνοντας υπόψη τους κύριους τομείς επιχειρηματικού και χρηματοοικονομικού κινδύνου καθώς και τα αποτελέσματα των προηγούμενων ελέγχων. Στο πλαίσιο αυτό, η επιτροπή εξετάζει εάν το ετήσιο πρόγραμμα ελέγχων (σε συνδυασμό με τυχόν μεσοπρόθεσμα και βραχυπρόθεσμα αντίστοιχα προγράμματα) καλύπτει τα σημαντικότερα πεδία ελέγχου και συστήματα που άπτονται της χρηματοοικονομικής πληροφόρησης και εγκρίνει το βραχυπρόθεσμο, μεσοπρόθεσμο και μακροπρόθεσμο πλάνο της Διεύθυνσης και τυχόν τροποποιήσεις τους.
Έχει τακτικές συναντήσεις με το Επιτελικό Διευθυντή Εσωτερικού Ελέγχου για τη συζήτηση θεμάτων της αρμοδιότητάς του καθώς και προβλημάτων που ενδεχομένως προκύπτουν από τους εσωτερικούς ελέγχους. Η Επιτροπή Ελέγχου λαμβάνει γνώση του έργου της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου και των τακτικών και εκτάκτων εκθέσεών της και ενημερώνει το Διοικητικό Συμβούλιο με το περιεχόμενο
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
71
αυτών. Στο πλαίσιο αυτό εξετάζει και αξιολογεί τις ελεγκτικές εκθέσεις της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου καθώς και τα σχόλια της Διοίκησης.
• Λαμβάνει βασικές εκθέσεις και πορίσματα ελέγχου τουλάχιστον σε τριμηνιαία βάση και εξετάζει εάν τα ανώτατα στελέχη της διοίκησης λαμβάνουν τα απαραίτητα διορθωτικά μέτρα εγκαίρως προκειμένου να αντιμετωπιστούν αδυναμίες ελέγχου και άλλα σημαντικά ζητήματα που εντοπίζονται από την Επιτελική Διεύθυνση Εσωτερικού Ελέγχου και ενημερώνει το Διοικητικό Συμβούλιο σχετικά.
• Αναθέτει στην Επιτελική Διεύθυνση Εσωτερικού Ελέγχου τη διεξαγωγή ελέγχου για κάθε δραστηριότητα της Εταιρείας για την οποία υπάρχουν υποψίες απάτης και ενημερώνει άμεσα το Διοικητικό Συμβούλιο για τις σημαντικές περιπτώσεις.
• Ενημερώνεται για την αυτοαξιολόγηση της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου η οποία διενεργείται σε ετήσια βάση. Ετήσια αξιολόγηση δε διενεργείται όταν πραγματοποιείται περιοδική αξιολόγηση από εξωτερικό σύμβουλο.
• Αποφασίζει την περιοδική ανάθεση, τουλάχιστον ανά πενταετία της αξιολόγησης σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Επαγγελματικής Εφαρμογής του Εσωτερικού Ελέγχου της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου σε τρίτους, οι οποίοι διαθέτουν την απαραίτητη προς τούτο εμπειρία.
• Εγκρίνει τον ετήσιο χρηματοοικονομικό προϋπολογισμό της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου και ενημερώνει την Διοίκηση και το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας.
• Ενημερώνει το Διοικητικό Συμβούλιο για λοιπά θέματα Εσωτερικού Ελέγχου της Εταιρείας, σύμφωνα με τις ισχύουσες διαδικασίες.
Εποπτεία των Εξωτερικών Ελεγκτών
• Εξετάζει και υποβάλλει σύσταση, σύμφωνα με το άρθρο 16 του Κανονισμού (ΕΕ) 537/2014 και τις διατάξεις του Ν. 4449/2017 και του Ν. 4706/2020 και γενικά το ισχύον νομικό και κανονιστικό πλαίσιο, προς το Διοικητικό Συμβούλιο για την υποβολή πρότασης στη Γενική Συνέλευση, σχετικά με το διορισμό, τον επαναδιορισμό και την ανάκληση των ορκωτών ελεγκτών-λογιστών, καθώς και τους όρους απασχόλησης και την αμοιβή τους.
• Προεγκρίνει την αμοιβή του ορκωτού ελεγκτή-λογιστή, σύμφωνα με το ισχύον νομικό και κανονιστικό πλαίσιο για τον τακτικό έλεγχο των ετήσιων και εξαμηνιαίων χρηματοοικονομικών καταστάσεων και υποβάλλει σχετική πρόταση στο Διοικητικό Συμβούλιο.
• Προβαίνει σε ετήσια αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας, της ανεξαρτησίας και της αντικειμενικότητας του ορκωτού ελεγκτή-λογιστή και εποπτεύει την περιοδική εναλλαγή τόσο του ορκωτού ελεγκτή-λογιστή όσο και των βασικών συνεργατών του ελεγκτικού οίκου, που διενεργούν τον έλεγχο.
• Ενημερώνεται από τον ορκωτό ελεγκτή-λογιστή επί του ετήσιου προγράμματος υποχρεωτικού ελέγχου πριν από την εφαρμογή του, προβαίνει σε αξιολόγησή του και βεβαιώνεται ότι το ετήσιο πρόγραμμα υποχρεωτικού ελέγχου θα καλύψει τα σημαντικότερα πεδία ελέγχου, λαμβάνοντας υπόψη τους κύριους τομείς επιχειρηματικού και χρηματοοικονομικού κινδύνου της Εταιρείας. Περαιτέρω, η Επιτροπή Ελέγχου υποβάλλει προτάσεις και για λοιπά σημαντικά θέματα, όταν το κρίνει σκόπιμο.
• Παρακολουθεί την υποβολή των εκθέσεων του ορκωτού ελεγκτή-λογιστή για την Εταιρεία και ενημερώνεται επ’ αυτών.
• Ενημερώνει το Διοικητικό Συμβούλιο για την ορθότητα και επάρκεια της εργασίας του ορκωτού ελεγκτή- λογιστή, σε ό,τι αφορά στο σκοπό και την ποιότητά της.
• Ζητεί από τον ορκωτό ελεγκτή-λογιστή να αναφέρει εγγράφως (Επιστολή Ελέγχου) τα προβλήματα και τις αδυναμίες που εντόπισε στο Σύστημα Εσωτερικού Ελέγχου (ΣΕΕ) κατά τον έλεγχο των ετήσιων χρηματοοικονομικών καταστάσεων της Εταιρείας, καθώς και άλλες ουσιώδεις παρατηρήσεις του υποβάλλοντας σχετικές υποδείξεις του και έχει την ευθύνη και μεριμνά για όλες τις απαραίτητες ενέργειες για την υποβολή της Επιστολής Ελέγχου στο Διοικητικό Συμβούλιο.
• Συζητεί με τον ορκωτό ελεγκτή-λογιστή τις ουσιώδεις ελεγκτικές διαφορές που προέκυψαν κατά τη διάρκεια του ελέγχου του ανεξάρτητα εάν αυτές επιλύθηκαν.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
72
• Ενημερώνει το Διοικητικό Συμβούλιο σχετικά με το αποτέλεσμα του χρηματοοικονομικού ελέγχου και εξηγεί, μέσω της έκθεσης που υποβάλλεται από τον ορκωτό ελεγκτή-λογιστή, πώς ο χρηματοοικονομικός έλεγχος συνεισέφερε στην ακεραιότητα της χρηματοοικονομικής πληροφόρησης και το ρόλο της Επιτροπής σε αυτή τη διαδικασία.
• Υποβάλλει προτάσεις προς το Διοικητικό Συμβούλιο για τις ειδικές περιοχές όπου τυχόν επιβάλλεται η διενέργεια πρόσθετων ελέγχων από τους ελεγκτές.
• Εισηγείται στο Διοικητικό Συμβούλιο την περιοδική ανάθεση, τουλάχιστον ανά τριετία της αξιολόγησης της επάρκειας του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου (ΣΕΕ) της Εταιρείας σε τρίτους, πλην των τακτικών ορκωτών ελεγκτών-λογιστών οι οποίοι θα διαθέτουν την απαραίτητη προς τούτο εμπειρία. Η ελεγκτική εταιρεία που αναλαμβάνει την εργασία αυτή δεν θα αναλάβει περισσότερες από δύο διαδοχικές αξιολογήσεις.
Εποπτεία των χρηματοοικονομικών καταστάσεων
• Παρακολουθεί τη διαδικασία και τη διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου των ατομικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων και ιδίως την απόδοση και αποτελεσματικότητά του και συνεπικουρεί το Διοικητικό Συμβούλιο, ώστε να διασφαλίζεται ότι οι χρηματοοικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας είναι αξιόπιστες και σύμφωνες με τα λογιστικά πρότυπα, τις φορολογικές αρχές και την κείμενη νομοθεσία.
• Διασφαλίζει την ύπαρξη αποτελεσματικής διαδικασίας χρηματοοικονομικής πληροφόρησης παρακολουθώντας, εξετάζοντας και αξιολογώντας τη διαδικασία αυτή, δηλαδή τους μηχανισμούς και τα συστήματα παραγωγής, τη ροή και τη διάχυση των χρηματοοικονομικών πληροφοριών που παράγουν οι οργανωτικές μονάδες της Εταιρείας, λαμβάνοντας υπόψη και τη λοιπή δημοσιοποιηθείσα πληροφόρηση (χρηματιστηριακές ανακοινώσεις, δελτία τύπου κ.λπ.) σε σχέση με τις χρηματοοικονομικές πληροφορίες. Στο πλαίσιο αυτό υποβάλλει προς το Διοικητικό Συμβούλιο συστάσεις ή προτάσεις για τη βελτίωση της διαδικασίας αυτής και την εξασφάλιση της ακεραιότητάς της.
• Σε περίπτωση που προκύψουν σημαντικές διαφωνίες μεταξύ της Διοίκησης και του ορκωτού ελεγκτή- λογιστή, προβαίνει σε όλες τις απαραίτητες ενέργειες και συστάσεις ώστε να επιλύονται.
• Παρεμβαίνει για την επίλυση κρίσιμων θεμάτων που τυχόν προκύπτουν κατά τη διαδικασία του ελέγχου, όπως ενδεχόμενη διαφορά αντιλήψεων μεταξύ ελεγκτή και ελεγχόμενου.
• Ενημερώνεται για τις γραπτές διαβεβαιώσεις που απαιτεί ο ορκωτός ελεγκτής-λογιστής από την Διοίκηση, παραλαμβάνει την Επιστολή Ελέγχου του ορκωτού ελεγκτή-λογιστή προς τη Διοίκηση ( Management Letter ) και στη συνέχεια, την υποβάλλει στο Διοικητικό Συμβούλιο.
• Ενημερώνει το Διοικητικό Συμβούλιο σχετικά με τα ζητήματα για τα οποία ο ορκωτός ελεγκτής-λογιστής εκφράζει έντονο προβληματισμό.
• Εξετάζει τις χρηματοοικονομικές καταστάσεις, ως προς το περιεχόμενό τους, πριν υποβληθούν στο Διοικητικό Συμβούλιο προς έγκριση, προκειμένου να αξιολογήσει την πληρότητα και τη συνέπεια αυτών σε σχέση με την πληροφόρηση που έχει τεθεί υπόψη της καθώς και με τις λογιστικές αρχές που εφαρμόζει η Εταιρεία και εκφράζει προς αυτό τις απόψεις της επί των χρηματοοικονομικών καταστάσεων.
Εποπτεία των Ελεγκτικών Μηχανισμών
• Παρακολουθεί, εξετάζει και αξιολογεί την επάρκεια και την αποτελεσματικότητα των πολιτικών, διαδικασιών και δικλίδων ασφαλείας που συνιστούν το Σύστημα Εσωτερικού Ελέγχου, διασφάλισης της ποιότητας και διαχείρισης κινδύνου όσον αφορά στη χρηματοοικονομική πληροφόρηση της Εταιρείας χωρίς να παραβιάζεται η ανεξαρτησία της.
• Επισκοπεί τη δημοσιοποιηθείσα πληροφόρηση ως προς το Σύστημα Εσωτερικού Ελέγχου και τους κυριότερους κινδύνους και αβεβαιότητες σε σχέση με τη χρηματοοικονομική πληροφόρηση.
• Στο πλαίσιο αυτό, αξιολογεί τις μεθόδους που χρησιμοποιεί η Εταιρεία για τον εντοπισμό και την παρακολούθηση των κινδύνων, την αντιμετώπιση των κυριότερων από αυτούς μέσω του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου και Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου καθώς και τη γνωστοποίησή τους στις δημοσιοποιημένες χρηματοοικονομικές πληροφορίες με ορθό τρόπο.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
73
• Ενημερώνει το Διοικητικό Συμβούλιο με τις διαπιστώσεις της σχετικά με την επάρκεια και τη συστηματική επισκόπηση των ελεγκτικών μηχανισμών και των μηχανισμών διαχείρισης κινδύνων της Εταιρείας, οι οποίοι διασφαλίζουν την αποτελεσματικότητα, την επάρκεια, καθώς και την εξοικονόμηση πόρων σε ότι αφορά την εύρυθμη λειτουργία της Εταιρείας και των θυγατρικών της καθώς και σχετικά με τη συμμόρφωση της Εταιρείας με τους νόμους και κανονισμούς που αφορούν στην ακεραιότητα της διαδικασίας χρηματοοικονομικής πληροφόρησης και υποβάλλει προτάσεις βελτίωσης εφόσον κριθεί σκόπιμο.
• Συμμετέχει στη διαδικασία παρακολούθησης της υλοποίησης των συστάσεων του ελέγχου για βελτιώσεις στους ελεγκτικούς μηχανισμούς και στην παραγωγική διαδικασία, προκειμένου να εξετάζονται η πορεία της υλοποίησης των συστάσεων και τυχόν προβλήματα που προκύπτουν στα σχετικά σχέδια δράσης.
• Υποβάλλει προτάσεις προς το Διοικητικό Συμβούλιο για την αντιμετώπιση των αδυναμιών που έχουν διαπιστωθεί και παρακολουθεί την εφαρμογή των μέτρων που αποφασίζονται ( follow up ).
• Ενημερώνεται από τον Επιτελικό Διευθυντή Εσωτερικού Ελέγχου για όλα τα σημαντικά ευρήματα, για τα οποία η εκτελεστική διοίκηση προτείνει να αναληφθεί ο κίνδυνος από την Εταιρεία και να μη συμμορφωθεί, είτε λόγω κόστους είτε λόγω συγκεκριμένων συνθηκών. Στις περιπτώσεις αυτές ενημερώνει το Διοικητικό Συμβούλιο, το οποίο είναι υπεύθυνο για την λήψη αποφάσεων επί των θεμάτων αυτών.
• Υποβάλει στο Διοικητικό Συμβούλιο αναφορές για περιπτώσεις που της έχουν αναφερθεί σχετικά με συγκρούσεις συμφερόντων κατά τις συναλλαγές της Εταιρείας με συνδεδεμένα με αυτήν πρόσωπα.
• Υποστηρίζει το Διοικητικό Συμβούλιο ως προς την απόκτηση επαρκούς πληροφόρησης για τη λήψη αποφάσεων σε θέματα συναλλαγών μεταξύ συνδεδεμένων μερών.
• Διασφαλίζει την ύπαρξη διαδικασιών σύμφωνα με τις οποίες το προσωπικό της Εταιρείας μπορεί, υπό εχεμύθεια, να εκφράσει τις ανησυχίες του για ενδεχόμενες παραβάσεις και παρατυπίες στη διαδικασία συλλογής, επεξεργασίας και γνωστοποίησης χρηματοοικονομικών στοιχείων, συμπεριλαμβανομένων και καταγγελιών που αφορούν θέματα λογιστικά, ελεγκτικής φύσεως ή σχετικά με τη λειτουργία των εσωτερικών οικονομικών ελέγχων ή για άλλα ζητήματα που άπτονται της λειτουργίας της επιχείρησης.
• Αναθέτει τη διεξαγωγή εσωτερικού ελέγχου σε κάθε δραστηριότητα της Εταιρείας και των θυγατρικών της, εφόσον το κρίνει αναγκαίο.
• Κατευθύνει τόσο τους ορκωτούς ελεγκτές-λογιστές όσο και τους εσωτερικούς ελεγκτές προς ελεγκτικά έργα για τα οποία υπάρχουν υποψίες απάτης.
• Προσδιορίζει τους όρους για την επιλογή και ανάθεση σε ορκωτούς ελεγκτές-λογιστές, πλην των τακτικών, της αξιολόγησης της επάρκειας του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου και υποβάλλει εισήγηση προς το Διοικητικό Συμβούλιο για την επιλογή και το ύψος των αμοιβών των επιλεγόμενων ελεγκτικών οίκων προς αξιολόγηση του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου της Εταιρείας σύμφωνα με το ισχύον νομικό και κανονιστικό πλαίσιο. Η ανάθεση ενός τέτοιου έργου αξιολόγησης πρέπει να γίνεται περιοδικά και τουλάχιστον ανά τριετία.
• Παρακολουθεί την πορεία των εργασιών αξιολόγησης και τήρησης του συμφωνηθέντος έργου και λαμβάνει τη συνοπτική και αναλυτική Έκθεση Αξιολόγησης. Υποβάλλει αμελλητί στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, και πάντως εντός τριών (3) μηνών από την ημερομηνία αναφοράς της έκθεσης αξιολόγησης, τη σύνοψη της Έκθεσης και, εφόσον απαιτηθεί, το σύνολο αυτής.
Εντός του 2023, η Επιτροπή Ελέγχου πραγματοποίησε δεκατρείς (13) συνεδριάσεις και όλες οι αποφάσεις της ελήφθησαν ομόφωνα. Κατά τη διάρκεια κάθε συνεδρίασης, ολοκληρώθηκε η εξέταση και η διευθέτηση όλων των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης, αφού προηγουμένως είχαν διανεμηθεί τα απαιτούμενα πληροφοριακά έγγραφα και είχαν συμμετάσχει, κατά περίπτωση, τα αρμόδια διευθυντικά στελέχη, οι τακτικοί ορκωτοί ελεγκτές και άλλοι εμπειρογνώμονες.
Η συμμετοχή των μελών στις συνεδριάσεις της Επιτροπής Ελέγχου αποτυπώνεται στον Πίνακα Συμμετοχής Μελών Διοικητικού Συμβουλίου στις συνεδριάσεις Δ.Σ και των σχετικών Επιτροπών (βλ. Ενότητα 2.13).
Η Επιτροπή Ελέγχου στις συνεδριάσεις της ασχολήθηκε με όλα τα θέματα αρμοδιότητάς της όπως αυτά καθορίζονται από τις κείμενες διατάξεις, με κυριότερα των οποίων:
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
74
• την ενημέρωση του Διοικητικού Συμβουλίου για το αποτέλεσμα του υποχρεωτικού ελέγχου, την εισήγηση προς το Διοικητικό Συμβούλιο της έγκρισης των ετήσιων χρηματοοικονομικών καταστάσεων σε ατομική και ενοποιημένη βάση πριν τη δημοσίευσή τους βάσει των ακολουθουμένων λογιστικών αρχών,
• την παρακολούθηση και αξιολόγηση της επάρκειας και αποτελεσματικότητας των πολιτικών, διαδικασιών και δικλείδων ασφάλειας του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου, διασφάλισης ποιότητας και διαχείρισης κινδύνου όσον αφορά τη χρηματοοικονομική πληροφόρηση της εταιρείας χωρίς να παραβιάζεται η ανεξαρτησία της,
• την υποβολή σύστασης για το διορισμό από τη Γενική Συνέλευση των ορκωτών ελεγκτών λογιστών καθώς και της αμοιβής τους και των όρων πρόσληψής τους χωρίς επηρεασμούς από τρίτους,
• την εξέταση και αξιολόγηση των ελεγκτικών εκθέσεων της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου, καθώς και τα σχόλια της Διοίκησης,
• την παρακολούθηση της προόδου των ευρημάτων του εσωτερικού ελέγχου καθώς και των ευρημάτων του ελέγχου των πληροφοριακών συστημάτων,
• την έγκριση του ετήσιου απολογισμού και των πεπραγμένων της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου για τη χρήση 2022,
• την ενημέρωση επί του ετήσιου προγράμματος ελέγχου της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου,
• την έγκριση του προϋπολογισμού της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου,
• την επιλογή και ανάθεση της αξιολόγησης της επάρκειας του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου και την υποβολή εισήγησης προς το Διοικητικό Συμβούλιο για την ανάθεση και το ύψος των αμοιβών του επιλεγόμενου ελεγκτικού οίκου προς αξιολόγηση του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου της Εταιρείας σύμφωνα με το ισχύον νομικό και κανονιστικό πλαίσιο,
• την παρακολούθηση της πορείας των σε εξέλιξη εργασιών της αξιολόγησης.
Η Επιτροπή Ελέγχου προέβη σε τακτικές αναφορές προς το Διοικητικό Συμβούλιο για τον τρόπο με τον οποίο εκτέλεσε τα καθήκοντά της. Επίσης, κατά τη διάρκεια του 2023, η Επιτροπή Ελέγχου πραγματοποίησε τρεις (3) συναντήσεις με τους τακτικούς ορκωτούς ελεγκτές της Εταιρείας, χωρίς την παρουσία των μελών της διοίκησης της Εταιρείας. Κατά τις ανωτέρω συναντήσεις αλλά και κατά τη διάρκεια των συναντήσεών της με την παρουσία των αρμοδίων στελεχών της Εταιρείας, η Επιτροπή Ελέγχου διαπίστωσε την αποτελεσματικότητα της ελεγκτικής διαδικασίας.
Αξιολόγηση: Τα αποτελέσματα της αξιολόγησης (βλ. Ενότητα 2.15) κατέδειξαν μια αποτελεσματική Επιτροπή Ελέγχου. Η Επιτροπή Ελέγχου εξετάζει αποτελεσματικά την ακεραιότητα των χρηματοοικονομικών καταστάσεων του Ομίλου της ΕΧΑΕ, καθώς και άλλες σημαντικές δημοσιοποιήσεις και παρακολουθεί αποτελεσματικά και αξιολογεί ετησίως τον εσωτερικό έλεγχο τόσο σε αυτόνομη βάση εταιρείας, όσο και σε επίπεδο Ομίλου και ενημερώνει σχετικά το ΔΣ. Η Επιτροπή Ελέγχου διασφαλίζει αποτελεσματικά ότι η Επιτελική Διεύθυνση Εσωτερικού Ελέγχου διαθέτει τις ικανότητες και την τεχνογνωσία που της επιτρέπουν να αξιολογεί την αποτελεσματικότητα του συστήματος εταιρικής διακυβέρνησης της Εταιρείας, του πλαισίου διαχείρισης κινδύνων και του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου, με ιδιαίτερη έμφαση στους αναδυόμενους κινδύνους που ενδέχεται να επηρεάσουν αρνητικά την Εταιρεία. Η Επιτροπή Ελέγχου ετησίως επανεξετάζει αποτελεσματικά την ανεξαρτησία, την αντικειμενικότητα, την επάρκεια και τη λειτουργική αποτελεσματικότητα της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου σε επίπεδο Ομίλου.
Οι πληροφορίες για την τρέχουσα σύνθεση της Επιτροπής Ελέγχου, τη λειτουργία και τις αρμοδιότητές της είναι διαθέσιμες στην ιστοσελίδα της Εταιρείας.
3.2. Επιτροπή Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών («Nomination and Compensation Committee»)
Σύνθεση της επιτροπής:
Πρόεδρος Πολυξένη Καζόλη, ανεξάρτητο μέλος Δ.Σ.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
75
Μέλη Γεώργιος Χαντζηνικολάου, ανεξάρτητος μη εκτελεστικός Πρόεδρος Δ.Σ.
Κωνσταντίνος Βασιλείου, ανεξάρτητο μέλος Δ.Σ.
Nicholaos Krenteras, ανεξάρτητο μέλος Δ.Σ.
Σπυριδούλα Παπαγιαννίδου, ανεξάρτητο μέλος Δ.Σ.
Διακυβέρνηση - Λειτουργία
Η επιτροπή σύμφωνα με τον Κανονισμό Λειτουργίας της αποτελείται από πέντε (5) μη εκτελεστικά μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου, εκ των οποίων τα τρία (3), τουλάχιστον, είναι εκ των ανεξαρτήτων μελών του. Τα μέλη της επιτροπής ορίζονται, παύονται και αντικαθίστανται από το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας. Καθήκοντα προέδρου ανατίθενται από το Διοικητικό Συμβούλιο σε ένα από τα ανεξάρτητα μη εκτελεστικά μέλη της επιτροπής το οποίο θα πρέπει να έχει υπηρετήσει στην επιτροπή ως μέλος τουλάχιστον ένα έτος.
Τα μέλη της επιτροπής θα πρέπει να διαθέτουν συλλογικά επαρκείς γνώσεις, εμπειρογνωσία και πείρα όσον αφορά στην επιχειρηματική δραστηριότητα της Εταιρείας, ώστε να είναι σε θέση να αξιολογούν την κατάλληλη σύνθεση του Διοικητικού Συμβουλίου και να προτείνουν υποψηφίους για την κάλυψη των κενών θέσεων του Διοικητικού Συμβουλίου.
Τα μέλη της επιτροπής επιλέγονται βάσει των προσόντων και της εμπειρίας τους σε θέματα εταιρικής διακυβέρνησης και θα πρέπει, σε κάθε περίπτωση, να πληρούν τα κριτήρια καταλληλότητας, όπως αυτά τίθενται από το ισχύον νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο, ενώ το μέγεθος και η συλλογική κατάρτιση της επιτροπής θα πρέπει να είναι τα κατάλληλα, αναλογιζόμενων του επιχειρηματικού μοντέλου και των λειτουργιών της Εταιρείας.
Η επιτροπή θα πρέπει να συγκροτείται με τρόπο τέτοιο ώστε να δύναται να ασκήσει την αρμόδια και ανεξάρτητη κρίση της επί των πολιτικών και των πρακτικών αποδοχών με τρόπο ώστε να προωθείται η ορθή και αποτελεσματική διαχείριση κινδύνων χωρίς να δημιουργούνται κίνητρα χαλάρωσης των προτύπων κινδύνου της Εταιρείας.
Η συμμετοχή στην επιτροπή δεν αποκλείει τη δυνατότητα συμμετοχής και σε άλλες επιτροπές της Εταιρείας.
Η θητεία των μελών της επιτροπής είναι τριετής (3ετής) και μπορεί να ανανεωθεί απεριόριστα. Τα μέλη της επιτροπής ορίζονται, παύονται και αντικαθίστανται από το Διοικητικό Συμβούλιο. Η απώλεια της ιδιότητας του μέλους του Διοικητικού Συμβουλίου συνεπάγεται αυτοδίκαια και την απώλεια της ιδιότητος του μέλους.
Η επιτροπή συνεδριάζει με πρόσκληση του προέδρου της όσες φορές κρίνει απαραίτητο για εκτέλεση των καθηκόντων της, αλλά πάντως όχι λιγότερο από μια φορά σε κάθε ημερολογιακό έτος. Κάθε μέλος της επιτροπής έχει το δικαίωμα να ζητήσει γραπτώς τη σύγκληση της επιτροπής για συζήτηση συγκεκριμένων θεμάτων.
Η επιτροπή βρίσκεται σε απαρτία και συνεδριάζει έγκυρα αν παρίστανται σε αυτήν η πλειοψηφία των μελών της, είτε μέσω φυσικής παρουσίας, είτε μέσω έγγραφης εξουσιοδότησης σε άλλο μέλος. Η συμμετοχή μέλους της Επιτροπής σε συνεδρίαση με χρήση τεχνολογιών μέσω οπτικής ή ακουστικής σύνδεσης θεωρείται έγκυρη για το σκοπό αυτό. Για την έγκυρη λήψη αποφάσεων της Επιτροπής απαιτείται η πλειοψηφία των παρόντων μελών της. Σε περίπτωση μη ομόφωνης αποφάσεως επί οποιουδήποτε θέματος της επιτροπής, καταγράφονται στα πρακτικά οι απόψεις της μειοψηφίας.
Στις συνεδριάσεις της επιτροπής, δύναται να προσκαλούνται, χωρίς δικαίωμα ψήφου, πέραν των μελών της και άλλα άτομα εφόσον κριθεί απαραίτητο, όπως οποιοδήποτε μέλος του Δ.Σ., ο Διευθύνων Σύμβουλος, οι επιτελικοί διευθυντές, ο Διευθυντής Ανθρωπίνου Δυναμικού, στελέχη ή σύμβουλοι της Εταιρείας κ.λπ. Όταν προσκαλούνται εκτελεστικά στελέχη της Εταιρείας ή θυγατρικής του Ομίλου, η επιτροπή ενημερώνει σχετικά τον Διευθύνοντα Σύμβουλο της Εταιρείας. Όλα τα στελέχη της Εταιρείας και του Ομίλου έχουν υποχρέωση να παρουσιαστούν ενώπιον της επιτροπής κατόπιν προσκλήσεώς της.
Δεν επιτρέπεται η παρουσία, συμμετοχή και ψηφοφορία μέλους της επιτροπής κατά τη συζήτηση θέματος που το αφορά άμεσα και ατομικά ή έχει σύγκρουση συμφερόντων. Δεν εμπίπτουν στην παραπάνω απαγόρευση οι αποφάσεις που αφορούν καθορισμό πολιτικής, προγραμμάτων, όρων ή κριτηρίων για παροχές ή αποδοχές ή άλλα θέματα γενικής εφαρμογής.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
76
Για την υποβοήθησή του έργου της, η επιτροπή υποστηρίζεται από τις υπηρεσιακές μονάδες της Εταιρείας και δικαιούται να προσλαμβάνει εξωτερικούς συμβούλους και να καθορίζει τους όρους συνεργασίας μαζί τους, η αμοιβή των οποίων θα βαρύνει τον προϋπολογισμό της Διοίκησης.
Η επιτροπή, επανεκτιμά τους κανόνες λειτουργίας της και τους συμπληρώνει ή αναθεωρεί με τις τροποποιήσεις εκείνες που θεωρεί χρήσιμες.
Ρόλοι και Αρμοδιότητες
Βασικές αρμοδιότητες της επιτροπής είναι:
• Ο εντοπισμός, έρευνα, αξιολόγηση και εισήγηση προς το Διοικητικό Συμβούλιο προσώπου ή προσώπων καταλλήλων να διαδεχθούν τον πρόεδρο, το Διευθύνοντα Σύμβουλο και τα λοιπά μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου, σε περίπτωση παραίτησης ή διαρκούς αδυναμίας εκτέλεσης των καθηκόντων τους για οποιοδήποτε λόγο κατά τη διάρκεια της θητείας τους.
• Ο εντοπισμός, έρευνα, αξιολόγηση και υποβολή προτάσεως προς έγκριση από το Διοικητικό Συμβούλιο ή από τη Γενική Συνέλευση, καταλόγου με πρόσωπα κατάλληλα να εκλεγούν από τη Γενική Συνέλευση ως μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της Εταιρείας.
• Η εκτίμηση της καταλληλόλητας της δομής, του μεγέθους, της σύνθεσης και της απόδοσης του Διοικητικού Συμβουλίου και των επιτροπών του και η υποβολή εισηγήσεων προς αυτό σε σχέση με τυχόν απαιτούμενες μεταβολές.
• Η αξιολόγηση του συνδυασμού ευρύτητας γνώσεων, δεξιοτήτων και πείρας σε ατομικό επίπεδο των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου και αυτού ως συνόλου και η υποβολή σχετικών αναφορών στο Διοικητικό Συμβούλιο.
• Η αξιολόγηση της απόδοσης των εκτελεστικών μελών της Διοίκησης κατά την εκάστοτε τρέχουσα οικονομική χρήση, σε συνάρτηση πάντοτε προς τους στόχους του εγκεκριμένου προϋπολογισμού και τις κρατούσες συνθήκες στην αγορά.
• Ο σχεδιασμός και η περαιτέρω ανάπτυξη αρχών και κανόνων πολιτικής σχετικά με το σύστημα αποδοχών (π.χ. Πολιτική Αποδοχών) των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου, συμπεριλαμβανομένων των εκτελεστικών μελών του Διοικητικού Συμβουλίου και των διευθυντικών στελεχών με τρόπο που να εξασφαλίζει σεβασμό των αρχών της διαφάνειας και της εταιρικής διακυβέρνησης.
Εντός του 2023 η επιτροπή πραγματοποίησε έντεκα (11) συνεδριάσεις και όλες οι αποφάσεις της ελήφθησαν ομόφωνα. Κατά τη διάρκεια κάθε συνεδρίασης ολοκληρώθηκε η εξέταση και η διευθέτηση όλων των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης, αφού προηγουμένως είχαν διανεμηθεί τα απαιτούμενα πληροφοριακά έγγραφα και είχαν συμμετάσχει, κατά περίπτωση, τα αρμόδια διοικητικά στελέχη και άλλοι εμπειρογνώμονες.
Η συμμετοχή των μελών στις συνεδριάσεις της επιτροπής αποτυπώνεται στον Πίνακα Συμμετοχής Μελών Διοικητικού Συμβουλίου στις συνεδριάσεις Δ.Σ και των σχετικών Επιτροπών.
Η επιτροπή στις συνεδριάσεις της ασχολήθηκε με όλα τα θέματα αρμοδιότητάς της όπως αυτά καθορίζονται από τις κείμενες διατάξεις και τον Κανονισμό Λειτουργίας της, με κυριότερα των οποίων:
Θέματα Διακυβέρνησης
• Διεξαγωγή της συλλογικής και ατομικής αξιολόγησης των μελών του Δ.Σ. και των επιτροπών αυτού και επισκόπηση των αποτελεσμάτων της,
• Επισκόπηση και διασφάλιση τη μη ύπαρξης σύγκρουσης συμφερόντων μεταξύ μελών Δ.Σ. και Εταιρείας,
• Αξιολόγηση των κριτηρίων ανεξαρτησίας των μελών του Δ.Σ.,
• Ανάθεση σε εξειδικευμένη εταιρεία συμβούλων του έργου της διαμόρφωσης του πλάνου διαδοχής μελών του Δ.Σ. (Board Succession Planning),
• Ανάθεση σε εξειδικευμένη εταιρεία συμβούλων του έργου της αναζήτησης νέων υποψηφίων μελών για την κάλυψη κενών θέσεων στο Δ.Σ. λαμβάνοντας υπόψη την ενίσχυση των δεξιοτήτων του Δ.Σ. και τη βελτίωση της διαφοροποίησης του, ενόψει της Γενικής Συνέλευσης η οποία εξέλεξε νέο Δ.Σ.,
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
77
• Υποβολή εισηγήσεως στο Δ.Σ. προς έγκριση από τη Γενική Συνέλευση για τη μείωση του αριθμού και της θητείας των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου,
• Υποβολή εισήγησης προς το Δ.Σ. της Εταιρείας για την εκλογή νέου Διοικητικού Συμβουλίου.
Θέματα Αποδοχών
• Επισκόπηση και υποβολή θετικής εισήγησης στο Δ.Σ. για λήψη έγκρισης των αποδοχών των μελών του Δ.Σ. για το 2022 και της προκαταβολής αποδοχών για το 2023, ενόψει της Γενικής Συνέλευσης,
• Επισκόπηση και υποβολή θετικής εισήγησης στο Δ.Σ. επί της Έκθεσης Αποδοχών 2022, η οποία υποβλήθηκε στην Τακτική Γενική Συνέλευση προς έγκριση,
• Επισκόπηση της Πολιτικής Αποδοχών και υποβολή εισηγήσεως προς το Δ.Σ. για την αναθεώρηση της,
• Υποβολή εισηγήσεως στο Δ.Σ. επί προτάσεων του Διευθύνοντος Συμβούλου για τις αποδοχές ανώτατων διευθυντικών στελεχών και για τη χορήγηση μεταβλητών αποδοχών στα ανώτατα διευθυντικά και τα εποπτικά στελέχη της Εταιρείας έτους 2022 στο πλαίσιο του ελέγχου της ευθυγράμμισής της με την εγκεκριμένη Πολιτική Αποδοχών.
Αξιολόγηση: Τα αποτελέσματα της αξιολόγησης (βλ. Ενότητα 2.15) κατέδειξαν μια αποτελεσματική Επιτροπή Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών. Η Επιτροπή καθοδηγείται καλά ώστε να διασφαλίζει έμφαση στις προτεραιότητες που έχουν σημασία και εκπληρώνει τα καθήκοντά της και το ρόλο της αποτελεσματικά και διαθέτει το απαιτούμενο μείγμα και βάθος γνώσεων, ικανοτήτων, δεξιοτήτων και εμπειρίας και διατυπώνει σαφείς συστάσεις με την απαραίτητη τεκμηρίωση προς το Δ.Σ. Η Επιτροπή Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών διασφαλίζει ότι η Πολιτική Αποδοχών και οι σχετικές διαδικασίες τελούν σε συμμόρφωση με το νομοθετικό και ρυθμιστικό πλαίσιο και τους μακροπρόθεσμους στόχους του Ομίλου και επιβλέπει αποτελεσματικά την πολιτική για την προσέλκυση, διατήρηση, αξιοποίηση και εξέλιξη στελεχών υψηλού επαγγελματικού επιπέδου και ηθικού διαμετρήματος, έχοντας αναπτύξει ένα αξιοκρατικό πλαίσιο αντικειμενικής αξιολόγησης και δίκαιης ανταμοιβής της απόδοσης.
Πληροφορίες για την τρέχουσα σύνθεση της Επιτροπής Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών, τη λειτουργία και τις αρμοδιότητές της είναι διαθέσιμες στην ιστοσελίδα της Εταιρείας.
3.3. Επιτροπή Στρατηγικού Σχεδιασμού
Σύνθεση της Επιτροπής Στρατηγικού Σχεδιασμού:
Πρόεδρος Γεώργιος Χαντζηνικολάου, Πρόεδρος ΔΣ, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Μέλος
Μέλη Ιωάννης Κοντόπουλος, εκτελεστικό μέλος ΔΣ
Σπυριδούλα Παπαγιαννίδου, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Μέλος ΔΣ
Κωνσταντίνος Βασιλείου, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Μέλος ΔΣ
Παντελής Τζωρτζάκης, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος ΔΣ (έως 07/06/2023)
Δημήτριος Δόσης , ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Μέλος ΔΣ
Γεώργιος Δουκίδης, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Μέλος ΔΣ
Ιωάννης Κωστόπουλος, ανεξάρτητος μη εκτελεστικός Αντιπρόεδρος ΔΣ (από 08/06/2023)
Thomas Zeeb, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Μέλος ΔΣ (από 08/06/2023)
Πολυξένη Καζόλη, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Μέλος ΔΣ (από 08/06/2023)
Θεανώ Καρποδίνη, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Μέλος ΔΣ (από 08/06/2023)
Νικόλαος Κρεντέρας, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Μέλος ΔΣ (από 08/06/2023)
Αλέξιος Πιλάβιος, μη εκτελεστικό μέλος ΔΣ (έως 07/06/2023)
Ιωάννης Εμίρης, μη εκτελεστικό μέλος ΔΣ (έως 07/06/2023)
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
78
Διακυβέρνηση- Λειτουργία
Στην E πιτροπή Στρατηγικού σχεδιασμού συμμετέχει ως μέλος ex officio ο Διευθύνων Σύμβουλος. πρόεδρος της προαναφερόμενης επιτροπής, είναι ο Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της Εταιρείας και σε περίπτωση απουσίας ή κωλύματός του, ο Διευθύνων Σύμβουλος. Εκτός από τον πρόεδρο και το Διευθύνοντα Σύμβουλο, η Επιτροπή Στρατηγικού Σχεδιασμού απαρτίζεται από μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου.
Η Επιτροπή Στρατηγικού Σχεδιασμού συνεδριάζει τουλάχιστον τέσσερις (4) φορές ετησίως ή ad hoc όταν κρίνεται απαραίτητο, στο χρόνο, τον τόπο και με την ημερήσια διάταξη που ορίζει ο πρόεδρος σε συνεννόηση με το Διευθύνοντα Σύμβουλο.
H Επιτροπή Στρατηγικού Σχεδιασμού μπορεί, με απόφαση του πρόεδρου, να συνεδριάζει από απόσταση σε πραγματικό χρόνο μέσω τηλεδιάσκεψης. Ο πρόεδρος μπορεί επίσης να ζητεί από την Επιτροπή Στρατηγικού Σχεδιασμού να λαμβάνει αποφάσεις δια περιφοράς, ακόμη και αν δεν έχει προηγηθεί συνεδρίαση. Για τη λήψη της απόφασης αρκεί η ανταλλαγή μηνυμάτων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ή επιστολών.
Μέλος της Επιτροπής Στρατηγικού Σχεδιασμού μπορεί να αντιπροσωπεύεται στις συνεδριάσεις μόνο από άλλο μέλος της, εξουσιοδοτημένο προς τούτο με επιστολή (συμπεριλαμβανομένης και της αποστολής με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο) απευθυνόμενη στον Πρόεδρο.
H Επιτροπή Στρατηγικού Σχεδιασμού βρίσκεται σε απαρτία και συνεδριάζει έγκυρα όταν παρίστανται σε αυτή το ήμισυ πλέον ενός των μελών της. Ο πρόεδρος ή ο Διευθύνων Σύμβουλος πρέπει να είναι ένα από τα συμμετέχοντα μέλη. Για την έγκυρη λήψη αποφάσεων της Επιτροπής Στρατηγικού Σχεδιασμού απαιτείται απλή πλειοψηφία των παρόντων μελών της. Σε περίπτωση ισοψηφίας, υπερισχύει η ψήφος του προέδρου.
Κάθε μέλος της Επιτροπής Στρατηγικού Σχεδιασμού έχει το δικαίωμα να υποβάλλει θέματα προς συζήτηση στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της. Τα θέματα λαμβάνονται υπόψη από τον πρόεδρο, ο οποίος τα συμπεριλαμβάνει στην ημερήσια διάταξη της επόμενης τακτικής ή έκτακτης συνεδρίασης .
Μετά το πέρας της κάθε συνεδρίασης, αποστέλλονται στα μέλη τα κύρια σημεία των θεμάτων που συζητήθηκαν.
Η Επιτροπή Στρατηγικού Σχεδιασμού υποβάλλει τακτικά αναφορές στο Διοικητικό Συμβούλιο και ο πρόεδρος ενημερώνει συνοπτικά τα μέλη του για τις εργασίες της Επιτροπής Στρατηγικού Σχεδιασμού μετά από κάθε συνεδρίασή της. Τέλος, η προαναφερόμενη επιτροπή συντάσσει και υποβάλλει στο Διοικητικό Συμβούλιο, συνοπτικό ετήσιο απολογισμό του έργου της.
Ρόλοι και Αρμοδιότητες
Σκοπός της Επιτροπής Στρατηγικού Σχεδιασμού είναι να υποστηρίζει τα εκτελεστικά μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου στη διαμόρφωση και ανάπτυξη της στρατηγικής του Ομίλου, στη λήψη αποφάσεων για θέματα που σχετίζονται με τη στρατηγική και την υλοποίηση των στρατηγικών στόχων. Επιπλέον, η Επιτροπή Στρατηγικού Σχεδιασμού, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, συνεργάζεται με άλλες επιτροπές του Ομίλου, όπου αυτό κρίνεται σκόπιμο.
Για την εκπλήρωση του σκοπού της, η Επιτροπή Στρατηγικού Σχεδιασμού είναι επιφορτισμένη με τις ακόλουθες αρμοδιότητες:
• Τη διασφάλιση ότι ο Όμιλος θα αναπτύξει μία καλά καθορισμένη μεσοπρόθεσμη στρατηγική καθώς και αντίστοιχα ετήσια επιχειρηματικά σχέδια σύμφωνα με τις οδηγίες του Διοικητικού Συμβουλίου.
• Την παρακολούθηση και ανάλυση των παραπάνω καθώς και σημαντικών θεμάτων και πρωτοβουλιών που σχετίζονται με αυτά, και, όταν απαιτείται στο πλαίσιο αυτό, τη σύνταξη εισηγήσεων προς το Διοικητικό Συμβούλιο.
• Την εξέταση και τακτική ανασκόπηση των βασικών στρατηγικών έργων και δράσεων του Ομίλου, καθώς και του βαθμού επίτευξης τους.
• Την εξέταση και, εφόσον απαιτείται, την υποβολή προτάσεων στο Διοικητικό Συμβούλιο για όλα τα ζητήματα στρατηγικής σημασίας για τον Όμιλο τα οποία θέτει προς συζήτηση ο πρόεδρος ή ο Διευθύνων Σύμβουλος.
• Την επίβλεψη και ανάλυση της στρατηγικής βιώσιμης ανάπτυξης του Ομίλου με στόχο τη συνεχή βελτίωση της απόδοσης του σε περιβαλλοντικά και κοινωνικά θέματα και ζητήματα εταιρικής
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
79
διακυβέρνησης (ESG), λαμβάνοντας υπόψη τις τελευταίες εξελίξεις στον τομέα του ESG, καθώς και την υποβολή προτάσεων προς το Διοικητικό Συμβούλιο, όταν αυτό κρίνεται σκόπιμο.
Εντός του 2023 η Επιτροπή Στρατηγικού Σχεδιασμού πραγματοποίησε εφτά (7) συνεδριάσεις και όλες οι αποφάσεις της ελήφθησαν ομόφωνα.
Η Επιτροπή Στρατηγικού Σχεδιασμού στις συνεδριάσεις της ασχολήθηκε με τα θέματα αρμοδιότητάς της όπως αυτά καθορίζονται από τον Κανονισμό Λειτουργίας της, με κυριότερα των οποίων:
• Ανασκόπηση του 2022 και διαμόρφωση των στρατηγικών πρωτοβουλιών για το 2023.
• Εξέταση επικείμενων ρυθμιστικών αλλαγών και του αντικτύπου που έχουν στις λειτουργίες και τα έσοδα του Ομίλου.
• Διερεύνηση πιθανών στρατηγικών συνεργασιών με διεθνείς φορείς και λειτουργούς αγορών.
• Επισκόπηση των επιχειρηματικών σχεδίων για νέα προϊόντα και υπηρεσίες.
• Διερεύνηση ενεργειών που θα συνεισέφεραν στην περαιτέρω ανάπτυξη των εσόδων του Ομίλου.
• Εξέταση της επίδοσης του Ομίλου στον τομέα ESG.
• Παροχή συμβουλών σχετικά με τις νέες τιμολογιακές πολιτικές.
• Επισκόπηση της στρατηγικής σχετικά με τις υφιστάμενες συνεργασίες/πελάτες.
Αξιολόγηση: Τα αποτελέσματα της αξιολόγησης (βλ. Ενότητα 2.15) κατέδειξαν μια αποτελεσματική Επιτροπή Στρατηγικού Σχεδιασμού η οποία καθοδηγείται καλά ώστε να διασφαλίζει έμφαση στις προτεραιότητες που έχουν σημασία. Η Επιτροπή Στρατηγικού Σχεδιασμού διαθέτει το απαιτούμενο μείγμα και βάθος γνώσεων, ικανοτήτων, δεξιοτήτων και εμπειρίας. Η εν λόγω επιτροπή διατυπώνει σαφείς συστάσεις με την απαραίτητη τεκμηρίωση προς το Δ.Σ. Η Επιτροπή Στρατηγικού Σχεδιασμού εξετάζει τη στρατηγική κατεύθυνση της ΕΧΑΕ και του Ομίλου και επιβλέπει και παρέχει καθοδήγηση στη Διοίκηση για την ανάπτυξη αυτών των δράσεων και συμβάλλει στον προσδιορισμό των μακροπρόθεσμων συμφερόντων της Εταιρείας κατά την αξιολόγηση των προϊόντων, των υπηρεσιών και των αγορών στις οποίες δραστηριοποιείται.
Πληροφορίες για την τρέχουσα σύνθεση της Επιτροπής Στρατηγικού Σχεδιασμού, τη λειτουργία και τις αρμοδιότητές της είναι διαθέσιμες στην ιστοσελίδα του Ομίλου.
3.4. Επιτροπή Κινδύνων
Σύνθεση της Επιτροπής:
Πρόεδρος Γεώργιος Δουκίδης, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Μέλος ΔΣ
Μέλη Ιωάννης Κωστόπουλος, ανεξάρτητος μη εκτελεστικός Αντιπρόεδρος Δ.Σ. (από 08/06/2023)
Θεανώ Καρποδίνη, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Μέλος ΔΣ
Σπυριδούλα Παπαγιαννίδου, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό Μέλος ΔΣ
Thomas Zeeb, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος Δ.Σ. (από 08/06/2023)
Αλέξιος Πιλάβιος, μη εκτελεστικό Μέλος ΔΣ (έως 07/06/2023)
Ιωάννης Εμίρης, μη εκτελεστικό Μέλος ΔΣ (έως 07/06/2023)
Διακυβέρνηση - Λειτουργία
Η Επιτροπή Κινδύνων, αποτελείται από τουλάχιστον τρία (3) μη εκτελεστικά μέλη του Δ.Σ. με τουλάχιστον το 1/3 αυτών ανεξάρτητα, τα οποία διαθέτουν επαρκή γνώση στον τομέα στον οποίο δραστηριοποιείται η Εταιρεία καθώς και κατάλληλες γνώσεις, δεξιότητες και εξειδίκευση, για να κατανοούν και να παρακολουθούν τη στρατηγική ανάληψης κινδύνων της Εταιρείας.
Ο πρόεδρος της επιτροπής ορίζεται από το Δ.Σ. και πρέπει να είναι ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος το οποίο να διαθέτει σημαντική εμπειρία στην λειτουργία της κεφαλαιαγοράς, στη διαχείριση κινδύνου, καθώς επίσης και εξοικείωση με το τοπικό και διεθνές κανονιστικό πλαίσιο. Ο πρόεδρος του Δ.Σ. δύναται να είναι μέλος της
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
80
Επιτροπής Κινδύνων αλλά δεν μπορεί να προεδρεύει. Επίσης ο πρόεδρος της Επιτροπής Κινδύνων δεν μπορεί να είναι ταυτόχρονα και πρόεδρος της Επιτροπής Ελέγχου της Εταιρείας.
Η επιτροπή συνεδριάζει, με πρόσκληση του προέδρου της, όσες φορές κρίνει απαραίτητο για την επιτέλεση της αποστολής της και όχι λιγότερο από τέσσερις (4) φορές το χρόνο. Κάθε μέλος της επιτροπής έχει το δικαίωμα να ζητήσει γραπτώς τη σύγκλησή της για τη συζήτηση συγκεκριμένων θεμάτων. Η επιτροπή δικαιούται να προσκαλεί στις συνεδριάσεις της και όσα στελέχη, υπαλλήλους ή σύμβουλους της Εταιρείας κρίνει σκόπιμο ή χρήσιμο, όπως επίσης να αναθέτει εργασίες σε εσωτερικές ομάδες στελεχών ή σε εξωτερικούς συμβούλους, που αποσκοπούν στο να συνδράμουν στην αποτελεσματικότερη εκτέλεση των καθηκόντων της. Όλα τα στελέχη της Εταιρείας και του Ομίλου έχουν υποχρέωση να παρουσιαστούν ενώπιον της Επιτροπής Κινδύνου κατόπιν προσκλήσεώς της. Ο Επικεφαλής της Μονάδας Διαχείρισης Κινδύνου της Εταιρείας παρίσταται στις συνεδριάσεις της Επιτροπής Κινδύνου, ώστε να την ενημερώνει για τα θέματα διαχείρισης κινδύνου.
Προκειμένου να ληφθεί απόφαση, απαιτείται απαρτία με τη συμμετοχή άνω του 50% των μελών της. Οι αποφάσεις λαμβάνονται με πλειοψηφία 2/3 των παρόντων μελών στα οποία συνυπολογίζονται και τα μέλη που συμμετέχουν απομακρυσμένα μέσω τηλεδιάσκεψης ή με χρήση άλλων τεχνολογικών μέσων. Μέλος της επιτροπής μπορεί να συμμετέχει στη συνεδρίαση μέσω τηλεδιάσκεψης ή σε περίπτωση κωλύματος να εξουσιοδοτήσει άλλο μέλος του Δ.Σ. της Εταιρείας, προκειμένου να το εκπροσωπήσει σε συγκεκριμένη συνεδρίαση της επιτροπής και να ψηφίσει για λογαριασμό του στα θέματα της ημερήσιας διάταξης.
Δεν επιτρέπεται η παρουσία, συμμετοχή και ψηφοφορία μέλους της επιτροπής κατά τη συζήτηση θέματος για το οποίο έχει σύγκρουση συμφερόντων. Δεν εμπίπτουν στην παραπάνω απαγόρευση οι αποφάσεις που αφορούν καθορισμό πολιτικής, διαδικασιών, όρων ή κριτηρίων διαχείρισης κινδύνων ή άλλα θέματα γενικής εφαρμογής. Σε όλες τις συνεδριάσεις της επιτροπής τηρούνται πρακτικά, τα οποία επικυρώνονται από τον πρόεδρο και τα μέλη της.
Η επιτροπή μπορεί να αναθέτει ειδικά καθήκοντα και αρμοδιότητες σε ένα ή περισσότερα επιμέρους μέλη της, στο βαθμό που αυτό επιτρέπεται από την εν γένει κείμενη νομοθεσία και δεν υπάρχει σύγκρουση συμφερόντων.
Στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, η επιτροπή παρουσιάζει στο Δ.Σ. τα αποτελέσματα των ενεργειών και δραστηριοτήτων της.
Ρόλοι και Αρμοδιότητες
Η Επιτροπή Κινδύνων λειτουργεί ως υποστηρικτική επιτροπή προς το Δ.Σ. σε θέματα διαχείρισης κινδύνου και έχει την ευθύνη άσκησης των καθηκόντων που καθορίζονται στον κανονισμό λειτουργίας της, ώστε να είναι σε θέση να υποβοηθά, να συμβουλεύει και να υποστηρίζει το Δ.Σ. στο έργο του σε σχέση με:
• τη χάραξη της κατάλληλης στρατηγικής για την ανάληψη των κινδύνων και τον καθορισμό αποδεκτών ανωτάτων ορίων ανάληψης κινδύνου, καθώς επίσης και την εποπτεία της εφαρμογής τους,
• την καθιέρωση αρχών και κανόνων που θα διέπουν την διαχείριση κινδύνων όσον αφορά στην αναγνώριση, πρόβλεψη, μέτρηση, παρακολούθηση, έλεγχο και αντιμετώπισή τους,
• την ανάπτυξη εσωτερικού συστήματος διαχείρισης κινδύνων και την ενσωμάτωση κατάλληλων πολιτικών διαχείρισης κινδύνων στη λήψη των επιχειρηματικών αποφάσεων,
• τη συμμόρφωση της Εταιρείας, μέσω κατάλληλων μέτρων και διαδικασιών, με όσα προβλέπει το θεσμικό πλαίσιο για τη λειτουργία διαχείρισης κινδύνων,
• τη διασφάλιση και τον έλεγχο της ανεξαρτησίας, της επάρκειας και της αποτελεσματικότητας της Μονάδας Διαχείρισης Κινδύνου.
• Το Δ.Σ. διατηρεί το δικαίωμα να αναθεωρεί και να αναθέτει εφόσον ορίζονται από το ισχύον νομοθετικό/κανονιστικό πλαίσιο, περαιτέρω καθήκοντα στην Επιτροπή Κινδύνου, τα οποία ανάλογα με τις συνθήκες, θα πρέπει να ενσωματώνονται στον Κανονισμό της.
Βασικές αρμοδιότητες της επιτροπής είναι:
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
81
Αρμοδιότητες σχετικά με τη διαχείριση κινδύνου της Εταιρείας
Για την εκπλήρωση του σκοπού της ως προς την εποπτεία της διαχείρισης κινδύνου της Εταιρείας, η επιτροπή έχει τα ακόλουθα καθήκοντα και αρμοδιότητες:
• Διαμορφώνει τη στρατηγική ανάληψης πάσης μορφής κινδύνων και διαχείρισης κεφαλαίων με τρόπο που να ανταποκρίνεται στους επιχειρηματικούς στόχους της Εταιρείας.
• Μεριμνά για την ανάπτυξη εσωτερικού συστήματος διαχείρισης κινδύνων και την ενσωμάτωσή του στη διαδικασία λήψης των επιχειρηματικών αποφάσεων (π.χ. αποφάσεων που αφορούν στην εισαγωγή νέων προϊόντων και υπηρεσιών, στην προσαρμοσμένη ανάλογα με τον κίνδυνο τιμολόγηση προϊόντων και υπηρεσιών, καθώς και στον υπολογισμό της αποδοτικότητας και την κατανομή κεφαλαίων σε συνάρτηση με τον κίνδυνο) σε όλο το εύρος των δραστηριοτήτων της Εταιρείας.
• Καθορίζει τις αρχές που πρέπει να διέπουν τη διαχείριση των κινδύνων ως προς την αναγνώριση, πρόβλεψη, μέτρηση, παρακολούθηση, έλεγχο και αντιμετώπισή τους, σε συνέπεια με την εκάστοτε ισχύουσα επιχειρηματική στρατηγική και την επάρκεια των διαθέσιμων πόρων.
• Καθορίζει το είδος, την ποσότητα, τη μορφή και τη συχνότητα των πληροφοριών που πρέπει να λαμβάνει σχετικά με θέματα κινδύνων.
• Αξιολογεί ετησίως, με βάση την ετήσια έκθεση του Επικεφαλής της Μονάδας Διαχείρισης Κινδύνου και του σχετικού αποσπάσματος της έκθεσης του Εσωτερικού Ελέγχου:
o την επάρκεια και αποτελεσματικότητα της Διαχείρισης Κινδύνων της Εταιρείας και ιδίως τη συμμόρφωση προς το καθορισμένο επίπεδο ανοχής κινδύνου.
o την καταλληλότητα των ορίων, την επάρκεια των προβλέψεων και την εν γένει επάρκεια των ιδίων κεφαλαίων σε σχέση με το ύψος και τη μορφή των αναλαμβανομένων κινδύνων.
• Διατυπώνει προτάσεις και εισηγείται διορθωτικές ενέργειες στο Δ.Σ. σε περίπτωση που διαπιστώνει αδυναμία υλοποίησης της στρατηγικής που έχει διαμορφωθεί για τη διαχείριση κινδύνων της Εταιρείας ή αποκλίσεις ως προς την εφαρμογή της.
• Διαμορφώνει το κατάλληλο εσωτερικό περιβάλλον, με σκοπό να διασφαλίζεται ότι κάθε στέλεχος και υπάλληλος αντιλαμβάνεται τη φύση των κινδύνων που συνδέονται με τις δραστηριότητές του στο πλαίσιο εκτέλεσης των καθηκόντων του, αναγνωρίζει την ανάγκη αποτελεσματικής και έγκαιρης αντιμετώπισής τους και διευκολύνει την εφαρμογή των εσωτερικών ελεγκτικών διαδικασιών που θέτει η Διοίκηση της Εταιρείας.
• Διατυπώνει, ετησίως ή και συχνότερα αν απαιτηθεί, προτάσεις αναθεώρησης και διορθωτικές ενέργειες στο Δ.Σ., σχετικά με τη Στρατηγική Διαχείρισης Κινδύνων και διάθεσης ανάληψης κινδύνων, συμπεριλαμβανομένης της εκτίμησης της καταλληλότητας του επιχειρηματικού σχεδίου / σχεδίου αναδιάρθρωσης της Εταιρείας στο πλαίσιο της ανάληψης κινδύνων.
• Προβαίνει ετησίως σε επισκόπηση του εκάστοτε ισχύoντoς πλαισίου και εγκρίνει τροποποιήσεις του, στις περιπτώσεις όπου ζητείται η τροποποίηση της εγκεκριμένης διάθεσης ανάληψης κινδύνου (risk appetite).
• Ελέγχει την τιμολόγηση των προσφερόμενων υπηρεσιών, λαμβάνοντας υπόψη το επιχειρηματικό μοντέλο και τη στρατηγική ανάληψης κινδύνων της Εταιρείας. Όταν η τιμολόγηση δεν απηχεί με ακρίβεια τους κινδύνους σύμφωνα με το επιχειρηματικό μοντέλο και τη στρατηγική ανάληψης κινδύνων, η επιτροπή υποβάλλει διορθωτικό σχέδιο στο Δ.Σ.
• Προκειμένου να συμβάλλει στη διαμόρφωση ορθών πολιτικών και πρακτικών αποδοχών, και με την επιφύλαξη των καθηκόντων της Επιτροπής Τοποθετήσεων Στελεχών, Ανάδειξης Υποψηφίων Μελών Δ.Σ. και Αμοιβών, εξετάζει κατά πόσον τα κίνητρα που προβλέπει το σύστημα αποδοχών λαμβάνουν υπόψη τον κίνδυνο, το κεφάλαιο, τη ρευστότητα και τα προβλεπόμενα κέρδη.
• Προβαίνει σε κάθε άλλη ενδεδειγμένη ενέργεια για αποτελεσματική επιτέλεση της αποστολής της.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
82
Αρμοδιότητες σχετικά με την εποπτεία της Μονάδας Διαχείρισης Κινδύνου
Βασική ευθύνη της επιτροπής αποτελεί η επισκόπηση – συνεχής παρακολούθηση των δραστηριοτήτων της Μονάδας Διαχείρισης Κινδύνων (ΜΔΚ) της Εταιρείας. Συγκεκριμένα, η επιτροπή είναι επιφορτισμένη με τις παρακάτω αρμοδιότητες ως προς τη λειτουργία της ΜΔΚ :
• Διασφαλίζει ότι η ΜΔΚ αναπτύσσει εργαλεία μέτρησης και μεθοδολογίες για τη σταθμισμένη ως προς τον κίνδυνο μέτρηση αποδοτικότητας και τιμολόγηση προϊόντων και υπηρεσιών. Επιπλέον, η επιτροπή μέσω της ΜΔΚ επιβλέπει την εφαρμογή τους.
• Εγκρίνει τις εισηγήσεις της ΜΔΚ σχετικά με την υιοθέτηση κατάλληλων τεχνικών προσαρμογής των κινδύνων στα αποδεκτά επίπεδα.
• Θεσπίζει κατάλληλες στρατηγικές και πολιτικές για τη διαχείριση των κινδύνων που αναλαμβάνει η Εταιρεία, καθορίζοντας, μετά από εισήγηση της ΜΔΚ, τα εκάστοτε αποδεκτά ανώτατα όρια ανάληψης κινδύνων ανά κατηγορία κινδύνου.
• Θεσπίζει και αξιολογεί τις επιπτώσεις των επιμέρους ελέγχων και παρεμβάσεων περιορισμού της επικινδυνότητας, μετά τις σχετικές εισηγήσεις της ΜΔΚ.
• Εγκρίνει, κατόπιν εισήγησης της ΜΔΚ, την κατηγοριοποίηση των κινδύνων (taxonomy) και τα αντικείμενα παρακολούθησης (universe) της επικινδυνότητας καθώς και τους μηχανισμούς συνεχούς εμβάθυνσης και επέκτασης του μητρώου κινδύνων στην Εταιρεία.
• Εγκρίνει, κατόπιν εισήγησης της ΜΔΚ, το πλάνο εξέλιξης και ωρίμανσης της Εταιρείας σε θέματα επικινδυνότητας και τους ετήσιους στόχους αναπτυγμένους ανά λειτουργία.
• Ασκεί διοικητικά μέτρα, σε περιπτώσεις μη συμμόρφωσης της διαχείρισης στα πρότυπα διαδικασιών και πολιτικών, μετά από σχετική κλιμάκωση ευρημάτων απόκλισης από τη ΜΔΚ.
• Ενημερώνεται για τις εισηγήσεις της ΜΔΚ προς τις επιχειρησιακές μονάδες, σε συνεργασία με τους μηχανισμούς διαχείρισης των αλλαγών και προώθησης των βελτιώσεων της Εταιρείας, τις ενέργειες που στοχεύουν στην αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση των κινδύνων, παράλληλα με την αποδοτικότερη εξυπηρέτηση των επιχειρησιακών στόχων των λειτουργιών της επιχείρησης.
• Παρακολουθεί την εξέλιξη των εργασιών που έχουν συμφωνηθεί με τις επιχειρησιακές δομές της Εταιρείας (1st Line of Defense), των θεμάτων ενδιαφέροντος του ελέγχου της επικινδυνότητας και των θεμάτων υποδομής για τη βελτίωση της ποιότητας της διαχείρισης που έχουν επίπτωση στην αποτελεσματικότητα του ελέγχου της επικινδυνότητας.
• Εγκρίνει τον προϋπολογισμό της ΜΔΚ και το πλάνο δράσεων της οργάνωσης για την αντιμετώπιση του κινδύνου στην Εταιρεία, για όλες τις επιχειρησιακές λειτουργίες συμπεριλαμβανομένων των έργων ανάπτυξης και βελτίωσης στην Εταιρεία.
• Επιθεωρεί και εξετάζει, την συνεπή υποστήριξη από την επιχειρησιακή λειτουργία της Εταιρείας, της ΜΔΚ καθώς και της διοικητικής γραμμής αναφοράς του Υπευθύνου Διαχείρισης Κινδύνου.
• Καταρτίζει το Σχέδιο Αντιμετώπισης Καταστάσεων Κρίσης και την επίπτωση στα επίπεδα επικινδυνότητας υπό συνθήκες πίεσης και πολλαπλών αστοχιών. Ενημερώνεται από τη ΜΔΚ, παρακολουθεί και πρωτίστως εγκρίνει ενδεχόμενες έκτακτες παρεκκλίσεις από τα εν λόγω όρια.
• Εγκρίνει τις εισηγήσεις της ΜΔΚ αναφορικά με το σχεδιασμό, την τεκμηρίωση, την περιοδική επαναξιολόγηση και την παρακολούθηση της εφαρμογής της διαδικασίας αξιολόγησης της επάρκειας του εσωτερικού κεφαλαίου της ATHEX (capital requirements), ανάλογα με τους αναλαμβανόμενους ή δυνητικούς κινδύνους σε επίπεδο Εταιρείας και Ομίλου και με το περιβάλλον λειτουργίας της και καθορίζει τις πολιτικές που αφορούν το ύψος, τη διαχείριση και την κατανομή των κεφαλαίων της σε σχέση με τους ως άνω κινδύνους.
• Λαμβάνει και αξιολογεί τις υποβαλλόμενες αναφορές της ΜΔΚ, ενημερώνει το Δ.Σ. σχετικά με τους σημαντικότερους ανειλημμένους κινδύνους, το περίγραμμα κινδύνων και ανοιγμάτων της ATHEX και διαβεβαιώνει για την αποτελεσματική αντιμετώπισή τους.
• Διασφαλίζει την πρόσβαση της ΜΔΚ σε όλες τις δραστηριότητες και οργανωτικές μονάδες, καθώς και σε όλα τα στοιχεία και πληροφορίες του Ομίλου που είναι απαραίτητα για την εκπλήρωση του έργου της.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
83
• Αξιολογεί ετησίως την αποτελεσματικότητα της ΜΔΚ καθώς και την επάρκεια και την καταλληλότητα του επικεφαλής της.
Αρμοδιότητες σχετικά με τη συνεργασία με εξωτερικούς ελεγκτές
Η επιτροπή είναι υπεύθυνη για την παροχή στοιχείων προς τους εξωτερικούς ελεγκτές για θέματα τα οποία άπτονται των αρμοδιοτήτων της όπως:
• Κανονισμός Λειτουργίας της Επιτροπής - Τροποποιήσεις
• Ετήσια Έκθεση Διαχείρισης Κινδύνων
• Αναφορές προς την Επιτροπή και Αποφάσεις της Επιτροπής Κινδύνων
Η επιτροπή, επανεκτιμά τους κανόνες λειτουργίας της και τους συμπληρώνει ή αναθεωρεί με τις τροποποιήσεις εκείνες που θεωρεί χρήσιμες.
Εντός του 2023 η Επιτροπή Κινδύνων πραγματοποίησε συνολικά τέσσερις (4) συνεδριάσεις και όλες οι αποφάσεις της ελήφθησαν ομόφωνα. Η συμμετοχή των μελών στις συνεδριάσεις της Επιτροπής Κινδύνων αποτυπώνεται στον ανωτέρω Πίνακα Συμμετοχής Μελών Διοικητικού Συμβουλίου στις συνεδριάσεις Δ.Σ και των σχετικών Επιτροπών.
Η επιτροπή στις συνεδριάσεις της ασχολήθηκε με όλα τα θέματα αρμοδιότητάς της όπως αυτά καθορίζονται από τον Κανονισμό Λειτουργίας της, με κυριότερα των οποίων:
• την επίβλεψη των εργασιών της Μονάδας Διαχείρισης Κινδύνου όσον αφορά στις διαδικασίες αναγνώρισης κινδύνων και εκτίμησης της επικινδυνότητας «Enterprise Risk Assessment» για την επικαιροποίηση του Risk Profile του Ομίλου, ως απόρροια επιχειρηματικών και κανονιστικών εξελίξεων, καθώς και την παροχή κατευθύνσεων προς αυτή
• το συντονισμό της ανάπτυξης συνεργειών στα θέματα που άπτονται της διαχείρισης κινδύνου μεταξύ των εταιρειών του Ομίλου,
• την ανάδειξη περιοχών και την ανάπτυξη σχετικών δράσεων με σκοπό το μετριασμό του βαθμού επικινδυνότητας στο πλαίσιο της ετήσιας επαναξιολόγησης των κινδύνων την παρακολούθηση του πλάνου υλοποίησης και της αποτελεσματικότητας των δράσεων αυτών,
• την ανάλυση των αιτιών συμβάντων λειτουργικών αστοχιών και την εκπόνηση συστάσεων για τη βελτίωση του περιβάλλοντος ελέγχου των αντίστοιχων κινδύνων,
• την εξέταση του εκσυγχρονισμού των συστημάτων και των εφαρμογών υποδομής των κύριων υπηρεσιών της Εταιρείας.
Αξιολόγηση: Τα αποτελέσματα της αξιολόγησης της Επιτροπής (βλ. Ενότητα 2.15) κατέδειξαν μια αποτελεσματική Επιτροπή Κινδύνων. Η Επιτροπή Κινδύνων καθοδηγείται καλά ώστε να διασφαλίζει έμφαση στις προτεραιότητες που έχουν σημασία και εκπληρώνει τα καθήκοντά της και τον ρόλο της αποτελεσματικά. Η Επιτροπή Κινδύνων διαθέτει το απαιτούμενο μείγμα και βάθος γνώσεων, ικανοτήτων, δεξιοτήτων και εμπειρίας και διατυπώνει σαφείς συστάσεις με την απαραίτητη τεκμηρίωση προς το ΔΣ. Η Επιτροπή Κινδύνων διασφαλίζει ότι η Εταιρεία έχει καθορίσει με σαφήνεια και επάρκεια το επίπεδο διάθεσης για ανάληψη κινδύνων και τη στρατηγική του Ομίλου για ανάληψη κινδύνων, λαμβάνοντας υπόψη όλα τα είδη κινδύνων, σύμφωνα με την επιχειρηματική στρατηγική, τους στόχους, την εταιρική κουλτούρα και τις αξίες του Ομίλου και ότι το ΔΣ είναι επαρκώς ενήμερο για όλα τα θέματα που σχετίζονται με τη στρατηγική κινδύνου της ΕΧΑΕ. Η Επιτροπή Κινδύνων παρακολουθεί τη συνολική αποτελεσματικότητα της διαχείρισης κινδύνων, διασφαλίζοντας ότι υπάρχουν τα κατάλληλα πλαίσια, πολιτικές και πόροι για την ανάληψη, τη διαχείριση, την παρακολούθηση και τον μετριασμό των κινδύνων στους οποίους ο Όμιλος εκτίθεται ή ενδέχεται να εκτεθεί.
Πληροφορίες για την τρέχουσα σύνθεση της Επιτροπής Κινδύνων, τη λειτουργία και τις αρμοδιότητές της είναι διαθέσιμες στην ιστοσελίδα της Εταιρείας.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
84
3.5. Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική
Σύνθεση της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πληροφορική:
Πρόεδρος Γεώργιος Δουκίδης, Ανεξάρτητο μέλος ΔΣ
Μέλη Δημήτριος Δόσης, Ανεξάρτητο μέλος ΔΣ
Θεανώ Καρποδίνη, Ανεξάρτητο μέλος ΔΣ (έως 07/06/2023)
Ιωάννης Κυριακόπουλος, Ανεξάρτητο μέλος ΔΣ (έως 07/06/2023)
Παντελής Τζωρτζάκης, ανεξάρτητο μη εκτελεστικό μέλος ΔΣ (έως 07/06/2023)
Thomas Zeeb, Ανεξάρτητο μέλος ΔΣ (από 08/06/2023)
Διακυβέρνηση- Λειτουργία
Η Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική απαρτίζεται από μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου που ορίζονται και ανακαλούνται από το Διοικητικό Συμβούλιο. Τα μέλη της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πληροφορική διαθέτουν υψηλή εξειδίκευση σε θέματα επιχειρησιακών λειτουργιών ή τεχνολογιών και ευρεία γνώση σε θέματα πληροφορικής με έμφαση στην οργάνωση και την αξιοποίηση της.
Στις συνεδριάσεις της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πληροφορική παρίστανται ο Επιτελικός Διευθυντής Τεχνολογίας, ο Διευθυντής Ανάπτυξης Εφαρμογών, ο Διευθυντής Τεχνολογικών Λειτουργιών και Υποδομών Cloud , ο Διευθυντής Ασφάλειας Πληροφοριών και η Chief of Staff του Ομίλου. Στις συνεδριάσεις δύνανται να παρίστανται επίσης ο Διευθύνων Σύμβουλος, ο Επιτελικός Διευθυντής Χρηματοοικονομικών και Σχέσεων με Εκδότριες και ο Επιτελικός Διευθυντής Επιχειρησιακών Λειτουργιών.
Η Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική συνεδριάζει μετά από πρόσκληση του προέδρου, ο οποίος καθορίζει τα θέματα συζήτησης και συνέρχεται όσο συχνά κρίνει ότι είναι απαραίτητο για την αποτελεσματική άσκηση των καθηκόντων της, αλλά πάντως όχι λιγότερο από μία φορά ανά τρίμηνο.
Κάθε μέλος της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πληροφορική καθώς και ο Επιτελικός Διευθυντής Τεχνολογίας, έχει το δικαίωμα να ζητήσει γραπτώς τη σύγκληση της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πληροφορική για συζήτηση συγκεκριμένων θεμάτων καθώς και να προτείνει θέματα προς εξέταση στο πλαίσιο της ημερησίας διάταξης.
Στις συνεδριάσεις της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πληροφορική , δύναται να προσκαλούνται, χωρίς δικαίωμα ψήφου, πέραν των μελών της και άλλα στελέχη εφόσον κριθεί απαραίτητο από οποιοδήποτε μέλος της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πληροφορική, είτε εργαζόμενοι των εταιρειών του Ομίλου είτε στελέχη εξωτερικών συνεργατών, συμβούλων ή άλλα εξειδικευμένα στελέχη. Όλα τα στελέχη των εταιρειών του Ομίλου έχουν υποχρέωση να παρουσιαστούν ενώπιον της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πληροφορική κατόπιν προσκλήσεώς της.
Η Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική μπορεί, με απόφαση του προέδρου της, να συνεδριάζει από απόσταση σε πραγματικό χρόνο μέσω τηλεδιάσκεψης. Ο πρόεδρος μπορεί επίσης να ζητεί από την Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική να λαμβάνει αποφάσεις δια περιφοράς, ακόμη και αν δεν έχει προηγηθεί συνεδρίαση. Για τη λήψη της απόφασης αρκεί η ανταλλαγή μηνυμάτων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ή επιστολών.
Μέλος της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πληροφορική μπορεί να αντιπροσωπεύεται στις συνεδριάσεις μόνο από άλλο μέλος της, εξουσιοδοτημένο προς τούτο με επιστολή (συμπεριλαμβανομένης και της αποστολής με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο) απευθυνόμενη στον πρόεδρο.
Η Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική βρίσκεται σε απαρτία και συνεδριάζει έγκυρα αν παρίστανται σε αυτήν το ήμισυ πλέον ενός των μελών της, είτε μέσω φυσικής παρουσίας, είτε μέσω έγγραφης εξουσιοδότησης σε άλλο μέλος της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πληροφορική. Η συμμετοχή μέλους της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πληροφορική σε συνεδρίαση από απόσταση σε πραγματικό χρόνο μέσω τηλεδιάσκεψης θα θεωρείται έγκυρη για το σκοπό αυτό.
Η Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική, στο πλαίσιο άσκησης των αρμοδιοτήτων και καθηκόντων της, μπορεί να αναθέτει ειδικά καθήκοντα και αρμοδιότητες σε ένα ή περισσότερα μέλη της και να συγκροτεί
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
85
ομάδες εργασίας για συγκεκριμένα έργα, στο βαθμό που αυτό επιτρέπεται από την κείμενη νομοθεσία και τους κανονισμούς λειτουργίας των εταιρειών του Ομίλου.
Ο πρόεδρος της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πληροφορική ενημερώνει σε διαρκή βάση το Διευθύνοντα Σύμβουλο και την Επιτροπή Στρατηγικού Σχεδιασμού και περιοδικά το Διοικητικό Συμβούλιο σχετικά με τις δραστηριότητές της και την πρόοδο των εργασιών της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πληροφορική, την πρόοδο κρίσιμων έργων υπό εκτέλεση κατά την προηγούμενη περίοδο, καθώς και με τις προτεραιότητες των ενεργειών της επόμενης περιόδου.
Η Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική συντάσσει και υποβάλλει στο Διοικητικό Συμβούλιο συνοπτικό ετήσιο απολογισμό του έργου της.
Ρόλοι και Αρμοδιότητες
Σκοπός της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πληροφορική είναι η παροχή συμβουλών στο Διοικητικό Συμβούλιο για τη διαμόρφωση και την υλοποίηση της στρατηγικής του Ομίλου σχετικά με την πληροφορική, με βάση τις κατευθύνσεις του Διοικητικού Συμβουλίου, τις διεθνείς βέλτιστες πρακτικές, τις κανονιστικές απαιτήσεις, τους κανονισμούς και τις λειτουργίες των εταιρειών του Ομίλου, καθώς και η παρακολούθηση της υλοποίησης στην πράξη αυτής της στρατηγικής.
Αναλυτικότερα, ο σκοπός της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πληροφορική είναι:
1. η παροχή συμβουλών και κατευθύνσεων στην Επιτελική Διεύθυνση Τεχνολογίας:
i. ως προς την ευθυγράμμιση των στόχων και δραστηριοτήτων της με τους στρατηγικούς στόχους και τα επιχειρησιακά σχέδια του Ομίλου,
ii. ως προς την κατάρτιση στρατηγικού σχεδίου πληροφορικής σύμφωνα με την στρατηγική του Ομίλου,
iii. ως προς τη διακυβέρνηση της πληροφορικής στον Όμιλο και την οργάνωση των αντίστοιχων πόρων του Ομίλου.
2. η επίβλεψη της εφαρμογής του εκάστοτε σχεδίου στρατηγικής πληροφορικής και των μεγάλων έργων πληροφορικής στον Όμιλο.
Στο ανωτέρω πλαίσιο, η Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική στοχεύει στην τεχνολογική εξέλιξη του Ομίλου προκειμένου:
i. τα συστήματα, προϊόντα και οι παρεχόμενες από τις εταιρείες τους Ομίλου υπηρεσίες πληροφορικής να χαρακτηρίζονται από την απαιτούμενη ποιότητα και να προσφέρουν ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στον Όμιλο,
ii. το πρόγραμμα ανάπτυξης συστημάτων του Ομίλου να ακολουθεί τις βέλτιστες πρακτικές, τεχνικά πρότυπα και μεθοδολογία ώστε να μπορεί να καλύπτονται με ευελιξία και ασφάλεια οι συνεχώς μεταβαλλόμενες απαιτήσεις της αγοράς,
iii. ο Όμιλος να πρωτοπορεί στην παροχή καινοτόμων ψηφιακών υπηρεσιών.
Για την εκπλήρωση του σκοπού της, η Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική είναι επιφορτισμένη με τις ακόλουθες αρμοδιότητες:
i. Εξέταση και αξιολόγηση της οργάνωσης και της αρχιτεκτονικής των συστημάτων του Ομίλου, έλεγχος και ευθυγράμμιση του στρατηγικού σχεδίου πληροφορικής σύμφωνα με το συνολικό στρατηγικό σχεδιασμό του Ομίλου, και παρακολούθηση της εφαρμογής του, σε συνεργασία με τις αρμόδιες οργανωτικές μονάδες.
ii. Παρακολούθηση των εξελίξεων στις νέες βασικές και αναδυόμενες τεχνολογίες εντός και εκτός των κλάδων που δραστηριοποιούνται οι εταιρείες του Ομίλου, εξετάζοντας τον αντίκτυπο από πιθανή εφαρμογή τους από τον Όμιλο με στρατηγική και μακροπρόθεσμη προοπτική.
iii. Υποβολή προτάσεων σχετικά με τις απαραίτητες ενέργειες και την οργάνωση δράσεων για τον εκσυγχρονισμό των κεντρικών πληροφοριακών του συστημάτων και γενικότερα την διατήρηση της τεχνολογικής ποιότητας και ανταγωνιστικότητας των συστημάτων.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
86
iv. Προώθηση και υποστήριξη της δημιουργίας στρατηγικών συμμαχιών και της χρηματοδότησης ερευνητικών συμφωνιών με εκπαιδευτικά ιδρύματα, κέντρα επιχειρηματικότητας και καινοτομίας και νεοφυείς επιχειρήσεις, προκειμένου ο Όμιλος να αποκτήσει πρόσβαση σε καινοτόμες τεχνολογίες και ψηφιακές εφαρμογές ενδιαφέροντος του Ομίλου ή του οικοσυστήματος της ελληνικής κεφαλαιαγοράς.
v. Επισκόπηση των προτεραιοτήτων και στρατηγικών στην ανάπτυξη προϊόντων και υπηρεσιών τεχνολογίας του Ομίλου και υποστήριξη της Διοίκησης στην αξιολόγηση εμπορικών προοπτικών και κινδύνων στην προώθηση τους, αλλά και συγκεκριμένων ευκαιριών χρήσης ή/και απόκτησης τεχνολογίας .
vi. Παροχή συμβουλών για :
a. τη διαμόρφωση των κύριων κατευθύνσεων και παραμέτρων για τον καθορισμό του στρατηγικού σχεδίου εκσυγχρονισμού των πληροφοριακών συστημάτων του Ομίλου και γενικότερα τον ψηφιακό μετασχηματισμό του Ομίλου,
b. τους μακροπρόθεσμους στρατηγικούς στόχους των επενδύσεων πληροφορικής και τεχνολογίας του Ομίλου,
c. την υποστήριξη του στρατηγικού στόχου του ρόλου της Εταιρείας ως Παρόχου Υπηρεσιών Πληροφορικής σε τρίτους, με τη διερεύνηση και ανάδειξη ευκαιριών για περαιτέρω εμπορική αξιοποίηση των τεχνολογικών υπηρεσιών του Ομίλου, την επαγγελματική εμπορική οργάνωση στην προσέγγιση πελατών και το σχεδιασμό νέων ψηφιακών υπηρεσιών,
d. την ανάδειξη και υποστήριξη της ψηφιακής καινοτομίας στον Όμιλο,
e. την υιοθέτηση και ενσωμάτωση της τεχνολογίας στις λειτουργίες του Ομίλου.
Εντός του 2023 η Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική πραγματοποίησε συνολικά πέντε (5) συνεδριάσεις και όλες οι αποφάσεις της ελήφθησαν ομόφωνα.
Η Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική στις συνεδριάσεις της ασχολήθηκε με όλα τα θέματα αρμοδιότητάς της όπως αυτά καθορίζονται από τον Κανονισμό Λειτουργίας της, με κυριότερα των οποίων:
• Επισκόπηση των κυριότερων έργων πληροφορικής κατά την εκάστοτε τρέχουσα περίοδο, ανάλυση προβλημάτων υλοποίησης, θεμάτων πόρων, χρονοδιαγραμμάτων και προτεραιοτήτων.
• Παρακολούθηση της στρατηγικής και του πλάνου για τον εκσυγχρονισμό των πληροφοριακών συστημάτων του Ομίλου με στόχο την περαιτέρω ανάπτυξη της ανταγωνιστικότητας, ευελιξίας για την εξυπηρέτηση του στρατηγικού σχεδιασμού του Ομίλου.
• Παρακολούθηση της στρατηγικής για τα δεδομένα και της μετάβασης συστημάτων στο Cloud.
• Ανάδειξη θεμάτων διακυβέρνησης πληροφορικής (IT Governance) και παρακολούθηση των ευρημάτων των IT auditors.
• Παρακολούθηση και παροχή συμβουλών σε θέματα κυβερνοασφάλειας.
• Ανάπτυξη δράσεων για την δημιουργία, οργάνωση και προώθηση νέων ψηφιακών υπηρεσιών.
• Υποστήριξη του έργου αναδιοργάνωσης της πληροφορικής με στόχο την αποτελεσματικότερη υλοποίηση των στρατηγικών στόχων.
Αξιολόγηση: Τα αποτελέσματα της αξιολόγησης (βλ. Ενότητα 2.15) κατέδειξαν μια αποτελεσματική Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική η οποία καθοδηγείται καλά ώστε να διασφαλίζει έμφαση στις προτεραιότητες που έχουν σημασία. Η Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική διαθέτει το απαιτούμενο μείγμα και βάθος γνώσεων, ικανοτήτων, δεξιοτήτων και εμπειρίας. Η Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική διατυπώνει σαφείς συστάσεις με την απαραίτητη τεκμηρίωση προς το Δ.Σ.. Η Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική παρέχει συμβουλές σχετικά με την κατεύθυνση της τεχνολογικής εξέλιξης του Ομίλου προκειμένου τα συστήματα, προϊόντα και οι παρεχόμενες υπηρεσίες πληροφορικής να χαρακτηρίζονται από την απαιτούμενη ποιότητα και να προσφέρουν ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στον Όμιλο. Η Συμβουλευτική Επιτροπή για την Πληροφορική παρέχει συμβουλές προκειμένου το πρόγραμμα ανάπτυξης συστημάτων του Ομίλου να ακολουθεί τις βέλτιστες πρακτικές, τεχνικά πρότυπα και μεθοδολογία, ώστε να μπορεί να καλύπτονται με ευελιξία οι συνεχώς μεταβαλλόμενες απαιτήσεις της αγοράς. Η Συμβουλευτική Επιτροπή για
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
87
την Πληροφορική παρέχει συμβουλές προκειμένου ο Όμιλος να βρίσκεται στην πρωτοπορία παροχής καινοτόμων ψηφιακών υπηρεσιών εντός και εκτός Ελλάδος. Πληροφορίες για την τρέχουσα σύνθεση της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πληροφορική, τη λειτουργία και τις αρμοδιότητές της είναι διαθέσιμες στην ιστοσελίδα της Εταιρείας.
4. Λοιπές κύριες Επιτροπές
4.1. Διοικούσα Επιτροπή Χρηματιστηριακών Αγορών
Η επιτροπή έχει συσταθεί σύμφωνα με την παρ. 7.1.3 του Κανονισμού του Χρηματιστηρίου Αθηνών για τις ανάγκες επιχειρησιακής λειτουργίας των Οργανωμένων Αγορών που έχουν συσταθεί και λειτουργούν σύμφωνα με τον ανωτέρω κανονισμό καθώς και την εν γένει εφαρμογή του κανονισμού. Η επιτροπή έχει επιπλέον αρμοδιότητες και στο πλαίσιο των Κανόνων Λειτουργίας της Εναλλακτικής Αγοράς.
Απαρτίζεται από κατ’ ελάχιστο από εννέα (9) και κατ’ ανώτατο από δεκατρία (13) τακτικά μέλη, εκ των οποίων τα τρία (3) επιλέγονται μεταξύ των στελεχών της Εταιρείας και των εταιρειών του Ομίλου της και τα οποία θεωρούνται εκτελεστικά και τα υπόλοιπα μεταξύ προσώπων που διαθέτουν εχέγγυα κύρους και εξειδίκευση σε θέματα κεφαλαιαγοράς στην ημεδαπή ή στο εξωτερικό. Πέραν των παραπάνω τακτικών μελών η επιτροπή δύναται να έχει και αναπληρωματικά μέλη. Τα μέλη της επιτροπής, τακτικά ή και αναπληρωματικά, ορίζονται με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου.
Τα μέλη της επιτροπής ελέγχονται ως προς την καταλληλότητά τους σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παράγραφο 3 του άρθρου 45 του Ν. 4514 /2018 . Η θητεία των μελών της επιτροπής λήγει την 30 Ιουνίου κάθε ημερολογιακού έτους και δύναται να ανανεωθεί. Σε κάθε περίπτωση, η επιτροπή συνεδριάζει και αποφασίζει νόμιμα μέχρι την ανανέωση της θητείας των μελών της ή τον ορισμό νέων.
Η επιτροπή κατά την 1η συνεδρίασή της μετά τον ορισμό των μελών της συγκροτείται σε σώμα εκλέγοντας πρόεδρο, αντιπρόεδρο και ορίζοντας γραμματέα, ο οποίος μπορεί και να μην είναι μέλος της επιτροπής. Ο πρόεδρος επιλέγεται υποχρεωτικά μεταξύ των εκτελεστικών μελών. Η επιτροπή καταρτίζει Κανονισμό Λειτουργίας με τον οποίο εξειδικεύονται οι αρμοδιότητές της, περιγράφονται οι πολιτικές σύγκρουσης συμφερόντων, ρυθμίζεται ο τρόπος σύγκλησής της, απαρτίας και λήψης των αποφάσεών της, ορισμού μελών που εκπίπτουν, απουσιάζουν ή κωλύονται, αναπλήρωσης μελών, τήρησης πρακτικών, καθώς και άλλων διαδικαστικών λεπτομερειών της λειτουργίας της. Ο ως άνω Κανονισμός Λειτουργίας γνωστοποιείται στο Διοικητικό Συμβούλιο καθώς και στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς.
Σκοπός της επιτροπής είναι ιδίως η λήψη αποφάσεων σε θέματα πρόσβασης στις αγορές, διαπραγμάτευσης στις αγορές, εισαγωγής χρηματοπιστωτικών μέσων και ένταξης σε κατηγορίες, υποχρεώσεις ενημέρωσης των εισηγμένων εταιριών, επιβολής μέτρων σύμφωνα με την ενότητα (6) του Κανονισμού του Χρηματιστηρίου Αθηνών, καθώς και λοιπών θεμάτων που άπτονται της λειτουργίας των αγορών και εφαρμογής του Κανονισμού του Χρηματιστηρίου Αθηνών, όπως αυτά εξειδικεύονται στον Κανονισμό Λειτουργίας της Διοικούσας Επιτροπής Χρηματιστηριακών Αγορών. Περαιτέρω, η επιτροπή έχει την αρμοδιότητα για την τροποποίηση του Κανονισμού του Χρηματιστηρίου Αθηνών καθώς και για την έκδοση αποφάσεων σε εκτέλεση του Κανονισμού του Χρηματιστηρίου Αθηνών, σύμφωνα με την παράγραφο 7.1.3.
Η επιτροπή δύναται να συστήνει επιτροπές και να αναθέτει σε αυτές καθώς και σε άλλα όργανα της Εταιρείας αρμοδιότητες που σχετίζονται με την εφαρμογή των διατάξεων του Κανονισμού του Χρηματιστηρίου Αθηνών. Δεν ανατίθενται αρμοδιότητες οι οποίες αφορούν στην τροποποίηση του Κανονισμού του Χρηματιστηρίου Αθηνών ή την έκδοση αποφάσεων σε εκτέλεσή του σύμφωνα με την παράγραφο 7.1.3 του Κανονισμού του Χρηματιστηρίου Αθηνών.
Όπου σε διατάξεις του Κανονισμού του Χρηματιστηρίου Αθηνών γίνεται αναφορά σε απόφαση ή άλλη ενέργεια της Εταιρείας, η απόφαση αυτή λαμβάνεται καταρχήν από την Διοικούσα Επιτροπή Χρηματιστηριακών Αγορών, έστω και αν αυτό δεν αναφέρεται ρητά. Η Διοικούσα Επιτροπή Χρηματιστηριακών Αγορών ενημερώνει ανά τρίμηνο το Διοικητικό Συμβούλιο για τα πεπραγμένα του παρελθόντος τριμήνου.
Σύνθεση της επιτροπής:
Πρόεδρος Ιωάννης Κοντόπουλος, Διευθύνων Σύμβουλος, εκτελεστικό μέλος
Αντιπρόεδρος Νικόλαος Πορφύρης, Επιτελικός Διευθυντής Επιχειρησιακών Λειτουργιών, εκτελεστικό μέλος
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
88
Μέλη Σμαράγδα Ρηγάκου, Διευθύντρια Νομικών, Ρυθμιστικών Υπηρεσιών και Κανονιστικής Συμμόρφωσης, εκτελεστικό μέλος
Νικόλαος Πιμπλής, Δικηγόρος, μη εκτελεστικό μέλος,
Αθανάσιος Αρβανίτης, Επικεφαλής του Τομέα Διαχείρισης Διαθεσίμων & Χρηματαγορών του Ομίλου της Τράπεζας Πειραιώς, μη εκτελεστικό μέλος,
Νικόλαος Βέττας, Γενικός Διευθυντής του Ιδρύματος Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ) και Καθηγητής του Τμήματος Οικovoμικής Επιστήμης στο Οικovoμικό Παvεπιστήμιo Αθηvώv, μη εκτελεστικό μέλος,
Κίμων Βολίκας, Διευθύνων Σύμβουλος ΤΕΚΑ, μη εκτελεστικό μέλος,
Αθανάσιος Κουλορίδας, Δικηγόρος, Επίκουρος Καθηγητής Δικαίου Εταιρειών και Κεφαλαιαγοράς στο Οικovoμικό Παvεπιστήμιo Αθηvώv και Πρόεδρος της ΕΝΕΙΣΕΤ, μη εκτελεστικό μέλος,
Θεοφάνης Μυλωνάς, Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος της Eurobank Asset Management Α.Ε.Δ.Α.Κ. και Γραμματέας της Ένωσης Θεσμικών Επενδυτών, μη εκτελεστικό μέλος,
Γεώργιος Πολίτης, Διευθύνων Σύμβουλος της EUROXX Χρηματιστηριακή ΑΕΠΕΥ, μη εκτελεστικό μέλος,
Αθανάσιος Σαββάκης, Πρόεδρος του Συνδέσμου Βιομηχανιών Βορείου Ελλάδος, μη εκτελεστικό μέλος
Όλα τα μέλη της διαθέτουν γνώσεις, δεξιότητες και πείρα, εχέγγυα κύρους, εντιμότητας και ακεραιότητας, ανεξάρτητη βούληση και μπορούν να αφιερώνουν το χρόνο που απαιτείται για την επιτέλεση του ρόλου και των καθηκόντων τους.
Αρμοδιότητες της επιτροπής είναι οι αναφερόμενες στην παρ. 7.1.3. του Κανονισμού Χ.Α και οι χορηγηθείσες κατ’ εξουσιοδότηση του Δ.Σ. του Χ.Α. Ειδικότερα, η επιτροπή μελετά, αξιολογεί και αποφασίζει για βελτιώσεις και προσθήκες σε θέματα επιχειρησιακής λειτουργίας των αγορών, με γνώμονα την αύξηση της χρησιμότητας της αγοράς στους χρήστες και παράγοντες (stakeholders) αυτής, εντός των κανόνων που διαμορφώνει το ευρωπαϊκό και εθνικό δίκαιο, όπως ενδεικτικά:
i. θέματα ρευστότητας των αγορών και των μηχανισμών που μπορούν να υιοθετηθούν για τη βελτίωσή της
ii. δημιουργία και προώθηση νέων προϊόντων και υπηρεσιών ανάλογα με τις ανάγκες των εμπλεκόμενων μερών και τις τοπικές και διεθνείς τάσεις που εκάστοτε ισχύουν, όπως ενδεικτικά:
- την περαιτέρω ανάπτυξη αγοράς ομολόγων,
- την ενεργοποίηση της αγοράς των ΔΑΚ,
- την προσθήκη στην αγορά παραγώγων συμβολαίων με υποκείμενους τίτλους που ενδιαφέρουν την αγορά (πχ επί συναλλάγματος κ.λπ.)
- την διαμόρφωση των προϋποθέσεων εισαγωγής στις αγορές του ώστε να καλύπτουν τις ανάγκες χρηματοδότησης των επιχειρήσεων ανάλογα με τις συνθήκες της ελληνικής οικονομίας (ιδίως νεοσύστατων και funds) μέσω των χρηματιστηριακών αγορών
- την επέκταση του δικτύου πρόσβασης στις αγορές του μέσω διασύνδεσης ή συνεργασίας με άλλες αγορές (XΝΕΤ, See-link κ.λπ., κοινή πλατφόρμα ΧΑ-ΧΑΚ κ.λπ.)
iii. ενεργοποίηση των συμμετεχόντων για την αποτελεσματική αξιοποίηση των υποδομών που διαχειρίζεται το χρηματιστήριο έτσι ώστε να εξασφαλίζεται ουσιαστικά ο ρόλος της χρηματιστηριακής αγοράς στην οικονομία
iv. αξιολόγηση των εξελίξεων στην οικονομία και την ελκυστικότητα των αγορών στους εκδότες
v. τήρηση της αξιοπιστίας της αγοράς ως αποτελεσματικού μηχανισμού διαμόρφωσης τιμών πληροφόρησης του επενδυτικού κοινού και πρόσβασής του για συναλλαγές κινητών αξιών με τους κανόνες που διαμορφώνει η Ε.Ε.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
89
vi. διαμόρφωση προτάσεων αλλαγών σε θεσμικό επίπεδο, τόσο προς την πολιτεία ή την εποπτεύουσα αρχή (π.χ. Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς) όσο και στα αρμόδια όργανα της ΕΕ στο πλαίσιο διαβουλεύσεων, που κρίνει ότι μπορούν να βελτιώσουν την αποτελεσματική συμβολή της αγοράς στην οικονομία.
Σε εφαρμογή των ανωτέρω η επιτροπή ιδίως :
• αποφασίζει την τροποποίηση των υφιστάμενων Κανονισμών που διέπουν την λειτουργία των αγορών της και των υποδομών που παρέχει και την έκδοση νέων, όπου απαιτείται, (ενδεικτικά Κανονισμού ΧΑ, Κανονισμού ΕΝ.Α, Ρυθμιστικού Πλαισίου XNET, σύμφωνα με την από 31-7-2017 εξουσιοδότηση του ΔΣ του ΧΑ.) Επιπλέον
• εκδίδει και τροποποιεί τις εκτελεστικές αποφάσεις των Κανονισμών
• εκδίδει και τροποποιεί λοιπές αποφάσεις απαραίτητες για την επιχειρησιακή λειτουργία των αγορών.
• αποφασίζει τη σύσταση Επιτροπής Τροποποίησης Κανονισμού ΧΑ.
Επίσης, με σχετική απόφασή της η επιτροπή όρισε, σύμφωνα με την παρ. 7.1.3 (5) του Κανονισμού του Χρηματιστηρίου Αθηνών, το άρθρο 1 παρ. 10 των Κανόνων Λειτουργίας ΕΝ.Α. και τα οριζόμενα στον Κανονισμό Λειτουργίας της τα μέλη των δύο υπο – Επιτροπών της: Επιτροπή Εισαγωγών & Λειτουργίας Αγορών και Επιτροπή Εταιρικών Πράξεων.
Η επιτροπή συνεδριάζει τακτικά τέσσερεις (4) φορές το χρόνο και εκτάκτως, όποτε συντρέχει περίπτωση.
Οι υπό-επιτροπές συνεδριάζουν τακτικά μία (1) φορά την εβδομάδα εφόσον υπάρχουν θέματα προς λήψη απόφασης και εκτάκτως όποτε συντρέχει περίπτωση άσκησης των αρμοδιοτήτων τους.
Η επιτροπή συγκαλείται μετά από πρόσκληση του προέδρου της, η οποία περιλαμβάνει και τα θέματα ημερήσιας διάταξης. Η πρόσκληση αποστέλλεται στα μέλη ηλεκτρονικά, από το γραμματέα της επιτροπής, δύο ημέρες πριν τη συνεδρίαση. Μαζί με την πρόσκληση αποστέλλονται και όλα τα συνοδευτικά/υποστηρικτικά έγγραφα των θεμάτων της ημερήσιας διάταξης. Τα μέλη δεσμεύονται να τηρούν τα έγγραφα αυτά εμπιστευτικά. Σε έκτακτες περιπτώσεις ή μετά από προηγούμενη ενημέρωση των μελών, η πρόσκληση και το συνοδευτικό αυτής υλικό μπορεί να αποστέλλεται στα μέλη μέχρι και την ίδια ημέρα της συνεδρίασης.
Οι ανωτέρω ρυθμίσεις ισχύουν κατ’ αναλογία και για τη σύγκληση των υπο-επιτροπών.
Η επιτροπή βρίσκεται σε απαρτία και συνεδριάζει έγκυρα εφόσον παρίστανται αυτοπροσώπως ή αντιπροσωπεύονται από άλλο μέλος τουλάχιστον έξι (6) μέλη της εκ των οποίων τα τρία (3) να είναι εκτελεστικά. Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να παρίστανται αυτοπροσώπως τουλάχιστον τέσσερα (4) μέλη εκ των οποίων το ένα (1) να είναι εκτελεστικό.
Η Επιτροπή Εισαγωγών & Λειτουργίας Αγορών βρίσκεται σε απαρτία και συνεδριάζει έγκυρα εφόσον παρίστανται αυτοπροσώπως ή αντιπροσωπεύονται από άλλο μέλος τουλάχιστον πέντε (5) μέλη της. Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να παρίσταται αυτοπροσώπως το ένα (1) από τα τρία (3) εκτελεστικά μέλη της Διοικούσας Επιτροπής Χρηματιστηριακών Αγορών.
Η Επιτροπή Εταιρικών Πράξεων βρίσκεται σε απαρτία και συνεδριάζει έγκυρα εφόσον παρίστανται αυτοπροσώπως ή αντιπροσωπεύονται από άλλο μέλος τρία (3) μέλη της εκ των οποίων το ένα (1) να είναι εκ των εκτελεστικών μελών της Διοικούσας Επιτροπής Χρηματιστηριακών Αγορών.
Μέλος της επιτροπής και των υπο-επιτροπών της μπορεί να αντιπροσωπεύεται στις συνεδριάσεις μόνο από άλλο μέλος της οικείας επιτροπής, εξουσιοδοτημένο με επιστολή (συμπεριλαμβανομένης και της αποστολής με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο) απευθυνόμενη στην επιτροπή.
Στις συνεδριάσεις, ανάλογα με τα θέματα της ημερήσιας διάταξης, μπορούν να παρευρίσκονται, ύστερα από άδεια του Προέδρου, και οι αρμόδιοι κάθε φορά Επιτελικοί Διευθυντές και λοιπά στελέχη του Ομίλου, προς υποστήριξη/ επεξήγηση των εισηγήσεων.
Η επιτροπή και οι υπο-επιτροπές, εφόσον συμφωνούν όλα τα μέλη τους, μπορούν, μέχρι την έναρξη της συνεδρίασης ή κατά την κατάρτιση του πρακτικού δια περιφοράς, να εντάξει προς συζήτηση και λήψη απόφασης θέματα εκτός ημερησίας διάταξης.
Τα μέλη της επιτροπής μπορούν να υποβάλουν προτάσεις / εισηγήσεις επί συγκεκριμένων θεμάτων, στο πλαίσιο του σκοπού της, δυνάμενα να αναλάβουν επίσης και την υποστήριξη (mentorship) αυτών.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
90
Σε περίπτωση που θέση μέλους παραμείνει κενή, ιδίως διότι μέλος της επιτροπής παραιτήθηκε, εξέπεσε της ιδιότητας του ή της ιδιότητας δυνάμει της οποίας διορίστηκε, η επιτροπή νομίμως συνεδριάζει και αποφασίζει με τα εναπομείναντα μέλη της, εφόσον είναι τουλάχιστον τρία (3) εκ των οποίων τα δύο (2) εκτελεστικά, μέχρι τη συμπλήρωση της σύνθεσής της από το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας.
Η ρύθμιση της προηγούμενης παραγράφου ισχύει και σε περίπτωση που θέση μέλους των υπο-επιτροπών παραμείνει κενή, ιδίως διότι μέλος της οικείας υπο-επιτροπής παραιτήθηκε, εξέπεσε της ιδιότητας του ή της ιδιότητας δυνάμει της οποίας διορίστηκε. Η συμπλήρωση της σύνθεσης των υπο-επιτροπών γίνεται από την επιτροπή.
Για την υποβοήθησή του έργου της, η επιτροπή υποστηρίζεται από τις υπηρεσιακές μονάδες της Εταιρείας και δικαιούται να προσλαμβάνει εξωτερικούς συμβούλους και να καθορίζει τους όρους συνεργασίας μαζί τους, η αμοιβή των οποίων θα βαρύνει τον προϋπολογισμό της Διοίκησης.
Οι υπο-επιτροπές ενημερώνουν την επιτροπή τουλάχιστον ανά τρίμηνο για τα πεπραγμένα του παρελθόντος διαστήματος.
Η Επιτροπή ενημερώνει το ΔΣ της Εταιρείας ανά τρίμηνο για τα πεπραγμένα του παρελθόντος τριμήνου.
Κατά τη διάρκεια του 2023 η Επιτροπή πραγματοποίησε δέκα (10) συνεδριάσεις στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της που αναφέρονται ανωτέρω.
i. Επιτροπή Εισαγωγών & Λειτουργίας Αγορών
Σύνθεση της επιτροπής:
Πρόεδρος Ιωάννης Κοντόπουλος , Πρόεδρος Διοικούσας Επιτροπής
Μέλη Νικόλαος Πορφύρης, Επιτελικός Διευθυντής Επιχειρησιακών Λειτουργιών , εκτελεστικό μέλος
Σμαράγδα Ρηγάκου, Διευθύντρια Νομικών, Ρυθμιστικών Υπηρεσιών και Κανονιστικής Συμμόρφωσης , εκτελεστικό μέλος
Αθανάσιος Σαββάκης, μη εκτελεστικό μέλος,
Κίμων Βολίκας, μη εκτελεστικό μέλος,
Θεοφάνης Μυλωνάς, μη εκτελεστικό μέλος, και
Γεώργιος Πολίτης, μη εκτελεστικό μέλος.
Αρμοδιότητες της Επιτροπής Εισαγωγών & Λειτουργίας Αγορών είναι ιδίως:
α) Η λήψη αποφάσεων για την έγκριση:
• Νέας εισαγωγής/ένταξης σε διαπραγμάτευση μετοχών, ομολογιών, ETF, Παραστατικών Τίτλων, ΣΧΠ, Παραγώγων, προϊόντων δανεισμού και κάθε άλλου χρηματοπιστωτικού μέσου
• Ένταξης /επανένταξης σε Αγορές και Κατηγορίες Διαπραγμάτευσης
• Διαγραφής /παύσης χρηματοπιστωτικού μέσου
• Επαναδιαπραγμάτευσης μετοχών που τελούν σε αναστολή >6 μηνών
• Πληροφοριακού Δελτίου για την εισαγωγή/ ένταξη κινητών αξιών που διατίθενται με δημόσια προσφορά < €5 εκ.
• Εισαγωγής/τροποποίησης χρηματοπιστωτικού μέσου λόγω εταιρικών πράξεων, ιδίως εισαγωγής νέων μετοχών από αύξηση μετοχικού κεφαλαίου εισηγμένης εταιρείας με μετρητά και εισαγωγής Ομολογιών
β) Τροποποίηση ή/και μεταβολή χαρακτηριστικών υφιστάμενων χρηματοπιστωτικών μέσων
γ) Κάθε άλλη περίπτωση εισαγωγής/ένταξης σε διαπραγμάτευση, που ορίζεται με τροποποίηση του Κανονισμού Λειτουργίας της Διοικούσας Επιτροπής.
δ) Έλεγχος της τήρησης του Κανονισμού Χ.Α. ή των Κανόνων Λειτουργίας της ΕΝ.Α., λήψη μέτρων, επιβολή κυρώσεων σύμφωνα με τον Κανονισμό του ΧΑ και τους Κανόνες Λειτουργίας της ΕΝ.Α
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
91
ε) Αναγκαστική ακύρωση συναλλαγών σύμφωνα με το άρθρο 29 του Ν. 2579/1998, αρμοδιότητα που ανατέθηκε με την από 31.7.2017 απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου
στ) Αναγκαστική ακύρωση συναλλαγών και εντολών σύμφωνα με τον Κανονισμό του ΧΑ και τους Κανόνες Λειτουργίας της ΕΝ.Α., αρμοδιότητα που ανατέθηκε με την από 31.7.2017 απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου
ζ) Διακοπή συνεδρίασης άνω της μίας ημέρας
η) Ορισμός αργιών διαπραγμάτευσης
θ) Αποδοχή Συμβούλου Εναλλακτικής Αγοράς
ι) Έγκριση, μεταβολή, παραίτηση Μέλους
ια) Συγχώνευση/Απορρόφηση Μέλους
ιβ) Έγκριση, παραίτηση άρση, μεταβολή των υποχρεώσεων Ειδικής Διαπραγμάτευσης σε Χρηματοπιστωτικά Μέσα
ιγ) Εισαγωγή, τροποποίηση, κατάργηση κανόνων Ειδικής Διαπραγμάτευσης Χρεογράφων
ιδ) Ετήσιος έλεγχος συμμόρφωσης Μελών
ιε) Κάθε άλλη συναφής ή συνδεόμενη με τις παραπάνω απόφαση ή ενέργεια που προκύπτει από τον Κανονισμό του ΧΑ και τους Κανόνες Λειτουργίας της ΕΝ.Α.
Κατά τη διάρκεια του 2023 η Επιτροπή πραγματοποίησε σαράντα δύο (42) συνεδριάσεις στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της που αναφέρονται ανωτέρω.
ii. Επιτροπή Εταιρικών Πράξεων
Σύνθεση της επιτροπής:
Πρόεδρος Ιωάννης Κοντόπουλος, Πρόεδρος Διοικούσας Επιτροπής
Μέλη Νικόλαος Πορφύρης, Επιτελικός Διευθυντής Επιχειρησιακών Λειτουργιών
Νικόλαος Κοσκολέτος, Επιτελικός Διευθυντής Χρηματοοικονομικών & Σχέσεων με Εκδότριες,
Κωνσταντίνος Καρανάσιος, Αναπληρωτής Επιτελικός Διευθυντής Μετασυναλλακτικών Υπηρεσιών,
Καλλιόπη Παπασταύρου, Διευθύντρια Τίτλων & Εκδοτριών
Αρμοδιότητες της Επιτροπής Εταιρικών Πράξεων είναι:
α) Η διαπίστωση της συνδρομής περίπτωσης έμμεσης εισαγωγής
β) Η έγκριση εισαγωγής νέων κινητών αξιών λόγω εταιρικών πράξεων:
i. Εισαγωγή δωρεάν μετοχών λόγω αύξησης μετοχικού κεφαλαίου (κεφαλαιοποίηση αποθεματικών ή μη διανεμηθέντων κερδών)
ii. Εισαγωγή δωρεάν μετοχών (split, reverse split)
iii. Εισαγωγή μετοχών από αύξηση μετοχικού κεφαλαίου λόγω συγχώνευσης
iv. Εισαγωγή μετοχών από stock option
v. Εισαγωγή μετοχών από μετατροπή ομολογιών
vi. Εισαγωγή μετοχών λόγω μετατροπής μετοχών άλλης κατηγορίας
vii. Εισαγωγή μετοχών από πρόγραμμα επανεπένδυσης
viii. Εισαγωγή τίτλων Ελληνικού Δημοσίου ή τραπεζικών ομολογιών
ix. Εισαγωγή δικαιωμάτων προτίμησης
γ) Η ενημέρωση για τις ακόλουθες εταιρικές πράξεις:
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
92
i. Μεταβολή ονομαστικής αξίας μετοχής λόγω επιστροφής κεφαλαίου, λόγω συμψηφισμού ζημιών, λόγω κεφαλαιοποιήσεις αποθεματικών
ii. Αλλαγή επωνυμίας ή διακριτικού τίτλου
iii. Ακύρωση μετοχών και μείωση μετοχικού κεφαλαίου
iv. Ακύρωση ομολογιών
v. Έκτακτη μεταφορά σε χαμηλή διασπορά
vi. Κάθε άλλη συναφής ή συνδεόμενη με τις παραπάνω απόφαση ή ενέργεια που προκύπτει από τον Κανονισμό του ΧΑ
Κατά τη διάρκεια του 2023 η Επιτροπή πραγματοποίησε τριάντα τέσσερις (34) συνεδριάσεις στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της που αναφέρονται ανωτέρω.
4.2. Επιτροπή Εποπτείας Δεικτών ΧΑ
Η σύσταση Επιτροπής Εποπτείας Δεικτών προβλέπεται από τον Κανονισμό (ΕΕ) 2016/1011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 8ης Ιουνίου 2016, σχετικά με τους δείκτες που χρησιμοποιούνται ως δείκτες αναφοράς σε χρηματοπιστωτικά μέσα και χρηματοπιστωτικές συμβάσεις ή για τη μέτρηση της απόδοσης επενδυτικών κεφαλαίων, (Benchmark Regulation ή BMR) και του κατ’ Εξουσιοδότηση Κανονισμού (ΕΕ) 2018/1637 της Επιτροπής.
Η επιτροπή ορίζεται από το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας και απαρτίζεται από τρία (3) μέλη τα οποία μπορεί να έχουν άλλες αρμοδιότητες στην Εταιρεία, αλλά δεν θα πρέπει να υπάρχει ασυμβίβαστο των καθηκόντων τους ως μέλη της επιτροπής, υπό την έννοια της κατοχής αρμοδιοτήτων αποφασιστικής σημασίας στη διαχείριση δεικτών ή της πρόσβασης σε προνομιακή πληροφόρηση.
Σύνθεση της επιτροπής:
Πρόεδρος Νικόλαος Κοσκολέτος, Επιτελικός Διευθυντής Χρηματοοικονομικών και Σχέσεων με Εκδότριες
Μέλη Νικόλαος Πορφύρης, Επιτελικός Διευθυντής Επιχειρησιακών Λειτουργιών
Ανδρέας Δασκαλάκης, Διευθυντής Ανάπτυξης Νέων Αγορών και Διεθνών Δραστηριοτήτων
Τα μέλη της επιτροπής διαθέτουν συλλογικά επαρκή εμπειρογνωμοσύνη σε θέματα διαχείρισης χρηματοοικονομικών δεικτών καθώς και σε θέματα εφαρμογής και παρακολούθησης εποπτικών και ελεγκτικών μηχανισμών ενώ τα καθήκοντά τους σε σχέση με τη επιτροπή δεν έρχονται σε σύγκρουση με τις τρέχουσες αρμοδιότητές τους.
Σκοπός της επιτροπής είναι η επίβλεψη της μεθοδολογίας των δεικτών και του πλαισίου ελέγχου του Χρηματιστηρίου Αθηνών σχετικά με την παροχή δεικτών και η επανεξέταση και η αξιολόγηση των διαδικασιών παροχής των δεικτών.
Συνεδριάσεις 2023
Κατά τη διάρκεια του 2023 πραγματοποίησε τέσσερις (4) συνεδριάσεις στις οποίες ασχολήθηκε με τα ακόλουθα θέματα:
• 10.04.2023: Η επιτροπή ενέκρινε:
• Αλλαγές στη σύνθεση της Συμβουλευτικής Επιτροπής Διαχείρισης & Υπολογισμού Δεικτών Αγοράς Μετοχών ΧΑ
• Αλλαγές στους Βασικούς Κανόνες Διαχείρισης & Υπολογισμού των δεικτών
o των δεικτών Αγοράς Μετοχών ΧΑ
o του δείκτη ATHEX ESG
• Αλλαγές στο κείμενο «Όροι & Υποχρεώσεις Συμμετοχής (ToR)» στη σύνθεση της Συμβουλευτικής Επιτροπής Διαχείρισης & Υπολογισμού Δεικτών Αγοράς Μετοχών ΧΑ.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
93
• 19.06.2023: Η επιτροπή ενέκρινε:
• Αλλαγές στη δομή των κλαδικών δεικτών FTSE/XA μετά τις προτάσεις των μελών της Συμβουλευτικής Επιτροπής Διαχείρισης Δεικτών ΧΑ
• Η Επιτροπή ενημερώθηκε για
• Τις προτεινόμενες αλλαγές στη μεθοδολογία προσδιορισμού της σύνθεσης των δεικτών FTSE/XA
• 12.07.23 : Η Επιτροπή ενέκρινε:
• Αλλαγές στους Βασικούς Κανόνες Διαχείρισης & Υπολογισμού Δεικτών Αγοράς Μετοχών ΧΑ
• Αλλαγές στους Βασικούς Κανόνες Διαχείρισης & Υπολογισμού Δεικτών FTSE/XA
• Αλλαγές στη σύνθεση Ομάδας Διαχείρισης Δεικτών (Ο.Δ.Δ.).
• 21.09.23 : Η Επιτροπή ενέκρινε:
• Τη νέα Μεθοδολογία αξιολόγησης των εισηγμένων εταιρειών ως προς το ESG Transparency / Disclosur e
• Αλλαγές στους Βασικούς Κανόνες Διαχείρισης & Υπολογισμού του Δείκτη ATHEX ESG
• Η Επιτροπή ενημερώθηκε για
• Τα αποτελέσματα της έκτακτης συνεδρίασης της Συμβουλευτικής Επιτροπής Διαχείρισης Δεικτών ΧΑ σχετικά με τη βελτιστοποίηση των διαδικασιών διαχείρισης και υπολογισμού του Δείκτη ATHEX ESG
II. Διαδικασία συμμόρφωσης σχετικά με τις συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη
Η Εταιρεία έχει θεσπίσει διαδικασία συμμόρφωσης, η οποία ορίζει λεπτομερώς τα βήματα για την εκτέλεσή της, καθώς και τις υποχρεώσεις και αρμοδιότητες των εμπλεκομένων προσώπων, σχετικά με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τα άρθρα 99 ως 101 του Ν. 4548/2018, σχετικά με τις συναλλαγές με συνδεδεμένα μέρη και περιγράφει τις υποχρεώσεις που απορρέουν αναφορικά με την αναγνώριση, παρακολούθηση και γνωστοποίηση των συναλλαγών της Εταιρείας με τα συνδεδεμένα μέρη της βάσει των παρακάτω κανόνων:
• Στη νομοθεσία περί δικαίου των ανωνύμων εταιρειών (Ν. 4548/2018) και πιο συγκεκριμένα στα Άρθρα 99-101
• Στα Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα/Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς και πιο συγκεκριμένα το ΔΛΠ 24 «Γνωστοποιήσεις Συνδεδεμένων Μερών» και το ΔΛΠ27 «Ενοποιημένες και ιδιαίτερες οικονομικές καταστάσεις»
• Στις οδηγίες της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς (Εγκύκλιος 45/21.7.2011 «Συναλλαγές εισηγμένης Εταιρείας με συνδεδεμένα μέρη»).
III. Πολιτική ίσων ευκαιριών και πολυμορφίας που εφαρμόζεται για τα διοικητικά, διαχειριστικά και εποπτικά όργανα της Εταιρείας
Ο Όμιλος του Χρηματιστηρίου τηρεί σε όλα τα επίπεδα το ισχύον θεσμικό πλαίσιο για την εφαρμογή της αρχής της ίσης μεταχείρισης και έχει δεσμευτεί να παρέχει ίσες ευκαιρίες για όλους τους εργαζόμενους και τους υποψηφίους, σε όλα τα επίπεδα της ιεραρχίας, και να λειτουργεί κάτω από δίκαιες και νόμιμες διαδικασίες διαχείρισης ανθρώπινου δυναμικού, ανεξάρτητα από την ταυτότητα ή/και την έκφραση φύλου, την φυλή, την εθνικότητα, τη γεωγραφική καταγωγή, την ηλικία, τις ειδικές ανάγκες, τον σεξουαλικό προσανατολισμό, τη θρησκεία, την αναπηρία, τη συμμετοχή σε σωματεία, τις πολιτικές πεποιθήσεις, ή οποιοδήποτε άλλο χαρακτηριστικό προστατεύεται από το νόμο. Όλες οι αποφάσεις που σχετίζονται με την απασχόληση που περιλαμβάνουν αλλά δεν περιορίζονται σε εκείνες που αφορούν την πρόσληψη, την προαγωγή, την αξιολόγηση, την κατάρτιση, τις αμοιβές και τις παροχές, βασίζονται στα ατομικά προσόντα, την απόδοση και την τήρηση των αξιών και των δεοντολογικών αρχών που πρεσβεύει ο Όμιλος και γίνεται προσπάθεια να είναι απαλλαγμένες από όποια διάκριση.
Το εύρος των δραστηριοτήτων του Ομίλου απαιτεί τη συμβολή και το συνδυασμό των ικανοτήτων, δεξιοτήτων, επαγγελματικών – γνωσιακών εμπειριών και προσωπικοτήτων πολλών και με διαφορετικά χαρακτηριστικά
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
94
ανθρώπων, σε όλα τα επίπεδα, ως εκ τούτου, η πολυμορφία στον Όμιλο εφαρμόζεται στην πράξη και όχι μόνο θεωρητικά.
Οι τοποθετήσεις στο Διοικητικό Συμβούλιο και τα διοικητικά, διαχειριστικά και εποπτικά όργανα και τις ανώτερες θέσεις ευθύνης, βασίζονται σε αξιοκρατικά κριτήρια και οι υποψήφιοι εξετάζονται κατ’ αντικειμενική κρίση, λαμβάνοντας δεόντως υπόψη τα οφέλη της διαφορετικότητας που περιλαμβάνουν, αλλά δεν περιορίζονται, το φύλο, την ηλικία, το εκπαιδευτικό υπόβαθρο, την επαγγελματική εμπειρία, τις ατομικές δεξιότητες, τις γνώσεις και το χρόνο προϋπηρεσίας.
Ειδικότερα, για τη διαμόρφωση της σύνθεσης του Δ.Σ. της Εταιρείας προτεραιότητα είναι η διασφάλιση ότι το Διοικητικό Συμβούλιο διαθέτει ισχυρή ηγεσία και τον απαραίτητο συνδυασμό δεξιοτήτων, προκειμένου να υλοποιεί αποτελεσματικά την επιχειρηματική στρατηγική του Ομίλου, ενώ παράλληλα αξιοποιούνται στο έπακρο οι δεξιότητες, απόψεις, ικανότητες, προσόντα, γνώσεις, το εκπαιδευτικό υπόβαθρο, η επαγγελματική κατάρτιση, η επιχειρηματική εμπειρία, η ισορροπία των φύλων, η ηλικία και άλλες ιδιότητες των μελών, προκειμένου να διαμορφώνεται ένα γνήσια διαφοροποιημένο Δ.Σ.
Επίσης, διασφαλίζεται ότι τα μέλη διαθέτουν ισχυρές αξίες και τα εχέγγυα εντιμότητας και πείρας, ώστε να επιτυγχάνεται η χρηστή και συνετή διαχείριση της Εταιρείας. Τα μέλη του Δ.Σ. είναι πρόσωπα τα οποία, ως σύνολο, διαθέτουν ποικιλία απόψεων, γνώσεων, κρίσης και επαγγελματικής εμπειρίας, δέσμευση για πλήρη συμμετοχή στο Διοικητικό Συμβούλιο και τις επιτροπές του, στοιχεία που απαιτούνται για την ορθή άσκηση των καθηκόντων τους και για τη διατήρηση στους κόλπους του Διοικητικού Συμβουλίου ενός ισορροπημένου μίγματος προσόντων που ανταποκρίνεται στους εταιρικούς στόχους.
Επιπλέον, λαμβάνεται υπόψη η δομή, οι εξειδικευμένες δραστηριότητες και το περιβάλλον δραστηριοποιήσεως του Ομίλου, η πολυπλοκότητα των λειτουργιών του και ο ιδιαίτερος θεσμικός του ρόλος και χαρακτήρας, η ανάγκη σύνθεσης και ισορροπίας παλαιών και νέων μελών, οι ατομικές δεξιότητες και η αποδεδειγμένη εμπειρία σε θέματα χρηματοοικονομικά, λογιστικά, ελεγκτικά, θέματα διαχείρισης κινδύνων και κεφαλαίων και θέματα νέας τεχνολογίας και νέας ψηφιακής εποχής, καθώς και η βασική κατανόηση των σχετικών νομικών και κανονιστικών πτυχών που υποστηρίζουν τις απαιτήσεις του Ομίλου.
Από τα 11μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου οι 3 είναι γυναίκες και στις Επιτροπές του Διοικητικού Συμβουλίου, το ποσοστό συμμετοχής των γυναικών ανέρχεται σε 27,27%, κατά μέσο όρο. Η ηλικία των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου κυμαίνεται από τα 51 έως τα 70 έτη, με μέσο όρο ηλικίας των μελών τα 58 έτη.
Όλα τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου κατέχουν ακαδημαϊκούς τίτλους σπουδών πανεπιστημιακού επιπέδου ελληνικών ή/και αλλοδαπών εκπαιδευτικών ιδρυμάτων και είναι κάτοχοι μεταπτυχιακών τίτλων σπουδών ή/και διδακτορικών, με σπουδές σε διάφορους τομείς, κυρίως χρηματοοικονομικών και διοίκησης επιχειρήσεων, καθώς επίσης και νομικών και πολιτικών επιστημών, τεχνολογίας, ηλεκτρονικών υπολογιστών, πληροφορικής. Επιπλέον, διαθέτουν εκτεταμένη και διακεκριμένη επαγγελματική πορεία και επιχειρηματική εμπειρία, με μακρόχρονη δραστηριοποίηση στη διοίκηση ομίλων και εταιρειών του τραπεζικού και εν γένει χρηματοοικονομικού τομέα, στη διοίκηση επιχειρήσεων, στην ελεγκτική και τη διαχείριση κεφαλαίων και κινδύνων, στην οικονομική διαχείριση και στην εταιρική διακυβέρνηση.
Στις ανώτερες βαθμίδες της διοίκησης όλα τα ανώτερα και ανώτατα στελέχη έχουν ακαδημαϊκή κατάρτιση πανεπιστημιακού επιπέδου, με σπουδές σε διαφορετικούς επιμέρους τομείς οργάνωσης και διοίκησης επιχειρήσεων, τεχνολογίας ηλεκτρονικών υπολογιστών και πληροφορικής, οικονομικών, νομικών, λογιστικής, μαθηματικών, πολιτικών επιστημών και δημόσιας διοίκησης και διαθέτουν πολυετή εμπειρία στο αντικείμενο τους. Το μεγαλύτερο ποσοστό των ανώτερων και ανώτατων στελεχών είναι στελέχη που εξελίχθηκαν εντός του Ομίλου ενώ υπάρχει και ένα μικρότερο ποσοστό που προέρχεται από την αγορά.
Στις ανώτερες βαθμίδες της διοίκησης το 44,44% καλύπτεται από γυναίκες, και στα ανώτατα στελέχη το ποσοστό των γυναικών είναι 62.50%. Η ηλικία των στελεχών των ανώτερων βαθμίδων κυμαίνεται από 38 ως 59 έτη (με μέσο όρο τα 52 έτη) και αντίστοιχα, για τα ανώτατα στελέχη κυμαίνεται από 38 ως 59 έτη (με μέσο όρο τα 49 έτη).
Με στόχο την επίτευξη μιας βιώσιμης και ισόρροπης ανάπτυξης και με βασική αρχή ότι για τις θέσεις των διοικητικών, διαχειριστικών και εποπτικών οργάνων και τις θέσεις ευθύνης, ουσιαστικά κριτήρια αποτελούν τα αντικειμενικά προσόντα και οι ικανότητες και ότι δεν υπάρχει άνευ όρων αυτόματη προώθηση, ο Όμιλος θεωρεί ότι η εφαρμοζόμενη πολυμορφία, συμπεριλαμβανομένης της ισορροπίας μεταξύ των φύλων, που όμως δεν προσεγγίζεται με βάση την αρχή της υποχρεωτικής ποσόστωσης, αλλά με βάση την αντικειμενικότητα και χωρίς να είναι αυτοσκοπός, αποτελεί βασικό στοιχείο για την επίτευξη των στρατηγικών του στόχων και τη διατήρηση
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
95
της ανάπτυξής του, προσθέτει αξία, αυξάνει τη δεξαμενή ικανοτήτων, εμπειρίας και οπτικής που ο Όμιλος διαθέτει για τις υψηλότερες θέσεις του, καθώς και την ανταγωνιστικότητα, την παραγωγικότητα και την καινοτομία του, ώστε σε ένα δομικά μεταβαλλόμενο περιβάλλον, να βελτιώνει αποτελεσματικά και αξιόπιστα την παροχή των κεντρικών υπηρεσιών για τη λειτουργία των αγορών και να προσθέτει αξία τόσο στις διαδικασίες άντλησης κεφαλαίων για τις επιχειρήσεις όσο και στους μηχανισμούς διαχείρισης κεφαλαίων των επενδυτών.
Ο Όμιλος Χρηματιστηρίου Αθηνών αναγνωρίζοντας τον ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο που διαδραματίζει σήμερα η Βιώσιμη Ανάπτυξη παγκοσμίως, αναπτύσσει σημαντικά τη δράση του πάνω σε θέματα ESG (Environmental, Social, Governance) και συμμετέχει στην πρωτοβουλία Sustainable Stock Exchanges (SSE), στοχεύοντας στην ανάδειξη των βιώσιμων επιχειρηματικών πρακτικών για την επίτευξη της ισότητας των φύλων και της μακροπρόθεσμης οικονομικής αξίας.
Ως λειτουργός της ελληνικής κεφαλαιαγοράς το Χρηματιστήριο Αθηνών έχει ένα καίριο ρόλο επιρροής στην ελληνική αγορά και στον επιχειρηματικό κόσμο για την προώθηση βιώσιμων επιχειρηματικών πρακτικών σε θέματα ισότητας των φύλων που μακροπρόθεσμα οδηγούν στη δημιουργία ανταγωνιστικού πλεονεκτήματος για τις ελληνικές επιχειρήσεις, μέσω βέλτιστης διαχείρισης και αξιοποίησης των ταλέντων για αποτελεσματικότερη λήψη αποφάσεων, υψηλότερη παραγωγικότητα, αυξημένη ικανοποίηση και προσέλκυση πελατών, φήμη και αξιοπιστία.
Στο πλαίσιο αυτό και δίνοντας ιδιαίτερο βάρος στη διάσταση της ισότητας των φύλων ο Όμιλος Χρηματιστηρίου Αθηνών δημοσίευσε διετές σχέδιο ισότητας (2021 –2023) και πιστοποιήθηκε με το Σήμα Ισότητας SHARE από το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων.
O Όμιλος περιλαμβάνεται στις 18 πρώτες επιχειρήσεις στην Ελλάδα που πιστοποιούνται με το σήμα αυτό, το οποίο αποτυπώνει την έμπρακτη προώθηση πρακτικών και πρωτοβουλιών εντός των επιχειρήσεων με στόχο την ισότητα των φύλων.
IV. Περιγραφή των κύριων χαρακτηριστικών των Συστημάτων Εσωτερικού Ελέγχου και Διαχείρισης Κινδύνων σε Σχέση με τη Διαδικασία Σύνταξης των Χρηματοοικονομικών Αναφορών
Πρωταρχικό μέλημα της Εταιρείας αποτελεί η ανάπτυξη και η διαρκής βελτίωση και αναβάθμιση Συστήματος Εταιρικής Διακυβέρνησης, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία, που να ενσωματώνει ένα επαρκές και αποτελεσματικό Σύστημα Εσωτερικού Ελέγχου το οποίο, σε συνεχή βάση, να καλύπτει κάθε δραστηριότητα και να συντελεί στην ασφαλή και αποτελεσματική λειτουργία της Εταιρείας και του Ομίλου. Το ΣΕΕ έχει αναπτυχθεί στους πέντε παρακάτω άξονες που, μεταξύ άλλων, διασφαλίζουν την ποιότητα και διαχείριση κινδύνων σε ό,τι αφορά στην χρηματοοικονομική πληροφόρηση:
• Περιβάλλον Ελέγχου
• Διαχείριση Κινδύνων
• Ελεγκτικοί Μηχανισμοί και Δικλίδες Ασφαλείας
• Σύστημα Πληροφόρησης και Επικοινωνίας
• Παρακολούθηση του ΣΕΕ
Το ΣΕΕ αποσκοπεί ιδίως:
• στη συνεπή υλοποίηση της επιχειρησιακής στρατηγικής της Εταιρείας και του Ομίλου της με αποτελεσματική χρήση των εκάστοτε διαθέσιμων πόρων,
• στην αναγνώριση και διαχείριση των αναλαμβανόμενων ή δυνητικών κινδύνων,
• στη διασφάλιση της πληρότητας και αξιοπιστίας των στοιχείων, τα οποία είναι απαραίτητα για τη σύνταξη αξιόπιστων χρηματοοικονομικών καταστάσεων σύμφωνα με τα ΔΠΧΑ και εν γένει για τον ακριβή και έγκαιρο προσδιορισμό της χρηματοοικονομικής κατάστασης της Εταιρείας και του Ομίλου της,
• στη συμμόρφωση με το νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο που διέπει τη λειτουργία της Εταιρείας και του Ομίλου της,
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
96
• στη διεξαγωγή περιοδικών ή/και έκτακτων ελέγχων από την Επιτελική Διεύθυνση Εσωτερικού Ελέγχου Ομίλου για τη διαπίστωση της συνεπούς εφαρμογής των προβλεπόμενων κανόνων και διαδικασιών από όλες τις υπηρεσιακές μονάδες της Εταιρείας και του Ομίλου.
Το Διοικητικό Συμβούλιο, μέσω των επιτροπών του, έχει την τελική ευθύνη για την παρακολούθηση και αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας και της επάρκειας του ΣΕΕ.
Η Διοίκηση του Ομίλου είναι υπεύθυνη για την εφαρμογή και διατήρηση ενός επαρκούς και αποτελεσματικού ΣΕΕ, καθώς και των σχετικών διαδικασιών και πρακτικών. Η Διοίκηση παρακολουθεί συστηματικά, την επάρκεια και την αποτελεσματικότητα του υφιστάμενου ΣΕΕ, υλοποιεί άμεσα ενέργειες που ενδεχομένως απαιτούνται για τη διαρκή αντιμετώπιση και μείωση εγγενών κινδύνων ενώ παράλληλα μεριμνά για την ανάπτυξη και τη συνεχή αναβάθμιση του ΣΕΕ, τόσο σε επίπεδο Εταιρείας, όσο και σε επίπεδο Ομίλου. Παράλληλα, ελέγχει με κατάλληλους μηχανισμούς έγκαιρης προειδοποίησης, τη συνεπή εφαρμογή του ΣΕΕ, καθώς και την πλήρη συμμόρφωση όλων των εμπλεκομένων με τις αρχές και τους στόχους του ΣΕΕ.
Οι δικλίδες ασφαλείας, οι ελεγκτικοί μηχανισμοί και οι μηχανισμοί διαχείρισης κινδύνων του Ομίλου σε σχέση με τη διαδικασία σύνταξης των χρηματοοικονομικών καταστάσεων και των χρηματοοικονομικών αναφορών περιλαμβάνονται σε όλα τα επίπεδα του ΣΕΕ. Οι κυριότεροι εξ αυτών περιγράφονται στη συνέχεια.
Επιτροπή Ελέγχου
Η Επιτροπή Ελέγχου έχει συσταθεί με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Εταιρείας και λειτουργεί με βάση τα Πρότυπα για την Επαγγελματική Εφαρμογή Εσωτερικού Ελέγχου του Ινστιτούτου Εσωτερικών Ελεγκτών, την απόφαση της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς 5/204/14.11.2000, το Ν. 4706/2020 για την εταιρική διακυβέρνηση και το Ν. 4449/2017.
Η Επιτροπή Ελέγχου συνεπικουρεί το Διοικητικό Συμβούλιο στην επίβλεψη της ποιότητας και ακεραιότητας της χρηματοοικονομικής πληροφόρησης και των οικονομικών καταστάσεων, της αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας των συστημάτων εσωτερικού ελέγχου και της διαχείρισης κινδύνων, καθώς και της παρακολούθησης του υποχρεωτικού ελέγχου των ετήσιων και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων της Εταιρείας.
Η Επιτροπή Ελέγχου της Εταιρείας έχει σημαντικό ρόλο όσον αφορά στη χρηματοοικονομική πληροφόρηση. Μεταξύ άλλων:
• Παρακολουθεί, εξετάζει και αξιολογεί την επάρκεια και την αποτελεσματικότητα των πολιτικών, διαδικασιών και δικλίδων ασφαλείας που συνιστούν το Σύστημα Εσωτερικού Ελέγχου, διασφάλισης της ποιότητας και διαχείρισης κινδύνου όσον αφορά στη χρηματοοικονομική πληροφόρηση της Εταιρείας, εποπτεύει τη λειτουργία της Επιτελικής Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου, χωρίς να παραβιάζει την ανεξαρτησία της.
• Επισκοπεί τη δημοσιοποιηθείσα πληροφόρηση ως προς το Σύστημα Εσωτερικού Ελέγχου και τους κυριότερους κινδύνους και αβεβαιότητες σε σχέση με τη χρηματοοικονομική πληροφόρηση.
• Ενημερώνει το Διοικητικό Συμβούλιο με τις διαπιστώσεις της σχετικά με τη συμμόρφωση της Εταιρείας με τους νόμους και κανονισμούς που αφορούν στην ακεραιότητα της διαδικασίας χρηματοοικονομικής πληροφόρησης και υποβάλλει προτάσεις βελτίωσης εφόσον κριθεί σκόπιμο.
• Επισκοπεί την ύπαρξη διαδικασιών σύμφωνα με τις οποίες το προσωπικό της Εταιρείας μπορεί, υπό εχεμύθεια, να εκφράσει τις ανησυχίες του για ενδεχόμενες παραβάσεις και παρατυπίες στη διαδικασία συλλογής, επεξεργασίας και γνωστοποίησης οικονομικών στοιχείων, συμπεριλαμβανομένων και καταγγελιών που αφορούν θέματα λογιστικά, ελεγκτικής φύσεως ή σχετικά με τη λειτουργία των εσωτερικών οικονομικών ελέγχων ή για άλλα ζητήματα που άπτονται της λειτουργίας της επιχείρησης.
Επιτελική Διεύθυνση Εσωτερικού Ελέγχου
Η λειτουργία του Εσωτερικού Ελέγχου ασκείται στον Όμιλο αποκλειστικά από την Επιτελική Διεύθυνση Εσωτερικού Ελέγχου της Εταιρείας (η «ΕΔΕΕ»). Οι Υπεύθυνοι Εσωτερικού Ελέγχου (οι «ΥΕΕ») των υπολοίπων θυγατρικών του Ομίλου έχουν διακριτούς Κανονισμούς Λειτουργίας, προσαρμοσμένους στις απαιτήσεις του εκάστοτε εφαρμοστέου νομοθετικού και κανονιστικού πλαισίου.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
97
Η κύρια αποστολή της ΕΔΕΕ είναι να παρέχει εύλογη, αντικειμενική και ανεξάρτητη τεκμηριωμένη άποψη για την επάρκεια και αποτελεσματικότητα του Συστήματος Εσωτερικού Ελέγχου στον Όμιλο. Επιπρόσθετα, συμβάλλει στην προστασία και την ενίσχυση της οικονομικής αξίας του οργανισμού και στην επίτευξη των αντικειμενικών στόχων του, μέσω της υιοθέτησης μιας συστηματικής και επαγγελματικής προσέγγισης για την αξιολόγηση και ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του πλαισίου διακυβέρνησης, των διαδικασιών διαχείρισης κινδύνων και των ελεγκτικών μηχανισμών.
Η ΕΔΕΕ διενεργεί πάσης φύσης ελέγχους σε όλες τις μονάδες, δραστηριότητες και παρόχους ουσιωδών δραστηριοτήτων της Εταιρείας, προκειμένου να διαμορφώσει εύλογη, αντικειμενική, ανεξάρτητη και τεκμηριωμένη άποψη για την επάρκεια και την αποτελεσματικότητα του ΣΕΕ.
Η ΕΔΕΕ φέρει την πλήρη ευθύνη για το σύνολο της λειτουργίας του Εσωτερικού Ελέγχου (internal audit function) στην Εταιρεία και στις λοιπές θυγατρικές της. Στο πλαίσιο αυτό, η ΕΔΕΕ έχει την ευθύνη επίβλεψης και συντονισμού της δραστηριότητας των Υπευθύνων Εσωτερικού Ελέγχου των αντίστοιχων Θυγατρικών εταιρειών.
Η ΕΔΕΕ λειτουργεί με τον τρόπο που ορίζεται από τον Κώδικα Δεοντολογίας και το Διεθνές Πλαίσιο για την Επαγγελματική Εφαρμογή Εσωτερικού Ελέγχου (IPPF) του Ινστιτούτου Εσωτερικών Ελεγκτών.
Ο Επικεφαλής της ΕΔΕΕ (Chief Audit Officer) ενημερώνει περιοδικά τη Διοίκηση και την Επιτροπή Ελέγχου αναφορικά με τη συμμόρφωση της Επιτελικής Διεύθυνσης με τον Κώδικα Δεοντολογίας και τα Πρότυπα. Ο Επικεφαλής της ΕΔΕΕ αναφέρεται λειτουργικά (functionally) στην Επιτροπή Ελέγχου και μέσω αυτής στο Δ.Σ. της Εταιρείας και υπάγεται διοικητικά στον Διευθύνοντα Σύμβουλο.
Η ΕΔΕΕ είναι διοικητικά ανεξάρτητη από τις υπόλοιπες μονάδες του Ομίλου και απέχει από πάσης φύσης εκτελεστικές και λειτουργικές αρμοδιότητες, και διαθέτει προσωπικό πλήρους και αποκλειστικής απασχόλησης, το οποίο δεν υπάγεται ιεραρχικά σε άλλη υπηρεσιακή μονάδα του Ομίλου.
Η ΕΔΕΕ αξιολογεί μεταξύ άλλων εάν:
• Οι κίνδυνοι που σχετίζονται με την επίτευξη των στρατηγικών στόχων αναγνωρίζονται και διαχειρίζονται σύμφωνα με το πλαίσιο και τις πολιτικές της διαχείρισης κινδύνου της Εταιρίας,
• Οι ενέργειες του προσωπικού είναι σε συμμόρφωση με τις θεσμοθετημένες πολιτικές, διαδικασίες καθώς και τους εφαρμοστέους νόμους, το κανονιστικό πλαίσιο και το πλαίσιο διακυβέρνησης,
• Η εκτέλεση των διαφόρων λειτουργιών γίνεται σύμφωνα με τα πρότυπα του Ομίλου και τις βέλτιστες πρακτικές,
• Η χρηματοοικονομική ή μη πληροφόρηση και τα μέσα που χρησιμοποιούνται για την αναγνώριση, μέτρηση, ανάλυση, ταξινόμηση και αναφορά αυτής της πληροφόρησης, είναι αξιόπιστα και ακέραια,
Τα αποτελέσματα της διεξαγωγής των ελέγχων και ειδικότερα τα ευρήματα αποκλίσεων από τα πρότυπα και τις διαδικασίες, οι προτάσεις για την ενδυνάμωση του περιβάλλοντος ελέγχου και του πλαισίου διακυβέρνησης, καθώς επίσης και για τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας των διαδικασιών διαχείρισης κινδύνων και ελέγχου, αναφέρονται καταλλήλως στη Διοίκηση.
Επίσης o Επικεφαλής της ΕΔΕΕ υποβάλλει κάθε τρεις (3) τουλάχιστον μήνες στην Επιτροπή Ελέγχου αναφορές, στις οποίες περιλαμβάνονται τα σημαντικότερα θέματα και οι προτάσεις, σχετικά με τα καθήκοντα της ΕΔΕΕ, τις οποίες η Επιτροπή Ελέγχου παρουσιάζει και υποβάλλει μαζί με τις παρατηρήσεις της στο Διοικητικό Συμβούλιο.
Η Επιτροπή Ελέγχου της Εταιρείας, το Δ.Σ. της και η Διοίκησή της οφείλουν να διασφαλίζουν:
• την ανεξαρτησία του Εσωτερικού Ελέγχου και την επίλυση θεμάτων που σχετίζονται με την ανεξαρτησία του, και
• την επαρκή και άμεση πληροφόρηση και ενημέρωση του Εσωτερικού Ελέγχου μέσω σχετικών διαδικασιών και μηχανισμών, ιδιαίτερα στις περιπτώσεις εμφάνισης σημαντικών προβλημάτων και εκτάκτων περιστατικών.
Οι εσωτερικοί ελεγκτές:
• έχουν απρόσκοπτη πρόσβαση σε όλες τις δραστηριότητες, μονάδες και χώρους, καθώς και σε πάσης φύσης και μορφής στοιχεία και πληροφορίες του Ομίλου,
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
98
• επικοινωνούν ακώλυτα με οποιαδήποτε στελέχη, συλλογικά όργανα και προσωπικό του Ομίλου χρησιμοποιώντας κάθε διαθέσιμο μέσο (συνάντηση με φυσική παρουσία, ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, τηλεδιάσκεψη),
• ζητούν και λαμβάνουν από οποιαδήποτε πηγή (προσωπικό, συστήματα, φυσικά αρχεία κ.λπ.) όλες τις πληροφορίες, στοιχεία και διευκρινήσεις, που είναι απαραίτητα για να εκπληρώσουν την αποστολή τους στο πλαίσιο διενεργούμενων ελέγχων, χρησιμοποιώντας κάθε διαθέσιμο μέσο. Σε περίπτωση εξαιρετικά απόρρητων ή ευαίσθητων πληροφοριών, γνώση αυτών λαμβάνει μόνον ο Επικεφαλής της ΕΔΕΕ.
Τα Διοικητικά Συμβούλια, οι Επιτροπές Ελέγχου και οι Διοικήσεις των θυγατρικών εταιρειών του Ομίλου διασφαλίζουν την άμεση παροχή των απαιτούμενων πληροφοριών από τις κατ’ ιδίαν μονάδες στους ελεγκτές.
Κατόπιν πρόσκλησης της Διοίκησης, οι εσωτερικοί ελεγκτές μπορούν να συμμετέχουν κατά τη διάρκεια διαφόρων σταδίων της διαδικασίας ανάπτυξης διαδικασιών και δραστηριοτήτων, συστημάτων ΙΤ ή επικοινωνιών, και μπορούν να υποβάλλουν τις προτάσεις τους για τη συνεχή βελτίωση και εφαρμογή ενός επαρκούς ΣΕΕ. Τα αποτελέσματα της συμμετοχής τους σε παρόμοια έργα δεν θεωρείται ελεγκτικό έργο.
Ο προγραμματισμός των ελεγκτικών έργων της ΕΔΕΕ βασίζεται σε μία διαδικασία αξιολόγησης κινδύνων και εστιάζει κατά κύριο λόγο σε περιοχές υψηλού κινδύνου. Η ΕΔΕΕ ετοιμάζει ένα Ετήσιο Πρόγραμμα Δράσης, το οποίο εγκρίνεται από το Δ.Σ. της Εταιρείας κατόπιν εισήγησης της Επιτροπής Ελέγχου.
Το Ετήσιο Πρόγραμμα Δράσης περιλαμβάνει τους στόχους της ΕΔΕΕ, τους προγραμματισμένους ελέγχους σχετικά με τις δραστηριότητες της Εταιρείας και δραστηριότητες προμηθευτών σημαντικών δραστηριοτήτων, τις ανάγκες ανθρώπινου δυναμικού, το κόστος μετακινήσεων, εκπαιδευτικά προγράμματα και σχετικά έξοδα, καθώς και αξιολόγηση της κάλυψης των δραστηριοτήτων του Ομίλου. Το Ετήσιο Πρόγραμμα Δράσης λαμβάνει υπόψη πιθανά, μη προγραμματισμένα, έργα ελέγχου και τις απαιτήσεις της Διοίκησης.
Οι εσωτερικοί ελεγκτές οφείλουν να λειτουργούν σε συμμόρφωση με τον Κώδικα Δεοντολογίας του Ομίλου και τα Διεθνή Πρότυπα για Εσωτερικούς Ελεγκτές. Η πιστή εφαρμογή του πλαισίου λειτουργίας συμβάλλει στην επίτευξη συνέπειας, συνοχής, σταθερότητας και αξιοπιστίας στη λειτουργία του Εσωτερικού Ελέγχου.
Κανονιστική Συμμόρφωση
Η Κανονιστική Συμμόρφωση λειτουργεί ανεξάρτητα από τις άλλες λειτουργίες του Ομίλου, με γραμμές αναφοράς σαφείς και χωριστές από εκείνες των άλλων δραστηριοτήτων του, διασφαλίζει τη συμμόρφωση με το γράμμα και κυρίως το πνεύμα των νόμων, των θεσμικών και εποπτικών κανόνων και αρχών, των κωδίκων δεοντολογίας, των βέλτιστων πρακτικών της αγοράς, με σκοπό να ελαχιστοποιηθούν οι κίνδυνοι θεσμικών και εποπτικών κυρώσεων, οικονομικής ζημίας ή ζημίας στη φήμη που μπορεί να υποστεί ο Όμιλος ως αποτέλεσμα της αποτυχίας να συμμορφωθεί με κάποιο κανόνα. Η Κανονιστική Συμμόρφωση διοικητικά υπάγεται στη Διεύθυνση Νομικών Υπηρεσιών και Κανονιστικής Συμμόρφωσης και αναφέρεται στο Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας.
Οι κύριες αρμοδιότητες της Κανονιστικής Συμμόρφωσης περιγράφονται αναλυτικά στον Κανονισμό Κανονιστικής Συμμόρφωσης και συνοψίζονται στα εξής:
• Παρακολούθηση και εποπτεία της συμμόρφωσης της Εταιρείας με το θεσμικό και εποπτικό πλαίσιο, εξαιρουμένων των θεσμικών πλαισίων που ο έλεγχος και η εποπτεία της συμμόρφωσης έχουν ανατεθεί σε άλλες λειτουργίες της Εταιρείας/ των εταιρειών του Ομίλου
• Σχεδιασμός της εναρμόνισης των θεσμικών λειτουργιών των εταιρειών του Ομίλου προς τις εκάστοτε ενωσιακές ρυθμίσεις και τις διεθνείς συστάσεις και πρακτικές και, στο πλαίσιο αυτό, παροχή γνωμοδοτήσεων αναφορικά με τον τρόπο εναρμόνισης και προσαρμογής
• Συμμετοχή σε επιτροπές ή ομάδες εργασίας ή διαβούλευσης εντός ή εκτός του Ομίλου ή οργάνωση τέτοιων επιτροπών και ομάδων που άπτονται των θεσμικών λειτουργιών της Εταιρείας και του Ομίλου, ιδίως για τις ανάγκες υλοποίησης των έργων της Εταιρείας και του Ομίλου και των κανονιστικών προσαρμογών που αφορούν στις λειτουργίες του
• Παρακολούθηση και υλοποίηση ενεργειών συμμόρφωσης μέσω της θέσπισης κανονισμών, πολιτικών και εφαρμοστικών μέτρων και διαδικασιών και διασφάλιση ότι η Διοίκηση και το προσωπικό
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
99
ενημερώνεται διαρκώς για τις εξελίξεις στο σχετικό με τις αρμοδιότητές τους κανονιστικό πλαίσιο και τις πολιτικές που αφορούν στα καθήκοντά τους
• Παροχή πληροφοριών και ενημέρωση του Διοικητικού Συμβουλίου δια των ετησίων αναφορών της για θέματα κανονιστικής συμμόρφωσης, και ιδίως για κάθε διαπιστωθείσα σημαντική παραβίαση του ισχύοντος κανονιστικού πλαισίου ή για τυχόν σημαντικές ελλείψεις στην τήρηση των υποχρεώσεων που αυτό επιβάλλει
• Θέσπιση και εφαρμογή των κατάλληλων πολιτικών και διαδικασιών, για να εξασφαλιστεί ότι το πρόγραμμα κανονιστικής συμμόρφωσης εφαρμόζεται στην Εταιρεία αποτελεσματικά και ικανά για την πρόληψη, τον εντοπισμό και τη διόρθωση της μη συμμόρφωσης με τους ισχύοντες κανόνες και κανονισμούς
• Παρακολούθηση του κινδύνου συμμόρφωσης, εκτίμηση και αντιμετώπιση των επιπτώσεων περιστατικών μη συμμόρφωσης και διαμόρφωση προτάσεων μέτρων περιορισμού των κινδύνων.
• Διαχείριση περιστατικών μη συμμόρφωσης σε συνεργασία με τις αρμόδιες μονάδες με σκοπό την αποφυγή δυσμενών επιπτώσεων στον Όμιλο και τους συμμετέχοντες στην αγορά
• Σχεδιασμός και υλοποίηση ενεργειών και ελέγχων για την συστηματική παρακολούθηση της συμμόρφωσης της Εταιρείας και των λοιπών εταιρειών του Ομίλου στο ισχύον θεσμικό και κανονιστικό πλαίσιο
• Παροχή επικαιροποιημένων οδηγιών προς τις Μονάδες της Εταιρείας και τις θυγατρικές εταιρείες για την προσαρμογή των πολιτικών και επιχειρησιακών διαδικασιών σε περίπτωση κανονιστικών και επιχειρησιακών αλλαγών.
Διαχείριση κινδύνου
Βασική μέριμνα του Ομίλου αποτελεί η διαχείριση του κινδύνου που προκύπτει από τις διεθνείς εξελίξεις, και την επιχειρηματική του λειτουργία. Ο Όμιλος, ως λειτουργός της χρηματιστηριακής αγοράς, έχει αναπτύξει ένα πλαίσιο διαχείρισης των κινδύνων, στους οποίους εκτίθεται, το οποίο εφαρμόζεται από όλες τις εταιρείες του Ομίλου, διασφαλίζοντας τη βιωσιμότητα και την ανάπτυξή του και συμβάλλοντας στη σταθερότητα και την ασφάλεια της χρηματιστηριακής αγοράς.
Το Διοικητικό Συμβούλιο έχει την τελική ευθύνη και τη λογοδοσία αναφορικά με τη διαχείριση της λειτουργίας διαχείρισης κινδύνου της εταιρείας. Συγκεκριμένα, το Διοικητικό Συμβούλιο ορίζει, καθορίζει και τεκμηριώνει ενδεδειγμένο επίπεδο ανοχής κινδύνου και ικανότητας ανάληψης κινδύνου της εταιρείας. Επίσης, το Συμβούλιο και τα ανώτατα διοικητικά στελέχη μεριμνούν ώστε οι πολιτικές, οι διαδικασίες και οι έλεγχοι της εταιρείας να συνάδουν με το επίπεδο ανοχής κινδύνου και την ικανότητα ανάληψης κινδύνου της εταιρείας, και να εξετάζουν τον τρόπο με τον οποίο η εταιρεία αναγνωρίζει, αναφέρει, παρακολουθεί και διαχειρίζεται κινδύνους.
Η στρατηγική κινδύνου του Ομίλου είναι ευθυγραμμισμένη με την επιχειρηματική στρατηγική του για την παροχή των κατάλληλων υποδομών αξιόπιστης, ασφαλούς και απρόσκοπτης λειτουργίας της χρηματιστηριακής αγοράς. Σύμφωνα με τη στρατηγική του Ομίλου, ορίζεται το επίπεδο διάθεσης ανάληψης κινδύνου ώστε να συνάδει με την κεφαλαιακή επάρκεια των εταιρειών του Ομίλου, να ικανοποιούνται οι ανάγκες της αγοράς, να περιορίζεται το κόστος για τους συμμετέχοντες, να γίνεται η μέγιστη εκμετάλλευση των επιχειρηματικών ευκαιριών αλλά ταυτόχρονα να εξασφαλίζεται η ασφάλεια της αγοράς και η κάλυψη των κανονιστικών απαιτήσεων.
Η Μονάδα Διαχείρισης Κινδύνων η οποία επίσης λειτουργεί ανεξάρτητα από τις άλλες υπηρεσίες του Ομίλου, με γραμμές αναφοράς σαφείς και χωριστές από εκείνες των άλλων δραστηριοτήτων του, συγκροτείται με ενιαία οργανωτική δομή και λειτουργεί σε επίπεδο Ομίλου. Διοικητικά, αναφέρεται στην Chief of Staff και για λοιπά θέματα που αφορούν στην καθημερινή λειτουργία της διαχείρισης κινδύνου αναφέρεται στο Διευθύνοντα Σύμβουλο διατηρώντας γραμμή αναφοράς προς το Διοικητικό Συμβούλιο, μέσω της Επιτροπής Κινδύνου. Ο Επικεφαλής της Μονάδας κατέχει το ρόλο του Υπεύθυνου Διαχείρισης Κινδύνου της ATHEX.
Η Εταιρεία δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην αποτελεσματική παρακολούθηση και διαχείριση των κινδύνων τόσο σε ατομικό όσο και σε επίπεδο Ομίλου, με γνώμονα τη διατήρηση της σταθερότητας και τη συνέχεια των εργασιών της. Στο πλαίσιο αυτό, τα αρμόδια όργανα του Ομίλου, μεριμνούν για την καταγραφή και την τακτική επαναξιολόγηση της επιχειρησιακής στρατηγικής του Ομίλου αναφορικά με την ανάληψη, παρακολούθηση και διαχείριση των κινδύνων. Οι αρμόδιοι φορείς του Ομίλου της Εταιρείας καθορίζουν τα εκάστοτε αποδεκτά
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
100
ανώτατα όρια ανάληψης κινδύνου συνολικά για κάθε τύπο κινδύνου, εξειδικεύουν περαιτέρω καθένα εκ των άνω ορίων, θεσπίζουν όρια παύσης ζημιογόνων δραστηριοτήτων και προβαίνουν σε λοιπές διορθωτικές ενέργειες.
Η Εταιρεία έχει υιοθετήσει μία ολοκληρωμένη προσέγγιση (integrated approach) ως προς τη διαχείριση και εφαρμογή αρχών διαχείρισης κινδύνου για την αύξηση της αποτελεσματικότητας και την απόδοση αξίας σε όλες τις δραστηριότητες του Ομίλου. Στο πλαίσιο αυτό, σκοπός της Μονάδας είναι ο σχεδιασμός και η εφαρμογή των προδιαγραφών της διαχείρισης του κινδύνου όλων των δράσεων και λειτουργιών του Ομίλου και της συνεχούς εναρμόνισής τους με τις θεσμικές προσαρμογές και τις επιχειρηματικές και επιχειρησιακές εξελίξεις και αλλαγές του Ομίλου.
Σχεδιασμός και παρακολούθηση των χρηματοοικονομικών
Η πορεία του Ομίλου παρακολουθείται μέσω λεπτομερούς προϋπολογισμού και στοχοθεσίας ανά εταιρεία, δραστηριότητα, διοικητική μονάδα και κατηγορία εσόδου και δαπάνης. Ο προϋπολογισμός αναπροσαρμόζεται, όταν απαιτείται, για να συμπεριλάβει τις αλλαγές στην εξέλιξη των οικονομικών μεγεθών τού Ομίλου. Η Διοίκηση παρακολουθεί την εξέλιξη των οικονομικών μεγεθών του Ομίλου μέσω τακτικών αναφορών, συγκρίσεων με τον προϋπολογισμό και επεξήγησης των αποκλίσεων. Υποστηρίζεται από ολοκληρωμένο Σύστημα Διοικητικής Πληροφόρησης (MIS - Management Information System) και επικοινωνίας, καθώς και μηχανισμούς, οι οποίοι αλληλοσυμπληρώνονται και αποτελούν ένα ολοκληρωμένο σύστημα ελέγχου τόσο της οργανωτικής δομής όσο και των δραστηριοτήτων της Εταιρείας και του Ομίλου.
Κανονισμός λειτουργίας, κώδικας δεοντολογίας, πολιτικές και διαδικασίες
Η ύπαρξη κανονισμού λειτουργίας, κώδικα δεοντολογίας, πολιτικών, διαδικασιών και δικλίδων ασφαλείας, τόσο σε επίπεδο Εταιρείας και Ομίλου, όσο και σε επίπεδο επιχειρηματικών και διοικητικών μονάδων και λειτουργιών, συμβάλλουν σημαντικά στην αποτελεσματική λειτουργία σχετικά με τη διαδικασία σύνταξης των χρηματοοικονομικών καταστάσεων και των χρηματοοικονομικών αναφορών. Συγκεκριμένα, είναι σημαντικός ο ρόλος των παρακάτω:
Κανονισμός λειτουργίας
Ο κανονισμός λειτουργίας της Εταιρείας στον οποίο, μεταξύ άλλων, ορίζονται και οι αρμοδιότητες και οι ευθύνες των βασικών θέσεων εργασίας, προάγει τον επαρκή διαχωρισμό αρμοδιοτήτων εντός της Εταιρείας. Ο εγκεκριμένος κανονισμός λειτουργίας έχει αναρτηθεί στον ιστότοπο της Εταιρείας σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 14 του Ν. 4706/2020. Επίσης, οι Εταιρείες του Ομίλου «Εταιρεία Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Αθηνών Α.Ε. (ATHEXCLEAR)» και «Εταιρεία Κεντρικό Αποθετήριο Τίτλων Α.Ε. (ATHEXCSD)» ως θυγατρικές της Εταιρείας, έχουν υιοθετήσει αντίστοιχους κανονισμούς λειτουργίας.
Κώδικας δεοντολογίας Ομίλου
Ο κώδικας επιχειρηματικής δεοντολογίας, σε συνδυασμό με τους κανονισμούς, τις πολιτικές, τις διαδικασίες, τα πρότυπα και τα εγχειρίδια, περιγράφει τις συλλογικές ευθύνες για τη διεξαγωγή της επιχειρηματικής δραστηριότητας του Ομίλου σύμφωνα με τα υψηλότερα πρότυπα επιχειρηματικής δεοντολογίας και σύμφωνα με όλους τους ισχύοντες νόμους και κανονισμούς.
Για τη μητρική εταιρεία του Ομίλου ως εισηγμένης σε οργανωμένη αγορά εταιρεία που δραστηριοποιείται στο επίκεντρο των κεφαλαιαγορών αλλά και για τις λοιπές εταιρείες του Ομίλου, οι αρχές της ακεραιότητας, της υπευθυνότητας, της δίκαιης μεταχείρισης, του σεβασμού και της συνεχούς βελτίωσης, που οδηγούν στην εδραίωση εμπιστοσύνης και στην καινοτομία είναι καίριας σημασίας για την επιτυχία. Όλοι οι εργαζόμενοι του Ομίλου Χρηματιστηρίου Αθηνών, κατανοούν αυτές τις βασικές αρχές και αξίες και τις ενσωματώνουν στον τρόπο με τον οποίο επικοινωνούν, εργάζονται, συνεργάζονται, συμπεριφέρονται και θεμελιώνουν τις σχέσεις τους με συναδέλφους, πελάτες και άλλα ενδιαφερόμενα μέρη.
Ο Όμιλος και οι θυγατρικές δεσμεύονται να επιδεικνύουν υψηλές ηθικές και δεοντολογικές αξίες ακολουθώντας τον κώδικα δεοντολογίας του Ομίλου και να καταβάλουν κάθε προσπάθεια διατήρησης αρχών ακεραιότητας με έμφαση στη ειλικρίνεια και διαφάνεια, και να αντιτίθενται σε κάθε ενέργεια απάτης,
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
101
διαφθοράς και αδιαφάνειας κατά την άσκηση των δραστηριοτήτων τους και όλα τα μέλη του προσωπικού τους αναμένεται να υιοθετούν αυτή τη δέσμευση.
Πολιτική κατά της χρηματοοικονομικής απάτης
Ο Όμιλος και οι θυγατρικές έχουν αναπτύξει πολιτική κατά της απάτης σκοπός της οποίας είναι να προωθήσει μια κουλτούρα που αυξάνει το βαθμό διαφάνειας, διευκολύνει τον ορισμό, την κατανόηση, την πρόληψη και τον εντοπισμό περιστατικών απάτης και υιοθετεί διαδικασίες που βοηθούν στη διερεύνηση πράξεων απάτης και διαφθοράς και την αντιμετώπιση τους άμεσα και αποτελεσματικά. Οι οργανωτικές και διοικητικές ρυθμίσεις που παρατίθενται στην πολιτική περιλαμβάνουν την περιγραφή των περιστάσεων που συνιστούν ή μπορούν να προκαλέσουν περιστατικά απάτης, συνεπαγόμενα ουσιαστικό κίνδυνο ζημίας για τον Όμιλο, τους εργαζόμενους, τους συνεργάτες αυτού (προμηθευτές / μέλη / συμμετέχοντες / πελάτες / χρήστες υπηρεσιών) ή το κοινωνικό σύνολο εν γένει και μέτρα για την πρόληψη, ανίχνευση και απόκριση σε περιστατικά απάτης.
Πολιτική w histleblowing
Η Εταιρεία και οι θυγατρικές της έχουν αναπτύξει πολιτική w histleblowing για την έγκαιρη προειδοποίηση και εντοπισμό παρανομιών και παρατυπιών, σε θέματα χρηματοοικονομικής πληροφόρησης, ή άλλα ζητήματα που άπτονται της λειτουργίας του Ομίλου.
Πολιτική Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων
Ο Όμιλος εγγυάται ότι η επεξεργασία προσωπικών δεδομένων εργαζομένων, εξωτερικών συνεργατών, επενδυτών, πελατών και λοιπών φυσικών προσώπων που συνδιαλέγεται πραγματοποιείται με θεμιτά μέσα και με τρόπο ώστε να διασφαλίζεται ο σεβασμός της ιδιωτικής ζωής, της προσωπικότητας, της ελευθερίας και της αξιοπρέπειάς τους.
Στο πλαίσιο συμμόρφωσης με τον Κανονισμό Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων έχει καθορίσει Υπεύθυνο Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων (DPO) καθώς και κατάλληλες πολιτικές και διαδικασίες για την αποτελεσματική προστασία της ιδιωτικότητας των προσωπικών δεδομένων που επεξεργάζεται.
Ο DPO αναφέρεται για λειτουργικά θέματα των αρμοδιοτήτων του στον Διευθύνοντα Σύμβουλο.
Πληροφοριακά συστήματα
Τα Πληροφοριακά και τηλεπικοινωνιακά Συστήματα αποτελούν κρίσιμα στοιχεία για την επίτευξη των επιχειρηματικών στόχων και στρατηγικών της Εταιρείας και του Ομίλου και συμβάλλουν αποφασιστικά στην υλοποίηση και διαχείριση των επιχειρηματικών του λειτουργιών. Η χρήση δικτύων και συστημάτων δημιουργεί διάφορους κινδύνους, ιδίως όσον αφορά σ την ασφάλεια των δεδομένων. Προκειμένου να προστατευθεί το απόρρητο και να διασφαλιστεί η διαθεσιμότητα και η ακεραιότητα των δεδομένων και των συστημάτων, η Εταιρεία έχει σχεδιάσει και εφαρμόσει ένα αυστηρό και ολοκληρωμένο Πλαίσιο Ασφάλειας Πληροφοριών με στόχο τη διαχείριση των περιουσιακών στοιχείων της πληροφορικής. Το Πλαίσιο Ασφάλειας Πληροφοριών, το οποίο εφαρμόζεται σε ολόκληρο τον Όμιλο, όπου απαιτείται, διασφαλίζει επίσης ότι εφαρμόζονται οι κατάλληλες απαιτήσεις συμμόρφωσης και κανονιστικές υποχρεώσεις και παρακολουθείται στενά η επάρκεια και η αποτελεσματικότητά τους.
Ειδικότερα αναφορικά με τους λειτουργικούς κινδύνους σχετικούς με την τεχνολογική υποδομή, η Εταιρεία και ο Όμιλος αντιμετωπίζουν σημαντικούς κινδύνους ασφάλειας πληροφορικής (συμπεριλαμβανομένης της ασφάλειας στον κυβερνοχώρο) από την αυξανόμενη εξάρτηση από την πληροφορία και τα ολοκληρωμένα συστήματα πληροφοριών. Οι αυξανόμενες αλληλεπιδράσεις των συστημάτων με τους πελάτες και τρίτα μέρη, οι συνεχείς οργανωτικές και τεχνολογικές αλλαγές που επιβάλλονται από τις επιχειρηματικές ανάγκες, η καθημερινή εμφάνιση νέων τεχνολογικών και άλλων εσωτερικών και εξωτερικών παραγόντων, δημιουργούν ένα κρίσιμο περιβάλλον απειλών.
Με δεδομένο ότι το σύνολο των λειτουργιών της Εταιρείας και του Ομίλου είναι αυτοματοποιημένες, συμπεριλαμβανομένων και των διαδικασιών χρηματοοικονομικής πληροφόρησης, αυτές εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τα πληροφοριακά συστήματα. Ο Όμιλος έχει προβεί σε μια σειρά από ενέργειες και στην εφαρμογή δικλίδων ασφάλειας οι οποίες στοχεύουν στην αποτελεσματική λειτουργία και συγχρόνως εξασφαλίζουν την
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
102
πληρότητα και ακρίβεια των οικονομικών στοιχείων και πληροφοριών που παράγουν τη χρηματοοικονομική πληροφόρηση.
Τέλος, ο Όμιλος εφαρμόζει τεχνικές λύσεις μέσω των οποίων διασφαλίζεται η παροχή των υπηρεσιών πληροφορικής ακόμη και σε περίπτωση έκτακτων περιστατικών που θα μπορούσαν να προκαλέσουν απώλεια διαθεσιμότητας των συστημάτων (Disaster Recovery).
Χρηματοοικονομική λειτουργία και διαδικασία σύνταξης χρηματοοικονομικών καταστάσεων και χρηματοοικονομικών αναφορών
Η χρηματοοικονομική λειτουργία, συμπεριλαμβανομένης της σύνταξης χρηματοοικονομικών καταστάσεων και χρηματοοικονομικών αναφορών, έχει σχεδιαστεί και εκτελείται σε ένα περιβάλλον που ενσωματώνει συγκεκριμένες δικλίδες ασφαλείας, οι κυριότερες των οποίων σχετίζονται με:
• την σαφή οργανωτική δομή, ρόλους και γραμμές αναφοράς, εκχώρηση αρμοδιοτήτων και εξουσιών με έμφαση στη διαφύλαξη του απαιτούμενου διαχωρισμού αρμοδιοτήτων (segregation of duties)
• τη στελέχωση με εξειδικευμένο προσωπικό και τη χρήση εργαλείων και μεθοδολογιών βάσει των βέλτιστων διεθνών πρακτικών
• την υιοθέτηση ενιαίων πολιτικών και αρχών λογιστικής για τη σύνταξη των χρηματοοικονομικών καταστάσεων και χρηματοοικονομικών αναφορών για όλες τις Εταιρείες του Ομίλου
• αυτόματους ελέγχους και επαληθεύσεις που διενεργούνται μεταξύ των διαφόρων συστημάτων πληροφόρησης και ειδικών εγκρίσεων λογιστικών χειρισμών μη επαναλαμβανόμενων συναλλαγών
V. Πληροφοριακά στοιχεία του άρθρου 10 παρ.1 γ, δ, στ, η και θ της Οδηγίας 2004/25/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 21 ης Απριλίου 2004 σχετικά με τις δημόσιες προσφορές εξαγοράς
• Οι απαιτούμενες πληροφορίες του στοιχείου (γ) της παρ. 1 του άρθρου 10 της Οδηγίας 2004/25/ΕΚ εμπεριέχονται ήδη σε άλλο τμήμα της Ετήσιας Χρηματοοικονομικής Έκθεσης που αναφέρεται στις πρόσθετες πληροφορίες του άρθρου 4 παρ. 7 του Ν.3556/2007.
• Σχετικά με τις απαιτούμενες πληροφορίες του στοιχείου (δ) της παρ. 1 του άρθρου 10 της Οδηγίας 2004/25/ΕΚ, δεν υφίστανται κανενός είδους τίτλοι της Εταιρείας οι οποίοι να παρέχουν ειδικά δικαιώματα ελέγχου στους κατόχους.
• Σχετικά με τις απαιτούμενες πληροφορίες του στοιχείου (στ) της παρ. 1 του άρθρου 10 της Οδηγίας 2004/25/ΕΚ, δεν υφίσταται κανενός είδους περιορισμός στα δικαιώματα ψήφου.
• Σχετικά με τις απαιτούμενες πληροφορίες του στοιχείου (η) της παρ. 1 του άρθρου 10 της Οδηγίας 2004/25/ΕΚ, οι διατάξεις του Καταστατικού της Εταιρείας για τον ορισμό και την αντικατάσταση μελών του Διοικητικού Συμβουλίου της και την τροποποίηση του Καταστατικού της δεν διαφοροποιούνται από τα προβλεπόμενα στον Ν. 4548/2018.
Ειδικότερα, κατά τις διατάξεις του καταστατικού, τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου μπορεί να είναι από εννέα (9) έως δεκατρία (13), εκλέγονται από την γενική συνέλευση, με απόφαση της οποίας ορίζεται και ο αριθμός τους. Η θητεία τους είναι τριετής, αρχίζει την ημέρα της εκλογής τους από την γενική συνέλευση και λήγει κατά την τακτική γενική συνέλευση του έτους κατά το οποίο έχει ήδη συμπληρωθεί η τριετία από την εκλογή.
Σε περίπτωση που κάποιο μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου παραιτηθεί, αποβιώσει ή εκπέσει από το αξίωμα του με οποιοδήποτε τρόπο, ή κηρυχθεί έκπτωτο με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου λόγω αδικαιολόγητης απουσίας από τις συνεδριάσεις, το Διοικητικό Συμβούλιο δύναται να συνεχίσει τη διαχείριση και εκπροσώπηση της Εταιρείας χωρίς την αντικατάσταση των ελλειπόντων μελών εφόσον τα εναπομείναντα μέλη είναι τουλάχιστον εννέα (9).
Σε περίπτωση που τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου μειωθούν κάτω από εννέα (9) και εφόσον τα εναπομείναντα μέλη είναι τουλάχιστον τρία (3), το Διοικητικό Συμβούλιο υποχρεούται να εκλέξει αντικαταστάτες για το υπόλοιπο της θητείας των μελών που αντικαθίστανται τουλάχιστον μέχρι του
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
103
αριθμού των εννέα (9). Αν εκλεγεί από το Διοικητικό Συμβούλιο προσωρινό μέλος σε αναπλήρωση άλλου η εκλογή αυτή ανακοινώνεται στην αμέσως επόμενη Γενική Συνέλευση (τακτική ή έκτακτη), η οποία μπορεί να αντικαταστήσει τους εκλεγέντες ακόμη και αν δεν έχει περιληφθεί σχετικό θέμα στην ημερήσια διάταξη της εν λόγω Γενικής Συνελεύσεως.
Ήδη με απόφαση της Γενικής Συνέλευσης τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου είναι έντεκα (11).
Τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου είναι πάντοτε επανεκλέξιμα και μπορούν να ανακληθούν οποτεδήποτε από την Γενική Συνέλευση των μετόχων.
• Οι απαιτούμενες πληροφορίες του στοιχείου (θ) της παρ. 1 του άρθρου 10 της Οδηγίας 2004/25/ΕΚ, εμπεριέχονται ήδη σε άλλο τμήμα της Ετήσιας Χρηματοοικονομικής Έκθεσης που αναφέρεται στις πρόσθετες πληροφορίες του άρθρου 4 παρ. 7 του Ν. 3556/2007.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
104
ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΜΕ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΟΜΙΛΟΥ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ
Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 2 του Ν.3016/2002 περί «Εταιρικής Διακυβέρνησης, θεμάτων μισθολογίου και άλλων διατάξεων», συντάσσεται έκθεση συναλλαγών με συνδεδεμένες επιχειρήσεις του Ομίλου Ελληνικά Χρηματιστήρια - Χρηματιστήριο Αθηνών Ανώνυμη Εταιρεία Συμμετοχών για τη Διαχειριστική χρήση 1.1.2023 ως 31.12.2023.
Οι συναλλαγές με συνδεδεμένες Επιχειρήσεις του Ομίλου αφορούν τις παρακάτω κατηγορίες:
Μερίσματα
Είναι τα μερίσματα που εισπράττει η ΕΧΑΕ από τις θυγατρικές, σύμφωνα με τα ποσοστά συμμετοχής.
Τιμολόγηση Υπηρεσιών
Οι ενδοομιλικές συναλλαγές αφορούν κυρίως:
• Χρέωση υπηρεσιών διακανονισμού από την ATHEXCSD στην ATHEXCLEAR,
• Υπηρεσίες αναμετάδοσης χρηματιστηριακής πληροφορίας από την ATHEX στην ATHEXCSD,
• Παροχή υποστηρικτικών υπηρεσιών διοικητικής υποστήριξης μεταξύ των Εταιρειών του Ομίλου, καθώς και
• Λοιπές υπηρεσίες.
Οι ενδοομιλικές συναλλαγές τιμολογούνται σε τιμές αντίστοιχες με αυτές που διενεργούνται μεταξύ τρίτων.
Ενοίκια
Η Εταιρεία Ελληνικό Κεντρικό Αποθετήριο Τίτλων Ανώνυμη Εταιρεία (ATHEXCSD) εισπράττει ενοίκια από τις λοιπές Εταιρείες του Ομίλου Ελληνικά Χρηματιστήρια – Χρηματιστήριο Αθηνών Ανώνυμη Εταιρεία Συμμετοχών (ATHEX) και Εταιρεία Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Αθηνών Ανώνυμη Εταιρεία (ATHEXClear).
Γνωστοποιήσεις Συνδεδεμένων Μερών
Η αξία των συναλλαγών και τα υπόλοιπα του Ομίλου Χρηματιστηρίου Αθηνών με συνδεδεμένα μέρη κατά την 31.12.2023 και την 31.12.2022 αναλύονται στον παρακάτω πίνακα:
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Μισθοί διευθυντικών στελεχών και Αμοιβές ΔΣ
2.568
2.439
2.084
1.958
Κόστος κοινωνικής ασφάλισης
457
391
364
298
Λοιπές αποζημιώσεις
0
658
0
658
Σύνολο
3.025
3.488
2.448
2.914
Στον Όμιλο Ελληνικά Χρηματιστήρια - Χρηματιστήριο Αθηνών Ανώνυμη Εταιρεία Συμμετοχών συμπεριλαμβάνονται οι διεταιρικές συναλλαγές μεταξύ των ακόλουθων συνδεδεμένων επιχειρήσεων:
• Ελληνικά Χρηματιστήρια –Χρηματιστήριο Αθηνών Ανώνυμη Εταιρεία Συμμετοχών (ATHEX)
• Ελληνικό Κεντρικό Αποθετήριο Τίτλων Ανώνυμη Εταιρεία (ATHECSD)
• Εταιρεία Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Αθηνών Ανώνυμη Εταιρεία (ATHEXClear)
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
105
Στη συνέχεια αναλύονται τα ενδοομιλικά υπόλοιπα κατά την 31.12.2023 και 31.12.2022, καθώς και οι διεταιρικές συναλλαγές των Εταιρειών του Ομίλου, κατά την 31.12.2023 και 31.12.2022.
ΕΝΔΟΟΜIΛΙΚΑ ΥΠΟΛΟΙΠΑ 31.12.2023
ATHEX
ATHEXCSD
ATHEXCLEAR
ATHEX
Απαιτήσεις
0
66
0
Υποχρεώσεις
0
4
0
ATHEXCSD
Απαιτήσεις
4
0
576
Υποχρεώσεις
66
0
2
ATHEXCLEAR
Απαιτήσεις
0
2
0
Υποχρεώσεις
0
576
0
ΕΝΔΟΟΜIΛΙΚΑ ΥΠΟΛΟΙΠΑ 31.12.2022
ATHEX
ATHEXCSD
ATHEXCLEAR
ATHEX
Απαιτήσεις
0
71
0
Υποχρεώσεις
0
2
0
ATHEXCSD
Απαιτήσεις
2
0
502
Υποχρεώσεις
71
0
2
ATHEXCLEAR
Απαιτήσεις
0
2
0
Υποχρεώσεις
0
502
0
ΕΝΔΟΟΜΙΛΙΚΑ ΕΣΟΔΑ-ΕΞΟΔΑ 01.01-31.12.2023
ATHEX
ATHEXCSD
ATHEXCLEAR
ATHEX
Έσοδα
0
462
122
Έξοδα
0
373
0
Έσοδα από μερίσματα
0
4.815
0
ATHEXCSD
Έσοδα
373
0
7.793
Έξοδα
462
0
0
ATHEXCLEAR
Έσοδα
0
0
0
Έξοδα
122
7.793
0
ΕΝΔΟΟΜΙΛΙΚΑ ΕΣΟΔΑ-ΕΞΟΔΑ 01.01-31.12.2022
ATHEX
ATHEXCSD
ATHEXCLEAR
ATHEX
Έσοδα
0
457
75
Έξοδα
0
422
0
Έσοδα από μερίσματα
0
4.013
0
ATHEXCSD
Έσοδα
422
0
6.761
Έξοδα
457
0
0
ATHEXCLEAR
Έσοδα
0
0
0
Έξοδα
75
6.761
0
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
106
Για την συνδεδεμένη εταιρεία ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΕ ακολουθεί πίνακας με τις απαιτήσεις και τα έσοδα για το 2023 καθώς και τα αντίστοιχα ποσά του 2022:
ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ
31.12.2023
31.12.2022
ΑΤΗΕΧ
1.063
614
ATHEXCSD
351
78
ATHEXCLEAR
28
9
ΕΣΟΔΑ
01.01 -31.12.2023
01.01 -31.12.2022
ΑΤΗΕΧ
1.079
867
ATHEXCSD
349
267
ATHEXCLEAR
23
30
Για το έτος 2023 ο Όμιλος εισέπραξε από την εταιρεία ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ μέρισμα €116 χιλ. και €105 χιλ. για το 2022.
Για την συνδεδεμένη εταιρεία ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟΥ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΕ ακολουθεί πίνακας με τις απαιτήσεις και τα έσοδα για το έτος του 2023 και το αντίστοιχο του 2022:
ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ
31.12.2023
31.12.2022
ΑΤΗΕΧ
521
37
ATHEXCSD
133
20
ATHEXCLEAR
9
3
ΕΣΟΔΑ
01.01-31.12.2023
01.01-31.12.2022
ΑΤΗΕΧ
528
491
ATHEXCSD
116
66
ATHEXCLEAR
8
10
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
107
ΕΚΘΕΣΗ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 4, Ν.3556/2007
Η παρούσα επεξηγηματική έκθεση του Διοικητικού Συμβουλίου περιέχει τις προβλεπόμενες σύμφωνα με την παρ. 7 του άρθρου 4 του Ν. 3556/2007 πληροφορίες, και θα υποβληθεί προς την Τακτική Γενική Συνέλευση των μετόχων της, σύμφωνα με τις διατάξεις της παραγράφου 8 του άρθρου 4 του Ν.3556/2007.
Διάρθρωση του μετοχικού κεφαλαίου
Το μετοχικό κεφάλαιο της Εταιρείας ανέρχεται σε €25.346.160,00 και διαιρείται σε 60.348.000 μετοχές, ονομαστικής αξίας €0,42 έκαστη. Οι μετοχές είναι στο σύνολό τους εισηγμένες προς διαπραγμάτευση στην Κύρια Αγορά αξιών του Χρηματιστηρίου Αθηνών. Οι μετοχές της Εταιρείας είναι κοινές ονομαστικές με δικαίωμα ψήφου.
Περιορισμοί στη μεταβίβαση μετοχών της Εταιρείας
Η μεταβίβαση των μετοχών της Εταιρείας γίνεται όπως ορίζει ο νόμος και δεν υφίστανται περιορισμοί στη μεταβίβαση από το Καταστατικό της.
Σημαντικές άμεσες ή έμμεσες συμμετοχές κατά την έννοια των διατάξεων του Ν.3556/2007
Οι κάτωθι μέτοχοι κατείχαν, άμεσα και έμμεσα, στις 31 Δεκεμβρίου 2023 ποσοστό άνω του 5% του μετοχικού κεφαλαίου της Εταιρείας:
Μέτοχος
Ποσοστό του μ.κ. της Εταιρείας
THE CAPITAL GROUP COMPANIES INC – SMALL CAP WORLD FUND (έμμεση συμμετοχή - % με βάση γνωστοποίηση του μετόχου στις 9.7.2021)
5,09%
Κανένα άλλο φυσικό ή νομικό πρόσωπο δεν κατέχει ποσοστό μεγαλύτερο του 5% του μετοχικού κεφαλαίου της Εταιρείας.
Κάτοχοι κάθε είδους μετοχών που παρέχουν ειδικά δικαιώματα ελέγχου
Δεν υφίστανται μετοχές της Εταιρείας που παρέχουν στους κατόχους τους ειδικά δικαιώματα ελέγχου.
Περιορισμοί στο δικαίωμα ψήφου
Δεν προβλέπονται από το Καταστατικό της Εταιρείας περιορισμοί στο δικαίωμα ψήφου.
Συμφωνίες μεταξύ των μετόχων της Εταιρείας
Δεν έχει καταστεί γνωστή στην Εταιρεία η ύπαρξη συμφωνιών μεταξύ των μετόχων της, οι οποίες συνεπάγονται περιορισμούς στη μεταβίβαση των μετοχών της ή στην άσκηση δικαιωμάτων ψήφου που απορρέουν από τις μετοχές της.
Κανόνες διορισμού και αντικατάστασης μελών του Διοικητικού Συμβουλίου και τροποποίησης του καταστατικού, εφόσον διαφοροποιούνται από τα προβλεπόμενα στο ν.4548/2018
Πέραν της ειδικής προβλέψεως περί συνέχισης της εκπροσώπησης και διαχείρισης της Εταιρείας σε περίπτωση παραίτησης, θανάτου ή με οποιοδήποτε άλλο τρόπο απώλειας της ιδιότητας του μέλους του Δ.Σ. χωρίς την αντικατάσταση των ελλειπόντων μελών, εφόσον τα εναπομείναντα μέλη είναι τουλάχιστον εννέα (9), οι
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
108
διατάξεις του Καταστατικού περί διορισμού και αντικατάστασης των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου και περί τροποποίησης των διατάξεών του δεν διαφοροποιούνται από τα προβλεπόμενα στο ν. 4548/2018.
Αρμοδιότητα του Διοικητικού Συμβουλίου ή ορισμένων μελών του Διοικητικού Συμβουλίου, για την έκδοση νέων μετοχών ή για την αγορά ιδίων μετοχών σύμφωνα με το άρθρο 49 του ν. 4548/2018
Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 24 παρ. 1(β) και (γ) του ν. 4548/2018, στο Διοικητικό Συμβούλιο χορηγείται το δικαίωμα, κατόπιν σχετικής απόφασης της Γενικής Συνέλευσης, για χρονικό διάστημα που δεν υπερβαίνει την πενταετία, να αυξάνει το μετοχικό κεφάλαιο της Εταιρείας, μερικά ή ολικά, με την έκδοση νέων μετοχών, με απόφασή του που λαμβάνεται με πλειοψηφία τουλάχιστον των δύο τρίτων (2/3) του συνόλου των μελών του. Στην περίπτωση αυτή, το μετοχικό κεφάλαιο μπορεί να αυξάνεται κατά ποσό που δεν υπερβαίνει το τριπλάσιο του υφιστάμενου κεφαλαίου, κατά την ημερομηνία που χορηγείται στο διοικητικό συμβούλιο η σχετική εξουσία. Η ανωτέρω εξουσία του Διοικητικού Συμβουλίου μπορεί να ανανεώνεται από τη Γενική Συνέλευση για χρονικό διάστημα που δεν υπερβαίνει την πενταετία για κάθε ανανέωση. Δεν έχει ληφθεί τέτοια απόφαση από τη Γενική Συνέλευση των μετόχων.
Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 113 του ν. 4548/2018 η Γενική Συνέλευση, με απόφασή της που λαμβάνεται με αυξημένη απαρτία και πλειοψηφία και υποβάλλεται σε δημοσιότητα, μπορεί να εξουσιοδοτεί το Διοικητικό Συμβούλιο να θεσπίζει πρόγραμμα διάθεσης μετοχών, με τις προϋποθέσεις του νόμου, αυξάνοντας ενδεχομένως το κεφάλαιο και εκδίδοντας νέες μετοχές στο πλαίσιο υλοποίησης εγκεκριμένων από τη Γενική Συνέλευση Προγραμμάτων Παροχής Δικαιωμάτων Προαίρεσης (Stock Option Plans), για την απόκτηση μετοχών της Εταιρείας από τους δικαιούχους με τους ειδικότερους όρους και διαδικασίες που προβλέπονται από τις διατάξεις του νόμου. Δεν υπάρχει αντίθετη διάταξη στο Καταστατικό της Εταιρείας.
Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 49 του ν. 4548/2018 η Εταιρεία δύναται να αποκτήσει δικές της μετοχές, μόνο μετά από έγκριση της Γενικής Συνέλευσης, μέχρι του 1/10 του καταβλημένου μετοχικού κεφαλαίου, με τους ειδικότερους όρους και διαδικασίες που προβλέπονται από τις διατάξεις του άρθρου 49 του ν. 4548/2018. Δεν υπάρχει αντίθετη διάταξη στο Καταστατικό της Εταιρείας.
Με απόφαση της Τακτικής Γενικής Συνέλευσης της 08.06.2023 ανανεώθηκε η έγκριση για την α πόκτηση από την Εταιρεία ιδίων μετοχών σύμφωνα με τους όρους και προϋποθέσεις που προβλέπει το άρθρο 49 του Ν. 4548/2018, για χρονικό διάστημα, που δε θα υπερβαίνει τους είκοσι τέσσερις (24) μήνες, με κατώτατη τιμή αγοράς τα 0,42 ευρώ και ανώτατη τιμή αγοράς τα 6,00 ευρώ. Ο ανώτατος αριθμός των ιδίων μετοχών προς αγορά, δε θα υπερβαίνει το 10% του εκάστοτε καταβεβλημένου μετοχικού κεφαλαίου , στις οποίες συμπεριλαμβάνονται οι ήδη αγορασθείσες μετοχές, τις οποίες διατηρεί η Εταιρεία με βάση το πρόγραμμα απόκτησης ιδίων μετοχών της Εταιρείας, που εγκρίθηκε από την από 31.5.2021 Γενική Συνέλευση των μετόχων, στο πλαίσιο του οποίου η Εταιρεία έχει αποκτήσει συνολικά 2.498.000 ίδιες μετοχές .
Ειδικότερες πληροφορίες για τις ίδιες μετοχές που έχει αποκτήσει η Εταιρεία, παρέχονται παραπάνω στην ενότητα όπου αναφέρονται οι πληροφορίες του άρθρου 50 παρ. 2 του νόμου 4548/2018.
Σημαντική συμφωνία που έχει συνάψει η Εταιρεία και η οποία τίθεται σε ισχύ, τροποποιείται ή λήγει σε περίπτωση αλλαγής στον έλεγχο της Εταιρείας κατόπιν δημόσιας πρότασης και τα αποτελέσματα της συμφωνίας αυτής
Δεν υφίσταται τέτοια συμφωνία.
Κάθε συμφωνία που η Εταιρεία έχει συνάψει με τα μέλη του Διοικητικού της Συμβουλίου ή με το προσωπικό της, η οποία προβλέπει αποζημίωση σε περίπτωση παραίτησης ή απόλυσης χωρίς βάσιμο λόγο ή τερματισμού της θητείας ή της απασχόλησης τους εξαιτίας της δημόσιας πρότασης
Δεν υφίστανται συμφωνίες της Εταιρείας με τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της ή με το προσωπικό της, οι οποίες να προβλέπουν την καταβολή αποζημίωσης ειδικά σε περίπτωση παραίτησης ή απόλυσης χωρίς βάσιμο λόγο ή τερματισμού της θητείας ή της απασχόλησής τους εξαιτίας δημόσιας πρότασης.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
109
ΜΕΛΗ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΙΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΟΜΙΛΟΥ
Κατά την ημερομηνία δημοσίευσης της Χρηματοοικονομικής Έκθεσης η σύνθεση των Διοικητικών Συμβουλίων των εταιρειών του Ομίλου είναι η ακόλουθη:
ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑ – ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ
Όνομα
Θέση
Γεώργιος Χαντζηνικολάου
Πρόεδρος, Ανεξάρτητο μη Εκτελεστικό Μέλος
Ιωάννης Κωστόπουλος
Αντιπρόεδρος, Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Ιωάννης Κοντόπουλος
Διευθύνων Σύμβουλος, Εκτελεστικό Μέλος
Κωνσταντίνος Βασιλείου
Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Δημήτριος Δόσης
Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Γεώργιος Δουκίδης
Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Πολυξένη Καζόλη
Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Θεανώ Καρποδίνη
Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Nicholaos Krenteras
Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Σπυριδούλα Παπαγιαννίδου
Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Thomas Zeeb
Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ
Όνομα
Θέση
Γεώργιος Χαντζηνικολάου
Πρόεδρος, Ανεξάρτητο μη Εκτελεστικό Μέλος
Thomas Zeeb
Αντιπρόεδρος, Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Ιωάννης Κοντόπουλος
Διευθύνων Σύμβουλος, Εκτελεστικό Μέλος
Γεώργιος Δουκίδης
Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Πολυξένη Καζόλη
Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Θεανώ Καρποδίνη
Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Ιωάννης Κωστόπουλος
Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΙΚΟ ΑΠΟΘΕΤΗΡΙΟ ΤΙΤΛΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ
Όνομα
Θέση
Γεώργιος Χαντζηνικολάου
Πρόεδρος, Ανεξάρτητο μη Εκτελεστικό Μέλος
Thomas Zeeb
Αντιπρόεδρος, Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Ιωάννης Κοντόπουλος
Διευθύνων Σύμβουλος, Εκτελεστικό Μέλος
Γεώργιος Δουκίδης
Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Πολυξένη Καζόλη
Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Θεανώ Καρποδίνη
Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Σπυριδούλα Παπαγιαννίδου
Ανεξάρτητο Μη Εκτελεστικό Μέλος
Στις 08.06.2023 οι Γενικές Συνελεύσεις των μετόχων εξέλεξαν τα παραπάνω Διοικητικά Συμβούλια, με τριετή θητεία και όρισαν τα ανεξάρτητα μέλη αυτών.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
110
ΣΗΜΑΝΤΙΚΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΜΕΤΑΓΕΝΕΣΤΕΡΑ ΤΗΣ 31.12.2023
Δεν υπάρχει γεγονός με σημαντική επίδραση στα αποτελέσματα ή στη χρηματοοικονομική θέση του Ομίλου και της Εταιρείας, που έλαβε χώρα ή ολοκληρώθηκε μετά την 31.12.2023, ημερομηνία των ετήσιων χρηματοοικονομικών καταστάσεων του 2023 και μέχρι την έγκριση των χρηματοοικονομικών καταστάσεων από το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας την 27.03.2024.
Αθήνα, 27 Μαρτίου 2024
ΤΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
111
ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΟΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΜΕΤΡΗΣΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ
Ο Εναλλακτικός Δείκτης Μέτρησης Απόδοσης «ΕΔΜΑ» είναι μια προσαρμοσμένη οικονομική μέτρηση της ιστορικής ή μελλοντικής οικονομικής απόδοσης, της οικονομικής κατάστασης ή των ταμειακών ροών, διαφορετικής από την οικονομική μέτρηση που ορίζεται στο εφαρμοστέο πλαίσιο των χρηματοοικονομικών αναφορών. Δηλαδή, ο ΕΔΜΑ αφενός δεν βασίζεται αποκλειστικά στα πρότυπα των χρηματοοικονομικών καταστάσεων, αφετέρου παρέχει ουσιαστική συμπληρωματική πληροφορία, εξαιρώντας στοιχεία που ενδεχομένως να διαφοροποιούνται από το λειτουργικό αποτέλεσμα ή τις ταμιακές ροές.
Συναλλαγές με μη λειτουργική ή μη ταμειακή αποτίμηση με σημαντική επίδραση στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος θεωρούνται ως στοιχεία που επηρεάζουν την προσαρμογή των δεικτών σε ΕΔΜΑ. Αυτά τα μη επαναλαμβανόμενα, στις περισσότερες περιπτώσεις, κονδύλια θα μπορούσαν να προκύψουν μεταξύ άλλων από:
• απομειώσεις στοιχείων ενεργητικού
• μέτρα αναδιάρθρωσης
• μέτρα εξυγίανσης
• πωλήσεις περιουσιακών στοιχείων ή εκχωρήσεις
• αλλαγές στη νομοθεσία, αποζημιώσεις για ζημίες ή νομικές διεκδικήσεις
Οι ΕΔΜΑ πρέπει να λαμβάνονται υπόψη πάντα σε συνδυασμό με τα οικονομικά αποτελέσματα που έχουν συνταχθεί με βάση τα ΔΠΧΑ και σε καμιά περίπτωση δεν πρέπει να θεωρηθούν ότι αντικαθιστούν αυτά. Ο Όμιλος Χρηματιστηρίου Αθηνών ξεκίνησε να χρησιμοποιεί για πρώτη φορά τους προσαρμοσμένους δείκτες (ΕΔΜΑ) στη χρήση 2016, προκειμένου να αποτυπωθούν καλύτερα οι χρηματοοικονομικές και λειτουργικές επιδόσεις που σχετίζονται με την καθαυτή δραστηριότητα του Ομίλου στη χρήση αναφοράς καθώς και την αντίστοιχη περσινή συγκρίσιμη περίοδο.
Ο ορισμός, η ανάλυση και η βάση υπολογισμού των ΕΔΜΑ που χρησιμοποιούνται από τον Όμιλο παρατίθεται παρακάτω.
Στοιχεία που επηρεάζουν την προσαρμογή
Σύμφωνα με τις χρηματοοικονομικές καταστάσεις της χρήσης 2023, τα στοιχεία που επηρεάζουν την προσαρμογή των δεικτών που χρησιμοποιεί ο Όμιλος προκειμένου να εξαχθούν οι ΕΔΜΑ είναι η αποτίμηση της συμμετοχής στο Χρηματιστήριο του Κουβέιτ και του Βελιγραδίου καθώς και η μεταβολή της αξίας των ακινήτων λόγω εκτίμησης όπως εμφανίζονται αναλυτικά στον παρακάτω πίνακα:
σε χιλ €
01.01- 31.12.2023
01.01- 31.12.2022
Κέρδος εκτίμησης οικοπέδου
(170)
(71)
Σύνολο
(170)
(71)
Λοιπά Συνολικά Εισοδήματα
Υπεραξία από εκτίμηση ακινήτων
(732)
(420)
Αποτίμηση συμμετοχών
1.494
(483)
Σύνολο
762
(903)
Γενικό Σύνολο
592
(974)
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
112
1. 1. EBITDA
=
Κέρδη προ φόρων, χρηματοδοτικών, επενδυτικών αποτελεσμάτων και αποσβέσεων
-
Στοιχεία που επηρεάζουν την προσαρμογή
σε χιλ. €
01.01- 31.12.2023
01.01- 31.12.2022
Απόκλιση %
EBITDA
19.013
12.482
52%
2. 2. EBIT
=
Κέρδη προ φόρων, χρηματοδοτικών και επενδυτικών αποτελεσμάτων
-
Στοιχεία που επηρεάζουν την προσαρμογή
σε χιλ. €
01.01- 31.12.2023
01.01- 31.12.2022
Απόκλιση %
EBIT
15.191
8.728
74%
3. 3. Προσαρμοσμένο EBT
=
Κέρδη προ φόρων
-
Στοιχεία που επηρεάζουν την προσαρμογή
σε χιλ. €
01.01- 31.12.2023
01.01- 31.12.2022
Απόκλιση %
EBT
16.862
10.418
62%
Κέρδος εκτίμησης οικοπέδου
(170)
(71)
139%
EBT προσαρμοσμένο
16.692
10.347
61%
Απόκλιση %
(1)%
(1)%
4. 4. Προσαρμοσμένο EAT
=
Κέρδη μετά από φόρους
-
Στοιχεία που επηρεάζουν την προσαρμογή
σε χιλ. €
01.01- 31.12.2023
01.01- 31.12.2022
Απόκλιση %
EΑT
13.001
8.214
58%
Κέρδος εκτίμησης οικοπέδου
(170)
(71)
139%
EΑT προσαρμοσμένο
12.831
8.143
58%
Απόκλιση %
(1)%
(1)%
5. 5. Προσαρμοσμένες Ταμειακές ροές μετά από επενδύσεις
(ταμειακές ροές πριν από χρηματοδοτικές δραστηριότητες στην Κατάσταση Ταμειακών Ροών)
=
Καθαρές ταμειακές ροές από λειτουργικές δραστηριότητες
-
Καθαρές ταμειακές ροές από επενδυτικές δραστηριότητες
-
Στοιχεία που επηρεάζουν την προσαρμογή
σε χιλ. €
01.01- 31.12.2023
01.01- 31.12.2022
Απόκλιση %
Καθαρές ταμειακές ροές από λειτουργικές δραστηριότητες
18.240
8.644
111%
Καθαρές ταμειακές ροές από επενδυτικές δραστηριότητες
(6.364)
(3.298)
93%
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
113
T αμειακές ροές μετά από επενδύσεις
11.876
5.346
122%
Στοιχεία που επηρεάζουν την προσαρμογή
(170)
(71)
139%
Προσαρμοσμένες ταμειακές ροές από επενδυτικές δραστηριότητες
11.706
5.275
122%
Απόκλιση
(1)%
(1)%
Καθαρά λοιπά συνολικά εισοδήματα - Στοιχεία που επηρεάζουν την προσαρμογή
6. 6. Προσαρμοσμένη Απόδοση Ιδίων Κεφαλαίων (ROE)
=
Σύνολο Ιδίων κεφαλαίων
x 100
σε χιλ. €
01.01- 31.12.2023
01.01- 31.12.2022
Απόκλιση %
Απόδοση Ιδίων Κεφαλαίων
12,44%
8,11%
54%
Κέρδη μετά από φόρους
13.001
8.214
58%
Στοιχεία που επηρεάζουν την προσαρμογή
(170)
(71)
139%
Σύνολο
12.831
8.143
58%
Σύνολο ιδίων κεφαλαίων
104.492
101.342
3%
Προσαρμοσμένη απόδοση Ιδίων Κεφαλαίων
12,28%
8,04%
53%
Απόκλιση %
(1)%
(1)%
Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων - Στοιχεία που επηρεάζουν την προσαρμογή
7. 7. Προσαρμοσμένος Βαθμός Οικονομικής Αυτάρκειας
=
Σύνολο Ενεργητικού - Διαθέσιμα τρίτων σε Τραπεζικούς Λογαριασμούς Ομίλου
x 100
σε χιλ. €
01.01- 31.12.2023
01.01- 31.12.2022
Απόκλιση %
Βαθμός οικονομικής αυτάρκειας
80%
85%
(6)%
Σύνολο ιδίων κεφαλαίων
104.492
101.342
3%
Στοιχεία που επηρεάζουν την προσαρμογή
592
(974)
(161)%
Σύνολο (α)
105.084
100.368
5%
Σύνολο Ισολογισμού-Διαθέσιμα τρίτων (β)
130.832
119.454
10%
Προσαρμοσμένος βαθμός οικονομικής αυτάρκειας (α/β)
80%
84%
(5)%
Απόκλιση %
0%
(1)%
Καθαρό κέρδος που αναλογεί στους ιδιοκτήτες της μητρικής εταιρείας - Στοιχεία που επηρεάζουν την προσαρμογή
8. 8. Προσαρμοσμένο EPS
=
Μέσος αριθμός μετοχών κατά τη διάρκεια της περιόδου
x 100
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 2023
114
σε χιλ. €
01.01- 31.12.2023
01.01- 31.12.2022
Απόκλιση %
EPS
0,211
0,159
33%
Καθαρά λοιπά συνολικά εισοδήματα
12.188
9.368
30%
Στοιχεία προσαρμογής
592
(974)
(161)%
Καθαρά λοιπά συνολικά εισοδήματα προσαρμοσμένα
12.781
8.394
52%
Αριθμός μετοχών κατά τη διάρκεια της περιόδου
57.850.000
59.089.164
(2)%
EPS προσαρμοσμένο
0,221
0,142
56%
Απόκλιση
5%
(11)%
3. ΕΚΘΕΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΩΝ ΟΡΚΩΤΩΝ ΕΛΕΓΚΤΩΝ ΛΟΓΙΣΤΩΝ
© 202 4 Grant Thornton Greece. All rights reserved.
116
Έκθεση Ανεξάρτητων Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών
Προς τους Μετόχους της Εταιρείας ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑ-ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ
Έκθεση Ελέγχου επί των Εταιρικών και Ενοποιημένων Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων
Γνώμη
Έχουμε ελέγξει τις συνημμένες εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις της εταιρείας «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑ-ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ» (η Εταιρεία), οι οποίες αποτελούνται από την εταιρική και ενοποιημένη κατάσταση χρηματοοικονομικής θέση της 31ης Δεκεμβρίου 2023, τις εταιρικές και ενοποιημένες καταστάσεις συνολικού εισοδήματος, μεταβολών ιδίων κεφαλαίων και ταμειακών ροών της χρήσεως που έληξε την ημερομηνία αυτή, καθώς και τις σημειώσεις επί των χρηματοοικονομικών καταστάσεων που περιλαμβάνουν ουσιώδεις πληροφορίες λογιστικής πολιτικής.
Κατά τη γνώμη μας, οι συνημμένες εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις παρουσιάζουν εύλογα, από κάθε ουσιώδη άποψη, την χρηματοοικονομική θέση της Εταιρείας και των θυγατρικών αυτής (ο Όμιλος) κατά την 31η Δεκεμβρίου 2023, την χρηματοοικονομική τους επίδοση και τις ταμειακές τους ροές για τη χρήση που έληξε την ημερομηνία αυτή, σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Βάση γνώμης
Διενεργήσαμε τον έλεγχό μας σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Ελέγχου (ΔΠΕ) όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία. Οι ευθύνες μας, σύμφωνα με τα πρότυπα αυτά περιγράφονται περαιτέρω στην παράγραφο της έκθεσής μας «Ευθύνες ελεγκτή για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων». Είμαστε ανεξάρτητοι από την Εταιρεία και τις ενοποιούμενες θυγατρικές της καθ’ όλη τη διάρκεια του διορισμού μας σύμφωνα με τον Κώδικα Δεοντολογίας για Επαγγελματίες Ελεγκτές του Συμβουλίου Διεθνών Προτύπων Δεοντολογίας Ελεγκτών, όπως αυτός έχει ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία και τις απαιτήσεις δεοντολογίας που σχετίζονται με τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων στην Ελλάδα και έχουμε εκπληρώσει τις δεοντολογικές μας υποχρεώσεις σύμφωνα με τις απαιτήσεις της ισχύουσας νομοθεσίας και του προαναφερόμενου Κώδικα Δεοντολογίας. Πιστεύουμε ότι τα ελεγκτικά τεκμήρια που έχουμε αποκτήσει είναι επαρκή και κατάλληλα να παρέχουν βάση για τη γνώμη μας.
Σημαντικότερα θέματα ελέγχου
Τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου είναι εκείνα τα θέματα που, κατά την επαγγελματική μας κρίση, ήταν εξέχουσας σημασίας στον έλεγχό μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων της ελεγχόμενης χρήσεως. Τα θέματα αυτά και οι σχετιζόμενοι κίνδυνοι ουσιώδους ανακρίβειας αντιμετωπίστηκαν στο πλαίσιο του ελέγχου των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων ως σύνολο, για τη διαμόρφωση της γνώμης μας επί αυτών και δεν εκφέρουμε ξεχωριστή γνώμη για τα θέματα αυτά.
© 202 4 Grant Thornton Greece. All rights reserved.
117
Σημαντικότερα θέματα ελέγχου
Πώς αντιμετωπίστηκε το σημαντικότερο θέμα ελέγχου στον έλεγχό μας
Αναγνώριση εσόδων
Τα έσοδα του Ομίλου προέρχονται από διάφορες πηγές (διαπραγμάτευση συναλλαγών, μετασυναλλακτικές υπηρεσίες, εισαγωγές / υπηρεσίες Εκδοτηρίων, υπηρεσίες πληροφόρησης και τεχνολογίας καθώς και λοιπές υπηρεσίες). Για τη χρήση που έληξε την 31η Δεκεμβρίου 2023, το σύνολο των εσόδων του Ομίλου και της Εταιρείας ανήλθε σε ποσό € 45,2 εκ. και € 21,1 εκ. αντίστοιχα.
Για την αναγνώριση των εσόδων, χρησιμοποιούνται διάφορα και σύνθετα πληροφοριακά συστήματα, ενώ παράλληλα εφαρμόζονται διαδικασίες και δικλείδες ασφαλείας που υποστηρίζουν τον υψηλό όγκο συναλλαγών, αλλά και την αναγνώριση των εσόδων στην ορθή περίοδο. Περαιτέρω, η αναγνώριση των εσόδων με βάση τις απαιτήσεις του ΔΠΧΑ 15 «Έσοδα από Συμβάσεις με Πελάτες» απαιτεί την άσκηση κρίσεων και εκτιμήσεων εκ μέρους της Διοίκησης, ιδίως για τα έσοδα νέων εισαγωγών και μεταβολών μετοχικού κεφαλαίου που αναγνωρίζονται με την πάροδο του χρόνου και επιμερίζονται καθ’ όλη την εκτιμώμενη διάρκεια παραμονής εκάστης εισηγμένης εταιρείας στο Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών.
Δεδομένης της σημαντικότητας του ως άνω κονδυλίου για τις εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις, του όγκου των συναλλαγών, των πληροφοριακών συστημάτων που εμπλέκονται στην αναγνώριση των εσόδων, των εκτιμήσεων, κρίσεων αλλά και των διαφορετικών πολιτικών αναγνώρισης που απαιτούνται για τις διάφορες πηγές εσόδων θεωρούμε την αναγνώριση των εσόδων ως ένα εκ των σημαντικότερων θεμάτων ελέγχου.
Οι γνωστοποιήσεις του Ομίλου και της Εταιρείας σχετικά με την λογιστική πολιτική αναγνώρισης των εσόδων περιλαμβάνεται στη σημείωση 5.3.8, 5.8, 5.9, 5.10, 5.11, 5.12, 5.13 και 5.31 των οικονομικών καταστάσεων.
Η ελεγκτική μας προσέγγιση περιέλαβε, μεταξύ άλλων, τις ακόλουθες διαδικασίες:
• Κατανοήσαμε τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου και τις διαδικασίες που έχουν σχεδιαστεί από τη διοίκηση και σχετίζονται με τις διαδικασίες αναγνώρισης εσόδων και τα πληροφοριακά συστήματα που χρησιμοποιούνται για την αναγνώριση των εσόδων. Στο πλαίσιο αυτό, εξετάσαμε την αποτελεσματικότητα του σχεδιασμού των γενικών δικλίδων ασφαλείας των πληροφοριακών συστημάτων που χρησιμοποιεί ο Όμιλος και η Εταιρεία για την αναγνώριση των εσόδων.
• Εξετάσαμε σε δειγματοληπτική βάση την ορθή μεταφορά των δεδομένων από τα πληροφοριακά συστήματα στο ισοζύγιο γενικής λογιστικής.
• Εξετάσαμε, δειγματοληπτικά, την ορθότητα αναγνώρισης των εσόδων και τον επιμερισμό των εσόδων στην ορθή περίοδο μέσω (α) αντιπαραβολής συναλλαγών με υποκείμενα στοιχεία, περιλαμβανομένων παραστατικών, συμβάσεων και αποδεικτικών είσπραξης, (β) επαλήθευσης των υπολογισμών των εσόδων.
• Αξιολογήσαμε το εύλογο των παραδοχών και εκτιμήσεων της διοίκησης που χρησιμοποιήθηκαν για τον προσδιορισμό της χρονικής περιόδου αναγνώρισης των εσόδων που προέρχονται από νέες εισαγωγές και λοιπές εταιρικές πράξεις.
• Αξιολογήσαμε κατά πόσον η πολιτική και η μεθοδολογία που εφάρμοσε η Διοίκηση είναι κατάλληλες και συνεπείς με τις απαιτήσεις του ΔΠΧΑ 15 «Συμβάσεις με Πελάτες».
• Αξιολογήσαμε την επάρκεια των γνωστοποιήσεων στις εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις σύμφωνα με τις απαιτήσεις των ΔΠΧΑ σε σχέση με το θέμα αυτό.
© 202 4 Grant Thornton Greece. All rights reserved.
118
Άλλες πληροφορίες
Η διοίκηση είναι υπεύθυνη για τις άλλες πληροφορίες. Οι άλλες πληροφορίες περιλαμβάνονται στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου, για την οποία γίνεται σχετική αναφορά στην “Έκθεση επί άλλων Νομικών και Κανονιστικών Απαιτήσεων”, στις Δηλώσεις των Μελών του Διοικητικού Συμβουλίου, αλλά δεν περιλαμβάνουν τις χρηματοοικονομικές καταστάσεις και την έκθεση ελέγχου επί αυτών.
Η γνώμη μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων δεν καλύπτει τις άλλες πληροφορίες και δεν εκφράζουμε με τη γνώμη αυτή οποιασδήποτε μορφής συμπέρασμα διασφάλισης επί αυτών.
Σε σχέση με τον έλεγχό μας επί των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων, η ευθύνη μας είναι να αναγνώσουμε τις άλλες πληροφορίες και, με τον τρόπο αυτό, να εξετάσουμε εάν οι άλλες πληροφορίες είναι ουσιωδώς ασυνεπείς με τις εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις ή τις γνώσεις που αποκτήσαμε κατά τον έλεγχο ή αλλιώς φαίνεται να είναι ουσιωδώς εσφαλμένες. Εάν, με βάση τις εργασίες που έχουμε εκτελέσει, καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι υπάρχει ουσιώδες σφάλμα σε αυτές τις άλλες πληροφορίες, είμαστε υποχρεωμένοι να αναφέρουμε το γεγονός αυτό. Δεν έχουμε τίποτα να αναφέρουμε σχετικά με το θέμα αυτό.
Ευθύνες της διοίκησης και των υπευθύνων για τη διακυβέρνηση επί των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων
Η διοίκηση έχει την ευθύνη για την κατάρτιση και εύλογη παρουσίαση των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων σύμφωνα με τα ΔΠΧΑ, όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως και για εκείνες τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου, που η διοίκηση καθορίζει ως απαραίτητες, ώστε να καθίσταται δυνατή η κατάρτιση εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων απαλλαγμένων από ουσιώδες σφάλμα, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος.
Κατά την κατάρτιση των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων, η διοίκηση είναι υπεύθυνη για την αξιολόγηση της ικανότητας της Εταιρείας και του Ομίλου να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους, γνωστοποιώντας όπου συντρέχει τέτοια περίπτωση, τα θέματα που σχετίζονται με τη συνεχιζόμενη δραστηριότητα και τη χρήση της λογιστικής αρχής της συνεχιζόμενης δραστηριότητας, εκτός και αν η διοίκηση είτε προτίθεται να ρευστοποιήσει την Εταιρεία και τον Όμιλο ή να διακόψει τη δραστηριότητά τους, ή δεν έχει άλλη ρεαλιστική εναλλακτική επιλογή από το να προχωρήσει σε αυτές τις ενέργειες.
Η Επιτροπή Ελέγχου (άρθ. 44 ν.4449/2017) της Εταιρείας έχει την ευθύνη εποπτείας της διαδικασίας χρηματοοικονομικής αναφοράς της Εταιρείας και του Ομίλου.
Ευθύνες ελεγκτή για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων
Οι στόχοι μας είναι να αποκτήσουμε εύλογη διασφάλιση για το κατά πόσο οι εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις, στο σύνολό τους, είναι απαλλαγμένες από ουσιώδες σφάλμα, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος και να εκδώσουμε έκθεση ελεγκτή, η οποία περιλαμβάνει τη γνώμη μας. Η εύλογη διασφάλιση συνιστά διασφάλιση υψηλού επιπέδου, αλλά δεν είναι εγγύηση ότι ο έλεγχος που διενεργείται σύμφωνα με τα ΔΠΕ, όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία, θα εντοπίζει πάντα ένα ουσιώδες σφάλμα, όταν αυτό υπάρχει. Σφάλματα δύναται να προκύψουν από απάτη ή από λάθος και θεωρούνται ουσιώδη όταν μεμονωμένα ή αθροιστικά, θα μπορούσε εύλογα να αναμένεται ότι θα επηρέαζαν τις οικονομικές αποφάσεις των χρηστών, που λαμβάνονται με βάση αυτές τις εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις.
Ως καθήκον του ελέγχου, σύμφωνα με τα ΔΠΕ όπως αυτά έχουν ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία, ασκούμε επαγγελματική κρίση και διατηρούμε επαγγελματικό σκεπτικισμό καθ’ όλη τη διάρκεια του ελέγχου. Επίσης:
• Εντοπίζουμε και αξιολογούμε τους κινδύνους ουσιώδους σφάλματος στις εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος, σχεδιάζοντας και διενεργώντας ελεγκτικές διαδικασίες που ανταποκρίνονται στους κινδύνους αυτούς και αποκτούμε ελεγκτικά τεκμήρια που είναι επαρκή και κατάλληλα για να παρέχουν βάση για την γνώμη μας. Ο κίνδυνος μη εντοπισμού ουσιώδους σφάλματος που οφείλεται σε απάτη είναι υψηλότερος από αυτόν που οφείλεται σε λάθος, καθώς η απάτη μπορεί να εμπεριέχει συμπαιγνία, πλαστογραφία, εσκεμμένες παραλείψεις, ψευδείς διαβεβαιώσεις ή παράκαμψη των δικλίδων εσωτερικού ελέγχου.
• Κατανοούμε τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου που σχετίζονται με τον έλεγχο, με σκοπό τον σχεδιασμό ελεγκτικών διαδικασιών κατάλληλων για τις περιστάσεις, αλλά όχι με σκοπό την διατύπωση γνώμης επί της αποτελεσματικότητας των δικλίδων εσωτερικού ελέγχου της Εταιρείας και του Ομίλου.
© 202 4 Grant Thornton Greece. All rights reserved.
119
• Αξιολογούμε την καταλληλότητα των λογιστικών αρχών και μεθόδων που χρησιμοποιήθηκαν και το εύλογο των λογιστικών εκτιμήσεων και των σχετικών γνωστοποιήσεων που έγιναν από τη διοίκηση.
• Αποφαινόμαστε για την καταλληλότητα της χρήσης από τη διοίκηση της λογιστικής αρχής της συνεχιζόμενης δραστηριότητας και με βάση τα ελεγκτικά τεκμήρια που αποκτήθηκαν για το εάν υπάρχει ουσιώδης αβεβαιότητα σχετικά με γεγονότα ή συνθήκες που μπορεί να υποδηλώνουν ουσιώδη αβεβαιότητα ως προς την ικανότητα της Εταιρείας και του Ομίλου να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους. Εάν συμπεράνουμε ότι υφίσταται ουσιώδης αβεβαιότητα, είμαστε υποχρεωμένοι στην έκθεση ελεγκτή να επιστήσουμε την προσοχή στις σχετικές γνωστοποιήσεις των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων ή εάν αυτές οι γνωστοποιήσεις είναι ανεπαρκείς να διαφοροποιήσουμε τη γνώμη μας. Τα συμπεράσματά μας βασίζονται σε ελεγκτικά τεκμήρια που αποκτώνται μέχρι την ημερομηνία της έκθεσης ελεγκτή. Ωστόσο, μελλοντικά γεγονότα ή συνθήκες ενδέχεται να έχουν ως αποτέλεσμα η Εταιρεία και ο Όμιλος να παύσουν να λειτουργούν ως συνεχιζόμενη δραστηριότητα.
• Αξιολογούμε τη συνολική παρουσίαση, τη δομή και το περιεχόμενο των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων, συμπεριλαμβανομένων των γνωστοποιήσεων καθώς και το κατά πόσο οι εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις απεικονίζουν τις υποκείμενες συναλλαγές και τα γεγονότα με τρόπο που επιτυγχάνεται η εύλογη παρουσίαση.
• Αποκτούμε επαρκή και κατάλληλα ελεγκτικά τεκμήρια αναφορικά με την χρηματοοικονομική πληροφόρηση των οντοτήτων ή των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων εντός του Ομίλου για την έκφραση γνώμης επί των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων. Είμαστε υπεύθυνοι για την καθοδήγηση, την επίβλεψη και την εκτέλεση του ελέγχου της Εταιρείας και των θυγατρικών της. Παραμένουμε αποκλειστικά υπεύθυνοι για την ελεγκτική μας γνώμη.
Μεταξύ άλλων θεμάτων, κοινοποιούμε στους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση, το σχεδιαζόμενο εύρος και το χρονοδιάγραμμα του ελέγχου, καθώς και σημαντικά ευρήματα του ελέγχου, συμπεριλαμβανομένων όποιων σημαντικών ελλείψεων στις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου εντοπίζουμε κατά τη διάρκεια του ελέγχου μας.
Επιπλέον, δηλώνουμε προς τους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση ότι έχουμε συμμορφωθεί με τις σχετικές απαιτήσεις δεοντολογίας περί ανεξαρτησίας και γνωστοποιούμε προς αυτούς όλες τις σχέσεις και άλλα θέματα που μπορεί εύλογα να θεωρηθεί ότι επηρεάζουν την ανεξαρτησία μας και τα σχετικά μέτρα προστασίας, όπου συντρέχει περίπτωση.
Από τα θέματα που γνωστοποιήθηκαν στους υπεύθυνους για τη διακυβέρνηση, καθορίζουμε τα θέματα εκείνα που ήταν εξέχουσας σημασίας για τον έλεγχο των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων της ελεγχόμενης χρήσεως και ως εκ τούτου αποτελούν τα σημαντικότερα θέματα ελέγχου .
Έκθεση επί Άλλων Νομικών και Κανονιστικών Απαιτήσεων
1. Έκθεση Διαχείρισης Διοικητικού Συμβουλίου
Λαμβάνοντας υπόψη ότι η διοίκηση έχει την ευθύνη για την κατάρτιση της Έκθεσης Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου και της Δήλωσης Εταιρικής Διακυβέρνησης που περιλαμβάνεται στην έκθεση αυτή, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παραγράφου 5 του άρθρου 2 του Ν.4336/2015 (μέρος Β), σημειώνουμε ότι:
α. Στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου περιλαμβάνεται δήλωση εταιρικής διακυβέρνησης, η οποία παρέχει τα πληροφοριακά στοιχεία που ορίζονται στο άρθρο 152 του Ν. 4548/2018.
β. Κατά τη γνώμη μας η Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού Συμβουλίου έχει καταρτιστεί σύμφωνα με τις ισχύουσες νομικές απαιτήσεις των άρθρων 150-151 και 153-154 και της παραγράφου 1 (περιπτώσεις γ’ και δ’) του άρθρου 152 του Ν. 4548/2018 και το περιεχόμενο αυτής αντιστοιχεί με τις συνημμένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις της χρήσης που έληξε την 31/12/2023.
γ. Με βάση τη γνώση που αποκτήσαμε κατά τον έλεγχό μας, για την Εταιρεία «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑ- ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ» και το περιβάλλον της, δεν έχουμε εντοπίσει ουσιώδεις ανακρίβειες στην Έκθεση Διαχείρισης του Διοικητικού της Συμβουλίου.
© 202 4 Grant Thornton Greece. All rights reserved.
120
2. Συμπληρωματική Έκθεση προς την Επιτροπή Ελέγχου
Η γνώμη μας επί των συνημμένων εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων είναι συνεπής με τη Συμπληρωματική Έκθεσή μας προς την Επιτροπή Ελέγχου της Εταιρείας, που προβλέπεται από το άρθρο 11 του κανονισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) αριθ. 537/2014.
3. Παροχή Μη Ελεγκτικών Υπηρεσιών
Δεν παρείχαμε στην Εταιρεία και τις θυγατρικές της μη ελεγκτικές υπηρεσίες που απαγορεύονται σύμφωνα με το άρθρο 5 του κανονισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) αριθ. 537/2014 ή λοιπές επιτρεπόμενες μη ελεγκτικές υπηρεσίες.
4. Διορισμός Ελεγκτή
Διοριστήκαμε για πρώτη φορά ως Ορκωτοί Ελεγκτές Λογιστές της Εταιρείας με την από 02/06/2022 απόφαση της ετήσιας τακτικής γενικής συνέλευσης των μετόχων. Έκτοτε ο διορισμός μας έχει αδιαλείπτως ανανεωθεί για μία συνολική περίοδο 2 ετών με βάση τις κατ’ έτος λαμβανόμενες αποφάσεις της τακτικής γενικής συνέλευσης των μετόχων.
5. Κανονισμός Λειτουργίας
Η Εταιρεία διαθέτει Κανονισμό Λειτουργίας σύμφωνα με το περιεχόμενο που προβλέπεται από τις διατάξεις του άρθρου 14 του Ν. 4706/2020.
6. Έκθεση Διασφάλισης επί του Ευρωπαϊκού Ενιαίου Ηλεκτρονικού Μορφότυπου Αναφοράς
Εξετάσαμε τα ψηφιακά αρχεία της εταιρείας «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑ-ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ» (εφεξής Εταιρεία ή/και Όμιλος), τα οποία καταρτίστηκαν σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Ενιαίο Ηλεκτρονικό Μορφότυπο ( ESEF ) που ορίζεται από τον κατ’ εξουσιοδότηση Κανονισμό της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ( E Ε) 2019/815, όπως τροποποιήθηκε με τον Κανονισμό ( E Ε) 2020/1989 (εφεξής Κανονισμός ESEF ), και τα οποία περιλαμβάνουν τις εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας και του Ομίλου για τη χρήση που έληξε την 31 Δεκεμβρίου 2023, σε μορφή XHTML , καθώς και το προβλεπόμενο αρχείο XBRL («549300 GSRN 07 MNENPL 97-2023-12-31- el . zip ») με την κατάλληλη σήμανση, επί των προαναφερόμενων ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων, συμπεριλαμβανομένων και των λοιπών επεξηγηματικών πληροφοριών (Σημειώσεις επί των χρηματοοικονομικών καταστάσεων).
Κανονιστικό πλαίσιο
Τα ψηφιακά αρχεία του Ευρωπαϊκού Ενιαίου Ηλεκτρονικού Μορφότυπου καταρτίζονται σύμφωνα με τον Κανονισμό ESEF και την 2020/ C 379/01 Ερμηνευτική Ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής της 10ης Νοεμβρίου 2020, όπως προβλέπεται από το Ν. 3556/2007 και τις σχετικές ανακοινώσεις της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς και του Χρηματιστηρίου Αθηνών (εφεξής «Κανονιστικό Πλαίσιο ESEF »). Συνοπτικά το Πλαίσιο αυτό περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, τις ακόλουθες απαιτήσεις:
• Όλες οι ετήσιες οικονομικές εκθέσεις θα πρέπει να συντάσσονται σε μορφότυπο XHTΜL.
• Όσον αφορά τις ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις βάσει των Διεθνών Προτύπων Χρηματοοικονομικής Αναφοράς, η χρηματοοικονομική πληροφόρηση, που περιλαμβάνεται στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος, στην Κατάσταση Οικονομικής Θέσης, στην Κατάσταση Μεταβολών Ιδίων Κεφαλαίων και στην Κατάσταση Ταμειακών Ροών, καθώς επίσης και η χρηματοοικονομική πληροφόρηση που περιλαμβάνεται στις λοιπές επεξηγηματικές πληροφορίες, θα πρέπει να επισημαίνεται με ετικέτες XBRL (XBRL ‘tags’ και “‘block tag”’), σύμφωνα με την Ταξινομία του ESEF (ESEF Taxonomy), όπως ισχύει. Οι τεχνικές προδιαγραφές για τον ESEF, συμπεριλαμβανομένης και της σχετικής ταξινομίας, παρατίθενται στα Ρυθμιστικά Τεχνικά Πρότυπα (Regulatory Technical Standards) του ESEF.
• Οι απαιτήσεις που ορίζονται από το ισχύον Κανονιστικό Πλαίσιο ESEF αποτελούν κατάλληλα κριτήρια για να εκφράσουμε συμπέρασμα που παρέχει εύλογη διασφάλιση.
Ευθύνες της διοίκησης και των υπευθύνων για τη διακυβέρνηση
Η διοίκηση έχει την ευθύνη για την κατάρτιση και υποβολή των εταιρικών και ενοποιημένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων της Εταιρείας και του Ομίλου, για τη χρήση που έληξε την 31 Δεκεμβρίου 2023, σύμφωνα με τις
© 202 4 Grant Thornton Greece. All rights reserved.
121
απαιτήσεις που ορίζονται από το Κανονιστικό Πλαίσιο ESEF , όπως και για εκείνες τις δικλίδες εσωτερικού ελέγχου που η διοίκηση καθορίζει ως απαραίτητες, ώστε να καθίσταται δυνατή η κατάρτιση των ψηφιακών αρχείων απαλλαγμένων από ουσιώδες σφάλμα, που οφείλεται είτε σε απάτη είτε σε λάθος.
Ευθύνες του Ελεγκτή
Η δική μας ευθύνη είναι ο σχεδιασμός και η διενέργεια αυτής της εργασίας διασφάλισης, σύμφωνα με την υπ’ αρ. 214/4/11-02-2022 Απόφαση του Δ.Σ. της Επιτροπής Λογιστικής Τυποποίησης και Ελέγχων (ΕΛΤΕ) και τις «Κατευθυντήριες οδηγίες σε σχέση με την εργασία και την έκθεση διασφάλισης των Ορκωτών Ελεγκτών Λογιστών επί του Ευρωπαϊκού Ενιαίου Ηλεκτρονικού Μορφότυπου Αναφοράς ( ESEF ) των εκδοτών με κινητές αξίες εισηγμένες σε ρυθμιζόμενη αγορά στην Ελλάδα», όπως εκδόθηκαν από το Σώμα Ορκωτών Ελεγκτών την 14/02/2022 (εφεξής "Κατευθυντήριες Οδηγίες ESEF "), έτσι ώστε να αποκτήσουμε εύλογη διασφάλιση ότι οι εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας και του Ομίλου που καταρτίστηκαν από τη διοίκηση σύμφωνα με τον ESEF συμμορφώνονται από κάθε ουσιώδη άποψη με το ισχύον Κανονιστικό Πλαίσιο ESEF .
Η εργασία μας διενεργήθηκε σύμφωνα με τον Κώδικα Δεοντολογίας για Επαγγελματίες Ελεγκτές του Συμβουλίου Διεθνών Προτύπων Δεοντολογίας Ελεγκτών (Κώδικας ΣΔΠΔΕ), όπως αυτός έχει ενσωματωθεί στην Ελληνική Νομοθεσία και επιπλέον έχουμε εκπληρώσει τις δεοντολογικές υποχρεώσεις ανεξαρτησίας, σύμφωνα με το Ν. 4449/2017 και τον Κανονισμό (ΕΕ) 537/2014.
Η εργασία διασφάλισης που διενεργήσαμε καλύπτει περιοριστικά τα αντικείμενα που περιλαμβάνονται στις Κατευθυντήριες Οδηγίες ESEF και διενεργήθηκε σύμφωνα με το Διεθνές Πρότυπο Εργασιών Διασφάλισης 3000, “Έργα Διασφάλισης Πέραν Ελέγχου ή Επισκόπησης Ιστορικής Οικονομικής Πληροφόρησης. Η εύλογη διασφάλιση συνιστά διασφάλιση υψηλού επιπέδου, αλλά δεν είναι εγγύηση ότι η εργασία αυτή θα εντοπίζει πάντα ένα ουσιώδες σφάλμα αναφορικά με μη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις του Κανονιστικού Πλαισίου ESEF .
Συμπέρασμα
Με βάση τη διενεργηθείσα εργασία και τα τεκμήρια που αποκτήθηκαν, διατυπώνουμε το συμπέρασμα ότι οι εταιρικές και ενοποιημένες χρηματοοικονομικές καταστάσεις της Εταιρείας και του Ομίλου, για τη χρήση που έληξε την 31 Δεκεμβρίου 2023, σε μορφή αρχείου XHTML , καθώς και το προβλεπόμενο αρχείο XBRL («549300 GSRN 07 MNENPL 97-2023-12-31- el . zip ») με την κατάλληλη σήμανση, επί των προαναφερόμενων ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, συμπεριλαμβανομένων και των λοιπών επεξηγηματικών πληροφοριών, έχουν καταρτιστεί, από κάθε ουσιώδη άποψη, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του Κανονιστικού Πλαισίου ESEF .
Αθήνα, 27 Μαρτίου 2024
Ο Ορκωτός Ελεγκτής Λογιστής
Η Ορκωτός Ελεγκτής Λογιστής
Θανάσης Ξύνας
Βασιλική Τσιπά
Α.Μ. Σ.Ο.Ε.Λ. 34081
Α.Μ. Σ.Ο.Ε.Λ. 58201
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 122
4. ΕΤΑΙΡΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΝΟΠΟΙΗΜΕΝΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ 2023
Για τη χρήση 1 η Ιανουαρίου 2023 έως 31 η Δεκεμβρίου 2023
Σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 123
4.1. ΕΤΗΣΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
01.01
01.01
01.01
01.01
Σημ.
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Έσοδα
Διαπραγμάτευση Συναλλαγών (Trading)
5.8
8.626
5.890
8.626
5.886
Μετασυναλλακτικές Υπηρεσίες (Post Trading)
5.9
20.247
15.036
0
0
Εισαγωγές / Υπηρεσίες Εκδοτριών (Listing)
5.10
5.744
4.997
3.730
3.269
Υπηρεσίες Πληροφόρησης (Data Services)
5.11
3.812
3.586
3.466
3.278
Τεχνολογικές, Ψηφιακές και Λοιπές Υπηρεσίες (ΙΤ, Digital & Other Services )
5.12
7.397
7.072
5.093
4.628
Παρεπόμενες Υπηρεσίες (Ancillary Services)
5.13
1.309
1.266
894
871
Κύκλος κύριων εργασιών
47.135
37.847
21.809
17.932
Πόρος Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς
5.14
(1.961)
(1.388)
(726)
(497)
Σύνολο εσόδων
45.174
36.459
21.083
17.435
Κόστος εργασιών και δαπανών
Αμοιβές και έξοδα προσωπικού
5.15
15.284
12.389
8.671
7.060
Αμοιβές και έξοδα τρίτων
5.16
1.654
1.949
1.281
1.615
Συντηρήσεις/μηχανογραφική υποστήριξη
5.17
2.175
2.137
1.800
1.656
Διαχείριση κτιρίου - εξοπλισμού
5.18
708
737
153
123
Υπηρεσίες κοινής ωφέλειας
5.19
1.488
1.921
446
399
Λοιπά λειτουργικά έξοδα
5.20
3.410
3.326
2.327
2.388
Φόροι
5.21
1.442
1.518
889
908
Σύνολο λειτουργικών εργασιών και δαπανών προ αποσβέσεων
26.161
23.977
15.567
14.149
Κέρδη προ φόρων, χρηματοδοτικών, επενδυτικών αποτελεσμάτων και αποσβέσεων ( EBITDA )
19.013
12.482
5.516
3.286
Αποσβέσεις
5.22, 5.23
(3.822)
(3.754)
(2.297)
(2.142)
Κέρδη προ φόρων, χρηματοδοτικών και επενδυτικών αποτελεσμάτων ( EBIT )
15.191
8.728
3.219
1.144
Έσοδα κεφαλαίων
722
52
222
31
Έσοδα από μερίσματα
5.25, 5.27
395
306
5.211
4.319
Έσοδα από συμμετοχές
5.25
430
698
430
698
Έσοδα από επιστροφές φόρων
5.37
0
625
0
625
Κέρδη /(ζημιές) από την επιμέτρηση των ακινήτων σε εύλογη αξία
5.24
170
71
90
0
Χρηματοοικονομικά έξοδα
(46)
(62)
(81)
(83)
Κέρδη προ φόρων (EBT)
16.862
10.418
9.091
6.734
Φόρος εισοδήματος
5.37
(3.861)
(2.204)
(970)
(462)
Κέρδη μετά από φόρους
13.001
8.214
8.121
6.272
Συγκεκριμένα κονδύλια της προηγούμενης χρήσης έχουν διαφοροποιηθεί (βλέπε σημ. 5.45).
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 124
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
01.01
01.01
01.01
01.01
Σημ.
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Κέρδη μετά από φόρους (Α)
13.001
8.214
8.121
6.272
Στοιχεία που δεν ανακατατάσσονται μεταγενέστερα στα αποτελέσματα
Κέρδη/(ζημίες) επανεκτίμησης αξίας ακινήτων
5.24
939
538
0
0
X ρηματοοικονομικά στοιχεία εύλογης αξίας μέσω λοιπών εισοδημάτων - Κέρδη/(ζημίες) αποτίμησης κατά την περίοδο
5.27
(1.916)
619
(1.916)
619
Αναλογιστικά Κέρδη/(ζημίες) από πρόβλεψη αποζημίωσης προσωπικού
5.33
(65)
322
(50)
180
Επίδραση φόρου εισοδήματος
5.37
229
(325)
433
(176)
Λοιπά Συνολικά εισοδήματα / (ζημιές) μετά από φόρους (Β)
(813)
1.154
(1.533)
623
Καθαρά λοιπά συνολικά εισοδήματα (Α) + (Β)
12.188
9.368
6.588
6.895
Κατανέμονται σε:
2023
2022
Ιδιοκτήτες μητρικής
12.188
9.368
Κέρδη μετά από φόρους ανά μετοχή (βασικά και απομειωμένα) (σε €)
0,211
0,159
Μέσος σταθμισμένος αριθμός μετοχών
57.850.000
59.089.164
Τυχόν διαφορές σε ποσά των χρηματοοικονομικών καταστάσεων καθώς και σε αντίστοιχα ποσά στις σημειώσεις οφείλονται σε στρογγυλοποιήσεις.
Οι σημειώσεις στις σελίδες 132 μέχρι 187 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των ετήσιων χρηματοοικονομικών καταστάσεων της 31.12.2023.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 125
4.2. ΕΤΗΣΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΣΗΣ
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
Σημ.
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟ
BS1
BS2
BS3
BS4
Μη κυκλοφορούν ενεργητικό
Ιδιοχρησιμοποιούμενα ενσώματα πάγια
5.22
22.153
20.490
1.620
948
Δικαιώματα χρήσης παγίων
5.23
484
235
1.523
1.523
Επενδύσεις σε ακίνητα
5.24
6.356
6.187
2.990
2.900
Άυλα περιουσιακά στοιχεία
5.22
7.144
7.128
4.967
4.859
Αναβαλλόμενη φορολογία
5.30
63
48
0
0
Συμμετοχές και λοιπές μακροπρόθεσμες απαιτήσεις
5.25
7.143
6.821
52.083
51.760
Χρηματοοικονομικά στοιχεία εύλογης αξίας μέσω λοιπών εισοδημάτων
5.27
8.081
9.996
8.081
9.996
51.424
50.905
71.264
71.986
Κυκλοφορούν ενεργητικό
Πελάτες
5.26
3.542
3.953
2.431
2.229
Λοιπές απαιτήσεις
5.26
9.423
3.987
3.472
1.169
Χρηματοοικονομικά στοιχεία αποτιμώμενα στο αποσβεσμένο κόστος
5.27
3.116
0
3.116
0
Διαθέσιμα τρίτων σε Τραπεζικούς Λογαριασμούς Ομίλου
5.29
265.503
244.677
0
0
Ταμειακά διαθέσιμα και Ισοδύναμα
5.28
63.327
60.609
11.630
15.842
344.911
313.226
20.649
19.240
ΣΥΝΟΛΟ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟΥ
396.335
364.131
91.913
91.226
ΙΔΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ
Ίδια Κεφάλαια
Μετοχικό Κεφάλαιο
5.32
25.346
25.346
25.346
25.346
Ίδιες Μετοχές
5.32
(8.333)
(8.333)
(8.333)
(8.333)
Διαφορά από έκδοση μετοχών υπέρ το άρτιο
5.32
157
157
157
157
Αποθεματικά
5.32
37.108
44.195
26.833
34.954
Αποτελέσματα εις νέο
5.32
50.214
39.977
35.338
29.669
Σύνολο ιδίων κεφαλαίων
104.492
101.342
79.341
81.793
Μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις
Συμβατική υποχρέωση
5.31
1.583
1.498
620
480
Αναβαλλόμενη φορολογία
5.30
3.260
3.344
1.381
1.719
Υποχρέωση Μισθώσεων
5.23
367
173
1.400
1.421
Υποχρεώσεις παροχών προς εργαζομένους
5.33
1.973
1.794
1.225
1.106
Λοιπές προβλέψεις
181
60
40
0
7.364
6.869
4.666
4.726
Βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις
Προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις
5.34
9.205
4.771
5.287
2.716
Συμβατική υποχρέωση
5.31
1.660
2.132
541
879
Φόρος εισοδήματος πληρωτέος
5.37
2.398
32
830
60
Φόροι πληρωτέοι
5.35
4.980
3.547
638
371
Ασφαλιστικοί οργανισμοί
5.36
614
696
387
491
Υποχρέωση Μισθώσεων
5.23
119
65
223
190
Διαθέσιμα τρίτων σε Τραπεζικούς Λογαριασμούς Ομίλου
5.29
265.503
244.677
0
0
284.479
255.920
7.906
4.707
ΣΥΝΟΛΟ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΩΝ
291.843
262.789
12.572
9.433
ΣΥΝΟΛΟ ΙΔΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ & ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΩΝ
396.335
364.131
91.913
91.226
Τυχόν διαφορές σε ποσά των χρηματοοικονομικών καταστάσεων καθώς και σε αντίστοιχα ποσά στις σημειώσεις οφείλονται σε στρογγυλοποιήσεις.
Οι σημειώσεις στις σελίδες 132 μέχρι 187 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των ετήσιων χρηματοοικονομικών καταστάσεων της 31.12.2023.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 126
4.3. ΕΤΗΣΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΤΑΒΟΛΗΣ ΙΔΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ
4.3.1. ΟΜΙΛΟΣ
Μετοχικό Κεφάλαιο
Ίδιες Μετοχές
Διαφορά από έκδοση μετοχών υπέρ το άρτιο
Αποθεματικά Κεφάλαια
Αποτελέσματα εις νέο
Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων
Υπόλοιπα 01/01/2022
25.346
(854)
157
62.107
21.751
108.507
Διανομή κερδών σε αποθεματικά
0
0
0
301
(301)
0
Αγορά ιδίων μετοχών
0
(7.479)
0
0
0
(7.479)
Μεταφορά αποθεματικού αναπροσαρμογής αξίας ακινήτων σε αποτελέσματα εις νέον
0
0
0
(12.477)
12.477
0
Μερίσματα πληρωθέντα
0
0
0
(6.638)
(2.414)
(9.052)
Συναλλαγές με μετόχους
0
(7.479)
0
(18.814)
9.762
(16.531)
Κέρδη χρήσης
0
0
0
0
8.214
8.214
Αναλογιστικά κέρδη/(ζημιές) από συνταξιοδοτικά προγράμματα καθορισμένων παροχών
0
0
0
0
251
251
Αναπροσαρμογή ακινήτων
0
0
0
420
0
420
Κέρδη/(ζημιές ) από αποτίμηση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων εύλογης αξίας μέσω λοιπών συνολικών εισοδημάτων
0
0
0
483
0
483
Λοιπά συνολικά έσοδα
0
0
0
903
251
1.154
Συγκεντρωτικά συνολικά εισοδήματα μετά από φόρους
0
0
0
903
8.465
9.368
Υπόλοιπα 31/12/2022
25.346
(8.333)
157
44.195
39.977
101.342
Διανομή κερδών σε αποθεματικά
0
0
0
301
(301)
0
Αποθεματικό από διάθεση μετοχών στο προσωπικό
0
0
0
14
0
14
Μερίσματα πληρωθέντα
0
0
0
(6.638)
(2.414)
(9.052)
Συναλλαγές με μετόχους
0
0
0
(6.323)
(2.715)
(9.038)
Κέρδη χρήσης
0
0
0
0
13.001
13.001
Αναλογιστικά κέρδη/(ζημιές) από συνταξιοδοτικά προγράμματα καθορισμένων παροχών
0
0
0
0
(51)
(51)
Αναπροσαρμογή ακινήτων
0
0
0
733
0
733
Κέρδη/(ζημιές ) από αποτίμηση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων εύλογης αξίας μέσω λοιπών συνολικών εισοδημάτων
0
0
0
(1.495)
0
(1.495)
Λοιπά συνολικά έσοδα
0
0
0
(762)
(51)
(813)
Συγκεντρωτικά συνολικά εισοδήματα μετά από φόρους
0
0
0
(762)
12.950
12.188
Υπόλοιπα 31/12/2023
25.346
(8.333)
157
37.108
50.214
104.492
Τυχόν διαφορές σε ποσά των χρηματοοικονομικών καταστάσεων καθώς και σε αντίστοιχα ποσά στις σημειώσεις οφείλονται σε στρογγυλοποιήσεις.
Οι σημειώσεις στις σελίδες 132 μέχρι 187 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των ετήσιων χρηματοοικονομικών καταστάσεων της 31.12.2023.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 127
4.3.2. ΕΤΑΙΡΕΙΑ
Μετοχικό Κεφάλαιο
Ίδιες Μετοχές
Διαφορά από έκδοση μετοχών υπέρ το άρτιο
Αποθεματικά Κεφάλαια
Αποτελέσματα εις νέο
Σύνολο Ιδίων Κεφαλαίων
Υπόλοιπα 01/01/2022
25.346
(854)
157
53.586
13.192
91.427
Αγορά ιδίων μετοχών
0
(7.479)
0
0
0
(7.479)
Μεταφορά αποθεματικού αναπροσαρμογής αξίας ακινήτων σε αποτελέσματα εις νέον
0
0
0
(12.477)
12.477
0
Μερίσματα πληρωθέντα
0
0
0
(6.638)
(2.414)
(9.052)
Συναλλαγές με μετόχους
0
(7.479)
0
(19.115)
10.063
(16.531)
Κέρδη χρήσης
0
0
0
0
6.272
6.272
Αναλογιστικά κέρδη/(ζημιές) από συνταξιοδοτικά προγράμματα καθορισμένων παροχών
0
0
0
0
140
140
Κέρδη/(ζημιές) από αποτίμηση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων εύλογης αξίας μέσω λοιπών συνολικών εισοδημάτων
0
0
0
483
0
483
Λοιπά συνολικά έσοδα
0
0
0
483
140
623
Συγκεντρωτικά συνολικά εισοδήματα μετά από φόρους
0
0
0
483
6.412
6.895
Υπόλοιπα 31/12/2022
25.346
(8.333)
157
34.954
29.669
81.793
Αποθεματικό από διάθεση μετοχών στο προσωπικό
0
0
0
14
0
14
Μερίσματα πληρωθέντα
0
0
0
(6.638)
(2.414)
(9.052)
Συναλλαγές με μετόχους
0
0
0
(6.624)
(2.414)
(9.038)
Κέρδη χρήσης
0
0
0
0
8.121
8.121
Αναλογιστικά κέρδη/(ζημιές) από συνταξιοδοτικά προγράμματα καθορισμένων παροχών
0
0
0
0
(38)
(38)
Κέρδη/(ζημιές) από αποτίμηση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων εύλογης αξίας μέσω λοιπών συνολικών εισοδημάτων
0
0
0
(1.495)
0
(1.495)
Λοιπά συνολικά έσοδα
0
0
0
(1.495)
(38)
(1.533)
Συγκεντρωτικά συνολικά εισοδήματα μετά από φόρους
0
0
0
(1.495)
8.083
6.588
Υπόλοιπα 31/12/2023
25.346
(8.333)
157
26.833
35.338
79.341
Τυχόν διαφορές σε ποσά των χρηματοοικονομικών καταστάσεων καθώς και σε αντίστοιχα ποσά στις σημειώσεις οφείλονται σε στρογγυλοποιήσεις.
Οι σημειώσεις στις σελίδες 132 μέχρι 187 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των ετήσιων χρηματοοικονομικών καταστάσεων της 31.12.2023.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 128
4.4. ΕΤΗΣΙΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΑΜΕΙΑΚΩΝ ΡΟΩΝ
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
Σημ.
01.01- 31.12.2023
01.01- 31.12.2022
01.01- 31.12.2023
01.01- 31.12.2022
Ταμειακές ροές από λειτουργικές δραστηριότητες
Κέρδη προ φόρων
16.862
10.418
9.091
6.734
Πλέον / (μείον) προσαρμογές για:
Αποσβέσεις
5.22, 5.23
3.822
3.754
2.297
2.142
Προβλέψεις για αποζημίωση προσωπικού
5.33
206
67
147
59
Λοιπές προβλέψεις
135
0
49
0
Αναπροσαρμογή Αξίας Ακινήτων
5.24
(170)
(71)
(90)
0
Έσοδα τόκων
(722)
(52)
(222)
(31)
Έσοδα από μερίσματα
5.39
(395)
(306)
(5.211)
(4.319)
Έσοδα από συγγενείς εταιρίες
5.40
(430)
(698)
(430)
(698)
Χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα
46
62
81
83
Έσοδα από επιστροφές φόρων
5.37
0
(625)
0
(625)
Πλέον / (μείον) προσαρμογές για μεταβολές λογ/σμών κεφαλαίου κίνησης ή που σχετίζονται με τις λειτ/κές δραστ/τες:
Μείωση/(Aύξηση) απαιτήσεων
(5.031)
(54)
(2.521)
451
(Μείωση)/ A ύξηση υποχρεώσεων (πλην δανειακών)
5.324
(1.236)
2.475
(1.549)
Σύνολο προσαρμογών για μεταβολές λογαριασμών κεφαλαίου κίνησης
19.647
11.259
5.666
2.247
Χρεωστικοί τόκοι και συναφή έξοδα καταβεβλημένα
(35)
(52)
(20)
(18)
Επιστροφή φόρων προηγούμενων χρήσεων
5.39
0
625
0
625
Καταβεβλημένοι φόροι
5.39
(1.372)
(3.188)
(100)
0
Σύνολο εισροών/ (εκροών) από λειτ/κές δραστ/τες (α)
18.240
8.644
5.546
2.854
Ταμειακές ροές από επενδυτικές δραστηριότητες
Αγορά ενσώματων και άυλων στοιχείων
5.22
(4.481)
(4.058)
(2.872)
(2.877)
Αγορά χρηματοοικονομικών στοιχείων αποτιμώμενα στο αποσβεσμένο κόστος
5.27
(5.563)
0
(5.563)
0
Πωλήσεις χρηματοοικονομικών στοιχείων αποτιμώμενα στο αποσβεσμένο κόστος
5.27
2.474
0
2.474
0
Εισπραχθέντες τόκοι
695
52
195
31
Εισπραχθέντα μερίσματα
5.25, 5.27
511
708
5.326
4.721
Σύνολο εισροών / (εκροών) από επενδ/κές δραστ/τες (β)
(6.364)
(3.298)
(440)
1.875
Ταμειακές ροές από χρηματοδοτικές δραστηριότητες
Αγορά ιδίων μετοχών
5.32
0
(7.479)
0
(7.479)
Πληρωμές μισθωμάτων
5.23
(106)
(67)
(266)
(248)
Πληρωμές μερισμάτων
5.39
(9.052)
(9.052)
(9.052)
(9.052)
Σύνολο εισροών / (εκροών) από χρημ/κές δραστ/τες (γ)
(9.158)
(16.598)
(9.318)
(16.779)
Καθαρή αύξηση / (μείωση) στα ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα (α) + (β) + (γ)
2.718
(11.252)
(4.212)
(12.050)
Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα έναρξης περιόδου
5.28
60.609
71.861
15.842
27.892
Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα λήξης περιόδου
5.28
63.327
60.609
11.630
15.842
Τυχόν διαφορές σε ποσά των χρηματοοικονομικών καταστάσεων καθώς και σε αντίστοιχα ποσά στις σημειώσεις οφείλονται σε στρογγυλοποιήσεις.
Οι σημειώσεις στις σελίδες 132 μέχρι 187 αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των ετήσιων χρηματοοικονομικών καταστάσεων της 31.12.2023.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 129
5. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ
ΤΩΝ ΕΤΗΣΙΩΝ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ 202 3
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 130
5.1. ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡ E ΙΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΘΥΓΑΤΡΙΚΕΣ ΤΗΣ
Η Εταιρεία « ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑ - ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡEΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ » με διακριτικό τίτλο « ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΘΗΝΩΝ » ιδρύθηκε το 2000 (ΦΕΚ 2424/31-3-2000) και έχει αριθμό Γ.Ε.ΜΗ. 003719101000 (πρώην Αρ. ΜΑΕ 45688/06/Β/00/30). Έδρα της Εταιρείας έχει ορισθεί ο Δήμος Αθηναίων και τα γραφεία της βρίσκονται στην Αθήνα, οδός Λ. Αθηνών 110, ΤΚ 10442 . Οι μετοχές της Εταιρείας είναι εισηγμένες στην κατηγορία Κύριας Αγοράς της αγοράς αξιών του Χρηματιστηρίου Αθηνών.
Η Εταιρεία είναι η μητρική εταιρεία του Ομίλου των Εταιρειών που υποστηρίζουν την οργάνωση και λειτουργία της ελληνικής κεφαλαιαγοράς. Η Εταιρεία και οι θυγατρικές της λειτουργούν τις οργανωμένες αγορές αξιών και παραγώγων, διενεργούν την εκκαθάριση και το διακανονισμό των συναλλαγών, την τήρηση των τίτλων, προμηθεύουν με ολοκληρωμένες λύσεις τεχνολογίας την ελληνική κεφαλαιαγορά, παρέχουν υπηρεσίες υποστήριξης άλλων οργανωμένων αγορών στην Ελλάδα και στο εξωτερικό και άλλες παρεπόμενες υπηρεσίες, και προωθούν την ανάπτυξη της χρηματιστηριακής παιδείας στη χώρα μας .
Η διάρκεια της Εταιρείας ορίζεται σε διακόσια (200) έτη και αρχίζει από την καταχώριση στο οικείο Μητρώο Ανωνύμων Εταιρειών από την αρμόδια εποπτεύουσα αρχή της διοικητικής απόφασης για την παροχή άδειας σύστασης της παρούσας Εταιρείας και την έγκριση του καταστατικού της.
Οι ετήσιες χρηματοοικονομικές καταστάσεις της χρήσης 2023 του Ομίλου και της Εταιρείας έχουν εγκριθεί στη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της 27.03.2024 και υπόκεινται στην οριστική έγκριση της Τακτικής Γενικής Συνέλευσης των Μετόχων. Οι ετήσιες χρηματοοικονομικές καταστάσεις έχουν δημοσιοποιηθεί με την ανάρτησή τους στο διαδίκτυο, στη διεύθυνση
www . athexgroup . gr
. Οι ενδιάμεσες και ετήσιες
χρηματοοικονομικές καταστάσεις των θυγατρικών του Ομίλου, ATHEXCSD και ATHEXClear , δημοσιεύονται στην ηλεκτρονική διεύθυνση
www . athexgroup . gr
.
Ο παρακάτω πίνακας παρουσιάζει τις ενοποιούμενες εταιρείες της ATHEX κατά την 31.12.2023, τις έδρες τους, το αντικείμενο δραστηριότητάς τους, τις άμεσες και έμμεσες συμμετοχές της Εταιρείας επί των μετοχικών τους κεφαλαίων καθώς και τη μέθοδο ενοποίησης.
Επωνυμία Εταιρείας
Έδρα
Αντικείμενο δραστηριότητας
% Άμεσης Συμ/χής
% Έμμεσης Συμ/χής
% Συν/κής Συμ/χής
Μέθοδος Ενοποίησης
ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑ- ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ (ATHEX)
Ελλάδα
ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ
Μητρική Εταιρεία
Θυγατρικές της ATHEX
EΤΑΙΡΕΙΑ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Α.Ε. (ATHEXClear)
Ελλάδα
ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ
100%
-
100%
Ολική Ενοποίηση
ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΙΚΟ ΑΠΟΘΕΤΗΡΙΟ ΤΙΤΛΩΝ ΑΕ (ATHEXCSD)
Ελλάδα
ΑΠΟΘΕΤΗΡΙΟ
100%
-
100%
Ολική Ενοποίηση
Συγγενής της ΑTHEX
ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Α.Ε. (ΕnEx)
Ελλάδα
21%
-
21%
Καθαρή Θέση
Θυγατρική της ΕnEx
ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟΥ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ (EnExClear)
Ελλάδα
-
21%
21%
Καθαρή Θέση
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 131
5.2. ΒΑΣΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΤΩΝ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΚΑΙ ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ
5.2.1. Βάση Παρουσίασης Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων
Οι εταιρικές και ενοποιημένες ετήσιες χρηματοοικονομικές καταστάσεις της χρήσης 2023 έχουν καταρτισθεί σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (ΔΠΧΑ), όπως αυτά έχουν εκδοθεί από το Συμβούλιο Διεθνών Λογιστικών Προτύπων (ΣΔΛΠ) καθώς και σύμφωνα με τις σχετικές Διερμηνείες τους, όπως αυτές έχουν εκδοθεί από την Επιτροπή Διερμηνειών Προτύπων του ΣΔΛΠ, και όπως αυτά έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση και εφαρμόζονται υποχρεωτικά για τη χρήση που ξεκινά 01.01.2023. Δεν υπάρχουν πρότυπα και διερμηνείες προτύπων που να έχουν εφαρμοστεί πριν την ημερομηνία έναρξης της εφαρμογής τους.
Οι παρούσες χρηματοοικονομικές καταστάσεις έχουν συνταχθεί σύμφωνα με την αρχή του ιστορικού κόστους (εκτός από τα ιδιοχρησιμοποιούμενα ενσώματα πάγια και τις επενδύσεις σε ακίνητα καθώς και τα χρηματοοικονομικά στοιχεία μέσω λοιπών εισοδημάτων τα οποία αποτιμώνται στην εύλογη αξία) και την αρχή της συνέχισης της δραστηριότητας «going concern», η οποία προϋποθέτει ότι η Εταιρεία και οι θυγατρικές της θα έχουν τη δυνατότητα να συνεχίσουν τις λειτουργίες τους ως δρώσες οικονομικές οντότητες στο προβλεπόμενο μέλλον. Ειδικότερα, η Διοίκηση του Ομίλου και της Εταιρείας συνεκτιμώντας την τρέχουσα και προβλεπόμενη χρηματοοικονομική θέση του Ομίλου και της Εταιρείας και τα επίπεδα ρευστότητάς τους (περιλαμβανομένης και της τήρησης μεσοπρόθεσμων προϋπολογισμών) εκτιμά ότι η χρήση της αρχής της συνέχισης της δραστηριότητας κατά τη σύνταξη των συνημμένων ετήσιων χρηματοοικονομικών καταστάσεων είναι κατάλληλη.
5.2.2. Σημαντικές εκτιμήσεις και κρίσεις Διοίκησης
Κατά τη σύνταξη των χρηματοοικονομικών καταστάσεων σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς απαιτείται η Διοίκηση του Ομίλου να προβαίνει σε σημαντικές παραδοχές και λογιστικές εκτιμήσεις που επηρεάζουν τα υπόλοιπα των λογαριασμών Ενεργητικού και Υποχρεώσεων, τη γνωστοποίηση ενδεχόμενων απαιτήσεων και υποχρεώσεων κατά την ημερομηνία σύνταξης των χρηματοοικονομικών καταστάσεων, καθώς και τα παρουσιαζόμενα έσοδα και έξοδα κατά την υπό εξέταση περίοδο. Παρά το γεγονός ότι αυτοί οι υπολογισμοί βασίζονται στην καλύτερη δυνατή γνώση της Διοίκησης σε σχέση με τις περιστάσεις και τις τρέχουσες συνθήκες τα πραγματικά αποτελέσματα μπορεί τελικά να διαφέρουν από τις εκτιμήσεις αυτές.
Οι εκτιμήσεις, οι κρίσεις και οι παραδοχές αξιολογούνται συνεχώς και βασίζονται σε εμπειρικά δεδομένα και άλλους παράγοντες, συμπεριλαμβανομένων των προσδοκιών για μελλοντικά γεγονότα που θεωρούνται αναμενόμενα υπό εύλογες συνθήκες.
Ακολούθως παρατίθενται οι σημαντικότερες κρίσεις που διενεργήθηκαν από τη Διοίκηση στο πλαίσιο σύνταξης των συνημμένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων και οι οποίες έχουν τον σημαντικότερο αντίκτυπο στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις.
Κεφαλαιοποίηση δαπανών ανάπτυξης
Ο διαχωρισμός των φάσεων έρευνας και ανάπτυξης καθώς επίσης και ο προσδιορισμός του κατά πόσον πληρούνται τα κριτήρια αναγνώρισης των δαπανών που πραγματοποιούνται στο στάδιο της ανάπτυξης απαιτεί την άσκηση κρίσης εκ μέρους της Διοίκησης. Τα έξοδα ανάπτυξης πληροφοριακών συστημάτων κεφαλαιοποιούνται μόνο αν το κόστος ανάπτυξης μπορεί να επιμετρηθεί αξιόπιστα, το προϊόν ή η διαδικασία είναι παραγωγικά, τεχνικά και εμπορικά υλοποιήσιμη, αναμένονται στο μέλλον οικονομικά οφέλη, ο Όμιλος και η Εταιρεία έχει την πρόθεση, έχοντας ταυτόχρονα στη διάθεση της επαρκείς πόρους, να ολοκληρώσει την ανάπτυξη και να χρησιμοποιήσει ή να πωλήσει το περιουσιακό στοιχείο.
Μετά την αρχική αναγνώριση η Διοίκηση του Ομίλου αξιολογεί κατά πόσον υφίστανται γεγονότα και συνθήκες που δεικνύουν ότι η λογιστική τους αξία ενδεχομένως να μην είναι ανακτήσιμη.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 132
Έσοδα νέων εισαγωγών και μεταβολών μετοχικού κεφαλαίου
Στο πλαίσιο του ΔΠΧΑ 15, τα έσοδα νέων εισαγωγών στο ΧΑ καθώς και λοιπών εταιρικών πράξεων, αναγνωρίζονται με βάση εκτιμήσεις που βασίζονται σε ανάλυση ιστορικών στοιχείων αναφορικά με την διάρκεια παραμονής των εταιρειών στο ΧΑ. Η εκτίμηση ενέχει έναν σημαντικό βαθμό αβεβαιότητας ως προς την ακρίβεια υπολογισμού παραμονής των εισηγμένων εταιρειών στο ΧΑ και εξαρτάται από παράγοντες οι οποίοι δεν υπόκεινται στον έλεγχο της Εταιρείας.
Με βάση τα ιστορικά δεδομένα, την ανάλυση της μέσης παραμονής μιας επιχείρησης στο χρηματιστήριο σε σχέση με το σύνολο των εισηγμένων εταιρειών καθώς και την εμπειρία της, η διοίκηση του Ομίλου καθορίζει την εκτιμώμενη μέση περίοδο παραμονής μια επιχείρησης στο χρηματιστήριο μέσα στο οποίο θα συνεχίζει να παρέχει τις υπηρεσίες της. Η εκτίμηση προφανώς εμπεριέχει το στοιχείο της αβεβαιότητας σε σχέση με τη διάρκεια παραμονής καθώς λαμβάνει υπόψη παράγοντες που δεν μπορεί να επηρεάσει ο Όμιλος. Η εκτίμηση της διάρκειας περιόδου της παροχής των υπηρεσιών από το Χρηματιστήριο Αθηνών επανυπολογίζεται τακτικά, ώστε να είναι όσο το δυνατό πιο κοντά στην πραγματικότητα.
Φόρος εισοδήματος
Οι τρέχουσες φορολογικές υποχρεώσεις τόσο για την τρέχουσα όσο και για τις προηγούμενες χρήσεις υπολογίζονται με βάση τα ποσά που αναμένεται να καταβληθούν στις φορολογικές αρχές, χρησιμοποιώντας τους φορολογικούς συντελεστές που έχουν θεσπιστεί μέχρι την ημερομηνία της Κατάστασης Χρηματοοικονομικής Θέσης. Ο φόρος εισοδήματος στην κατάσταση αποτελεσμάτων περιλαμβάνει τον φόρο του τρέχοντος έτους, όπως εκτιμάται ότι θα αναφέρεται στη δήλωση φορολογίας εισοδήματος, τον αναβαλλόμενο φόρο καθώς και τους εκτιμώμενους πρόσθετους φόρους που ενδέχεται να επιβληθούν από τις φορολογικές αρχές κατά την εκκαθάριση των ανέλεγκτων χρήσεων. Οι παραδοχές αυτές λαμβάνουν υπόψη την εμπειρία του παρελθόντος και την ανάλυση των σημερινών γεγονότων και των περιστάσεων. Ως εκ τούτου, η τελική εκκαθάριση του φόρου εισοδήματος πιθανόν να αποκλίνει από το φόρο εισοδήματος που έχει καταχωρηθεί στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις.
Εάν ο τελικός φόρος είναι διαφορετικός από τα αρχικά αναγνωρισθέντα, η διαφορά θα επηρεάσει το φόρο εισοδήματος στη χρήση που ο προσδιορισμός των φορολογικών διαφορών θα λάβει χώρα (σημ. 5.37).
Αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές για εμπορικές και λοιπές απαιτήσεις
Η Διοίκηση εφαρμόζει την απλοποιημένη προσέγγιση (simplified approach) του ΔΠΧΑ 9 για τον υπολογισμό των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών, σύμφωνα με την οποία, η πρόβλεψη ζημιάς απομείωσης υπολογίζεται με βάση τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές καθ' όλη τη διάρκεια ζωής των απαιτήσεων από πελάτες. Ο προσδιορισμός των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών με βάση την ως άνω προσέγγιση βασίζεται σε ιστορικά στοιχεία προσαρμοσμένα ώστε να αντανακλούνται προβλέψεις για την μελλοντική κατάσταση του οικονομικού περιβάλλοντος. Η συσχέτιση μεταξύ των ιστορικών στοιχείων, της μελλοντικής οικονομικής κατάστασης και των αναμενόμενων πιστωτικών απαιτεί σημαντικές εκτιμήσεις. Το ύψος των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις αλλαγές των συνθηκών και τις προβλέψεις της μελλοντικής οικονομικής κατάστασης.
Ωφέλιμες ζωές των ενσώματων και άυλων περιουσιακών στοιχείων
Η Διοίκηση προβαίνει σε ορισμένες εκτιμήσεις αναφορικά με την ωφέλιμη ζωή των ενσώματων και άυλων στοιχείων του ενεργητικού με περιορισμένη ωφέλιμη ζωή. Η ωφέλιμη ζωή για κάθε κατηγορία των ως άνω στοιχείων επανεξετάζεται περιοδικά και τουλάχιστον σε ετήσια βάση προκειμένου να εκτιμηθεί κατά πόσον συνεχίζει να είναι κατάλληλη. Κατά τη διαδικασία αυτή, λαμβάνονται υπόψη μεταξύ άλλων η αναμενόμενη χρήση εκάστου στοιχείου, η τρέχουσα κατάστασή του κ.λπ.
Προγράμματα καθορισμένων παροχών
Η παρούσα αξία για τα προγράμματα καθορισμένων παροχών υπολογίζεται χρησιμοποιώντας αναλογιστικές εκτιμήσεις, κατά τις οποίες χρησιμοποιούνται παραδοχές για τους προεξοφλητικούς συντελεστές, τον ρυθμό αύξησης των μισθών και τα ποσοστά θνησιμότητας. Λόγω της μακροχρόνιας φύσης των προγραμμάτων, οι παραδοχές αυτές υπόκεινται σε σημαντική αβεβαιότητα.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 133
Προσδιορισμός εύλογης αξίας μη χρηματοοικονομικών μέσων
Ο Όμιλος επιμετρά τα ιδιοχρησιμοποιούμενα οικόπεδα και κτίρια καθώς και τα επενδυτικά του ακίνητα στην εύλογη αξία μετά την αρχική αναγνώριση. Ο προσδιορισμός της εύλογης αξίας των ως άνω μη χρηματοοικονομικών μέσων προϋποθέτει την υιοθέτηση λογιστικών εκτιμήσεων και παραδοχών κατά την εφαρμογή των τεχνικών αποτίμησης, οι οποίες σχετίζονται πρωτίστως με τα αναμενόμενα μελλοντικά μισθώματα στην αγορά και τη μισθωτική απόδοση (αναλυτικά οι σχετικές παραδοχές παρατίθενται στη σημ. 5.43).
Ενδεχόμενες υποχρεώσεις
Η ύπαρξη ενδεχόμενων υποχρεώσεων απαιτεί από τη Διοίκηση τη συνεχή διενέργεια παραδοχών και αξιολογικών κρίσεων αναφορικά με την πιθανότητα μελλοντικά γεγονότα να συμβούν ή να μη συμβούν καθώς και της επίδρασης που τα γεγονότα αυτά μπορεί να έχουν στη δραστηριότητα του Ομίλου (σημ. 5.41).
5.3. ΟΥΣΙΩΔΕΙΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ
Οι ουσιώδεις λογιστικές αρχές που υιοθετήθηκαν από τον Όμιλο και την Εταιρεία κατά τη σύνταξη των συνημμένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων έχουν ως εξής:
5.3.1. Βάση ενοποίησης
(α) Θυγατρικές Εταιρείες
Οι Ενοποιημένες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις περιλαμβάνουν τις Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις του Ομίλου και των θυγατρικών του Εταιρειών. Θυγατρικές είναι όλες οι Εταιρείες στις οποίες ο Όμιλος ασκεί έλεγχο επί της λειτουργίας τους. Ο Όμιλος ελέγχει μία εταιρεία όταν εκτίθεται σε, ή έχει δικαιώματα σε, διάφορες αποδόσεις της εταιρείας λόγω της συμμετοχής του και έχει τη δυνατότητα να επηρεάσει αυτές τις αποδόσεις μέσω του ελέγχου του στην εταιρεία αυτή.
Οι θυγατρικές Εταιρείες ενοποιούνται πλήρως από την ημερομηνία κατά την οποία ο έλεγχος μεταφέρεται στον Όμιλο και παύουν να ενοποιούνται από την ημερομηνία κατά την οποία o ο έλεγχος παύει να υφίσταται.
Ο Όμιλος χρησιμοποιεί τη μέθοδο της εξαγοράς για τη λογιστικοποίηση της συνένωσης επιχειρήσεων. Το τίμημα της εξαγοράς για την απόκτηση μιας θυγατρικής Εταιρείας υπολογίζεται ως το σύνολο των εύλογων αξιών των περιουσιακών στοιχείων που μεταφέρθηκαν, των υποχρεώσεων που αναλήφθηκαν και των συμμετοχικών τίτλων που εκδόθηκαν από τον Όμιλο. Το αντίτιμο της συναλλαγής περιλαμβάνει επίσης την εύλογη αξία ( fair value ) των περιουσιακών στοιχείων ή των υποχρεώσεων που προκύπτουν από μια συμφωνία ενδεχόμενου ανταλλάγματος.
Σε μια συνένωση επιχειρήσεων οι συναφείς με την εξαγορά δαπάνες εξοδοποιούνται. Το αναγνωρίσιμα περιουσιακά στοιχεία που αποκτούνται, οι υποχρεώσεις και οι ενδεχόμενες υποχρεώσεις επιμετρούνται στην εύλογη αξία τους κατά την ημερομηνία της εξαγοράς. Σε περίπτωση ύπαρξης μη ελέγχουσας συμμετοχής, ο Όμιλος την αναγνωρίζει είτε στην εύλογη αξία, είτε στην αξία του μεριδίου της καθαρής θέσης της αποκτηθείσας εταιρείας.
Στη περίπτωση που μία απόκτηση πραγματοποιείται σε επιμέρους στάδια, η λογιστική αξία των ιδίων κεφαλαίων της εταιρείας που αποκτάται και κατείχε ο Όμιλος την ημερομηνία της εξαγοράς, επαναπροσδιορίζεται στην εύλογη αξία της. Το κέρδος ή η ζημία που προκύπτει από τον επαναπροσδιορισμό της εύλογης αξίας αναγνωρίζεται στην κατάσταση συνολικού εισοδήματος.
Κάθε ενδεχόμενο τίμημα, που δίνεται από τον Όμιλο, αναγνωρίζεται στην εύλογη αξία του την ημερομηνία της εξαγοράς. Μεταγενέστερες αλλαγές στην εύλογη αξία του ενδεχόμενου τιμήματος, που θεωρήθηκε στοιχείο του ενεργητικού ή υποχρέωση, αναγνωρίζεται σύμφωνα με το ΔΛΠ 39 είτε στην κατάσταση των αποτελεσμάτων, είτε ως αλλαγή των λοιπών συνολικών εισοδημάτων. Το ενδεχόμενο τίμημα που χαρακτηρίστηκε ως κεφάλαιο δεν επαναϋπολογίζεται και οι ακόλουθοι διακανονισμοί του γίνονται εντός των ιδίων κεφαλαίων.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 134
Η υπεραξία που αναγνωρίζεται αρχικά στο κόστος κτήσης, είναι το υπερβάλλον ποσό του συνόλου του τιμήματος που καταβλήθηκε και του ποσού που αναγνωρίστηκε ως μη ελέγχουσα συμμετοχή, έναντι των καθαρών περιουσιακών στοιχείων που αποκτήθηκαν και των υποχρεώσεων που αναλήφθηκαν. Εφόσον η εύλογη αξία των καθαρών περιουσιακών στοιχείων είναι μεγαλύτερη του συνόλου του τιμήματος, το κέρδος από τη συναλλαγή αναγνωρίζεται στην κατάσταση του Συνολικού Εισοδήματος.
Μετά την αρχική αναγνώριση, η υπεραξία επιμετράται στο κόστος μείον τις τυχόν σωρευμένες ζημίες απομείωσης. Για τους σκοπούς του ελέγχου απομείωσης, η υπεραξία που δημιουργείται από την απόκτηση εταιρειών, κατανέμεται μετά την ημερομηνία εξαγοράς σε κάθε μονάδα δημιουργίας ταμειακών ροών του Ομίλου που αναμένεται να ωφεληθεί από την απόκτηση, ανεξαρτήτως αν τα στοιχεία του ενεργητικού ή οι υποχρεώσεις της αποκτηθείσας εταιρείας αποδίδονται στη μονάδα αυτή.
Στην περίπτωση που η υπεραξία κατανέμεται σε μια μονάδα δημιουργίας ταμειακών ροών και μέρος της δραστηριότητας αυτής της μονάδας εκποιηθεί, η υπεραξία που σχετίζεται με το μέρος της δραστηριότητας που εκποιήθηκε συμπεριλαμβάνεται στη λογιστική αξία αυτής, όταν καθορίζεται το κέρδος ή η ζημία από την πώληση. Στην περίπτωση αυτή, η υπεραξία που εκποιήθηκε υπολογίζεται με βάση τις σχετικές αξίες της εκποιούμενης δραστηριότητας και του μέρους της μονάδας ταμειακών ροών που διατηρήθηκε.
Οι τυχόν ζημίες μερίζονται στις μη ελέγχουσες συμμετοχές ακόμα και αν το υπόλοιπο καταστεί αρνητικό.
Στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης της Εταιρείας, οι συμμετοχές σε θυγατρικές εμφανίζονται στην αξία κτήσης μείον τις ζημίες απομείωσης, εφόσον υπάρχουν. Η αξία κτήσης προσαρμόζεται έτσι ώστε να ενσωματώνει τις αλλαγές στο τίμημα από τροποποιήσεις του ενδεχόμενου τιμήματος.
Οι χρηματοοικονομικές καταστάσεις των θυγατρικών Εταιρειών συντάσσονται την ίδια ημερομηνία και χρησιμοποιούν τις ίδιες λογιστικές αρχές με τη Μητρική Εταιρεία. Οι ενδοεταιρικές συναλλαγές, τα υπόλοιπα και τα δεδουλευμένα κέρδη/ζημίες στις συναλλαγές μεταξύ των Εταιρειών του Ομίλου απαλείφονται.
(β) Αλλαγές του ποσοστού συμμετοχής σε θυγατρικές Εταιρείες χωρίς μεταβολή στο καθεστώς ελέγχου
Οι συναλλαγές με τις μη ελέγχουσες συμμετοχές που έχουν ως αποτέλεσμα την διατήρηση του ελέγχου μιας θυγατρικής από τον Όμιλο θεωρούνται συναλλαγές των ιδίων κεφαλαίων, δηλαδή συναλλαγές μεταξύ των ιδιοκτητών. Η διαφορά μεταξύ της εύλογης αξίας του καταβληθέντος τιμήματος και του μέρους της λογιστικής αξίας των καθαρών περιουσιακών στοιχείων της θυγατρικής Εταιρείας που αποκτήθηκε αναγνωρίζεται επίσης, στα ίδια κεφάλαια.
(γ) Πώληση ποσοστού συμμετοχής σε θυγατρικές Εταιρείες με μεταβολή στο καθεστώς ελέγχου
Όταν ο Όμιλος παύει να έχει τον έλεγχο, το εναπομένον ποσοστό συμμετοχής επιμετράται εκ νέου στην εύλογη αξία του, ενώ τυχόν διαφορές που προκύπτουν σε σχέση με την τρέχουσα αξία καταχωρούνται στα αποτελέσματα. Κατόπιν, το περιουσιακό αυτό στοιχείο αναγνωρίζεται ως συγγενής επιχείρηση, κοινοπραξία ή χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο ενεργητικού στην εύλογη αυτή αξία.
Επιπροσθέτως, σχετικά ποσά που είχαν προηγουμένως καταχωρηθεί στα λοιπά συνολικά εισοδήματα λογιστικοποιούνται με τον ίδιο τρόπο που θα ακολουθούνταν σε περίπτωση πώλησης των εν λόγω περιουσιακών στοιχείων και υποχρεώσεων, δηλαδή μπορεί να μεταφερθούν στα αποτελέσματα.
(δ) Συμμετοχές σε συγγενείς εταιρείες
Συγγενείς είναι οι εταιρείες, στις οποίες ο Όμιλος ασκεί ουσιώδη επιρροή, σύμφωνα με τις διατάξεις του ΔΛΠ 28, αλλά δεν ασκεί έλεγχο. Γενικά, ουσιώδης επιρροή προκύπτει όταν ο Όμιλος κατέχει μεταξύ του 20% και του 50% επί των δικαιωμάτων ψήφου. Η ύπαρξη και η επιρροή δυνητικών δικαιωμάτων ψήφου, που είναι άμεσα εξασκήσιμα ή μετατρέψιμα, λαμβάνεται υπόψη στην αξιολόγηση της άσκησης ουσιώδους επιρροής από τον Όμιλο.
Οι συμμετοχές σε συγγενείς εταιρίες αποτιμώνται με τη μέθοδο της καθαρής θέσης. Η επένδυση σε συγγενείς εταιρείες αρχικά καταχωρείται στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης στο κόστος, το οποίο αυξάνεται ή μειώνεται με την αναλογία του Ομίλου στα αποτελέσματα της συγγενούς εταιρείας μετά την ημερομηνία εξαγοράς. Ο Όμιλος ελέγχει σε κάθε ημερομηνία αναφοράς, εάν υπάρχει ένδειξη, ότι μια επένδυση σε συγγενή εταιρεία έχει υποστεί απομείωση. Εάν υπάρχει τέτοια ένδειξη, διενεργείται έλεγχος απομείωσης (impairment
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 135
test), συγκρίνοντας το ανακτήσιμο ποσό της επένδυσης με τη λογιστική αξία της επένδυσης. Στην περίπτωση που η λογιστική αξία της επένδυσης υπερβαίνει την ανακτήσιμη αξία, απομειώνεται η λογιστική αξία στην ανακτήσιμη.
Η ζημία απομείωσης, που έχει αναγνωριστεί σε προηγούμενες χρήσεις, μπορεί να αντιστραφεί μόνο σε περίπτωση κατά την οποία υπάρχει μεταβολή στις παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν για τον προσδιορισμό του ανακτήσιμου ποσού της επένδυσης, από την τελευταία φορά που είχε αναγνωριστεί ζημία απομείωσης. Στην περίπτωση αυτή, η λογιστική αξία της επένδυσης αυξάνεται μέχρι το ανακτήσιμο ποσό και η εν λόγω αύξηση αποτελεί αντιστροφή της ζημίας απομείωσης.
Το μερίδιο του Ομίλου στα αποτελέσματα της συγγενούς εταιρείας καταχωρείται στην Ενοποιημένη Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος και το μερίδιο στα αποθεματικά καταχωρείται στα αποθεματικά του Ομίλου. Οι σωρευτικές μεταβολές των αποθεματικών / αποτελεσμάτων προσαρμόζουν την λογιστική αξία της επένδυσης στη συγγενή εταιρεία. Όταν το μερίδιο του Ομίλου στις ζημίες μιας συγγενούς εταιρείας ισούται ή υπερβαίνει το ποσό της συμμετοχής του σε αυτήν, ο Όμιλος δεν αναγνωρίζει περαιτέρω ζημιές, εκτός εάν έχει αναλάβει σχετικές υποχρεώσεις ή έχει κάνει πληρωμές για λογαριασμό της συγγενούς εταιρείας.
Τα σημαντικά κέρδη και οι ζημίες από συναλλαγές μεταξύ της συγγενούς εταιρείας με τον Όμιλο απαλείφονται κατά το ποσοστό, που κατέχει ο Όμιλος σε αυτή.
Κέρδη ή ζημίες από πωλήσεις ποσοστού συμμετοχής σε συγγενείς εταιρείες αναγνωρίζονται στην Ενοποιημένη Κατάσταση Αποτελεσμάτων χρήσης. Στην περίπτωση απώλειας της ουσιώδους επιρροής σε συγγενή εταιρεία, ο Όμιλος επιμετρά στην εύλογη αξία όποια διακρατούμενη επένδυση από συγγενή εταιρεία. Η διαφορά μεταξύ λογιστικής αξίας της επένδυσης και της εύλογης αξίας της κατά την ημερομηνία απώλειας της ουσιώδους επιρροής αναγνωρίζεται στα αποτελέσματα. Ως εύλογη αξία της εταιρείας που παύει να είναι συγγενής, θεωρείται η εύλογη αξία η οποία προσδιορίστηκε κατά την αναγνώριση της επένδυσης ως χρηματοοικονομικό στοιχείο του ενεργητικού.
5.3.2. Πάγια περιουσιακά στοιχεία
Επενδύσεις σε Ακίνητα
Επενδύσεις σε ακίνητα θεωρούνται τα ακίνητα τα οποία κατέχονται είτε για απόδοση ενοικίων είτε για κεφαλαιουχικό κέρδος είτε και για τα δύο. Ως επενδύσεις σε ακίνητα θεωρούνται μόνο οι εδαφικές εκτάσεις και τα κτίρια.
Επενδύσεις σε ακίνητα αρχικώς επιμετρούνται στο κόστος. Στο αρχικό κόστος περιλαμβάνονται και τα έξοδα συναλλαγών, επαγγελματικές και νομικές δαπάνες, φόροι μεταβίβασης και άλλα άμεσα κόστη.
Μετά την αρχική επιμέτρηση οι Επενδύσεις σε ακίνητα επιμετρούνται στην εύλογη αξία, η οποία προσδιορίζεται από ανεξάρτητους εκτιμητικούς οίκους. Κάθε κέρδος ή ζημιά που προκύπτει από μεταβολή στην εύλογη αξία των επενδύσεων σε ακίνητα αναγνωρίζεται στα κέρδη ή στις ζημιές περιόδου στην οποία προκύπτει.
Μεταφορές ακινήτων από την κατηγορία των επενδύσεων σε ακίνητα γίνονται μόνο όταν υπάρχει μεταβολή χρήσης αυτών, που αποδεικνύεται από την έναρξη της ιδιοχρησιμοποίησης από τον Όμιλο ή την έναρξη της αξιοποίησης με σκοπό την πώληση.
Κατά την απόσυρση ή πώληση κάποιου περιουσιακού στοιχείου, η σχετική λογιστική αξία από-αναγνωρίζεται και τα σχετικά κέρδη ή ζημίες που προκύπτουν από τη διαφορά της τρέχουσας λογιστικής αξίας και της καθαρής τιμής πώλησης αναγνωρίζονται στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος.
Ιδιοχρησιμοποιούμενα ενσώματα πάγια
Τα ακίνητα (οικόπεδα - κτίρια) που ανήκουν στα πάγια στοιχεία του ενεργητικού απεικονίζονται στις αναπροσαρμοσμένες αξίες τους με την πρώτη εφαρμογή των ΔΠΧΑ και στη συνέχεια σε εύλογη αξία, που βασίζεται σε αποτιμήσεις που πραγματοποιούνται από ανεξάρτητους εκτιμητές, μείον τις μεταγενέστερες αποσβέσεις των κτιρίων. Οι αποτιμήσεις διεξάγονται τακτικά ούτως ώστε ή εύλογη αξία του αναπροσαρμοσμένου περιουσιακού στοιχείου να μη διαφέρει σημαντικά από τη λογιστική του αξία.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 136
Τα υπόλοιπα ιδιοχρησιμοποιούμενα ενσώματα πάγια στοιχεία απεικονίζονται στο κόστος κτήσεως στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις μείον τις συσσωρευμένες αποσβέσεις και τυχόν προβλέψεις απομείωσης της αξίας τους. Το κόστος κτήσης περιλαμβάνει όλες τις άμεσα επιρριπτέες δαπάνες για την απόκτηση των στοιχείων.
Μεταγενέστερες δαπάνες καταχωρούνται σε επαύξηση της λογιστικής αξίας των ενσώματων παγίων ή ως ξεχωριστό πάγιο, μόνο αν πιθανολογείται ότι μελλοντικά οικονομικά οφέλη θα εισρεύσουν στον όμιλο και εφόσον το κόστος τους μπορεί να επιμετρηθεί αξιόπιστα.
Το κόστος επισκευών και συντηρήσεων καταχωρείται στα αποτελέσματα στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος, όταν πραγματοποιούνται.
Οι αποσβέσεις των άλλων στοιχείων των ενσωμάτων παγίων (πλην των εδαφικών εκτάσεων, τα οποία δεν αποσβένονται) υπολογίζονται με τη σταθερή μέθοδο κατά τη διάρκεια της ωφέλιμης ζωής τους.
Οι ωφέλιμες ζωές των παγίων εμφανίζονται κατωτέρω:
Ωφέλιμη Ζωή
Κτίρια και τεχνικά έργα
50 χρόνια ή 2%
Μηχανολογικός εξοπλισμός
5 χρόνια ή 20%
Μεταφορικά μέσα
6,25 χρόνια ή 16%
Λοιπός εξοπλισμός
5-10 χρόνια ή 20-10%
Η ωφέλιμη ζωή των ενσωμάτων παγίων και οι υπολειμματικές αξίες επανεξετάζονται τουλάχιστον ετησίως. Όταν οι λογιστικές αξίες των ενσώματων παγίων υπερβαίνουν την ανακτήσιμη αξία τους, η διαφορά (απομείωση) καταχωρείται ως έξοδο στα αποτελέσματα στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος.
Κατά την απόσυρση ή πώληση κάποιου περιουσιακού στοιχείου, το σχετικό κόστος και οι σωρευμένες αποσβέσεις διαγράφονται από τους αντίστοιχους λογαριασμούς τη χρονική περίοδο της απόσυρσης ή της πώλησης και τα σχετικά κέρδη ή ζημίες στα αποτελέσματα αναγνωρίζονται στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος.
5.3.3. Άυλα περιουσιακά στοιχεία
Στα άυλα περιουσιακά στοιχεία του ενεργητικού περιλαμβάνονται άδειες λογισμικού και δαπάνες ανάπτυξης πληροφοριακών συστημάτων, που επιμετρώνται αρχικά στο κόστος κτήσης τους και μετά την αρχική αναγνώριση στο κόστος κτήσης μείον τις σωρευμένες αποσβέσεις και τυχόν σωρευμένες απομειώσεις. Η συντήρηση των προγραμμάτων λογισμικού και των πληροφοριακών συστημάτων αναγνωρίζεται ως έξοδο κατά τον χρόνο που πραγματοποιείται. Αντίθετα, οι δαπάνες που βελτιώνουν ή επιμηκύνουν την απόδοση των προγραμμάτων λογισμικού ή των πληροφοριακών συστημάτων ενσωματώνονται στο κόστος κτήσης του άυλου παγίου με απαραίτητη προϋπόθεση να μπορούν να μετρηθούν με αξιοπιστία. Οι αποσβέσεις διενεργούνται με τη σταθερή μέθοδο κατά τη διάρκεια της ωφέλιμης ζωής των στοιχείων αυτών, που υπολογίζεται σε 5 έτη. Όταν ένα άυλο στοιχείο του ενεργητικού πωλείται ή αποσύρεται, το κέρδος ή η ζημιά που προσδιορίζεται ως η διαφορά μεταξύ της καθαρής τιμής διάθεσης και της λογιστικής του αξίας αναγνωρίζεται στα αποτελέσματα της χρήσης κατά τη χρονική στιγμή της πώλησης /απόσυρσης.
5.3.4. Έλεγχος απομείωσης μη χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων
Η Εταιρεία και ο Όμιλος εξετάζει σε κάθε ημερομηνία χρηματοοικονομικών καταστάσεων εάν υπάρχουν ενδείξεις απομείωσης για τα μη χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία. Τα άυλα /ενσώματα περιουσιακά στοιχεία της Εταιρείας με περιορισμένη διάρκεια ωφέλιμης ζωής εξετάζονται για τυχόν απομείωση όποτε τα γεγονότα ή οι αλλαγές περιστάσεων υποδεικνύουν ότι η καταχωρημένη αξία ίσως να μην είναι ανακτήσιμη. Όταν η καταχωρημένη αξία ενός στοιχείου υπερβαίνει την ανακτήσιμη αξία του, αναγνωρίζεται ζημία απομείωσης στην κατάσταση αποτελεσμάτων χρήσης. Η ανακτήσιμη αξία υπολογίζεται ως το μεγαλύτερο ποσό μεταξύ της εύλογης αξίας μείον έξοδα πώλησης και της αξίας λόγω χρήσης.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 137
Η εύλογη αξία μείον έξοδα πώλησης είναι το ποσό που προκύπτει από την πώληση ενός στοιχείου σε ανεξάρτητη συναλλαγή μεταξύ ενήμερων και πρόθυμων μερών, μετά την αφαίρεση όλων των άμεσων επιπρόσθετων εξόδων πώλησης, ενώ η αξία λόγω χρήσης είναι η τρέχουσα αξία της εκτιμώμενης μελλοντικής ταμειακής ροής που αναμένεται να προκύψει από τη συνεχιζόμενη χρήση του στοιχείου και από τη διάθεσή του στο τέλος της ωφέλιμης ζωής του. Για την αξιολόγηση της απομείωσης, τα στοιχεία του ενεργητικού ομαδοποιούνται στο κατώτατο επίπεδο για το οποίο υπάρχουν ξεχωριστές αναγνωρίσιμες ταμειακές ροές.
5.3.5. Χρηματοοικονομικά μέσα
Χρηματοοικονομικό μέσο είναι κάθε σύμβαση που δημιουργεί ταυτόχρονα ένα χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο για μια οικονομική οντότητα και μια χρηματοοικονομική υποχρέωση ή ένα συμμετοχικό τίτλο για μια άλλη οικονομική οντότητα.
Αρχική αναγνώριση και μεταγενέστερη επιμέτρηση των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων
T α χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία κατατάσσονται, κατά την αρχική αναγνώριση, και μεταγενέστερα επιμετρούμενα στο αποσβεσμένο κόστος, στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων ή στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων. Η κατάταξη των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων κατά την αρχική αναγνώριση βασίζεται στις συμβατικές ταμειακές ροές των χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων και στο επιχειρηματικό μοντέλο εντός του οποίου διακατέχεται το χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο.
Με εξαίρεση τις απαιτήσεις από πελάτες, ο Όμιλος αρχικά αποτιμά ένα χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο στην εύλογη αξία του συν το κόστος συναλλαγής, στην περίπτωση ενός χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου που δεν αποτιμάται στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων. Οι απαιτήσεις από πελάτες αρχικά αποτιμώνται στην αξία συναλλαγής όπως ορίζεται από το ΔΠΧΑ 15.
Για να ταξινομηθεί και να αποτιμηθεί ένα χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο (εξαιρουμένων των μετοχικών τίτλων) στο αποσβεσμένο κόστος ή στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων, πρέπει να δημιουργούνται ταμειακές ροές που αποτελούν «αποκλειστικά πληρωμές κεφαλαίου και τόκων» επί του ανεξόφλητου υπολοίπου κεφαλαίου. Η αξιολόγηση αυτή είναι γνωστή ως SPPI (“solely payments of principal and interest”) κριτήριο και γίνεται σε επίπεδο μεμονωμένου χρηματοοικονομικού μέσου.
Μετά την αρχική αναγνώριση, τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία κατατάσσονται σε τρεις κατηγορίες:
• στο αποσβεσμένο κόστος
• στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εισοδημάτων
• στην εύλογη αξία μέσω των αποτελεσμάτων
Ο Όμιλος και η Εταιρεία δεν διαθέτουν χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που επιμετρούνται στην εύλογη αξία μέσω αποτελεσμάτων κατά την 31 Δεκεμβρίου 2023.
Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία και χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις σε αποσβεσμένο κόστος
Τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία και οι χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις που καταχωρούνται στο αποσβεσμένο κόστος, αποτιμώνται μεταγενέστερα βάσει της μεθόδου του πραγματικού επιτοκίου (Effective Interest Rate). Τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία υπόκεινται σε έλεγχο απομείωσης της αξίας τους. Τα κέρδη και οι ζημιές αναγνωρίζονται στα αποτελέσματα όταν το χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο ή χρηματοοικονομική υποχρέωση παύει να αναγνωρίζεται, τροποποιείται ή όταν το χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο απομειώνεται.
Ο Όμιλος και η Εταιρία αναγνωρίζουν ως χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία σε αποσβεσμένο κόστος τα ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα, τους πελάτες και τις λοιπές απαιτήσεις, τα Ελληνικά Γραμμάτια Ελληνικού Δημοσίου και τα διαθέσιμα τρίτων σε τραπεζικούς λογαριασμούς Ομίλου και ως χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις τους προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις και τα διαθέσιμα τρίτων σε τραπεζικούς λογαριασμούς Ομίλου.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 138
Ο Όμιλος και η Εταιρία αναγνωρίζουν τα διαθέσιμα τρίτων ως χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο επειδή κατατίθενται σε τραπεζικούς λογαριασμούς της ATHEXClear στην Τράπεζα της Ελλάδος και ως χρηματοοικονομική υποχρέωση ταυτόχρονα, καθώς μετά την ολοκλήρωση των συναλλαγών εκκαθάρισης υπάρχει συμβατική υποχρέωση επιστροφής τους στον αντισυμβαλλόμενο.
Τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία και οι αντίστοιχες χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις αναγνωρίζονται αρχικά στην εύλογη αξία τους και επιμετρούνται στο αποσβεσμένο κόστος. Η λογιστική τους αξία σε κάθε ημερομηνία αναφοράς προσεγγίζει την εύλογη αξία τους λόγω της βραχυπρόθεσμης φύσης καθώς η επίδραση της προεξόφλησης δεν είναι σημαντική.
Χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία που ταξινομούνται στην εύλογη αξία μέσω των συνολικών εισοδημάτων
Κατά την αρχική αναγνώριση, ο Όμιλος μπορεί να επιλέξει να ταξινομήσει αμετάκλητα τις συμμετοχικές επενδύσεις του ως συμμετοχικούς τίτλους που προσδιορίζονται στην εύλογη αξία μέσω συνολικών εισοδημάτων όταν πληρούν τον ορισμό της καθαρής θέσης σύμφωνα με το ΔΛΠ 32 Χρηματοοικονομικά μέσα: Παρουσίαση, και δεν κατέχονται προς εμπορία. Η ταξινόμηση καθορίζεται ανά χρηματοοικονομικό μέσο.
Τα κέρδη και οι ζημίες από αυτά τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία δεν ανακυκλώνονται ποτέ στα κέρδη ή τις ζημίες. Τα μερίσματα αναγνωρίζονται ως άλλα έσοδα στην κατάσταση αποτελεσμάτων όταν έχει αποδειχθεί το δικαίωμα πληρωμής, εκτός εάν ο Όμιλος επωφελείται από τα έσοδα αυτά ως ανάκτηση μέρους του κόστους του χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου, οπότε τα κέρδη αυτά αναγνωρίζονται στην κατάσταση συνολικών εισοδημάτων. Οι συμμετοχικοί τίτλοι που προσδιορίζονται στην εύλογη αξία μέσω των συνολικών εισοδημάτων δεν υπόκεινται σε εξέταση απομείωσης.
Ο Όμιλος επέλεξε να ταξινομήσει τις εισηγμένες μετοχές που κατείχε στην κατηγορία αυτή. Επιπλέον στην κατηγορία αυτή έχει ταξινομηθεί η συμμετοχή στο χρηματιστήριο του Κουβέιτ και η συμμετοχή στο χρηματιστήριο του Βελιγραδίου.
Απομείωση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων
Ο Όμιλος και η Εταιρεία αξιολογούν σε κάθε ημερομηνία κατάρτισης χρηματοοικονομικών καταστάσεων τα δεδομένα αναφορικά με το κατά πόσον η αξία ενός χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου ή μίας ομάδας χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων έχει απομειωθεί ως ακολούθως:
Για τις απαιτήσεις από πελάτες και τα συμβατικά περιουσιακά στοιχεία, ο Όμιλος και η Εταιρεία εφαρμόζουν την απλοποιημένη προσέγγιση για τον υπολογισμό των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών. Επομένως, σε κάθε ημερομηνία αναφοράς, ο Όμιλος και η Εταιρεία επιμετρούν την πρόβλεψη ζημιάς για ένα χρηματοοικονομικό μέσο σε ποσό ίσο με τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές καθ' όλη τη διάρκεια ζωής. Βλέπε Πολιτικές και Διαχείριση Κινδύνων στην σημείωση 5.42.
Αποαναγνώριση χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων
Ένα χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο (ή ένα μέρος ενός χρηματοοικονομικού περιουσιακού στοιχείου ή μέρος μίας ομάδας παρόμοιων χρηματοοικονομικών περιουσιακών στοιχείων) αποαναγνωρίζεται όταν:
• τα δικαιώματα για την εισροή ταμειακών πόρων έχουν εκπνεύσει,
• ο Όμιλος ή η Εταιρεία διατηρεί το δικαίωμα στην εισροή ταμειακών ροών από το συγκεκριμένο περιουσιακό στοιχείο αλλά έχει αναλάβει ταυτόχρονα την υποχρέωση να τα καταβάλλει σε τρίτους πλήρως χωρίς σημαντική καθυστέρηση, υπό τη μορφή μίας σύμβασης μεταβίβασης, ή
• ο Όμιλος ή η Εταιρεία έχει μεταβιβάσει το δικαίωμα εισροής ταμειακών ροών από το συγκεκριμένο περιουσιακό στοιχείο ενώ παράλληλα, είτε (α) έχει μεταβιβάσει ουσιαστικά όλους τους κινδύνους και τα οφέλη από αυτό είτε (β) δεν έχει μεταβιβάσει ουσιαστικά όλους τους κινδύνους και τα οφέλη, αλλά έχει μεταβιβάσει τον έλεγχο του συγκεκριμένου στοιχείου.
Όταν ο Όμιλος ή η Εταιρεία μεταβιβάζει τα δικαιώματα εισροής ταμειακών ροών από ένα περιουσιακό στοιχείο ή συνάπτει σύμβαση μεταβίβασης, αξιολογεί την έκταση κατά την οποία διατηρεί τους κινδύνους και τα οφέλη της κυριότητας του περιουσιακού στοιχείου. Όταν ο Όμιλος ούτε μεταβιβάζει ούτε διατηρεί ουσιαστικά όλους
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 139
τους κινδύνους και τα οφέλη του μεταβιβασθέντος περιουσιακού στοιχείου και διατηρεί τον έλεγχο του συγκεκριμένου στοιχείου, τότε το στοιχείο αναγνωρίζεται στο βαθμό της συνεχιζόμενης συμμετοχής του Ομίλου στο περιουσιακό στοιχείο αυτό. Στην περίπτωση αυτή, ο Όμιλος αναγνωρίζει παράλληλα και μια συνδεδεμένη υποχρέωση. Το μεταβιβασθέν περιουσιακό στοιχείο και η συνδεδεμένη υποχρέωση επιμετρώνται σε βάση που αντανακλά τα δικαιώματα και τις δεσμεύσεις που έχει διατηρήσει ο Όμιλος ή η Εταιρεία.
Αρχική αναγνώριση και μεταγενέστερη επιμέτρηση των χρηματοοικονομικών υποχρεώσεων
Όλες οι χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις αρχικά αποτιμώνται στην εύλογη αξία τους μείον το κόστος συναλλαγών, στην περίπτωση των δανείων και των πληρωτέων υποχρεώσεων.
Αποαναγνώριση χρηματοοικονομικών υποχρεώσεων
Μια χρηματοοικονομική υποχρέωση διαγράφεται όταν η δέσμευση που απορρέει από την υποχρέωση, ακυρώνεται ή εκπνέει. Όταν μία υφιστάμενη χρηματοοικονομική υποχρέωση αντικαθίσταται από μία άλλη από τον ίδιο δανειστή αλλά με ουσιαστικά διαφορετικούς όρους, ή οι όροι μίας υφιστάμενης υποχρέωσης τροποποιούνται σημαντικά, αυτή η ανταλλαγή ή τροποποίηση αντιμετωπίζεται ως αποαναγνώριση της αρχικής υποχρέωσης και αναγνώριση μίας νέας υποχρέωσης. Η διαφορά στις αντίστοιχες λογιστικές αξίες αναγνωρίζεται στην κατάσταση αποτελεσμάτων.
Συμψηφισμός χρηματοοικονομικών απαιτήσεων και υποχρεώσεων
Οι χρηματοοικονομικές απαιτήσεις και υποχρεώσεις συμψηφίζονται και το καθαρό ποσό απεικονίζεται στην κατάσταση χρηματοοικονομικής θέσης μόνο όταν ο Όμιλος ή η Εταιρεία έχει νομικά το δικαίωμα αυτό και προτίθεται να τα συμψηφίσει σε καθαρή βάση μεταξύ τους ή να απαιτήσει το περιουσιακό στοιχείο και να διακανονίσει την υποχρέωση ταυτόχρονα. Το νόμιμο δικαίωμα δεν πρέπει να εξαρτάται από μελλοντικά γεγονότα και πρέπει να μπορεί να εκτελεσθεί κατά τη συνήθη πορεία των εργασιών και σε περίπτωση αθέτησης, αφερεγγυότητας ή πτώχευσης της εταιρείας ή του αντισυμβαλλομένου.
5.3.6. Τρέχων και αναβαλλόμενος φόρος εισοδήματος
Ο τρέχων και αναβαλλόμενος φόρος υπολογίζονται βάσει των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων, σύμφωνα με τους φορολογικούς νόμους που ισχύουν στην Ελλάδα. Ο φόρος εισοδήματος υπολογίζεται με βάση τα κέρδη της κάθε Εταιρείας όπως αναμορφώνονται στις φορολογικές της δηλώσεις, τους πρόσθετους φόρους εισοδήματος που προκύπτουν από τους φορολογικούς ελέγχους των φορολογικών αρχών και από αναβαλλόμενους φόρους εισοδήματος βάσει των θεσμοθετημένων φορολογικών συντελεστών.
Ο αναβαλλόμενος φόρος εισοδήματος:
• προσδιορίζεται με τη μέθοδο της υποχρέωσης και προκύπτει από τις προσωρινές διαφορές μεταξύ της λογιστικής αξίας και της φορολογικής βάσης των περιουσιακών στοιχείων και των υποχρεώσεων.
• δεν αναγνωρίζεται όταν προκύπτει κατά την αρχική αναγνώριση ενός περιουσιακού στοιχείου ή μίας υποχρέωσης από συναλλαγή η οποία δεν συνιστά σε ενοποίηση επιχειρήσεων και κατά το χρόνο της συναλλαγής, αυτή δεν επηρεάζει ούτε το λογιστικό ούτε το φορολογητέο αποτέλεσμα (κέρδος / ζημία).
• προσδιορίζεται με τους φορολογικούς συντελεστές (και φορολογικούς νόμους) που έχουν θεσπιστεί ή ουσιαστικά θεσπιστεί μέχρι την ημερομηνία των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων και αναμένεται να εφαρμοστούν όταν το σχετικό στοιχείο Ενεργητικού θα ανακτηθεί ή η υποχρέωση θα διακανονιστεί.
• προσδιορίζεται στις προσωρινές διαφορές που προκύπτουν από επενδύσεις σε θυγατρικές και συγγενείς, με εξαίρεση την περίπτωση που η αναστροφή των προσωρινών διαφορών ελέγχεται από τον Όμιλο και είναι πιθανό ότι οι προσωρινές διαφορές δεν θα αναστραφούν στο προβλεπόμενο μέλλον.
Οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις αναγνωρίζονται στην έκταση κατά την οποία θα υπάρξει μελλοντικό φορολογητέο κέρδος για τη χρησιμοποίηση της προσωρινής διαφοράς που δημιουργεί την αναβαλλόμενη φορολογική απαίτηση.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 140
Οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις και υποχρεώσεις συμψηφίζονται όταν υπάρχει νόμιμα εκτελεστό δικαίωμα να συμψηφίζονται οι τρέχουσες φορολογικές απαιτήσεις και υποχρεώσεις και όταν οι αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις και οι υποχρεώσεις σχετίζονται με φόρους εισοδήματος που επιβάλλονται από την ίδια φορολογική αρχή είτε στην ίδια επιχείρηση που είναι υπόχρεη φόρου είτε σε διαφορετικές επιχειρήσεις που είναι υπόχρεες φόρου, όταν υπάρχει η πρόθεση να τακτοποιηθούν τα υπόλοιπα σε καθαρή βάση.
Ο φορολογικός συντελεστής 22% χρησιμοποιήθηκε στις ετήσιες χρηματοοικονομικές καταστάσεις των ετών 2023 και 2022.
5.3.7. Παροχές στο προσωπικό
Βραχυπρόθεσμες παροχές
Οι βραχυπρόθεσμες παροχές προς τους εργαζομένους σε χρήμα και σε είδος αναγνωρίζονται ως έξοδο όταν καθίστανται δεδουλευμένες.
Παροχές μετά την έξοδο από την υπηρεσία
Οι παροχές μετά την έξοδο από την υπηρεσία περιλαμβάνουν τόσο προγράμματα καθορισμένων εισφορών όσο και πρόγραμμα καθορισμένων παροχών.
Πρόγραμμα καθορισμένων εισφορών
Με βάση το πρόγραμμα καθορισμένων εισφορών, η υποχρέωση της επιχείρησης (νομική) περιορίζεται στο ποσό που έχει συμφωνηθεί να συνεισφέρει στον φορέα (ασφαλιστικό ταμείο) που διαχειρίζεται τις εισφορές και χορηγεί τις παροχές (συντάξεις, ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, κτλ.).
Το δεδουλευμένο κόστος των προγραμμάτων καθορισμένων εισφορών καταχωρείται ως έξοδο στην περίοδο που αφορά.
Πρόγραμμα καθορισμένων παροχών
Το πρόγραμμα καθορισμένων παροχών του Ομίλου αφορά στη νομική υποχρέωσή του για καταβολή στο προσωπικό εφάπαξ αποζημίωσης κατά την ημερομηνία εξόδου κάθε εργαζομένου από την υπηρεσία λόγω συνταξιοδότησης. Το ύψος των καταβαλλόμενων ποσών αποζημίωσης εξαρτάται από τα έτη προϋπηρεσίας, το ύψος των αποδοχών και τον τρόπο απομάκρυνσης από την υπηρεσία (απόλυση ή συνταξιοδότηση). Η θεμελίωση δικαιώματος συμμετοχής σε αυτά τα προγράμματα, βασίζεται συνήθως στα χρόνια προϋπηρεσίας του υπαλλήλου μέχρι την συνταξιοδότηση του.
Η υποχρέωση που καταχωρείται στην Κατάσταση χρηματοοικονομικής Θέσης για το πρόγραμμα αυτό είναι η παρούσα αξία της δέσμευσης για την καθορισμένη παροχή, ανάλογα με το δεδουλευμένο δικαίωμα των εργαζομένων και σε σχέση με τη χρονική στιγμή που αναμένεται να καταβληθεί η παροχή αυτή.
Η παρούσα αξία της υποχρέωσης καθορισμένων παροχών υπολογίζεται με προεξόφληση των μελλοντικών χρηματικών εκροών με συντελεστή προεξόφλησης το επιτόκιο των μακροπρόθεσμων υψηλής πιστοληπτικής διαβάθμισης εταιρικών ομολόγων που έχουν διάρκεια περίπου ίση με το συνταξιοδοτικό πρόγραμμα. Η παρούσα αξία της υποχρέωσης καθορισμένων παροχών υπολογίζεται ετησίως από ανεξάρτητο αναλογιστή με τη χρήση της μεθόδου της προβεβλημένης πιστωτικής μονάδος (projected unit credit method).
Τα αναλογιστικά κέρδη και οι ζημίες που προκύπτουν από τις προσαρμογές με βάση τα ιστορικά δεδομένα καταχωρούνται στα Λοιπά Συνολικά Εισοδήματα.
Χορήγηση δωρεάν µετοχών της µητρικής εταιρίας του Οµίλου
Στη βάση της υφιστάμενης, εγκεκριμένης από τη Γενική Συνέλευση των Μετόχων, Πολιτικής Αποδοχών προβλέπεται η χορήγηση μεταβλητών αποδοχών σε στελέχη της Εταιρείας και του Ομίλου με τη μορφή, μεταξύ άλλων, και δωρεάν μετοχών της μητρικής εταιρείας του Ομίλου. Η εύλογη αξία της παροχής, που προσδιορίζεται κατά την ηµεροµηνία διάθεσης, αναγνωρίζεται ως αµοιβή (έξοδο) προσωπικού µε αντίστοιχη
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 141
αύξηση αποθεµατικού της καθαρής θέσης, κατά την περίοδο που οι σχετικές υπηρεσίες παρέχονται από το προσωπικό. Στην περίπτωση που δεν υφίστανται προϋποθέσεις κατοχύρωσης, θεωρείται πως η σχετική υπηρεσία έχει παρασχεθεί. Αντιθέτως, στην περίπτωση που υφίστανται προϋποθέσεις κατοχύρωσης που σχετίζονται µε την παροχή υπηρεσίας το έξοδο αναγνωρίζεται καθώς οι σχετικές υπηρεσίες παρέχονται.
Τυχόν προϋποθέσεις που, ωστόσο, δεν αποτελούν προϋποθέσεις κατοχύρωσης λαµβάνονται υπόψη κατά την αποτίµηση της παροχής. Το συνολικό ποσό που πρέπει να επιβαρύνει τα αποτελέσματα κατά την περίοδο κατοχύρωσης, προσδιορίζεται με αναφορά στην εύλογη αξία των μετοχών της μητρικής εταιρείας του Ομίλου που χορηγήθηκαν και περιλαμβάνει εκτιμήσεις που αφορούν, μεταξύ άλλων, τον αριθμό των μετοχών που αναμένεται να διατεθεί δωρεάν στο τέλος της περιόδου κατοχύρωσης. Οι σχετικές εκτιμήσεις αναθεωρούνται στη συνέχεια εάν υπάρχουν ενδείξεις ότι ο αριθμός των μετοχών που αναμένεται να διατεθούν δωρεάν στο τέλος της περιόδου κατοχύρωσης διαφέρει από προηγούμενες εκτιμήσεις και οποιαδήποτε προσαρμογή που προκύπτει από αναθεώρηση των σχετικών εκτιμήσεων αναγνωρίζεται στην τρέχουσα περίοδο.
Κατά τον χρόνο καταχώρισης των μετοχών στη μερίδα των δικαιούχων, τυχόν διαφορά ανάμεσα στο κόστος κτήσης των ιδίων μετοχών που διατίθενται και του σχηματισθέντος αποθεματικού που χρησιμοποιείται αναγνωρίζεται στον λογαριασµό «Αποτελέσµατα εις νέον».
5.3.8. Αναγνώριση Εσόδων
Τα έσοδα περιλαμβάνουν την εύλογη αξία των συναλλαγών, καθαρά από τους ανακτώμενους φόρους, εκπτώσεις και επιστροφές. Τα ενδοομιλικά έσοδα μέσα στον Όμιλο διαγράφονται πλήρως. Τα έσοδα αναγνωρίζονται στο βαθμό που είναι πιθανό ότι τα οικονομικά οφέλη θα εισρεύσουν στον Όμιλο και τα σχετικά ποσά μπορούν να μετρηθούν αξιόπιστα.
Ο Όμιλος και η Εταιρεία αναγνωρίζουν έσοδα, εξαιρουμένων των εσόδων από τόκους, μερίσματα καθώς και από οποιαδήποτε άλλη πηγή που προέρχεται από χρηματοοικονομικά μέσα (τα οποία αναγνωρίζονται με βάση το ΔΠΧΑ 9), στο βαθμό που αντικατοπτρίζουν το τίμημα το οποίο η Εταιρεία δικαιούται από τη μεταβίβαση των αγαθών και των υπηρεσιών με βάση μια προσέγγιση πέντε βημάτων:
• Αναγνώριση των συμβάσεων με τους πελάτες
• Αναγνώριση των όρων εκτέλεσης των συμβάσεων
• Προσδιορισμός του τιμήματος της συναλλαγής
• Επιμερισμός του τιμήματος της συναλλαγής ανάλογα με τους όρους εκτέλεσης των συμβάσεων
• Αναγνώριση του εσόδου όταν η Εταιρεία εκπληρώνει τους όρους εκτέλεσης των συμβάσεων.
Οι πελάτες τιμολογούνται βάσει του συμφωνηθέντος χρονοδιαγράμματος πληρωμής και το αντίτιμο καταβάλλεται όταν τιμολογούνται. Όταν η χρονική στιγμή της τιμολόγησης διαφέρει από τη χρονική στιγμή της εκπλήρωσης της υποχρέωσης εκτέλεσης, o Όμιλος αναγνωρίζει συμβατικά περιουσιακά στοιχεία και συμβατικές υποχρεώσεις (Βλέπε σημ. 5.31).
Τα παρακάτω συγκεκριμένα κριτήρια αναγνώρισης θα πρέπει επίσης να ικανοποιούνται κατά την αναγνώριση του εσόδου:
Έσοδα από μετοχικές αξίες, ομόλογα, ETF ’ s (Διαπραγμάτευση, Εκκαθάριση και Διακανονισμός)
Αφορούν συνδρομές Μελών βάσει χρηματιστηριακών συναλλαγών στην αγορά αξιών.
Τα έσοδα από συναλλαγές μετοχών, ομολόγων κλπ. αναγνωρίζονται κατά τον χρόνο ολοκλήρωσης της συναλλαγής και τη σχετική διενέργεια της εκκαθάρισης και του διακανονισμού της στο Χρηματιστήριο.
Η είσπραξη των συναλλαγών για την αγορά αξιών γίνεται την επόμενη ημέρα του διακανονισμού ή την τρίτη εργάσιμη ημέρα του επόμενου μήνα, εφόσον το Μέλος υποβάλλει σχετικό αίτημα.
Έσοδα από παράγωγα προϊόντα
Αφορούν συνδρομές Μελών βάσει χρηματιστηριακών συναλλαγών στην αγορά παραγώγων.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 142
Τα έσοδα από αγορά παραγώγων αναγνωρίζονται κατά τον χρόνο ολοκλήρωσης της εκκαθάρισης της συναλλαγής στο Χρηματιστήριο Αθηνών, μέσω της ATHEXClear, που αποτελεί τον βραχίονα εκκαθάρισης συναλλαγών.
Η είσπραξη των συναλλαγών για την αγορά παραγώγων γίνεται την επόμενη ημέρα του διακανονισμού.
Έσοδα από Μέλη (δικαιώματα)
Αφορά λοιπές συνδρομές και υπηρεσίες προς Μέλη.
Η αναγνώριση των εσόδων γίνεται με την έκδοση των τιμολογίων στα Μέλη κάθε τέλος του μήνα ή του τριμήνου που αφορούν.
Έσοδα από εισηγμένες εταιρείες
Τα έσοδα αναφέρονται σε εφάπαξ δικαιώματα, εισαγωγές εταιρειών, αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου και υπηρεσίες συστήματος ΕΡΜΗΣ. Επιπλέον περιλαμβάνονται συνδρομές οι οποίες αναγνωρίζονται ως έσοδα στην αρχή κάθε τριμήνου.
Στο πλαίσιο του ΔΠΧΑ 15, τα έσοδα νέων εισαγωγών στο ΧΑ καθώς και οι αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου και λοιπές μεταβολές επ’ αυτών αναγνωρίζονται και επιμερίζονται σε όλη τη διάρκεια της παραμονής της εισηγμένης εταιρείας στο ΧΑ, κατά την οποία εκτιμάται ότι θα παρέχεται η υπηρεσία. Ως εκ τούτου αναγνωρίζεται μια «Συμβατική Υποχρέωση» για τις επόμενες χρήσεις στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης.
Έσοδα από παροχή πληροφόρησης (Vendors)
Τα έσοδα από την πηγή αυτή αναγνωρίζονται με την έκδοση τιμολογίων, ταυτόχρονα με την ολοκλήρωση της προσφερόμενης υπηρεσίας.
Υπηρεσίες τεχνολογικής υποστήριξης
Τα έσοδα από υπηρεσίες τεχνολογικής υποστήριξης καταχωρούνται με βάση τον χρόνο ολοκλήρωσης της προσφερόμενης υπηρεσίας.
Λοιπές υπηρεσίες
Τα έσοδα από λοιπές υπηρεσίες αφορούν εκπαίδευση, ενοίκια και παροχή υποστηρικτικών υπηρεσιών και ανάλογα με την φύση τους, αναγνωρίζονται με βάση τον χρόνο ολοκλήρωσης της προσφερόμενης υπηρεσίας ή την χρονική στιγμή παροχής της υπηρεσίας.
Έσοδα από Τόκους
Τα έσοδα από τόκους αναγνωρίζονται βάσει χρονικής αναλογίας και με τη χρήση του πραγματικού επιτοκίου. Όταν υπάρχει ένδειξη για απομείωση των απαιτήσεων, η λογιστική αξία αυτών μειώνεται στο ανακτήσιμο ποσό τους, το οποίο είναι η παρούσα αξία των αναμενόμενων μελλοντικών ταμειακών ροών, προεξοφλούμενων με το αρχικό πραγματικό επιτόκιο. Στη συνέχεια λογίζονται τόκοι με το ίδιο επιτόκιο επί της απομειωμένης (νέας λογιστικής) αξίας.
Μερίσματα
Τα έσοδα από μερίσματα αναγνωρίζονται όταν θεμελιώνεται το δικαίωμα είσπραξης από τους μετόχους, δηλαδή μετά την έγκρισή τους από τη Γενική Συνέλευση.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 143
5.3.9. Έρευνα και ανάπτυξη
Οι δαπάνες για ερευνητικές δραστηριότητες, που πραγματοποιούνται με την προοπτική να αποκτήσει η Εταιρεία νέες τεχνικές γνώσεις και αντιλήψεις, αναγνωρίζεται στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος ως έξοδα όταν πραγματοποιούνται. Οι αναπτυξιακές δραστηριότητες προϋποθέτουν την εκπόνηση μελέτης ή προγράμματος για την παραγωγή νέων ή σημαντικά βελτιωμένων προϊόντων, υπηρεσιών και πληροφοριακών συστημάτων. Τα έξοδα ανάπτυξης κεφαλαιοποιούνται μόνο αν το κόστος ανάπτυξης μπορεί να επιμετρηθεί αξιόπιστα, το προϊόν ή η διαδικασία είναι παραγωγικά, τεχνικά και εμπορικά υλοποιήσιμη, αναμένονται στο μέλλον οικονομικά οφέλη, και ο Όμιλος έχει την πρόθεση, έχοντας ταυτόχρονα στη διάθεση του επαρκείς πόρους, να ολοκληρώσει την ανάπτυξη και να χρησιμοποιήσει ή να πωλήσει το περιουσιακό στοιχείο.
Η κεφαλαιοποίηση των δαπανών περιλαμβάνει το κόστος των άμεσων εξόδων και την άμεση εργασία. Λοιπές δαπάνες ανάπτυξης αναγνωρίζονται στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος ως έξοδα όταν πραγματοποιούνται.
Οι δαπάνες ανάπτυξης που έχουν κεφαλαιοποιηθεί αποτιμώνται στο κόστος κτήσης μείον τις σωρευμένες αποσβέσεις και τις συσσωρευμένες ζημίες απομείωσης. Την 31.12.2023 δεν υπάρχει ένδειξη απομείωσης.
Μεταγενέστερες δαπάνες κεφαλαιοποιούνται μόνο όταν αυξάνουν τα αναμενόμενα μελλοντικά οικονομικά οφέλη που ενσωματώνονται στο συγκεκριμένο περιουσιακό στοιχείο στο οποίο αναφέρονται. Όλες οι άλλες δαπάνες καταχωρούνται στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος.
5.3.10. Προβλέψεις και ενδεχόμενες υποχρεώσεις
Προβλέψεις αναγνωρίζονται όταν:
• η Εταιρεία έχει μια παρούσα δέσμευση (νομική ή τεκμαιρόμενη) ως αποτέλεσμα γεγονότος του παρελθόντος,
• πιθανολογείται ότι θα απαιτηθεί εκροή πόρων που ενσωματώνουν οικονομικά οφέλη για το διακανονισμό της δέσμευσης και είναι δυνατό να εκτιμηθεί αξιόπιστα το ποσό της δέσμευσης.
Οι προβλέψεις επανεξετάζονται κατά την ημερομηνία σύνταξης των χρηματοοικονομικών καταστάσεων και προσαρμόζονται έτσι ώστε να απεικονίζουν τις καλύτερες δυνατές εκτιμήσεις.
Αν η επίπτωση της διαχρονικής αξίας του χρήματος είναι σημαντική οι προβλέψεις αναγνωρίζονται σε προεξοφλημένη βάση με την χρήση ενός προ φόρου επιτοκίου που αντανακλά τις τρέχουσες εκτιμήσεις της αγοράς για την διαχρονική αξία του χρήματος και τους κινδύνους που σχετίζονται με την υποχρέωση. Όταν γίνεται προεξόφληση των προβλέψεων, η αύξηση της πρόβλεψης που οφείλεται στο πέρασμα του χρόνου αναγνωρίζεται ως κόστος δανεισμού.
Οι ενδεχόμενες υποχρεώσεις δεν αναγνωρίζονται στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις, αλλά γνωστοποιούνται, εκτός και αν η πιθανότητα για εκροή πόρων που ενσωματώνουν οικονομικά οφέλη είναι ελάχιστη. Οι ενδεχόμενες απαιτήσεις δεν αναγνωρίζονται στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις, αλλά γνωστοποιούνται εφόσον η εισροή οικονομικού οφέλους είναι πιθανή (σημ. 5.41).
5.3.11. Μισθώσεις
Ο Όμιλος ως μισθωτής:
Για κάθε νέα σύμβαση που συνάπτεται, ο Όμιλος αξιολογεί εάν η σύμβαση είναι, ή εμπεριέχει μίσθωση. Μία μίσθωση είναι ή εμπεριέχει μίσθωση, εάν η σύμβαση αυτή εκχωρεί το δικαίωμα ελέγχου της χρήσης ενός αναγνωρισμένου στοιχείου του ενεργητικού για μία χρονική περίοδο και έναντι ορισμένου ανταλλάγματος.
Οι μισθώσεις αναγνωρίζονται στην Κατάσταση Οικονομικής Θέσης ως ένα δικαίωμα χρήσης στοιχείου του ενεργητικού και μία υποχρέωση μίσθωσης, την ημερομηνία που το μισθωμένο πάγιο καθίσταται διαθέσιμο για χρήση.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 144
Δικαίωμα χρήσης περιουσιακών στοιχείων
Ο Όμιλος αναγνωρίζει δικαίωμα χρήσης περιουσιακών στοιχείων στην έναρξη της μίσθωσης (την ημερομηνία που το περιουσιακό στοιχείο είναι διαθέσιμο προς χρήση). Τα δικαιώματα χρήσης παγίων επιμετρούνται στο κόστος τους, μειωμένο κατά τη συσσωρευμένη απόσβεση και την απομείωση της αξίας τους προσαρμοσμένο κατά την επιμέτρηση των αντίστοιχων υποχρεώσεων μισθώσεων.
Το κόστος του δικαιώματος χρήσης περιουσιακού στοιχείου αποτελείται από το ποσό της αρχικής επιμέτρησης της υποχρέωσης μίσθωσης, τυχόν μισθώματα τα οποία καταβλήθηκαν κατά την ημερομηνία έναρξης της μισθωτικής περιόδου ή προγενέστερα, τυχόν αρχικές άμεσες δαπάνες με τις οποίες επιβαρύνθηκε ο μισθωτής και το κόστος με το οποίο θα επιβαρυνθεί ο μισθωτής προκειμένου να αποσυναρμολογήσει και να απομακρύνει το υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο στην λήξη της μίσθωσης, εφόσον υπάρχει τέτοια υποχρέωση.
Τα δικαιώματα χρήσης περιουσιακών στοιχείων αποσβένονται με τη σταθερή μέθοδο στο νωρίτερο μεταξύ της ωφέλιμης ζωής του περιουσιακού στοιχείου και της διάρκειας μίσθωσης. Όταν στον υπολογισμό της παρούσας αξίας έχει θεωρηθεί ότι θα εξασκηθεί τυχόν δικαίωμα εξαγοράς του υποκείμενου περιουσιακού στοιχείου, τότε το δικαίωμα χρήσης αποσβένεται στη διάρκεια της ωφέλιμης ζωής του στοιχείου αυτού.
Τα δικαιώματα χρήσης παγίων υπόκεινται σε έλεγχο απομείωσης της αξίας τους.
Υποχρεώσεις μισθώσεων
Κατά την έναρξη της μίσθωσης η Εταιρεία αναγνωρίζει υποχρεώσεις μισθώσεων ίσες με την παρούσα αξία των μισθωμάτων κατά τη συνολική διάρκεια της σύμβασης μίσθωσης. Τα μισθώματα περιλαμβάνουν:
• τα σταθερά μισθώματα (συμπεριλαμβανομένων των ουσιαστικά σταθερών πληρωμών)
• τα κυμαινόμενα μισθώματα τα οποία εξαρτώνται από έναν δείκτη ή ένα επιτόκιο
• τα ποσά που αναμένεται να καταβληθούν από τον όμιλο βάσει εγγυημένων υπολειμματικών αξιών
• η τιμή άσκησης του δικαιώματος αγοράς, εάν είναι μάλλον βέβαιο ότι ο Όμιλος θα ασκήσει αυτό το δικαίωμα, και
• την καταβολή ποινής για καταγγελία της μίσθωσης, εάν η διάρκεια της μίσθωσης αποτυπώνει την άσκηση δικαιώματος του Ομίλου για καταγγελία της μίσθωσης.
Για να υπολογίσει την παρούσα αξία των πληρωμών, ο Όμιλος χρησιμοποιεί το διαφορικό επιτόκιο δανεισμού ( incremental borrowing rate ) κατά την ημερομηνία έναρξης της μίσθωσης, εάν το πραγματικό επιτόκιο δεν προσδιορίζεται ευθέως από τη σύμβαση μίσθωσης. Μεταγενέστερα της έναρξης της μίσθωσης το ποσό των υποχρεώσεων μισθώσεων προσαυξάνεται με έξοδα τόκων και μειώνεται με τις πληρωμές μισθωμάτων που πραγματοποιούνται.
Ο Όμιλος ως εκμισθωτής:
Περιπτώσεις εκμισθώσεων περιουσιακών στοιχείων σε τρίτους όπου ο Όμιλος δεν μεταβιβάζει όλους τους κινδύνους και τα οφέλη της ιδιοκτησίας ενός περιουσιακού στοιχείου αντιμετωπίζονται ως λειτουργικές και τα μισθώματα αναγνωρίζονται ως έσοδο στην κατάσταση συνολικού εισοδήματος σε σταθερή βάση κατά τη διάρκεια της μίσθωσης.
Τα αρχικά άμεσα κόστη που επιβαρύνουν τους εκμισθωτές κατά τη διαπραγμάτευση μιας λειτουργικής μίσθωσης προστίθενται στη λογιστική αξία του μισθωμένου περιουσιακού στοιχείου και αναγνωρίζονται κατά τη διάρκεια της μίσθωσης στην ίδια βάση με το έσοδο της μίσθωσης.
5.4. ΛΟΙΠΕΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΝΕΑ ΠΡΟΤΥΠΑ
Οι λοιπές λογιστικές αρχές που υιοθετήθηκαν από τον Όμιλο και την Εταιρεία κατά τη σύνταξη των συνημμένων χρηματοοικονομικών καταστάσεων έχουν ως εξής:
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 145
5.4.1. Λοιπές μακροπρόθεσμες απαιτήσεις
Οι λοιπές μακροπρόθεσμες απαιτήσεις δύναται να περιλαμβάνουν εγγυήσεις μισθωμάτων, εγγυήσεις προς οργανισμούς κοινής ωφέλειας (ΟΤΕ, ΔΕΗ κλπ.) και λοιπά ποσά μακροπρόθεσμης διάρκειας. Οι λοιπές μακροπρόθεσμες απαιτήσεις αποτιμώνται στο αναπόσβεστο κόστος με βάση τη μέθοδο του πραγματικού επιτοκίου.
5.4.2. Ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα
Τα ταμειακά διαθέσιμα και ταμειακά ισοδύναμα περιλαμβάνουν τα μετρητά, τις καταθέσεις όψεως και τις βραχυπρόθεσμες μέχρι 3 μήνες επενδύσεις, υψηλής ρευστοποιησιμότητας και χαμηλού ρίσκου.
Για τη σύνταξη της Κατάστασης Ταμειακών Ροών, τα χρηματικά διαθέσιμα αποτελούνται από μετρητά και καταθέσεις σε τράπεζες καθώς και χρηματικά διαθέσιμα όπως προσδιορίζονται ανωτέρω.
5.4.3. Διαθέσιμα τρίτων σε τραπεζικούς λογαριασμούς ATHEXClear
Η Εταιρεία προκειμένου να εναρμονισθεί με το πλαίσιο εταιρικής διακυβέρνησης που καθορίζεται από τον κανονισμό 648/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβούλιου (Κανονισμός EMIR ) τηρεί όλες τις εξασφαλίσεις σε μετρητά που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης από την Εταιρεία και σχετίζονται με την αγορά αξιών και την αγορά παραγώγων, καθώς επίσης και τα ίδια ταμειακά διαθέσιμα σε λογαριασμό της που τηρεί ως άμεσος συμμετέχων μέσω διαδικτύου στο Σύστημα Ταχείας Μεταφοράς Κεφαλαίου και Διακανονισμού σε συνεχή χρόνο ( TARGET 2- GR ), στην Τράπεζα της Ελλάδος.
Συνεπώς τα ίδια διαθέσιμα και τα διαθέσιμα τρίτων (ασφάλειες) κατατίθενται στον ίδιο λογαριασμό που τηρεί η ATHEXClear στην Τράπεζα της Ελλάδος, με αποτέλεσμα να είναι απαραίτητος ο διαχωρισμός τους ώστε οι εξασφαλίσεις που εισπράττει η ATHEXClear να απεικονίζονται ξεχωριστά στο κυκλοφορούν ενεργητικό της 31.12.2023 και 31.12.2022. Στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης της 31.12.2023 και 31.12.2022 απεικονίζονται ισόποσα και στο κυκλοφορούν ενεργητικό και στις βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις ως «διαθέσιμα τρίτων σε τραπεζικό λογαριασμό Εταιρείας» και αφορούν ασφάλειες στην αγορά αξιών και παραγώγων που ήταν κατατεθειμένα στον τραπεζικό λογαριασμό που τηρεί η ATHEXClear στην ΤτΕ την 31.12.2023 και την 31.12.2022 αντίστοιχα.
5.4.4. Μετοχικό κεφάλαιο
Το μετοχικό κεφάλαιο περιλαμβάνει τις κοινές μετοχές της Εταιρείας που έχουν εκδοθεί και είναι σε κυκλοφορία.
Ίδιες μετοχές είναι οι μετοχές ΕΧΑΕ που αγοράζονται, μέσω Χρηματιστηρίου, από την Εταιρεία ή θυγατρική του Ομίλου μετά από απόφαση της Τακτικής Γενικής Συνέλευσης των μετόχων.
Το κόστος κτήσης ιδίων μετοχών καθώς και τα έξοδα απόκτησης τους εμφανίζεται αφαιρετικά των ιδίων κεφαλαίων της Εταιρείας, έως ότου οι ίδιες μετοχές πουληθούν ή ακυρωθούν.
5.4.5. Κρατικές επιχορηγήσεις
Οι κρατικές επιχορηγήσεις οι οποίες σχετίζονται με την επιδότηση ενσώματων παγίων στοιχείων αναγνωρίζονται όταν υπάρχει εύλογη εξασφάλιση ότι η επιχορήγηση θα εισπραχθεί και ότι η Εταιρεία θα συμμορφωθεί με τους όρους και τις προϋποθέσεις που έχουν τεθεί για την καταβολή τους. Όταν οι κρατικές επιχορηγήσεις σχετίζονται με ένα περιουσιακό στοιχείο, η εύλογη αξία πιστώνεται στις μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις ως αναβαλλόμενα έσοδα και μεταφέρεται στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος με ετήσιες ισόποσες δόσεις με βάση την αναμενόμενη ωφέλιμη διάρκεια ζωής του περιουσιακού στοιχείου που επιχορηγήθηκε. Όταν η επιχορήγηση σχετίζεται με τη δαπάνη, αναγνωρίζεται ως έσοδο στη διάρκεια της χρήσεως που απαιτείται για την αντιστοίχιση της επιχορήγησης σε συστηματική βάση στις δαπάνες τις οποίες προορίζεται να αποζημιώσει. Οι αποσβέσεις των επιχορηγήσεων εμφανίζονται στα «Λοιπά Έσοδα» στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 146
5.4.6. Εμπορικές και λοιπές υποχρεώσεις
Τα υπόλοιπα προμηθευτών και λοιπών υποχρεώσεων αναγνωρίζονται στο κόστος που ταυτίζεται με την εύλογη αξία της μελλοντικής πληρωμής για τις αγορές των υπηρεσιών που παρασχέθηκαν. Οι εμπορικές και λοιπές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις δεν είναι τοκοφόροι λογαριασμοί και συνήθως διακανονίζονται μέχρι 60 ημέρες για τον Όμιλο και την Εταιρεία.
5.4.7. Έξοδα
Τα έξοδα αναγνωρίζονται στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος στα αποτελέσματα, σε δεδουλευμένη βάση.
5.4.8. Διανομή μερισμάτων
Η διανομή μερισμάτων στους μετόχους λογιστικοποιείται απ’ ευθείας στα Ίδια Κεφάλαια, καθαρή από κάθε σχετικό όφελος φόρου εισοδήματος (μέχρι την έγκριση των χρηματοοικονομικών καταστάσεων), ενώ καταχωρείται ως υποχρέωση στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις όταν η διανομή εγκρίνεται από τη Γενική Συνέλευση των μετόχων.
5.4.9. Κέρδη / (Ζημίες) ανά μετοχή
Τα βασικά κέρδη/(ζημίες) ανά μετοχή υπολογίζονται διαιρώντας τα καθαρά κέρδη/(ζημίες) που αναλογούν στους μετόχους της Μητρικής Εταιρείας με το μέσο σταθμισμένο αριθμό κοινών μετοχών που είναι σε κυκλοφορία κατά τη διάρκεια κάθε έτους, εξαιρώντας το μέσο όρο των κοινών μετοχών που αποκτήθηκαν από τον Όμιλο ως ίδιες μετοχές.
Τα απομειωμένα κέρδη/(ζημίες) ανά μετοχή υπολογίζονται διαιρώντας το καθαρό κέρδος που αποδίδεται στους μετόχους της Μητρικής (αφού αυτό προσαρμοστεί με τις επιδράσεις όλων των δυνητικών τίτλων μετοχών που απομειώνουν τη συμμετοχή) με το μέσο σταθμισμένο αριθμό των μετοχών σε κυκλοφορία κατά τη διάρκεια του έτους (προσαρμοσμένο για την επίδραση όλων των δυνητικών τίτλων μετοχών που απομειώνουν τη συμμετοχή), εξαιρώντας το μέσο όρο των κοινών μετοχών που αποκτήθηκαν από τον Όμιλο ως κοινές μετοχές.
5.4.10. Μετατροπή ξένου νομίσματος
Λειτουργικό νόμισμα και νόμισμα παρουσίασης
Τα στοιχεία των Χρηματοοικονομικών Καταστάσεων των Εταιρειών του Ομίλου επιμετρούνται στο νόμισμα του οικονομικού περιβάλλοντος μέσα στο οποίο κάθε Εταιρεία λειτουργεί (λειτουργικό νόμισμα). Οι Ενοποιημένες Χρηματοοικονομικές Καταστάσεις παρουσιάζονται σε ευρώ, που είναι και το λειτουργικό νόμισμα της Μητρικής Εταιρείας.
Συναλλαγές και υπόλοιπα
Οι συναλλαγές σε ξένα νομίσματα μετατρέπονται στο λειτουργικό νόμισμα με τη χρήση των ισοτιμιών που υφίστανται κατά την ημερομηνία των συναλλαγών. Κέρδη και ζημίες που προκύπτουν από τον διακανονισμό συναλλαγών σε ξένο νόμισμα καθώς και από την αποτίμηση, στο τέλος της χρήσης, των νομισματικών στοιχείων Ενεργητικού και Υποχρεώσεων που είναι εκφρασμένα σε ξένο νόμισμα, καταχωρούνται στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος. Οι συναλλαγματικές διαφορές από μη νομισματικά στοιχεία που αποτιμούνται στην εύλογη αξία τους θεωρούνται ως τμήμα της εύλογης αξίας και συνεπώς καταχωρούνται όπου και οι διαφορές της εύλογης αξίας.
5.4.11. Νέα πρότυπα, τροποποιήσεις προτύπων και διερμηνείες
Νέα πρότυπα, τροποποιήσεις προτύπων και διερμηνείες: Συγκεκριμένα νέα πρότυπα, τροποποιήσεις προτύπων και διερμηνείες έχουν εκδοθεί, τα οποία είναι υποχρεωτικά για λογιστικές περιόδους που ξεκινούν την 1 Ιανουαρίου 2023 ή μεταγενέστερα. Η εκτίμηση του Ομίλου σχετικά με την επίδραση από την εφαρμογή αυτών των νέων προτύπων, τροποποιήσεων και διερμηνειών παρατίθεται παρακάτω.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 147
ΔΠΧΑ 17 «Ασφαλιστικές Συμβάσεις» (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01.01.2023)
Τον Μάιο του 2017, το IASB προέβη στην έκδοση ενός νέου Προτύπου, του ΔΠΧΑ 17, το οποίο αντικαθιστά ένα ενδιάμεσο Πρότυπο, το ΔΠΧΑ 4. Σκοπός του έργου του IASB ήταν η ανάπτυξη ενός ενιαίου Προτύπου βασισμένου στις αρχές ( principle - based standard ) για τον λογιστικό χειρισμό όλων των τύπων ασφαλιστικών συμβάσεων, συμπεριλαμβανομένων και των συμβάσεων αντασφάλισης που κατέχει ένας ασφαλιστικός φορέας. Ένα ενιαίο Πρότυπο βασισμένο στις αρχές θα ενισχύσει τη συγκρισιμότητα της χρηματοοικονομικής αναφοράς μεταξύ οικονομικών οντοτήτων, δικαιοδοσιών και κεφαλαιαγορών. Το ΔΠΧΑ 17 καθορίζει τις απαιτήσεις που θα πρέπει να εφαρμόζει μία οικονομική οντότητα στη χρηματοοικονομική πληροφόρηση που σχετίζεται με ασφαλιστικές συμβάσεις που εκδίδει και συμβάσεις αντασφάλισης που κατέχει. Επιπλέον, τον Ιούνιο του 2020, το IASB προέβη στην έκδοση τροποποιήσεων, οι οποίες όμως δεν επηρεάζουν τις θεμελιώδεις αρχές που εισήχθησαν όταν αρχικά εκδόθηκε το ΔΠΧΑ 17. Οι τροποποιήσεις έχουν σχεδιαστεί με σκοπό να μειώσουν τα κόστη μέσω απλούστευσης ορισμένων απαιτήσεων του Προτύπου, να οδηγήσουν σε πιο εύκολα επεξηγήσιμη χρηματοοικονομική απόδοση, καθώς και να διευκολύνουν τη μετάβαση αναβάλλοντας την ημερομηνία εφαρμογής του Προτύπου για το 2023, παρέχοντας παράλληλα πρόσθετη βοήθεια για τη μείωση της προσπάθειας που απαιτείται κατά την πρώτη εφαρμογή του Προτύπου. Οι τροποποιήσεις δεν έχουν επίδραση στις Οικονομικές Καταστάσεις. Τα ανωτέρω έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση με ημερομηνία έναρξης ισχύος την 01.01.2023.
Τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 1 «Παρουσίαση των Οικονομικών Καταστάσεων» (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01.01.2023)
Τον Φεβρουάριο του 2021, το IASB προέβη στην έκδοση τροποποιήσεων περιορισμένου σκοπού που αφορούν στις γνωστοποιήσεις των λογιστικών πολιτικών. Σκοπός των τροποποιήσεων είναι να βελτιώσουν τις γνωστοποιήσεις των λογιστικών πολιτικών ώστε να παρέχουν πιο χρήσιμη πληροφόρηση στους επενδυτές και σε λοιπούς χρήστες των Οικονομικών Καταστάσεων. Πιο συγκεκριμένα, με βάση τις τροποποιήσεις απαιτείται η γνωστοποίηση σημαντικών πληροφοριών σχετικών με τις λογιστικές πολιτικές, αντί της γνωστοποίησης των σημαντικών λογιστικών πολιτικών. Ο Όμιλος προέβη στις κατάλληλες προσαρμογές επί των Οικονομικών του Καταστάσεων, παρουσιάζοντας διακριτά τις ουσιώδεις λογιστικές πολιτικές από τις λοιπές λογιστικές αρχές. Τα ανωτέρω έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση με ημερομηνία έναρξης ισχύος την 01.01.2023.
Τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 8 «Λογιστικές Πολιτικές, Αλλαγές στις Λογιστικές Εκτιμήσεις και Λάθη: Ορισμός των Λογιστικών Εκτιμήσεων» (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01.01.2023)
Τον Φεβρουάριο του 2021, το IASB προέβη στην έκδοση τροποποιήσεων περιορισμένου σκοπού οι οποίες αποσαφηνίζουν τη διαφορά μεταξύ αλλαγής λογιστικής εκτίμησης και αλλαγής λογιστικής πολιτικής. Η διάκριση αυτή είναι σημαντική, καθώς η αλλαγή λογιστικής εκτίμησης εφαρμόζεται χωρίς αναδρομική ισχύ και μόνο για μελλοντικές συναλλαγές και άλλα μελλοντικά γεγονότα, εν αντιθέσει με την αλλαγή λογιστικής πολιτικής που έχει αναδρομική ισχύ και εφαρμόζεται σε συναλλαγές και άλλα γεγονότα του παρελθόντος. Οι τροποποιήσεις δεν έχουν επίδραση στις Οικονομικές Καταστάσεις. Τα ανωτέρω έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση με ημερομηνία έναρξης ισχύος την 01.01.2023.
Τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 12 «Φόροι Εισοδήματος: Αναβαλλόμενος Φόρος σχετιζόμενος με Απαιτήσεις και Υποχρεώσεις που προκύπτουν από μία Μεμονωμένη Συναλλαγή» (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01.01.2023)
Τον Μάιο του 2021, το IASB προέβη στην έκδοση στοχευμένων τροποποιήσεων στο ΔΛΠ 12 προκειμένου να προσδιορίσει πώς οι οικονομικές οντότητες θα πρέπει να χειρίζονται τον αναβαλλόμενο φόρο που προκύπτει από συναλλαγές όπως οι μισθώσεις και οι υποχρεώσεις αποδέσμευσης – συναλλαγές για τις οποίες οι οικονομικές οντότητες αναγνωρίζουν ταυτόχρονα μία απαίτηση και μία υποχρέωση. Σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, οι οικονομικές οντότητες απαλλάσσονται από την αναγνώριση αναβαλλόμενου φόρου όταν αναγνωρίζουν απαιτήσεις ή υποχρεώσεις για πρώτη φορά. Οι τροποποιήσεις αποσαφηνίζουν ότι η εν λόγω απαλλαγή δεν έχει εφαρμογή και οι οικονομικές οντότητες απαιτείται να αναγνωρίζουν αναβαλλόμενο φόρο στις συναλλαγές αυτές. Οι τροποποιήσεις δεν έχουν επίδραση στις Οικονομικές Καταστάσεις. Τα ανωτέρω έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση με ημερομηνία έναρξης ισχύος την 01.01.2023.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 148
Τροποποιήσεις στο ΔΠΧΑ 17 «Ασφαλιστικές Συμβάσεις: Πρώτη Εφαρμογή των ΔΠΧΑ 17 και ΔΠΧΑ 9 – Πληροφορίες Συγκριτικής Περιόδου» (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01.01.2023)
Τον Δεκέμβριο του 2021, το IASB προέβη στην έκδοση μίας τροποποίησης περιορισμένου σκοπού στις απαιτήσεις μετάβασης στο ΔΠΧΑ 17 προκειμένου να αντιμετωπίσει ένα σημαντικό ζήτημα που σχετίζεται με τις προσωρινές λογιστικές αναντιστοιχίες μεταξύ των υποχρεώσεων από ασφαλιστικές συμβάσεις και των χρηματοοικονομικών στοιχείων του ενεργητικού στη συγκριτική πληροφόρηση στα πλαίσια της πρώτης εφαρμογής του ΔΠΧΑ 17 «Ασφαλιστικές Συμβάσεις» και του ΔΠΧΑ 9 «Χρηματοοικονομικά Μέσα». Η τροποποίηση έχει σκοπό να βελτιώσει τη χρησιμότητα της χρηματοοικονομικής πληροφόρησης που θα παρουσιάζεται στη συγκριτική περίοδο για τους χρήστες των Οικονομικών Καταστάσεων. Οι τροποποιήσεις δεν έχουν επίδραση στις Οικονομικές Καταστάσεις. Τα ανωτέρω έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση με ημερομηνία έναρξης ισχύος την 01.01.2023.
Τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 12 «Φόροι Εισοδήματος: Διεθνής Φορολογική Μεταρρύθμιση – Πρότυποι Κανόνες του Πυλώνα ΙΙ (εφαρμόζεται άμεσα και για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν από την 01.01.2023)
Τον Μάιο του 2023, το Συμβούλιο Διεθνών Λογιστικών Προτύπων ( IASB ) εξέδωσε τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 12 «Φόροι εισοδήματος» σχετικά με τους Κανόνες του Πυλώνα Δύο της Διεθνούς Φορολογικής Μεταρρύθμισης,. Οι τροποποιήσεις εισήγαγαν: α) μια προσωρινή εξαίρεση από τις απαιτήσεις αναγνώρισης για τη λογιστικοποίηση των αναβαλλόμενων φόρων που προκύπτουν από την εφαρμογή της διεθνούς φορολογικής μεταρρύθμισης (Πυλώνας ΙΙ) και β) πρόσθετες γνωστοποιήσεις για τις επηρεαζόμενες επιχειρήσεις. Οι οικονομικές οντότητες μπορούν να εφαρμόσουν άμεσα την προσωρινή εξαίρεση, αλλά οι γνωστοποιήσεις απαιτούνται για την ετήσια περίοδο που ξεκινά από την 1η Ιανουαρίου 2023 και μετά. Οι τροποποιήσεις δεν έχουν επίδραση στις Οικονομικές Καταστάσεις. Τα ανωτέρω έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση με ημερομηνία έναρξης ισχύος την 01.01.2023.
Τροποποιήσεις στο ΔΠΧΑ 16 «Μισθώσεις: Υποχρέωση Μίσθωσης σε μία Πώληση και Επαναμίσθωση» (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01.01.2024)
Τον Σεπτέμβριο του 2022, το IASB προέβη στην έκδοση τροποποιήσεων περιορισμένου σκοπού στο ΔΠΧΑ 16 «Μισθώσεις» με τις οποίες προστίθενται απαιτήσεις για τον τρόπο με τον οποίο μια εταιρεία λογιστικοποιεί μία πώληση και επαναμίσθωση (“ sale and leaseback ”) μετά την ημερομηνία της συναλλαγής. Η πώληση και επαναμίσθωση είναι μια συναλλαγή κατά την οποία, μια εταιρεία πουλά ένα περιουσιακό στοιχείο και μισθώνει το ίδιο περιουσιακό στοιχείο πίσω για μια χρονική περίοδο από τον νέο ιδιοκτήτη. Το ΔΠΧΑ 16 περιλαμβάνει απαιτήσεις σχετικά με τον λογιστικό χειρισμό μίας πώλησης και επαναμίσθωσης κατά την ημερομηνία που πραγματοποιείται η συναλλαγή. Ωστόσο, το Πρότυπο δεν είχε προσδιορίσει τον τρόπο επιμέτρησης της συναλλαγής μετά την ημερομηνία αυτής. Οι εκδοθείσες τροποποιήσεις προστίθενται στις απαιτήσεις του ΔΠΧΑ 16 σχετικά με την πώληση και επαναμίσθωση, υποστηρίζοντας με τον τρόπο αυτό τη συνεπή εφαρμογή του λογιστικού προτύπου. Οι εν λόγω τροποποιήσεις δεν θα αλλάξουν τον λογιστικό χειρισμό για μισθώσεις εκτός από αυτές που προκύπτουν από μία συναλλαγή πώλησης και επαναμίσθωσης Ο Όμιλος θα εξετάσει την επίπτωση όλων των παραπάνω στις Οικονομικές του Καταστάσεις, αν και δεν αναμένεται να έχουν καμία. Τα ανωτέρω έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση με ημερομηνία έναρξης ισχύος την 01.01.2024.
Τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 1 «Ταξινόμηση Υποχρεώσεων ως Βραχυπρόθεσμες ή Μακροπρόθεσμες» (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01.01.2024)
Τον Ιανουάριο του 2020, το IASB προέβη στην έκδοση τροποποιήσεων στο ΔΛΠ 1 που επηρεάζουν τις απαιτήσεις για την παρουσίαση των υποχρεώσεων. Συγκεκριμένα, οι τροποποιήσεις αποσαφηνίζουν ένα από τα κριτήρια ταξινόμησης μιας υποχρέωσης ως μακροπρόθεσμη, την απαίτηση για μία οντότητα να έχει το δικαίωμα να αναβάλει τον διακανονισμό της υποχρέωσης για τουλάχιστον 12 μήνες μετά την περίοδο αναφοράς. Οι τροποποιήσεις περιλαμβάνουν: α) αποσαφήνιση ότι το δικαίωμα μίας οντότητας για αναβολή του διακανονισμού θα πρέπει να υφίσταται κατά την ημερομηνία αναφοράς, β) αποσαφήνιση ότι η ταξινόμηση της υποχρέωσης δεν επηρεάζεται από τις προθέσεις ή προσδοκίες της διοίκησης σχετικά με την εξάσκηση του δικαιώματος αναβολής του διακανονισμού, γ) επεξηγούν πώς οι συνθήκες δανεισμού επηρεάζουν την ταξινόμηση, και δ) αποσαφήνιση των απαιτήσεων σχετικά με την ταξινόμηση υποχρεώσεων μίας οντότητας που
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 149
πρόκειται να ή ενδεχομένως να διακανονίσει μέσω έκδοσης ιδίων συμμετοχικών τίτλων. Επιπλέον, τον Ιούλιο του 2020, το IASB προέβη στην έκδοση μίας τροποποίησης για την αναβολή κατά ένα έτος της ημερομηνίας έναρξης ισχύος της αρχικώς εκδοθείσας τροποποίησης στο ΔΛΠ 1, ως αποτέλεσμα της εξάπλωσης της πανδημίας του Covid -19. Ωστόσο, τον Οκτώβριο του 2022, το IASB εξέδωσε μία επιπλέον τροποποίηση που στοχεύει στη βελτίωση της πληροφόρησης που παρέχουν οι εταιρείες σχετικά με τις μακροπρόθεσμες δανειακές δεσμεύσεις. Το ΔΛΠ 1 απαιτεί από μία εταιρεία να ταξινομεί το δάνειο ως μακροπρόθεσμο μόνο εάν η εταιρεία μπορεί να αποφύγει τον διακανονισμό του δανείου εντός 12 μηνών μετά την ημερομηνία αναφοράς. Ωστόσο, η ικανότητα μίας εταιρείας να το πράξει εξαρτάται συχνά από τη συμμόρφωση με τις δεσμεύσεις του. Οι τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 1 προσδιορίζουν ότι οι δεσμεύσεις που πρέπει να τηρούνται μετά την ημερομηνία αναφοράς δεν επηρεάζουν την ταξινόμηση του δανείου ως βραχυπρόθεσμου ή μακροπρόθεσμου κατά την ημερομηνία αναφοράς. Αντίθετα, οι τροποποιήσεις του προτύπου απαιτούν από μία εταιρεία να γνωστοποιεί πληροφορίες σχετικά με αυτές τις δεσμεύσεις στις σημειώσεις των οικονομικών καταστάσεων. Οι τροποποιήσεις εφαρμόζονται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2024, με την πρόωρη υιοθέτησή τους να επιτρέπεται. Ο Όμιλος θα εξετάσει την επίπτωση όλων των παραπάνω στις Οικονομικές του Καταστάσεις, αν και δεν αναμένεται να έχουν καμία. Τα ανωτέρω έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση με ημερομηνία έναρξης ισχύος την 01.01.2024.
Νέα Πρότυπα, Διερμηνείες, Αναθεωρήσεις και Τροποποιήσεις υφιστάμενων Προτύπων τα οποία δεν έχουν
ακόμα τεθεί σε ισχύ ή δεν έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση
Τα ακόλουθα νέα Πρότυπα, Διερμηνείες και τροποποιήσεις Προτύπων έχουν εκδοθεί από το Συμβούλιο Διεθνών Λογιστικών Προτύπων ( IASB ), αλλά είτε δεν έχουν ακόμη τεθεί σε ισχύ είτε δεν έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 7 «Κατάσταση Ταμειακών ροών» και στο ΔΠΧΑ 7 «Χρηματοοικονομικά Μέσα: Γνωστοποιήσεις»: Ρυθμίσεις Χρηματοδότησης Προμηθευτή (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01.01.2024)
Τον Μάιο του 2023, το Διεθνές Συμβούλιο Λογιστικών Προτύπων ( IASB ) εξέδωσε τροποποιήσεις (“ Supplier Finance Arrangements ”), οι οποίες τροποποίησαν το ΔΛΠ 7 «Κατάσταση Ταμειακών Ροών» και το ΔΠΧΑ 7 «Χρηματοοικονομικά μέσα: Γνωστοποιήσεις». Το IASB εξέδωσε τις Ρυθμίσεις Χρηματοδότησης Προμηθευτή απαιτώντας από μια οικονομική οντότητα να παρέχει επιπρόσθετες γνωστοποιήσεις σχετικά με τις ρυθμίσεις χρηματοδότησης προμηθευτή. Οι τροποποιήσεις απαιτούν επιπλέον γνωστοποιήσεις που συμπληρώνουν τις υπάρχουσες γνωστοποιήσεις στα δύο αυτά πρότυπα. Οι εν λόγω γνωστοποιήσεις έχουν ως σκοπό να βοηθήσουν τους χρήστες των οικονομικών καταστάσεων α) να αξιολογήσουν τον τρόπο που οι ρυθμίσεις χρηματοδότησης προμηθευτή επηρεάζουν τις υποχρεώσεις και τις ταμειακές ροές μιας οικονομικής οντότητας, και β) να κατανοήσουν την επίδραση των ρυθμίσεων χρηματοδότησης προμηθευτή στους κινδύνους ρευστότητας και πώς θα μπορούσε να επηρεαστεί η οικονομική οντότητα εάν τα εν λόγω χρηματοοικονομικά εργαλεία δεν είναι πλέον διαθέσιμα. Οι τροποποιήσεις στο IAS 7 και το IFRS 7 ισχύουν για τη λογιστική περίοδο από την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2024. Ο Όμιλος θα εξετάσει την επίπτωση όλων των παραπάνω στις Οικονομικές του Καταστάσεις, αν και δεν αναμένεται να έχουν καμία. Τα ανωτέρω δεν έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 21 «Οι επιδράσεις μεταβολών των τιμών συναλλάγματος»: Έλλειψη Ανταλλαξιμότητας (εφαρμόζεται για ετήσιες περιόδους που ξεκινούν την ή μετά την 01.01.2025)
Τον Αύγουστο του 2023, το Διεθνές Συμβούλιο Λογιστικών Προτύπων ( IASB ) εξέδωσε τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 21 «Οι επιδράσεις μεταβολών των τιμών συναλλάγματος» με τις οποίες απαιτείται από τις οικονομικές οντότητες να παρέχουν πιο χρήσιμες πληροφορίες στις οικονομικές τους καταστάσεις όταν ένα νόμισμα δεν μπορεί να ανταλλαχθεί σε ένα άλλο νόμισμα. Οι τροποποιήσεις περιλαμβάνουν την εισαγωγή του ορισμού της ανταλλαξιμότητας ενός νομίσματος, καθώς και τη διαδικασία με την οποία η οικονομική οντότητα θα πρέπει να αξιολογεί αυτήν την ανταλλαξιμότητα. Επιπρόσθετα, οι τροποποιήσεις παρέχουν καθοδήγηση αναφορικά με το πώς πρέπει η οικονομική οντότητα να υπολογίζει την συναλλαγματική ισοτιμία ( spot rate ) στις περιπτώσεις όπου το νόμισμα δεν είναι ανταλλάξιμο και απαιτούν πρόσθετες γνωστοποιήσεις σε περιπτώσεις όπου μια οικονομική οντότητα έχει υπολογίσει μια συναλλαγματική ισοτιμία λόγω έλλειψης ανταλλαξιμότητας. Οι τροποποιήσεις στο ΔΛΠ 21 ισχύουν για τη λογιστική περίοδο από την ή μετά την 1η Ιανουαρίου 2025. Ο
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 150
Όμιλος θα εξετάσει την επίπτωση όλων των παραπάνω στις Οικονομικές του Καταστάσεις, αν και δεν αναμένεται να έχουν καμία. Τα ανωτέρω δεν έχουν υιοθετηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
5.4.12. Στρογγυλοποιήσεις
Τυχόν διαφορές σε ποσά των χρηματοοικονομικών καταστάσεων και αντίστοιχα ποσά στις σημειώσεις οφείλονται σε στρογγυλοποιήσεις.
5.4.13. Αναμορφώ σεις κονδυλίων
Κατά την τρέχουσα περίοδο έγιναν αναμορφώσεις κονδυλίων, βλέπε Σημείωση 5.45 Αναπροσαρμογές.
5.5. ΔΙΑΧΕΙΡIΣΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ
Ο πρωταρχικός στόχος της διαχείρισης κεφαλαίου του Ομίλου είναι να εξασφαλιστεί η διατήρηση της υψηλής πιστοληπτικής του διαβάθμισης καθώς και των υγιών δεικτών κεφαλαίου, ώστε να υποστηρίζονται και να επεκτείνονται οι δραστηριότητες του Ομίλου και να μεγιστοποιείται η αξία των Μετόχων.
Δεν υπήρξαν αλλαγές στην προσέγγιση που υιοθετεί ο Όμιλος σχετικά με τη διαχείριση κεφαλαίου κατά τη διάρκεια του 2023.
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Προμηθευτές και λοιπές εμπορικές υποχρεώσεις
9.205
4.771
5.287
2.716
Μισθώσεις
486
238
1.623
1.611
Μείον ταμειακά διαθέσιμα και ισοδύναμα
(63.327)
(60.609)
(11.630)
(15.842)
Καθαρός δανεισμός (α)
(53.636)
(55.600)
(4.720)
(11.515)
Ίδια Κεφάλαια (β)
104.492
101.342
79.341
81.793
Ίδια Κεφάλαια και καθαρός δανεισμός (α+β)
50.856
45.742
74.621
70.278
5.6. ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΚΑΤΑ ΤΟΜΕΑ
Σύμφωνα με τις διατάξεις του ΔΠΧΑ 8, ο καθορισμός των λειτουργικών τομέων βασίζεται στην «διοικητική προσέγγιση». Σύμφωνα με την προσέγγιση αυτή, η πληροφόρηση που θα γνωστοποιείται για τους λειτουργικούς τομείς πρέπει να είναι αυτή που βασίζεται στις εσωτερικές οργανωτικές και διοικητικές δομές του Ομίλου και της Εταιρείας και στα κυριότερα κονδύλια των εσωτερικών οικονομικών αναφορών που δίνονται στους επικεφαλής λήψης επιχειρηματικών αποφάσεων. Ο επικεφαλής λήψης των επιχειρηματικών αποφάσεων του Ομίλου είναι ο Διευθύνων Σύμβουλος (Εκτελεστικό Μέλος Δ.Σ).
Ως λειτουργικός τομέας ορίζεται μια ομάδα περιουσιακών στοιχείων και λειτουργιών, αξιοποιούμενων στην παροχή προϊόντων και υπηρεσιών, τα οποία υπόκεινται σε διαφορετικούς κινδύνους και αποδόσεις από εκείνα άλλων επιχειρηματικών τομέων. Στον Όμιλο, το κύριο ενδιαφέρον χρηματοοικονομικής πληροφόρησης επικεντρώνεται στους λειτουργικούς τομείς, εφόσον τα ηλεκτρονικά συστήματα της Εταιρείας - διευθύνονται από την έδρα της- βρίσκονται στη διάθεση των επενδυτών, ανεξάρτητα από την απόσταση που είναι εγκατεστημένοι.
Κατά την 31.12.2023 και 31.12.2022, τα μεγέθη των κύριων δραστηριοτήτων του Ομίλου αναλύονταν στους παρακάτω λειτουργικούς τομείς:
Τα έσοδα ανά τομέα στ o υς παρακάτω πίνακες, για σκοπούς απεικόνισης, είναι μειωμένα από τον Πόρο Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς που τους αναλογεί και προσαρμοσμένα / αυξημένα αναλογικά από τα μη οργανικά έσοδα (έσοδα από μερίσματα, συμμετοχές, επιστροφές φόρων, υπεραξία από αναπροσαρμογή ακινήτων).
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 151
ΟΜΙΛΟΣ
Ανάλυση ανά τομέα την 31.12.2023
Συναλλαγές
Μετασυναλλ ακτικές Υπηρεσίες
Εισαγωγές / Υπηρεσίες Εκδοτριών
Υπηρεσίες Πληροφόρησης
Τεχνολογικές και Ψηφιακές Υπηρεσίες
Παρεπόμενες Υπηρεσίες
Σύνολο
Έσοδα
8.075
19.435
5.870
3.896
7.556
1.338
46.170
Έσοδα κεφαλαίων
0
0
0
0
0
722
722
Δαπάνες
(5.323)
(9.077)
(2.797)
(1.432)
(6.545)
(1.034)
(26.208)
Αποσβέσεις
(1.097)
(1.742)
(266)
(190)
(460)
(67)
(3.822)
Φόροι
(379)
(1.973)
(643)
(521)
(126)
(219)
(3.861)
Κέρδη μετά από φόρους
1.276
6.643
2.165
1.754
425
739
13.001
Πάγια και Αύλα Περιουσιακά Στοιχεία
10.373
16.470
2.515
1.792
4.350
637
36.137
Tαμειακά διαθέσιμα και Ισοδύναμα
6.216
32.356
10.543
8.543
2.070
3.599
63.327
Λοιπά στοιχεία Ενεργητικού
3.079
281.530
5.222
4.232
1.025
1.783
296.871
Σύνολο Ενεργητικού
19.667
330.357
18.281
14.567
7.444
6.019
396.335
Σύνολο Υποχρεώσεων
1.307
287.458
1.215
968
495
400
291.843
ΟΜΙΛΟΣ
Ανάλυση ανά τομέα την 31.12.2022
Συναλλαγές
Μετασυναλλ ακτικές Υπηρεσίες
Εισαγωγές / Υπηρεσίες Εκδοτριών
Υπηρεσίες Πληροφόρησης
Τεχνολογικές και Ψηφιακές Υπηρεσίες
Παρεπόμενες Υπηρεσίες
Σύνολο
Έσοδα
5.543
15.010
5.366
3.930
7.007
1.304
38.158
Έσοδα κεφαλαίων
52
52
Δαπάνες
(3.600)
(8.202)
(3.075)
(1.646)
(6.456)
(1.060)
(24.038)
Αποσβέσεις
(1.078)
(1.711)
(261)
(186)
(452)
(66)
(3.754)
Φόροι
(183)
(1.078)
(429)
(444)
(21)
(49)
(2.204)
Κέρδη μετά από φόρους
682
4.019
1.600
1.655
78
180
8.214
Πάγια και Αύλα Περιουσιακά Στοιχεία
9.771
15.515
2.369
1.688
4.097
600
34.040
Tαμειακά διαθέσιμα και Ισοδύναμα
5.033
29.650
11.806
12.209
574
1.337
60.609
Λοιπά στοιχεία Ενεργητικού
2.060
256.812
4.832
4.997
235
547
269.482
Σύνολο Ενεργητικού
16.864
301.976
19.007
18.893
4.907
2.484
364.131
Σύνολο Υποχρεώσεων
839
259.697
945
940
244
124
262.789
5.7. ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ
Ο Γενικός Δείκτης του Χρηματιστηρίου Αθηνών έκλεισε την 31.12.2023 στις 1.293,14 μονάδες, αυξημένος κατά 39,1% από τις 929,79 μονάδες στο τέλος του 2022. Η μέση κεφαλαιοποίηση της αγοράς διαμορφώθηκε στα €80,7 δις, αυξημένη κατά 27,5% σε σχέση με το 2022 (€63,3 δις).
Η συνολική αξία συναλλαγών το 2023 (€27,6 δις) παρουσιάζει αύξηση 50,8% σε σχέση με το 2022 (€18,3 δις), ενώ η μέση ημερήσια αξία συναλλαγών ανήλθε σε €111,0 εκ. έναντι €73,7 εκ. το 2022, εμφανίζοντας αύξηση 50,6%.
Το 2023 αντλήθηκαν κεφάλαια συνολικού ύψους €1,74 δις, εκ των οποίων €600 εκ. μέσω έκδοσης ομολόγων.
5.8. ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΗ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ (Trading)
Τα έσοδα από διαπραγμάτευση συναλλαγών αναλύονται στον παρακάτω πίνακα:
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 152
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Μετοχές
7.071
4.843
7.071
4.839
Παράγωγα
802
543
802
543
Συνδρομές μελών
726
479
726
479
Ομόλογα
22
24
22
24
ETFs
5
1
5
1
Σύνολο
8.626
5.890
8.626
5.886
5.9. ΜΕΤΑΣΥΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ (Post Trading)
Τα συνολικά έσοδα από μετασυναλλακτικές υπηρεσίες αναλύονται στον παρακάτω πίνακα:
ΟΜΙΛΟΣ
31.12.2023
31.12.2022
Εκκαθάριση Μετοχών
10.828
7.120
Εκκαθάριση Παραγώγων
1.896
1.293
Εκκαθάριση Λοιπά (εντολές-μεταθέσεις-διασπάσεις)
1.756
1.428
Διακανονισμός συναλλαγών
2.580
2.662
Συνδρομές Χειριστών
2.539
1.951
Υπηρεσίες Χειριστών / Συμμετεχόντων
530
460
Συνδρομές Μελών
118
122
Σύνολο
20.247
15.036
Η αύξηση στα έσοδα από διακανονισμό συναλλαγών οφείλεται κυρίως στην αύξηση της συναλλακτικής δραστηριότητας του 2023 σε σύγκριση με το αντίστοιχο περυσινό διάστημα.
Συγκεκριμένα κονδύλια της προηγούμενης χρήσης έχουν αναπροσαρμοσθεί (βλέπε σημ. 5.45).
5.10. ΕΙΣΑΓΩΓΕΣ / ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΕΚΔΟΤΡΙΩΝ (Listing)
Τα έσοδα της κατηγορίας αυτής περιλαμβάνουν τα έσοδα από τριμηνιαίες συνδρομές και εταιρικές πράξεις, όπως αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου των εισηγμένων εταιρειών στο Χρηματιστήριο.
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Συνδρομές εισηγμένων
2.987
2.593
2.686
2.320
Εταιρικές Πράξεις (1)
1.973
1.818
780
727
IPO's
375
233
193
141
Λοιπές υπηρεσίες προς εκδότριες
165
260
49
55
Τίτλοι Ελληνικού Δημοσίου
169
19
14
15
Ομόλογα
75
74
8
11
Σύνολο
5.744
4.997
3.730
3.269
(1) Στα Δικαιώματα που εισπράχθηκαν από εταιρικές πράξεις των εισηγμένων εταιρειών συμπεριλαμβάνονται οι αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου εταιρειών και η εισαγωγή εταιρικών ομολόγων. Μέρος των πράξεων που τιμολογήθηκαν στο 2023 και αφορούν Αυξήσεις Μετοχικού
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 153
Κεφαλαίου και Νέες Εισαγωγές, έχει μεταφερθεί στις επόμενες χρήσεις (Βλέπε σημείωση 5.31 συμβατικές υποχρεώσεις).
Συγκεκριμένα κονδύλια της προηγούμενης χρήσης έχουν αναπροσαρμοσθεί (βλέπε σημ. 5.45).
5.11. ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ (Data Services)
Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται τα έσοδα αναμετάδοσης της χρηματιστηριακής πληροφορίας της αγοράς Χρηματιστηρίου Αθηνών , της αγοράς Χρηματιστηρίου Αξιών Κύπρου, καθώς και έσοδα από την πώληση στατιστικών στοιχείων.
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Έσοδα από Market Data
3.098
2.906
3.407
3.217
Έσοδα από Inbroker
661
625
3
3
Πωλήσεις στατιστικών
53
55
56
58
Σύνολο
3.812
3.586
3.466
3.278
5.12. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΕΣ, ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΚΑΙ ΛΟΙΠΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ (ΙΤ, Digital and Other Services)
Τα έσοδα της κατηγορίας αυτής περιλαμβάνουν έσοδα αδειών, υποδομών και τεχνολογικών λύσεων στον Όμιλο του Χρηματιστηρίου Ενέργειας, στο Χρηματιστήριο Κύπρου και στο Αλβανικό Χρηματιστήριο Ενέργειας. Στα έσοδα τεχνολογικών λύσεων συμπεριλαμβάνονται και οι υπηρεσίες που παρέχονται στο Χρηματιστήριο του Κουβεϊτ. Στην ίδια κατηγορία περιλαμβάνονται έσοδα ψηφιακών υπηρεσιών (Ηλεκτρονικού Βιβλίου Προσφορών - ΗΒΙΠ, Αxialine, AXIA e-Shareholders Meeting, Ψηφιακές Πιστοποιήσεις, ARM-APA, EMIR TR, SFTR, LEI) και έσοδα από Colocation, Δίκτυο Χρηματιστηριακών Συναλλαγών κ.α.
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Ψηφιακές Υπηρεσίες
2.826
2.579
1.198
1.066
Υποδομές
2.133
1.987
1.868
1.501
Τεχνολογικές και Συμβουλευτικές Λύσεις
1.193
1.182
1.043
999
Άδειες
1.244
1.324
983
1.062
Σύνολο
7.397
7.072
5.093
4.628
Συγκεκριμένα κονδύλια της προηγούμενης χρήσης έχουν αναπροσαρμοσθεί (βλέπε σημ. 5.45).
5.13. ΠΑΡΕΠΟΜΕΝΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ (Ancillary Services)
Τα έσοδα από παρεπόμενες υπηρεσίες αφορούν κυρίως έσοδα από υποστήριξη στον Όμιλο Χρηματιστηρίου Ενέργειας, ενοίκια και λοιπά έσοδα.
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 154
Υποστηρικτικές υπηρεσίες
665
483
261
201
Ενοίκια
358
376
197
197
Εκπαίδευση
48
65
29
55
Υπηρεσίες επενδυτών
92
83
0
0
Χορηγίες
54
0
54
0
Λοιπά
92
259
353
418
Σύνολο
1.309
1.266
894
871
Συγκεκριμένα κονδύλια της προηγούμενης χρήσης έχουν αναπροσαρμοσθεί (βλέπε σημ. 5.45).
5.14. ΠΟΡΟΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΑΣ
Ο Πόρος (εισφορά) υπέρ της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, σύμφωνα με τα όσα προβλέπει η Υπουργική Απόφαση 54138/Β’ 2197 αριθμός φύλλου ΦΕΚ 1913/9.12.2010, διαμορφώθηκε στις €1.961 χιλ. για το 2023 έναντι €1.388 χιλ. για την προηγούμενη διαχειριστική χρήση.
Για την Εταιρεία, ο πόρος της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς για το 2023 ανήλθε στα €726 χιλ. έναντι €497 χιλ. το αντίστοιχο περσινό διάστημα.
5.15. ΑΜΟΙΒΕΣ ΚΑΙ ΕΞΟΔΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ
Η εξέλιξη του αριθμού των εργαζομένων στον Όμιλο και στην Εταιρεία, καθώς και η ανάλυση των δαπανών προσωπικού εμφανίζονται στους παρακάτω πίνακες:
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Μισθωτοί
254
236
126
120
Σύνολο Προσωπικού
254
236
126
120
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Αποδοχές προσωπικού
11.068
9.221
6.318
5.250
Εργοδοτικές εισφορές
2.069
1.821
1.181
1.032
Λοιπές παροχές
1.316
1.065
689
537
Αποζημιώσεις λόγω αποχώρησης προσωπικού
612
215
327
182
Προγράμματα καθορισμένων παροχών
205
67
147
59
Δωρεάν διάθεση μετοχών στο προσωπικό
14
0
9
0
Σύνολο
15.284
12.389
8.671
7.060
Στη βάση της υφιστάμενης, εγκεκριμένης από τη Γενική Συνέλευση των Μετόχων Πολιτικής Αποδοχών, προβλέπεται η χορήγηση μεταβλητών αποδοχών σε στελέχη της Εταιρείας και του Ομίλου με τη μορφή, μεταξύ άλλων, και δωρεάν μετοχών. Σύμφωνα με την ισχύουσα Πολιτική Αποδοχών, οι δωρεάν μετοχές προβλέπεται να διατεθούν τελικώς στους δικαιούχους – εργαζομένους της μητρικής εταιρείας ή /και των θυγατρικών της μητρικής εταιρείας, εφόσον οι δικαιούχοι συνεχίζουν να παρέχουν υπηρεσίες μισθωτής εργασίας στον Όμιλο έως το τέλος της περιόδου κατοχύρωσης (3 έτη). Εντός του 2023, πραγματοποιήθηκε η χορήγηση δικαιώματος λήψης συνολικά 15.011 δωρεάν μετοχών σε δικαιούχους του Ομίλου με διάρκεια περιόδου κατοχύρωσης (ως αναφέρεται ανωτέρω) 3 έτη. Η μέση σταθμική εύλογη αξία των 15.011 μετοχών κατά την ημερομηνία χορήγησης της παροχής ανέρχεται σε €5,92 ανά μετοχή.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 155
Για την αποτίμηση της εύλογης αξίας των παραχωρηθέντων μετοχών κατά την εκάστοτε ημερομηνία απόδοσης χρησιμοποιήθηκε η τιμή κλεισίματος της μετοχής της μητρικής εταιρείας κατά την ημερομηνία χορήγησης της παροχής.
Από την εφαρμογή του ανωτέρω προγράμματος, για τη χρήση 2023 ποσό €13.577 αναγνωρίστηκε στο κονδύλι «Αμοιβές και έξοδα προσωπικού» σε πίστωση αποθεματικού της καθαρής θέσης.
5.16. ΑΜΟΙΒΕΣ ΚΑΙ ΕΞΟΔΑ ΤΡΙΤΩΝ
Στις αμοιβές και έξοδα τρίτων περιλαμβάνονται αμοιβές συμβούλων, ελεγκτών, μελών των Δ.Σ όλων των Εταιρειών του Ομίλου και λοιπές αμοιβές.
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Αμοιβές συμβούλων
794
1.058
529
828
Αμοιβές μελών Δ.Σ. και επιτροπών
646
579
588
524
Λοιπές αμοιβές
23
127
21
122
Αμοιβές FTSE
108
107
107
106
Αμοιβές ελεγκτών
83
78
36
35
Σύνολο
1.654
1.949
1.281
1.615
Οι αμοιβές ελεγκτών αφορούν κυρίως σε υπηρεσίες ελέγχου οικονομικών καταστάσεων και φορολογικού πιστοποιητικού.
Δεν υπάρχουν άλλες αμοιβές πέραν των ανωτέρω που καταβλήθηκαν το 2023 στους νόμιμους ελεγκτές του Ομίλου και της Εταιρείας.
5.17. ΣΥΝΤΗΡΗΣΕΙΣ/ΜΗΧΑΝΟΓΡΑΦΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ
Ο λογαριασμός συντηρήσεις/μηχανογραφική υποστήριξη περιλαμβάνει τη συντήρηση του υλικοτεχνικού εξοπλισμού του Ομίλου, καθώς και τη μηχανογραφική υποστήριξη των συστημάτων πληροφορικής (τεχνική υποστήριξη συστήματος συναλλαγών, βάσεων δεδομένων, Σ.Α.Τ. κλπ.).
Για το 2023 το ποσό για τον Όμιλο ανήλθε σε €2.175 χιλ. έναντι €2.137 χιλ. το 2022 αυξημένο κατά 1,8%, ενώ για την Εταιρεία τα αντίστοιχα ποσά ανήλθαν σε €1.800 χιλ. το 2023 έναντι €1.656 χιλ. το 2022 αυξημένο κατά 8,7%.
5.18. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΤΙΡΙΩΝ / ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΥ
Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται κυρίως έξοδα όπως φυλάξεις και καθαρισμός εγκαταστάσεων, επισκευές και συντηρήσεις κτιρίων και εξοπλισμού τα οποία αναλύονται στον παρακάτω πίνακα.
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Υπηρεσίες καθαρισμού και φύλαξης
480
439
128
113
Επισκευές και συντηρ. κτιρίων-λοιπού εξοπλισμού
189
214
25
10
Λοιπά
39
84
0
0
Σύνολο
708
737
153
123
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 156
5.19. ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΚΟΙΝΗΣ ΩΦΕΛΕΙΑΣ
Στην κατηγορία αυτή τα έξοδα του Ομίλου εμφανίζουν μείωση 23%, λόγω της μείωσης των τιμών του ηλεκτρικού ρεύματος και αναλύονται στον παρακάτω πίνακα. Η κατηγορία αυτή αφορά κυρίως ηλεκτρικό ρεύμα, έξοδα σταθερής και κινητής τηλεφωνίας, μισθωμένα κυκλώματα ΔΧΣ και ύδρευση.
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Σταθερή - Κινητή τηλεφωνία - Internet
105
137
59
49
Μισθωμένα κυκλώματα - ΔΧΣ
352
298
344
289
Ηλεκτρικό ρεύμα
1.028
1.481
43
61
Ύδρευση
3
5
0
0
Σύνολο
1.488
1.921
446
399
5.20. ΛΟΙΠΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΕΞΟΔΑ
Τα λοιπά λειτουργικά έξοδα του Ομίλου εμφανίζουν αύξηση 2,5% και αναλύονται στον παρακάτω πίνακα.
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Ασφάλιστρα
739
738
714
720
Συνδρομές
491
540
439
491
Δαπάνες Προβολής
450
254
406
232
Ταξίδια
183
100
168
84
Υπηρεσίες υποστηρικτικής λειτουργίας
0
0
172
209
Ενοίκια
100
112
45
45
Δαπάνες Inbroker / X-NET
232
307
8
30
Δαπάνες Dual Listings
210
131
0
0
Δαπάνες Lei - Emir TR- SFTR
262
225
0
0
Προβλέψεις επισφαλών απαιτήσεων
20
262
2
137
Έξοδα μεταφορών
160
110
122
81
Λοιπά
563
547
251
359
Σύνολο
3.410
3.326
2.327
2.388
Η κατηγορία αυτή αφορά κυρίως ασφάλιστρα, συνδρομές, δαπάνες προβολής, Inbroker, Lei - Emir TR - SFTR και λοιπά έξοδα (δωρεές-υποτροφίες, έξοδα ΤτΕ για χρηματικό διακανονισμό- Swift , έξοδα αναλωσίμων κ.α.).
5.21. ΦΟΡΟΙ
Οι φόροι που επιβαρύνουν τα αποτελέσματα χρήσης (φόρος ακίνητης περιουσίας, φόρος προστιθέμενης αξίας, τέλη χαρτοσήμου, κλπ.) ανήλθαν για τον Όμιλο σε €1.442 χιλ. το 2023 έναντι €1.518 χιλ. το αντίστοιχο περσινό διάστημα. Για την Εταιρεία οι φόροι ανήλθαν σε €88 9 χιλ. έναντι €908 χιλ. το αντίστοιχο περσινό διάστημα.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 157
5.22. ΙΔΙΟΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΜΕΝΑ ΕΝΣΩΜΑΤΑ ΠΑΓΙΑ ΚΑΙ ΑΥΛΑ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Τα ενσώματα πάγια του Ομίλου κατά την 31.12.2023 και 31.12.2022 αναλύονται ως εξής:
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΝΣΩΜΑΤΑ ΠΑΓΙΑ
Εδαφικές Εκτάσεις
Κτίρια και τεχνικά έργα
Μηχ/τα και Λοιπός Εξοπλ.
Μεταφορικά Μέσα
Έπιπλα και λοιπός εξοπλισμός
Σύνολο
Αξία κτήσεως και αποτιμήσεως κατά την 31.12.2021
4.829
32.849
127
168
11.667
49.640
Προσθήκες χρήσης 2022
0
86
12
13
633
744
Αναπροσαρμογή αξίας λόγω εκτίμησης ανεξάρτητου εκτιμητή
12
538
0
0
0
550
Μεταφορά σε Επενδύσεις σε Ακίνητα
(941)
(2.287)
0
0
0
(3.228)
Αξία κτήσεως και αποτιμήσεως κατά την 31.12.2022
3.900
31.186
139
181
12.300
47.706
Συσσωρευμένες αποσβέσεις κατά την 31.12.2021
0
16.014
127
166
9.754
26.061
Αποσβέσεις χρήσης 2022
0
418
0
0
740
1.158
Συσσωρευμένες αποσβέσεις κατά την 31.12.2022
0
16.432
127
166
10.494
27.219
Αναπόσβεστη αξία κατά την 31.12.2022
3.900
14.754
12
15
1.806
20.490
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΝΣΩΜΑΤΑ ΠΑΓΙΑ
Εδαφικές Εκτάσεις
Κτίρια και τεχνικά έργα
Μηχ/τα και Λοιπός Εξοπλ.
Μεταφορικά Μέσα
Έπιπλα και λοιπός εξοπλισμός
Σύνολο
Αξία κτήσεως και αποτιμήσεως κατά την 31.12.2022
3.900
31.186
139
181
12.300
47.706
Προσθήκες χρήσης 2023
0
115
47
0
1.762
1.924
Αναπροσαρμογή αξίας λόγω εκτίμησης ανεξάρτητου εκτιμητή
254
685
0
0
0
939
Αξία κτήσεως και αποτιμήσεως κατά την 31.12.2023
4.154
31.986
186
181
14.062
50.569
Συσσωρευμένες αποσβέσεις κατά την 31.12.2022
0
16.432
127
166
10.494
27.219
Αποσβέσεις χρήσης 2023
0
437
5
2
753
1.197
Συσσωρευμένες αποσβέσεις κατά την 31.12.2023
0
16.869
132
168
11.247
28.416
Αναπόσβεστη αξία κατά την 31.12.2023
4.154
15.117
54
13
2.815
22.153
Τα ενσώματα πάγια της Εταιρείας κατά την 31.12.2023 και 31.12.2022 αναλύονται ως εξής:
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
Κτίρια και τεχνικά έργα
Μηχ/τα και Λοιπός Εξοπλ.
Μεταφορικά Μέσα
Έπιπλα και λοιπός εξοπλισμός
Σύνολο
Αξία κτήσεως και αποτιμήσεως κατά την 31.12.2021
15
103
159
7.977
8.254
Προσθήκες χρήσης 2022
0
0
7
273
280
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 158
Αξία κτήσεως και αποτιμήσεως κατά την 31.12.2022
15
103
166
8.250
8.534
Συσσωρευμένες αποσβέσεις κατά την 31.12.2021
2
103
159
6.923
7.187
Αποσβέσεις χρήσης 2022
1
0
0
398
399
Συσσωρευμένες αποσβέσεις κατά την 31.12.2022
3
103
159
7.321
7.586
Αναπόσβεστη αξία κατά την 31.12.2022
12
0
7
929
948
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
Κτίρια και τεχνικά έργα
Μηχ/τα και Λοιπός Εξοπλ.
Μεταφορικά Μέσα
Έπιπλα και λοιπός εξοπλισμός
Σύνολο
Αξία κτήσεως και αποτιμήσεως κατά την 31.12.2022
15
103
166
8.250
8.534
Προσθήκες χρήσης 2023
0
0
0
1.094
1.094
Αξία κτήσεως και αποτιμήσεως κατά την 31.12.2023
15
103
166
9.344
9.628
Συσσωρευμένες αποσβέσεις κατά την 31.12.2022
3
103
159
7.321
7.586
Αποσβέσεις χρήσης 2023
1
0
1
420
422
Συσσωρευμένες αποσβέσεις κατά την 31.12.2023
4
103
160
7.741
8.008
Αναπόσβεστη αξία κατά την 31.12.2023
11
0
6
1.603
1.620
Κατά την 31.12.2023 δεν υφίστανται εμπράγματα βάρη επί των παγίων στοιχείων των Εταιρειών του Ομίλου.
Τα άυλα περιουσιακά στοιχεία του Ομίλου κατά την 31.12.2023 και 31.12.2022 αναλύονται ως εξής:
ΟΜΙΛΟΣ
ΑΥΛΑ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Εσωτερικώς δημιουργούμενα συστήματα
Λογισμικά
Σύνολο
Αξία κτήσεως κατά την 31.12.2021
5.821
12.777
18.598
Προσθήκες χρήσης 2022
727
2.588
3.315
Αναταξινόμηση
0
1.774
1.774
Αξία κτήσεως κατά την 31.12.2022
6.548
17.139
23.687
Συσσωρευμένες αποσβέσεις κατά την 31.12.2021
3.174
9.075
12.249
Αποσβέσεις χρήσης 2022
939
1.599
2.538
Αναταξινόμηση
0
1.774
1.774
Συσσωρευμένες αποσβέσεις κατά την 31.12.2022
4.113
12.448
16.561
Αναπόσβεστη αξία κατά την 31.12.2022
2.435
4.691
7.128
ΟΜΙΛΟΣ
ΑΥΛΑ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Εσωτερικώς δημιουργούμενα συστήματα
Λογισμικά
Σύνολο
Αξία κτήσεως κατά την 31.12.2022
6.548
17.139
23.687
Προσθήκες χρήσης 2023
752
1.808
2.560
Αξία κτήσεως κατά την 31.12.2023
7.300
18.947
26.247
Συσσωρευμένες αποσβέσεις κατά την 31.12.2022
4.113
12.448
16.561
Αποσβέσεις χρήσης 2023
899
1.645
2.544
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 159
Συσσωρευμένες αποσβέσεις κατά την 31.12.2023
5.012
14.093
19.105
Αναπόσβεστη αξία κατά την 31.12.2023
2.288
4.854
7.144
Τα άυλα περιουσιακά στοιχεία της Εταιρείας κατά την 31.12.2023 και 31.12.2022 αναλύονται ως εξής:
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
ΑΥΛΑ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Εσωτερικώς δημιουργούμενα συστήματα
Λογισμικά
Σύνολο
Αξία κτήσεως κατά την 31.12.2021
3.083
9.264
12.347
Προσθήκες χρήσης 2022
379
2.218
2.597
Αξία κτήσεως κατά την 31.12.2022
3.462
11.482
14.944
Συσσωρευμένες αποσβέσεις κατά την 31.12.2021
1.781
6.763
8.544
Αποσβέσεις χρήσης 2022
452
1.089
1.541
Συσσωρευμένες αποσβέσεις κατά την 31.12.2022
2.233
7.852
10.085
Αναπόσβεστη αξία κατά την 31.12.2022
1.229
3.630
4.859
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
ΑΥΛΑ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Εσωτερικώς δημιουργούμενα συστήματα
Λογισμικά
Σύνολο
Αξία κτήσεως κατά την 31.12.2022
3.462
11.482
14.944
Προσθήκες χρήσης 2023
391
1.387
1.778
Αξία κτήσεως κατά την 31.12.2023
3.853
12.869
16.722
Συσσωρευμένες αποσβέσεις κατά την 31.12.2022
2.233
7.852
10.085
Αποσβέσεις χρήσης 2023
458
1.213
1.671
Συσσωρευμένες αποσβέσεις κατά την 31.12.2023
2.691
9.065
11.756
Αναπόσβεστη αξία κατά την 31.12.2023
1.162
3.804
4.967
5.23. ΜΙΣΘΩΣΕΙΣ
Τα δικαιώματα χρήσης και οι υποχρεώσεις μισθώσεων του Ομίλου και της Εταιρείας εμφανίζονται στους παρακάτω πίνακες.
Δικαιώματα χρήσης παγίων ΟΜΙΛΟΥ
31.12.2023
31.12.2022
Ακίνητα
0
15
Μεταφορικά μέσα
484
220
Σύνολο
484
235
Υποχρεώσεις Μισθώσεων
Μακροπρόθεσμη υποχρέωση Μισθώσεων
367
173
Βραχυπρόθεσμη υποχρέωση Μισθώσεων
119
65
Σύνολο
486
238
Αποσβέσεις Δικαιωμάτων χρήσης
2023
2022
Ακίνητα
2
6
Μεταφορικά μέσα
80
55
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 160
Σύνολο
82
61
Τόκος έξοδο
11
9
Δικαιώματα χρήσης παγίων Εταιρείας
31.12.2023
31.12.2022
Ακίνητα
1.171
1.331
Μεταφορικά μέσα
352
192
Σύνολο
1.523
1.523
Υποχρεώσεις Μισθώσεων
Μακροπρόθεσμη υποχρέωση Μισθώσεων
1.400
1.421
Βραχυπρόθεσμη υποχρέωση Μισθώσεων
223
190
Σύνολο
1.623
1.611
Αποσβέσεις Δικαιωμάτων χρήσης
2023
2022
Ακίνητα
146
151
Μεταφορικά μέσα
59
52
Σύνολο
205
203
Τόκος έξοδο
61
66
Οι μελλοντικές ελάχιστες καταβολές των μισθώσεων σε σχέση με την παρούσα αξία των καθαρών ελάχιστων καταβολών για τον Όμιλο και την Εταιρεία κατά την 31.12.2023 και 31.12.2022 αναλύονται ως εξής:
ΟΜΙΛΟΣ
31.12.2023
31.12.2022
Ελάχιστες μελλοντικές καταβολές
Καθαρά παρούσα αξία
Ελάχιστες μελλοντικές καταβολές
Καθαρά παρούσα αξία
Έως 1 έτους
140
123
73
65
Μεταξύ 1 έτους και 5 ετών
386
362
183
173
Άνω των 5 ετών
0
0
0
0
Σύνολο ελάχιστων μελλοντικών καταβολών
526
486
256
238
Μείον: Ποσά που αποτελούν χρηματοοικονομικά έξοδα
(41)
0
(18)
0
Σύνολο παρούσας αξίας ελάχιστων μελλοντικών καταβολών
486
486
238
238
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 161
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
Ελάχιστες μελλοντικές καταβολές
Καθαρά παρούσα αξία
Ελάχιστες μελλοντικές καταβολές
Καθαρά παρούσα αξία
Έως 1 έτους
287
227
250
190
Μεταξύ 1 έτους και 5 ετών
1.013
863
894
729
Άνω των 5 ετών
566
534
750
693
Σύνολο ελάχιστων μελλοντικών καταβολών
1.866
1.623
1.894
1.612
Μείον: Ποσά που αποτελούν χρηματοοικονομικά έξοδα
(243)
0
(282)
0
Σύνολο παρούσας αξίας ελάχιστων μελλοντικών καταβολών
1.623
1.623
1.612
1.612
5.24. ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΣΕ ΑΚΙΝΗΤΑ
Η αξία των Επενδύσεων σε ακίνητα για τον Όμιλο και την Εταιρεία κατά την 31.12.2023 και 31.12.2022 παρουσιάζονται στους παρακάτω πίνακες:
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΑ ΑΚΙΝΗΤΑ
ΛΕΩΦ. ΑΘΗΝΩΝ - ΑΘΗΝΑ
ΟΔ. ΚΑΤΟΥΝΗ - ΘΕΣ/ΝΙΚΗ
ΟΔ. ΜΑΓΕΡ - ΑΘΗΝΑ
Σύνολο
Αξία κατά την 31.12.2021
0
0
2.900
2.900
Μεταφορά από Ιδιοχρησιμοποιούμενα
2.589
639
0
3.228
Αναπροσαρμογή αξίας λόγω εκτίμησης ανεξάρτητου εκτιμητή
4
55
0
59
Αξία κατά την 31.12.2022
2.593
694
2.900
6.187
Αναπροσαρμογή αξίας λόγω εκτίμησης ανεξάρτητου εκτιμητή
(27)
108
90
170
Αξία κατά την 31.12.2023
2.566
802
2.990
6.356
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
Σύνολο
Αξία κατά την 31.12.2021
2.900
Αξία κατά την 31.12.2022
2.900
Αναπροσαρμογή αξίας λόγω εκτίμησης ανεξάρτητου εκτιμητή
90
Αξία κατά την 31.12.2023
2.990
Ο Όμιλος και η Εταιρεία εντός της χρήσης 2023 προχώρησαν στην επανεκτίμηση της εύλογης αξίας των επενδυτικών τους ακινήτων, αναθέτοντας την εργασία της εκτίμησης σε ανεξάρτητο οίκο εκτιμητών ακινήτων. Από την επανεκτίμηση της εύλογης αξίας των εν ως άνω επενδυτικών ακινήτων προέκυψε αύξηση ποσού €170 χιλ. για τον Όμιλο, η οποία περιλαμβάνεται στο κονδύλι «Κέρδη /(ζημιές) από την επιμέτρηση των ακινήτων σε εύλογη αξία» της Κατάστασης Συνολικού Εισοδήματος.
Τα έσοδα του Ομίλου που αναγνωρίσθηκαν από τις λειτουργικές μισθώσεις των μισθώσεις των επενδυτικών ακίνητων ανήλθαν για τη χρήση 2023 σε ποσό €358 χιλ. (έναντι €376 χιλ. στη χρήση του 2022) και περιλαμβάνονται στο κονδύλι «Παρεπόμενες Υπηρεσίες (Ancillary Services)» της Κατάστασης Συνολικού Εισοδήματος. Τα αντίστοιχα έσοδα για την Εταιρεία ανήλθαν σε €197 χιλ. για το έτος 2023 παραμένοντας αμετάβλητα σε σχέση με αυτά του 2022.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 162
5.25. ΣΥΜΜΕΤΟΧΕΣ ΚΑΙ ΛΟΙΠΕΣ ΜΑΚΡΟΠΡΟΘΕΣΜΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Συμμετοχή σε θυγατρικές
0
0
45.300
45.300
Συμμετοχή σε συγγενείς εταιρείες (1)
2.321
2.008
2.321
2.008
Συμμετοχή σε θυγατρικές λόγω διάθεσης δωρεάν μετοχών
0
0
4
0
Εγγυήσεις
101
92
37
31
Παρακρατούμενος φόρος μερισμάτων προς συμψηφισμό (2)
4.721
4.721
4.421
4.421
Σύνολο
7.143
6.821
52.083
51.760
1. Η λογιστική αξία της επένδυσης της Εταιρείας στον Όμιλο ΕΧΕ στις 31.12.2023 διαμορφώθηκε σε €2.321 χιλ., προσαυξημένη σε σχέση με την 31.12.2022 κατά την συνεισφορά του Ομίλου στα κέρδη του Ομίλου ΕΧΕ (η οποία ανήλθε σε ποσό € 430 χιλ. για τη χρήση 2023) και μειωμένη κατά € 116 χιλ. λόγω του μερίσματος που διανεμήθηκε εντός της χρήσης 2023. Η Εταιρεία είχε αρχικά καταβάλει ποσό €1.050 χιλ. ως συμμετοχή στο μετοχικό κεφάλαιο του Ομίλου ΕΧΕ.
2. Οι εταιρείες Ελληνικά Χρηματιστήρια – Χρηματιστήριο Αθηνών ΑΕ και Εταιρεία Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Αθηνών ΑΕ, την περίοδο 2009 – 2013 έλαβαν έσοδα από τη συμμετοχή τους (μερίσματα) σε θυγατρικές εταιρείες. Κατά τις διανομές που πραγματοποιήθηκαν διενεργήθηκε παρακράτηση φόρου μερισμάτων, το ποσό του οποίου παρακολουθείται σε λογαριασμό απαίτησης κατά του Ελληνικού Δημοσίου προς συμψηφισμό με τον φόρο μερισμάτων από την περαιτέρω διανομή αυτών των εσόδων στους μετόχους των Εταιρειών ή συμψηφισμό / ανάκτηση αυτού με άλλο τρόπο.
H απαίτηση αναγνωρίζεται ως φορολογική απαίτηση βάσει ΔΛΠ 12, η οποία αποτελείται από παρακρατούμενους φόρους μερισμάτων όπως ορίζει το πρότυπο και επιμετράται στο συνολικό ποσό που αναμένεται να ανακτηθεί από τις φορολογικές αρχές. Η Εταιρεία επιμετρά τις τρέχουσες φορολογικές απαιτήσεις τόσο αρχικά όσο και μεταγενέστερα στο ποσό που αναμένεται να ανακτηθεί από τις φορολογικές αρχές. Η Διοίκηση εκτιμά ευλόγως, συνυπολογίζοντας και τις γνωμοδοτήσεις που έλαβε από τους νομικούς / φορολογικούς της συμβούλους, ότι δεν συντρέχει κίνδυνος μη ανάκτησης της απαίτησης, αφενός λόγω της έλλειψης ρητής νομοθετικής διάταξης / απόφασης διοικητικού δικαστηρίου (ή άλλου αρμόδιου οργάνου) περί της μη δυνατότητας ανάκτησης (μέσω επιστροφής ή συμψηφισμού) της απαίτησης και αφετέρου καθώς η μη δυνατότητα ανάκτησης της ως άνω απαίτησης λόγω της μεταβολής του νομοθετικού καθεστώτος θα συνιστούσε αναδρομική μεταβολή επί τα χείρω της φορολογικής μεταχείρισης ορισμένης φορολογητέας ύλης, κατά παράβαση του άρθρου 78 παρ. 2 του Συντάγματος. Παράλληλα, η Διοίκηση του Ομίλου σκοπεύει στο προσεχές διάστημα να προβεί σε περαιτέρω ενέργειες με σκοπό να διασφαλίσει την ανάκτησή της.
Η ανάλυση των συμμετοχών της μητρικής Εταιρείας σε θυγατρικές Εταιρείες του Ομίλου την 31.12.2023 εμφανίζεται παρακάτω:
Κόστος
Κόστος
% άμεσης συμμετοχής
Αριθμός μετοχών επί του συνόλου
31.12.2023
31.12.2022
ATHEXCSD
(πρώην ΧΚΘ)
100
802.600
32.380
32.380
ATHEXClear
100
8.500.000
12.920
12.920
ΣΥΝΟΛΟ
45.300
45.300
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 163
Η Εταιρεία εισέπραξε εντός του έτους 2023 μέρισμα ύψους €6,00 ανά μετοχή από τη θυγατρική ATHEXCSD για τη χρήση του 2022 αξίας €4.815.600. Η Διοίκηση αξιολόγησε στο τέλος της περιόδου αναφοράς κατά πόσον υφίστανται γεγονότα ή συνθήκες που δεικνύουν ότι η λογιστική αξία των επενδύσεων στις θυγατρικές εταιρείες ενδεχομένως να μην είναι ανακτήσιμη. Από την σχετική ανάλυση δεν προέκυψε ανάγκη διενέργειας ενδελεχούς έλεγχου απομείωσης.
5.26. ΠΕΛΑΤΕΣ ΚΑΙ ΛΟΙΠΕΣ ΕΜΠΟΡΙΚΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ
Όλες οι απαιτήσεις είναι βραχυπρόθεσμες και δεν απαιτείται προεξόφληση κατά την ημερομηνία της κατάστασης της χρηματοοικονομικής θέσης. Η ανάλυση των πελατών και των λοιπών απαιτήσεων παρουσιάζεται στον παρακάτω πίνακα:
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Πελάτες
5.444
5.852
4.078
3.891
Μείον: Αναμενόμενες Πιστωτικές Ζημιές
(1.902)
(1.899)
(1.647)
(1.662)
Καθαρές εμπορικές απαιτήσεις
3.542
3.953
2.431
2.229
Λοιπές απαιτήσεις
Φόρος (0,2%) (1)
3.502
2.606
0
0
Απαίτηση Πόρου ΕΚ
21
21
21
21
Παρακρατηθέντες φόροι καταθέσεων
89
8
23
5
Συμβατικές απαιτήσεις (2)
3.789
546
1.938
546
Λοιποί παρακρ/ντες φόροι
23
10
13
10
Προπληρωμένα μη δεδουλευμένα έξοδα (3)
1.961
602
1.433
546
Χρεώστες διάφοροι
38
194
44
41
Σύνολο λοιπών απαιτήσεων
9.423
3.987
3.472
1.169
(1) Η απαίτηση φόρου 0,2%, οφείλεται στο γεγονός ότι ο φόρος αποδίδεται από τα μέλη την επόμενη του διακανονισμού Τ+3, ενώ ορισμένα μέλη εκμεταλλεύονται το δικαίωμα να αποδίδουν το φόρο εφάπαξ στην ATHEXCSD την τρίτη εργάσιμη ημέρα από τη λήξη του μήνα που έγιναν οι συναλλαγές.
(2) Οι συμβατικές απαιτήσεις αφορούν πρόβλεψη εσόδου από υπηρεσίες που έχει παράσχει ο Όμιλος μέχρι την 31.12.2023 και έχουν τιμολογηθεί στις αρχές του επόμενου έτους.
(3) Προπληρωμένα ποσά που θα εξοδοποιηθούν κυρίως στην επόμενη χρήση.
Η κίνηση της πρόβλεψης για αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές αναλύεται ως εξής:
Αναμενόμενες Πιστωτικές Ζημιές
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
Υπόλοιπο 31.12.2021
1.637
1.525
Πρόσθετη πρόβλεψη στο 2022
262
137
Υπόλοιπο 31.12.2022
1.899
1.662
Αντιστροφή πρόβλεψης στο 2023
0
(15)
Πρόσθετη πρόβλεψη στο 2023
3
0
Υπόλοιπο 31.12.2023
1.902
1.647
Ο Όμιλος εφαρμόζει την απλοποιημένη προσέγγιση του ΔΠΧΑ 9 και υπολογίζει τις αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές καθόλη την διάρκεια ζωής των απαιτήσεών του.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 164
Σε κάθε ημερομηνία Κατάστασης Χρηματοοικονομικής Θέσης, ο Όμιλος διενεργεί έλεγχο απομείωσης των απαιτήσεων χρησιμοποιώντας πίνακα με βάση τον οποίο υπολογίζονται οι αναμενόμενες πιστωτικές ζημιές. Η μέγιστη έκθεση σε πιστωτικό κίνδυνο την ημέρα της Κατάστασης Χρηματοοικονομικής Θέσης είναι η λογιστική αξία κάθε κατηγορίας εισπρακτέων ως αναφέρεται παραπάνω.
Στους παρακάτω πίνακες παρουσιάζεται η πληροφόρηση σχετικά με την έκθεση του Ομίλου και της Εταιρείας σε πιστωτικό κίνδυνο για τα έτη 2023 και 2022:
31.12.2023
ΟΜΙΛΟΣ
Μη ληξιπρόθεσμες
Έως 120 ημέρες
121 – 240 ημέρες
241 – 360 ημέρες
Πάνω από 360 ημέρες
Αναμενόμενο ποσοστό ζημιάς
1,30%
5,89%
11,68%
52,77%
100,00%
Συνολικό ποσό απαιτήσεων
3.198
319
75
43
1.810
Αναμενόμενη ζημιά
42
19
9
23
1.810
31.12.2022
ΟΜΙΛΟΣ
Μη ληξιπρόθεσμες
Έως 120 ημέρες
121 – 240 ημέρες
241 – 360 ημέρες
Πάνω από 360 ημέρες
Αναμενόμενο ποσοστό ζημιάς
0,93%
2,49%
21,06%
75,33%
100,00%
Συνολικό ποσό απαιτήσεων
3.580
349
75
30
1.818
Αναμενόμενη ζημιά
33
9
16
23
1.818
31.12.2023
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
Μη ληξιπρόθεσμες
Έως 120 ημέρες
121 – 240 ημέρες
241 – 360 ημέρες
Πάνω από 360 ημέρες
Αναμενόμενο ποσοστό ζημιάς
0,79%
1,72%
9,10%
37,50%
100,00%
Συνολικό ποσό απαιτήσεων
2.156
233
55
24
1.612
Αναμενόμενη ζημιά
17
4
5
9
1.612
31.12.2022
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
Μη ληξιπρόθεσμες
Έως 120 ημέρες
121 – 240 ημέρες
241 – 360 ημέρες
Πάνω από 360 ημέρες
Αναμενόμενο ποσοστό ζημιάς
0,69%
1,45%
10,77%
65,51%
100,00%
Συνολικό ποσό απαιτήσεων
1.946
264
34
2
1.646
Αναμενόμενη ζημιά
11
2
2
1
1.646
Η λογιστική αξία των παραπάνω απαιτήσεων αντικατοπτρίζει την εύλογη αξία τους.
Προκειμένου να εκτιμηθεί η αναμενόμενη πιστωτική ζημιά στις εμπορικές απαιτήσεις στις 31.12.2023, ο Όμιλος κατένειμε τις απαιτήσεις από πελάτες σε χρονικές κλίμακες όπου εφάρμοσε συντελεστές απώλειας με βάση το ιστορικό σε κάθε χρονική κλίμακα. Η εργασία αυτή ανέδειξε ότι απαιτείται αύξηση των αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών κατά €3 χιλ. (ATHEX -€15 χιλ., ATHEXCSD €18 χιλ.) σε επίπεδο Ομίλου για το 2023 έναντι αύξησης €262 χιλ. (ATHEX €137 χιλ., ATHEXCSD €126 χιλ., ATHEXClear -€1 χιλ.) το 2022.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 165
5.27. ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Κατά την 31.12.2023 στην κατηγορία των χρηματοοικονομικών στοιχείων στην εύλογη αξία μέσω λοιπών εισοδημάτων περιλαμβάνονται οι μετοχές που έχει αποκτήσει ο Όμιλος στο Χρηματιστήριο του Κουβέιτ καθώς και στο Χρηματιστήριο του Βελιγραδίου.
Οι μετοχές της Boursa Kuwait εμφάνισαν ζημία αποτίμησης €1.894 χιλ. (από τα οποία €41 χιλ. αφορούν ζημία από συναλλαγματική ισοτιμία) σε σχέση με την 31.12.2022 η οποία λογιστικοποιήθηκε στο ειδικό αποθεματικό αποτίμησης χρεογράφων από το οποίο αφαιρέθηκε ο αναλογούν αναβαλλόμενος φόρος €417 χιλ.
Η ΓΣ της Boursa Kuwait αποφάσισε τη διανομή μερίσματος για την χρήση 2022. Η Εταιρεία εντός του 2023 αναγνώρισε έσοδα ποσού €396 χιλ.
Η συμμετοχή στο Χρηματιστήριο Βελιγραδίου εμφάνισε ζημία αποτίμησης €22 χιλ. σε σχέση με την 31.12.2022 η οποία λογιστικοποιήθηκε στο ειδικό αποθεματικό αποτίμησης χρεογράφων από το οποίο αφαιρέθηκε ο αναλογούν αναβαλλόμενος φόρος €5 χιλ.
Η αξία της συμμετοχής στο Χρηματιστήριο του Κουβέιτ (0,779%) και της συμμετοχής στο Χρηματιστήριο Βελιγραδίου (10,24%) αναλύεται ως εξής:
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Συμμετοχή στο Χρηματιστήριο του Βελιγραδίου
Υπόλοιπο αρχής περιόδου
193
155
193
155
Κέρδη / ( Ζημίες ) από αποτίμηση της συμμετοχής αναγνωρισμένες στην κατάσταση συνολικού εισοδήματος
(22)
38
(22)
38
Υπόλοιπο τέλους περιόδου
171
193
171
193
Συμμετοχή στο Χρηματιστήριο του Κουβεϊτ
Υπόλοιπο αρχής περιόδου
9.804
9.223
9.804
9.223
Κέρδη / ( Ζημίες ) από αποτίμηση της συμμετοχής αναγνωρισμένες στην κατάσταση συνολικού εισοδήματος
(1.894)
581
(1.894)
581
Υπόλοιπο τέλους περιόδου
7.910
9.804
7.910
9.804
Γενικό σύνολο
8.081
9.996
8.081
9.996
Στην κατηγορία των χρηματοοικονομικών στοιχείων αποτιμώμενα στο αποσβεσμένο κόστος, ποσού €3.116 χιλ., συμπεριλαμβάνονται Έντοκα Γραμμάτια Ελληνικού Δημοσίου διάρκειας μικρότερης του έτους που αγόρασε ο Όμιλος συνολικού κόστους €5.563 χιλ., από τα οποία €2.474 χιλ. έχουν λήξει.
5.28. ΤΑΜΕΙΑΚΑ ΔΙΑΘΕΣΙΜΑ ΚΑΙ ΙΣΟΔΥΝΑΜΑ
Τα διαθέσιμα του Ομίλου τοποθετούνται σε βραχυχρόνιες τοκοφόρες επενδύσεις με σκοπό να μεγιστοποιηθούν τα οφέλη, σύμφωνα πάντα με την πολιτική που χαράσσεται από την Εταιρεία και τον Όμιλο.
Σημαντικό μέρος των διαθεσίμων του Ομίλου την 31.12.2023 λόγω της προσαρμογής της ATHEXClear στον κανονισμό EMIR , είναι τοποθετημένα στην Τράπεζα της Ελλάδος. Οι καταθέσεις του Ομίλου στην Τράπεζα της Ελλάδος από την 18.09.2019 και έως την 26.07.2022 είχαν αρνητικό επιτόκιο 0,5%.
Η ανάλυση των διαθεσίμων του Ομίλου έχει ως εξής:
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Καταθέσεις στην Τράπεζα της Ελλάδος
18.714
14.661
0
0
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 166
Καταθέσεις όψεως σε εμπορικές Τράπεζες
2.101
25.944
1.156
9.840
Προθεσμιακές Καταθέσεις έως 3 Μηνών
42.507
20.000
10.472
6.000
Ταμείο
5
4
2
2
Σύνολο
63.327
60.609
11.630
15.842
5.29. ΔΙΑΘΕΣΙΜΑ ΤΡΙΤΩΝ ΣΕ ΤΡΑΠΕΖΙΚΟΥΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΥΣ ΟΜΙΛΟΥ
Τα διαθέσιμα τρίτων σε τραπεζικούς λογαριασμούς του Ομίλου αποτελούν ένα λογαριασμό πληροφόρησης των ασφαλειών που λαμβάνει η ATHEXClear από τα Μέλη της για την αγορά των παραγώγων και την αγορά αξιών. Η A THEX Clear διαχειρίζεται τις ασφάλειες των Μελών οι οποίες σύμφωνα με την επενδυτική πολιτική καταθέσεων τοποθετούνται στην Τράπεζα της Ελλάδος.
Η εφαρμογή της επενδυτικής πολιτικής της A THEX Clear ξεκίνησε ταυτόχρονα με την εκκίνηση του νέου μοντέλου εκκαθάρισης και διαχείρισης κινδύνου της αγοράς παραγώγων την 01.12.2014. Το ποσό των €265.503 χιλ. που εμφανίζεται κατωτέρω για την 31.12.2023 και €244.677 χιλ. για την 31.12.2022 απεικονίζονται στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης της 31.12.2023 και της 31.12.2022 αντίστοιχα στο Ενεργητικό και τις Υποχρεώσεις και αφορούν αποκλειστικά ασφάλειες των αγορών αξιών και παραγώγων.
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Μερίδες Κεφ. Εκκαθάρισης Αγοράς Αξιών
16.169
11.155
0
0
Πρόσθετες Ασφάλειες Κεφ. Εκκαθάρισης Αγοράς Αξιών
121.141
140.706
0
0
Μερίδες Κεφ. Εκκαθάρισης Αγοράς Παραγώγων
22.327
12.827
0
0
Πρόσθετες Ασφάλειες Κεφ. Εκκαθάρισης Αγοράς Παραγώγων
105.151
79.176
0
0
Λοιπά (1)
715
813
0
0
Διαθέσιμα Τρίτων
265.503
244.677
0
0
(1) Σε λογαριασμούς εμπορικών τραπεζών τηρούνται στον Όμιλο την 31.12.2023 τα υπόλοιπα των αδρανών πελατών του Κεφαλαίου Εκκαθάρισης ύψους €35 χιλ., καθώς και €680 χιλ. που αφορά ποσά για διανομή τοκομερίδιών και μερισμάτων θανόντων και ποσά εκποιήσεων προς απόδοση.
5.30. ΑΝΑΒΑΛΛΟΜΕΝΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ
Οι λογαριασμοί των αναβαλλόμενων φόρων αναλύονται ως εξής:
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις
1.309
1.243
616
586
Αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις
(4.506)
(4.539)
(1.997)
(2.305)
Σύνολο
(3.197)
(3.296)
(1.381)
(1.719)
Τα μικτά ποσά αναβαλλόμενων φορολογικών απαιτήσεων και υποχρεώσεων αναλύονται ως ακολούθως:
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 167
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις
63
48
0
0
Αναβαλλόμενες φορολογικές υποχρεώσεις
(3.260)
(3.344)
(1.381)
(1.719)
Σύνολο
(3.197)
(3.296)
(1.381)
(1.719)
Οι αναβαλλόμενες απαιτήσεις και υποχρεώσεις του Ομίλου αναλύονται ως εξής:
Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις
ΑΣΩΜΑΤΑ ΠΑΓΙΑ
ΑΚΙΝΗΤΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ
ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΑΝΑΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ
ΛΟΙΠΕΣ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ
ΜΙΣΘΩΣΕΙΣ
Σύνολο
Υπόλοιπο 01.01.2022
11
0
481
1.160
19
1.670
(Χρέωση) / πίστωση αποτελεσμάτων
(11)
0
(14)
(338)
5
(358)
(Χρέωση) / πίστωση λοιπών συνολικών εισοδημάτων
0
0
(71)
0
0
(71)
Υπόλοιπο 31.12.2022
0
0
396
822
24
1.243
Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις
ΑΣΩΜΑΤΑ ΠΑΓΙΑ
ΑΚΙΝΗΤΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ
ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΑΝΑΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ
ΛΟΙΠΕΣ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ
ΜΙΣΘΩΣΕΙΣ
Σύνολο
Υπόλοιπο 01.01.2023
0
0
396
822
24
1.243
(Χρέωση) / πίστωση αποτελεσμάτων
0
0
25
22
5
52
(Χρέωση) / πίστωση λοιπών συνολικών εισοδημάτων
0
0
14
0
0
14
Υπόλοιπο 31.12.2023
0
0
435
844
29
1.309
Αναβαλλόμενες φορολογικές
υποχρεώσεις
ΑΣΩΜΑΤΑ ΠΑΓΙΑ
ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ
ΑΚΙΝΗΤΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ
Σύνολο
Υπόλοιπο 01.01.2022
0
(1.801)
(2.347)
(4.147)
Χρέωση / (πίστωση) αποτελεσμάτων
(20)
0
(117)
(137)
Χρέωση / (πίστωση) λοιπών συνολικών εισοδημάτων
0
(137)
(118)
(254)
Υπόλοιπο 31.12.2022
(20)
(1.938)
(2.582)
(4.539)
Αναβαλλόμενες φορολογικές
υποχρεώσεις
ΑΣΩΜΑΤΑ ΠΑΓΙΑ
ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ
ΑΚΙΝΗΤΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ
Σύνολο
Υπόλοιπο 01.01.2023
(20)
(1.938)
(2.582)
(4.539)
Χρέωση / (πίστωση) αποτελεσμάτων
(22)
0
(160)
(182)
Χρέωση / (πίστωση) λοιπών συνολικών εισοδημάτων
0
421
(207)
215
Υπόλοιπο 31.12.2023
(42)
(1.517)
(2.950)
(4.506)
Οι αναβαλλόμενες απαιτήσεις και υποχρεώσεις της Εταιρείας αναλύονται ως εξής:
Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις
ΑΣΩΜΑΤΑ ΠΑΓΙΑ
ΑΚΙΝΗΤΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ
ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΑΝΑΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ
ΛΟΙΠΕΣ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ
ΜΙΣΘΩΣΕΙΣ
Σύνολο
Υπόλοιπο 01.01.2022
0
0
297
556
13
867
(Χρέωση) / πίστωση αποτελεσμάτων
0
0
(14)
(233)
6
(241)
(Χρέωση) / πίστωση λοιπών συνολικών εισοδημάτων
0
0
(40)
0
0
(40)
Υπόλοιπο 31.12.2022
0
0
243
323
19
586
Αναβαλλόμενες φορολογικές απαιτήσεις
ΑΣΩΜΑΤΑ ΠΑΓΙΑ
ΑΚΙΝΗΤΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ
ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΑΝΑΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ
ΛΟΙΠΕΣ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ
ΜΙΣΘΩΣΕΙΣ
Σύνολο
Υπόλοιπο 01.01.2023
0
0
243
323
19
586
(Χρέωση) / πίστωση αποτελεσμάτων
0
0
15
1
3
19
(Χρέωση) / πίστωση λοιπών
0
0
11
0
0
11
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 168
συνολικών εισοδημάτων
Υπόλοιπο 31.12.2023
0
0
269
324
22
616
Αναβαλλόμενες φορολογικές
υποχρεώσεις
ΑΣΩΜΑΤΑ ΠΑΓΙΑ
ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ
ΑΚΙΝΗΤΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ
Σύνολο
Υπόλοιπο 01.01.2022
0
(1.801)
(248)
(2.051)
Χρέωση / (πίστωση) αποτελεσμάτων
(17)
0
(103)
(120)
Χρέωση / (πίστωση) λοιπών συνολικών εισοδημάτων
0
(136)
0
(136)
Υπόλοιπο 31.12.2022
(17)
(1.937)
(351)
(2.305)
Αναβαλλόμενες φορολογικές
υποχρεώσεις
ΑΣΩΜΑΤΑ ΠΑΓΙΑ
ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ
ΑΚΙΝΗΤΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ
Σύνολο
Υπόλοιπο 01.01.2023
(17)
(1.937)
(351)
(2.305)
Χρέωση / (πίστωση) αποτελεσμάτων
(9)
0
(105)
(114)
Χρέωση / (πίστωση) λοιπών συνολικών εισοδημάτων
0
421
0
421
Υπόλοιπο 31.12.2023
(26)
(1.516)
(456)
(1.997)
5.31. ΣΥΜΒΑΤΙΚΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ
Στο πλαίσιο του ΔΠΧΑ 15, τα έσοδα νέων εισαγωγών στο Χρηματιστήριο Αθηνών καθώς και οι αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου που λαμβάνουν μέρος στη διάρκεια της διαχειριστικής χρήσης θεωρείται ότι δεν αφορούν μόνο τη χρήση στην οποία καταβάλλονται, αλλά πρέπει να αναγνωρίζονται και να επιμερίζονται σε όλη τη διάρκεια της παραμονής της εισηγμένης εταιρίας στο Χρηματιστήριο Αθηνών, κατά την οποία εκτιμάται ότι θα παρέχεται η υπηρεσία.
Οι συμβατικές υποχρεώσεις ανά υπηρεσία, την 31.12.2023 και την 31.12.2022, για τον Όμιλο και την Εταιρία αναλύονται ως εξής:
31.12.202 3
ΟΜΙΛΟΣ
Βραχυπρόθεσμη Συμβατική Υποχρέωση
Μακροπρόθεσμη Συμβατική Υποχρέωση
Νέες εισαγωγές
226
713
Αυξήσεις Μετοχικού Κεφαλαίου (ΑΜΚ)
1.435
870
Σύνολο
1.660
1.583
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
Βραχυπρόθεσμη Συμβατική Υποχρέωση
Μακροπρόθεσμη Συμβατική Υποχρέωση
Νέες εισαγωγές
141
443
Αυξήσεις Μετοχικού Κεφαλαίου (ΑΜΚ)
400
177
Σύνολο
541
620
31.12.202 2
ΟΜΙΛΟΣ
Βραχυπρόθεσμη Συμβατική Υποχρέωση
Μακροπρόθεσμη Συμβατική Υποχρέωση
Νέες εισαγωγές
232
381
Αυξήσεις Μετοχικού Κεφαλαίου (ΑΜΚ)
1.900
1.117
Σύνολο
2.132
1.498
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
Βραχυπρόθεσμη Συμβατική Υποχρέωση
Μακροπρόθεσμη Συμβατική Υποχρέωση
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 169
Νέες εισαγωγές
160
146
Αυξήσεις Μετοχικού Κεφαλαίου (ΑΜΚ)
719
334
Σύνολο
879
480
Βραχυπρόθεσμες θεωρούνται οι υποχρεώσεις που αναγνωρίζονται εντός ενός έτους, ενώ μακροπρόθεσμες υποχρεώσεις θεωρούνται οι υποχρεώσεις που αναγνωρίζονται σε χρονικό διάστημα μεγαλύτερο του έτους.
Η μεταβολή στις συμβατικές υποχρεώσεις του Ομίλου αναλύονται ως εξής:
ΟΜΙΛΟΣ
31.12.2023
31.12.2022
Έναρξη περιόδου
3.630
4.614
Έσοδα αναγνωρισμένα στην κατάσταση αποτελεσμάτων
(2.397)
(2.074)
Νέες Προβλέψεις
2.010
1.090
Λήξη περιόδου
3.243
3.630
Η μεταβολή στις συμβατικές υποχρεώσεις της Εταιρείας αναλύονται ως εξής:
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
Έναρξη περιόδου
1.359
1.864
Έσοδα αναγνωρισμένα στην κατάσταση αποτελεσμάτων
(975)
(855)
Νέες Προβλέψεις
777
349
Λήξη περιόδου
1.161
1.359
Οι συμβατικές υποχρεώσεις του Ομίλου αναμένονται να αναγνωριστούν στις επόμενες περιόδους μετά την 31.12.2023 ως εξής:
ΟΜΙΛΟΣ
Μέχρι 1 έτος
1.660
Από 1 έως 3 έτη
1.298
Μετά από 3 έτη
285
Σύνολο
3.243
Οι συμβατικές υποχρεώσεις της Εταιρείας αναμένονται να αναγνωριστούν στις επόμενες περιόδους μετά την 31.12.2023 ως εξής:
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
Μέχρι 1 έτος
541
Από 1 έως 3 έτη
446
Μετά από 3 έτη
174
Σύνολο
1.161
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 170
5.32. ΜΕΤΟΧΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚΑΙ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΑ
α) Μετοχικό κεφάλαιο
Αριθμός Μετοχών
Ονομαστική τιμή (€)
Μετοχικό Κεφάλαιο (€)
Υπέρ το άρτιο (€)
Σύνολο 01.01.2022
60.348.000
0,42
25.346.160
157.084
Σύνολο 31.12.2022
60.348.000
0,42
25.346.160
157.084
Σύνολο 31.12.2023
60.348.000
0,42
25.346.160
157.084
β) Αποθεματικά
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Τακτικό αποθεματικό (1)
17.356
23.693
14.839
21.478
Αφορολόγητα και ειδικά φορολογηθέντα αποθεματικά
10.737
10.737
10.281
10.281
Αποθεματικό ιδίων μετοχών
(12.669)
(12.669)
(12.669)
(12.669)
Αποθεματικά αναπροσαρμογής αξίας ακινήτων (2)
8.933
8.201
1.907
1.907
Λοιπά (3)
5.982
5.982
5.982
5.982
Ειδικό αποθεματικό αποτίμησης χρεογράφων (4)
5.370
6.866
5.371
6.866
Αποθεματικά από διάθεση μτχ. στο προσωπικό
1.399
1.385
1.122
1.109
Σύνολο
37.108
44.195
26.833
34.954
(1) Μέρος του υπερβάλλοντος τακτικού αποθεματικού της Εταιρίας ποσού €6.638 χιλ. διανεμήθηκε στους μετόχους της Εταιρίας μετά από απόφαση της τακτικής ΓΣ.
(2) Η κατηγορία Αποθεματικά αναπροσαρμογής αξίας ακινήτων περιλαμβάνει τις αναπροσαρμογές της αξίας των ακινήτων η οποία έχει επηρεάσει διαχρονικά τα ακίνητα του Ομίλου. Εντός του 2023 τα αποθεματικά αναπροσαρμογής αυξήθηκαν κατά €732 χιλ., βάσει της νέας εκτίμησης της αξίας των ακινήτων.
(3) Η κατηγορία Λοιπά περιλαμβάνει το ειδικό αποθεματικό μερίσματος του 2015 €5.696 χιλ., το αποθεματικό μερίσματος του 2016 ύψους €247 χιλ. και αποθεματικά φορολογημένα με ειδικό τρόπο ύψους €39 χιλ.
(4) Ο Όμιλος έχει αποκτήσει μετοχές του Χρηματιστηρίου του Κουβέιτ και του Χρηματιστηρίου του Βελιγραδίου τις οποίες έχει κατατάξει σύμφωνα με το ΔΠΧΑ 9 στα χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών εισοδημάτων. Την 31.12.2023 οι μετοχές εμφάνισαν ζημία αποτίμησης €1.479 χιλ. και €17 χιλ. αντίστοιχα, μετά και την αφαίρεση του αναβαλλόμενου φόρου, το οποίο λογιστικοποιήθηκε στο ειδικό αποθεματικό αποτίμησης χρεογράφων.
γ) Πρόγραμμα αγοράς ιδίων μετοχών
Με απόφαση της Τακτικής Γενικής Συνέλευσης της 31.05.2021 χορηγήθηκε έγκριση για την απόκτηση από την Εταιρεία ιδίων μετοχών σύμφωνα με τους όρους και προϋποθέσεις που προβλέπει το άρθρο 49 του Ν. 4548/2018, για χρονικό διάστημα, που δε θα υπερβαίνει τους δώδεκα (12) μήνες, με κατώτατη τιμή αγοράς τα 0,49 ευρώ και ανώτατη τιμή αγοράς τα 5,00 ευρώ. Ο ανώτατος αριθμός των ιδίων μετοχών προς αγορά, δε θα υπερβαίνει το 10% του εκάστοτε καταβεβλημένου μετοχικού κεφαλαίου.
Το πρόγραμμα αγοράς ιδίων μετοχών ξεκίνησε στις 3.12.2021 και ολοκληρώθηκε στις 30.11.2022, όπου η Εταιρεία κατέχει 2.498.000 ίδιες μετοχές, με μέση τιμή κτήσης €3,336 ανά μετοχή και συνολική αξία €8,33 εκ., οι οποίες αντιστοιχούν σε 4,14% των δικαιωμάτων ψήφου της Εταιρείας.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 171
Με απόφαση της Τακτικής Γενικής Συνέλευσης της 08.06.2023 χορηγήθηκε έγκριση για την απόκτηση από την Εταιρεία ιδίων μετοχών σύμφωνα με τους όρους και προϋποθέσεις που προβλέπει το άρθρο 49 του Ν. 4548/2018, για χρονικό διάστημα, που δε θα υπερβαίνει τους είκοσι τέσσερις (24) μήνες, με κατώτατη τιμή αγοράς τα 0,42 ευρώ και ανώτατη τιμή αγοράς τα 6,00 ευρώ. Ο ανώτατος αριθμός των ιδίων μετοχών προς αγορά, δε θα υπερβαίνει το 10% του εκάστοτε καταβεβλημένου μετοχικού κεφαλαίου.
Δεν έχει γίνει καμία αγορά Ιδίων Μετοχών του νέου προγράμματος έως τις 27.03.2024.
δ) Αποτελέσματα εις νέον
Τα αποτελέσματα εις νέον του Ομίλου ύψους €39.977 χιλ. της 31.12.2022 διαμορφώθηκαν σε €50.214 χιλ. στο τέλος του 2023, καθώς αυξήθηκαν κατά €12.950 χιλ. με τα συνολικά εισοδήματα της χρήσης και μειώθηκαν από το σχηματισμό τακτικού αποθεματικού €301 χιλ. και από το ποσό €2.414 χιλ. για πληρωθέντα μερίσματα.
Τα αποτελέσματα εις νέον του Ομίλου ύψους €21.751 χιλ. της 31.12.2021 διαμορφώθηκαν σε €39.977 χιλ. στο τέλος του 2022, καθώς αυξήθηκαν κατά €8.465 χιλ. με τα συνολικά εισοδήματα της χρήσης, με την μεταφορά αποθεματικών αναπροσαρμογής ακινήτων €12.477 χιλ. και μειώθηκαν από το σχηματισμό τακτικού αποθεματικού €301 χιλ. και από το ποσό €2.414 χιλ. για πληρωθέντα μερίσματα.
Τα αποτελέσματα εις νέον της Εταιρείας ύψους €29.669 χιλ. της 31.12.2022 διαμορφώθηκαν σε €35.338 χιλ. στο τέλος του 2023, καθώς αυξήθηκαν κατά €8. 083 χιλ. με τα συνολικά εισοδήματα της χρήσης και μειώθηκαν με το ποσό των €2.414 χιλ. για πληρωθέντα μερίσματα.
Τα αποτελέσματα εις νέον της Εταιρείας ύψους €13.192 χιλ. της 31.12.2021 διαμορφώθηκαν σε €29.669 χιλ. στο τέλος του 2022, καθώς αυξήθηκαν κατά €6.412 χιλ. με τα συνολικά εισοδήματα της χρήσης, με την μεταφορά αποθεματικών αναπροσαρμογής ακινήτων €12.477 χιλ. και μειώθηκαν με το ποσό των €2.414 χιλ. για πληρωθέντα μερίσματα.
5.33. ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΠΑΡΟΧΩΝ ΠΡΟΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟΥΣ
Η κίνηση της υποχρέωσης καταβολής αποζημιώσεων για το 2023 και το 2022 απεικονίζεται αναλυτικά στον ακόλουθο πίνακα:
Λογιστικές Απεικονίσεις σύμφωνα με το αναθεωρημένο ΔΛΠ 19
(ποσά σε €)
Όμιλος
31.12.2023
31.12.2022
Ποσά αναγνωρισμένα στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης
Παρούσα αξία υποχρεώσεων
1.973.446
1.794.481
Καθαρή υποχρέωση αναγνωρισμένη στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης
1.973.446
1.794.481
Ποσά αναγνωρισμένα στο λογαριασμό αποτελεσμάτων
Κόστος τρέχουσας απασχόλησης
60.417
46.282
Καθαρός τόκος επί της υποχρέωσης/(περιουσιακού στοιχείου)
68.878
20.900
Κανονικό έξοδο στο λογαριασμό αποτελεσμάτων
129.295
67.182
Κόστος περικοπών/διακανονισμών/τερματισμού υπηρεσίας
75.983
517.298
Συνολικό έξοδο στο λογαριασμό αποτελεσμάτων
205.278
584.480
Μεταβολή στην παρούσα αξία της υποχρέωσης
Παρούσα αξία υποχρέωσης στην αρχή της χρήσης
1.794.481
2.180.220
Κόστος τρέχουσας απασχόλησης
60.417
46.282
Κόστος τόκου
68.878
20.900
Παροχές που πληρώθηκαν από τον εργοδότη
(91.000)
(647.751)
Κόστος περικοπών/διακανονισμών/τερματισμού υπηρεσίας
75.983
517.298
Αναλογιστική ζημιά/(κέρδος) - οικονομικές υποθέσεις
54.243
(313.981)
Αναλογιστική ζημιά/(κέρδος) - δημογραφικές υποθέσεις
(17.839)
0
Αναλογιστική ζημιά/(κέρδος) - εμπειρία περιόδου
28.283
(8.487)
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 172
Παρούσα αξία υποχρέωσης στο τέλος της χρήσης
1.973.446
1.794.481
Προσαρμογές
Προσαρμογές στις υποχρεώσεις από αλλαγή των υποθέσεων
(36.404)
313.981
Εμπειρικές προσαρμογές στις υποχρεώσεις
(28.283)
8.487
Συνολικό ποσό που αναγνωρίζεται στην Καθαρή Θέση
(64.687)
322.468
Μεταβολές στην καθαρή υποχρέωση αναγνωρισμένη στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης
Καθαρή υποχρέωση κατά την έναρξη της χρήσης
1.794.481
2.180.220
Παροχές που πληρώθηκαν από τον εργοδότη
(91.000)
(647.751)
Σύνολο δαπάνης που αναγνωρίστηκε στο λογαριασμό των αποτελεσμάτων
205.278
584.480
Συνολικό ποσό που αναγνωρίζεται στην Καθαρή Θέση
64.687
(322.468)
Καθαρή υποχρέωση στο τέλος της χρήσης
1.973.446
1.794.481
Λογιστικές Απεικονίσεις σύμφωνα με το αναθεωρημένο ΔΛΠ 19
(ποσά σε €)
Εταιρεία
31.12.2023
31.12.2022
Ποσά αναγνωρισμένα στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης
Παρούσα αξία υποχρεώσεων
1.225.067
1.105.784
Καθαρή υποχρέωση αναγνωρισμένη στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης
1.225.067
1.105.784
Ποσά αναγνωρισμένα στο λογαριασμό αποτελεσμάτων
Κόστος τρέχουσας απασχόλησης
35.874
21.286
Καθαρός τόκος επί της υποχρέωσης/(περιουσιακού στοιχείου)
42.444
12.979
Κανονικό έξοδο στο λογαριασμό αποτελεσμάτων
78.318
34.265
Κόστος περικοπών/διακανονισμών/τερματισμού υπηρεσίας
68.410
483.981
Άλλο έξοδο/(έσοδο)
24.900
Συνολικό έξοδο στο λογαριασμό αποτελεσμάτων
146.728
543.146
Μεταβολή στην παρούσα αξία της υποχρέωσης
Παρούσα αξία υποχρέωσης στην αρχή της χρήσης
1.105.784
1.352.346
Κόστος τρέχουσας απασχόλησης
35.874
21.286
Κόστος τόκου
42.444
12.979
Παροχές που πληρώθηκαν από τον εργοδότη
(77.000)
(609.251)
Κόστος περικοπών/διακανονισμών/τερματισμού υπηρεσίας
68.410
483.981
Άλλο έξοδο/(έσοδο)
(161)
24.900
Αναλογιστική ζημιά/(κέρδος) - οικονομικές υποθέσεις
30.134
(172.804)
Αναλογιστική ζημιά/(κέρδος) - δημογραφικές υποθέσεις
(5.962)
Αναλογιστική ζημιά/(κέρδος) - εμπειρία χρήσης
25.544
(7.653)
Παρούσα αξία υποχρέωσης στο τέλος της χρήσης
1.225.067
1.105.784
Προσαρμογές
Προσαρμογές στις υποχρεώσεις από αλλαγή των υποθέσεων
(24.172)
172.804
Εμπειρικές προσαρμογές στις υποχρεώσεις
(25.544)
7.653
Συνολικό ποσό που αναγνωρίζεται στην Καθαρή Θέση
(49.716)
180.457
Μεταβολές στην καθαρή υποχρέωση αναγνωρισμένη στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης
Καθαρή υποχρέωση κατά την έναρξη της χρήσης
1.105.784
1.352.346
Παροχές που πληρώθηκαν από τον εργοδότη
(77.000)
(609.251)
Σύνολο δαπάνης που αναγνωρίστηκε στο λογαριασμό των αποτελεσμάτων
146.567
543.146
Συνολικό ποσό που αναγνωρίζεται στην Καθαρή Θέση
49.716
(180.457)
Καθαρή υποχρέωση στο τέλος της χρήσης
1.225.067
1.105.784
Οι αναλογιστικές παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν στην αναλογιστική μελέτη και αναπτύχθηκαν από τη Διοίκηση σε συνεργασία με ανεξάρτητο αναλογιστή που εκπόνησε την αναλογιστική μελέτη είναι οι ακόλουθες:
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 173
Αναλογιστικές παραδοχές
Ημερομηνία αποτίμησης
31.12.2023
31.12.2022
Επιτόκιο προεξόφλησης
3,29%
3,84%
Αύξηση αποδοχών (μακροχρ.)
2,20%
2,50%
Πληθωρισμός
2,20%
2,50%
Θνησιμότητα
E V K 2000 (ελβετικός πίνακας)
E V K 2000 (ελβετικός πίνακας)
Ποσοστό αποχωρήσεων (Turnover)
0,50%
0,50%
Ηλικίες κανονικής αποχώρησης
Οι όροι αποχώρησης του Ταμείου Κοινωνικής Ασφάλισης που ανήκει ο κάθε εργαζόμενος
Οι όροι αποχώρησης του Ταμείου Κοινωνικής Ασφάλισης που ανήκει ο κάθε εργαζόμενος
Διάρκεια υποχρεώσεων
13,06
13,79
Οι βασικές αναλογιστικές παραδοχές για τον προσδιορισμό των υποχρεώσεων είναι το επιτόκιο προεξόφλησης, ο πληθωρισμός και η αναμενόμενη μεταβολή των μισθών. Ο ακόλουθος πίνακας παρουσιάζει συνοπτικά τις επιδράσεις στην αναλογιστική υποχρέωση από τυχόν μεταβολές των εν λόγω παραδοχών.
Χρηματοροές
Εταιρεία
Αναμενόμενες παροχές από το πλάνο κατά την επόμενη χρήση
31.12.2023
31.12.2022
Σενάρια Ευαισθησίας Χρησιμοποιούμενων Οικονομικών και Δημογραφικών Υποθέσεων
Ευαισθησία 1 - Επιτόκιο προεξόφλησης συν 0,5% - % Διαφορά στην Π.Α. Υποχρεώσεων
(6,05)%
(6,38)%
Ευαισθησία 2 - Επιτόκιο προεξόφλησης μείον 0,5% - % Διαφορά στην Π.Α. Υποχρεώσεων
6,53%
6,91%
Ευαισθησία 3 - Ετήσιος Πληθωρισμός συν 0,5% - % Διαφορά στην Π.Α. Υποχρεώσεων
6,57%
6,97%
Ευαισθησία 4 - Ετήσιος Πληθωρισμός μείον 0,5% - % Διαφορά στην Π.Α. Υποχρεώσεων
(6,14)%
(6,48)%
Ευαισθησία 5 - Υπόθεση Αύξησης Μισθού συν 0,5% - % Διαφορά στην Π.Α. Υποχρεώσεων
6,24%
6,67%
Ευαισθησία 6 - Υπόθεση Αύξησης Μισθού μείον 0,5% - % Διαφορά στην Π.Α. Υποχρεώσεων
(5,86)%
(6,20)%
5.34. ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΕΣ ΚΑΙ ΛΟΙΠΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ
Όλες οι υποχρεώσεις είναι βραχυπρόθεσμες και ως εκ τούτου δεν απαιτείται προεξόφληση κατά την ημερομηνία των χρηματοοικονομικών καταστάσεων. Η ανάλυση των προμηθευτών και των λοιπών υποχρεώσεων παρουσιάζονται στον παρακάτω πίνακα:
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Προμηθευτές
4.369
2.323
2.417
1.176
Πόρος Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς
968
598
364
202
Μερίσματα πληρωτέα
9
12
9
12
Δεδουλευμένες παροχές τρίτων
788
349
521
278
Καταβλητέες αμοιβές
2.515
797
1.508
471
Απόδοση κεφαλαίου στους μετόχους
79
79
79
79
Προεισπραχθέντα έσοδα
130
299
130
262
Πιστωτές διάφοροι
347
314
259
236
Σύνολο
9.205
4.771
5.287
2.716
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 174
5.35. ΦΟΡΟΙ ΠΛΗΡΩΤΕΟΙ
Η ανάλυση των πληρωτέων φόρων του Ομίλου και της Εταιρίας παρουσιάζονται στον παρακάτω πίνακα:
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Φόρος επί των πωλήσεων μετοχών 0,2%
3.989
2.962
0
0
Φόρος μισθωτών υπηρεσιών
374
361
224
234
Φόρος ελεύθερων επαγγελματιών
3
5
3
5
ΦΠΑ-Λοιποί φόροι
614
219
411
132
Σύνολο
4.980
3.547
638
371
Το ποσό των €3,99 εκ. αντιπροσωπεύει τον φόρο (0,20%) επί των πωλήσεων μετοχών για τον μήνα Δεκέμβριο 2023 που αποδόθηκε στο Δημόσιο εντός του Ιανουαρίου 2024. Από 1/1/2024, σύμφωνα με τον Νόμο 5073/2023 ο φόρος επί των πωλήσεων μετοχών μειώθηκε κατά 50% σε 0,10%.
5.36. Α ΣΦΑΛΙΣΤΙΚΟΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ
Οι υποχρεώσεις του Ομίλου προς ασφαλιστικούς οργανισμούς για το 2023 και το 2022 αναλύονται στον παρακάτω πίνακα:
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Ασφαλιστικός οργανισμός ΕΦΚΑ
520
478
293
273
Ταμείο Επαγγελματικής Ασφάλισης
94
218
94
218
Σύνολο
614
696
387
491
5.37. ΤΡΕΧΩΝ ΦΟΡΟΣ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΦΟΡΟΣ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΠΛΗΡΩΤΕΟΣ
Ο φόρος εισοδήματος έχει υπολογιστεί σύμφωνα με τους κανόνες φορολογικής νομοθεσίας. Οι µη εκπιπτόμενες δαπάνες περιλαμβάνουν κυρίως προβλέψεις, διάφορα έξοδα και ποσά τα οποία θεωρούνται από την Εταιρεία ως μη δυνάμενα να δικαιολογηθούν ως παραγωγικές δαπάνες σε ενδεχόμενο φορολογικό έλεγχο και οι οποίες αναμορφώνονται από τη Διοίκηση κατά τον υπολογισμό του φόρου εισοδήματος.
Υποχρεώσεις από φόρους
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Υποχρεώσεις / (απαιτήσεις) έναρξης
32
1.286
60
(254)
Έξοδο φόρου εισοδήματος
3.731
1.711
875
100
Επιστροφή προκ/λης φόρου εισοδήματος
8
223
(6)
214
Φόροι καταβληθέντες
(1.372)
(3.188)
(100)
0
Υποχρεώσεις / (απαιτήσεις) λήξης
2.398
32
830
60
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 175
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Φόρος Εισοδήματος
3.731
1.712
875
101
Αναβαλλόμενος Φόρος
130
492
95
361
Έξοδο / (Έσοδο) φόρου εισοδήματος
3.861
2.204
970
462
Η συμφωνία του φόρου εισοδήματος με τα κέρδη προ φόρων, με βάση τους ισχύοντες συντελεστές και του εξόδου της φορολογίας, έχει ως εξής:
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
Φόρος Εισοδήματος
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Κέρδη προ φόρων
16.862
10.418
9.091
6.734
Συντελεστής φόρου εισοδήματος
22%
22%
22%
22%
Αναμενόμενο έξοδο φόρου
3.710
2.292
2.000
1.481
Φορολογική επίδραση μη φορολογητέων εσόδων
(60)
(287)
(1.115)
(1.164)
Φορολογική επίδραση μη εκπιπτόμενων δαπανών
211
199
85
145
Έξοδο / ('Εσοδο) φόρου εισοδήματος
3.861
2.204
970
462
Η φορολογική επίδραση των μη φορολογητέων εσόδων περιλαμβάνει κυρίως έσοδα από μερίσματα θυγατρικών, που απαλείφονται σε ενοποιημένη βάση.
Έκθεση Φορολογικής Συμμόρφωσης
Για τις χρήσεις 2011 έως 2015, οι Ελληνικές Ανώνυμες Εταιρείες και οι Εταιρείες Περιορισμένης Ευθύνης που οι ετήσιες χρηματοοικονομικές τους καταστάσεις ελέγχονται υποχρεωτικά, υποχρεούνται να λαμβάνουν «Ετήσιο Πιστοποιητικό» που προβλέπεται στην παρ.5 του άρθρου 82 του Ν.2238/1994 και το άρθρο 65Α του Ν.4174/2013, το οποίο εκδίδεται μετά από φορολογικό έλεγχο που διενεργείται από τον ίδιο Νόμιμο Ελεγκτή ή ελεγκτικό γραφείο που ελέγχει τις ετήσιες χρηματοοικονομικές καταστάσεις. Κατόπιν ολοκλήρωσης του φορολογικού ελέγχου, ο Νόμιμος Ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο εκδίδει στην Εταιρεία «Έκθεση Φορολογικής Συμμόρφωσης» και στην συνέχεια την υποβάλει ηλεκτρονικά στο Υπουργείο Οικονομικών.
Από τη χρήση 2016 και μετά η έκδοση του «Ετήσιου Πιστοποιητικού» είναι προαιρετική. Η φορολογική αρχή διατηρεί το δικαίωμα να προχωρήσει σε φορολογικό έλεγχο εντός του θεσπισθέντος πλαισίου όπως αυτό ορίζεται στο άρθρο 36 του Ν.4174/2013.
Για τις χρήσεις 2011 και 2017 – 2021 οι Εταιρείες του Ομίλου έχουν ελεγχθεί από την PricewaterhouseCoopers Α.Ε., για τις χρήσεις 2012 – 2016 από την Ernst and Young AE και για την χρήση 2022 από την Grant Thornton και έχουν λάβει «Εκθέσεις Φορολογικής Συμμόρφωσης» με συμπέρασμα χωρίς επιφύλαξη σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις (άρθρο 82 παραγρ.5 Ν.2238/1994 για τις χρήσεις 2011-2013 και άρθρο 65Α του Ν.4174/2013 για τις χρήσεις 2014-2022).
Για τη χρήση 2023 ο φορολογικός έλεγχος είναι σε εξέλιξη από την Grant Thornton σύμφωνα με το άρθρο 65Α του Ν.4174/2013. Κατά την ολοκλήρωση του φορολογικού ελέγχου, η διοίκηση δεν αναμένει να προκύψουν σημαντικές φορολογικές υποχρεώσεις πέραν από αυτές που καταχωρήθηκαν και που απεικονίζονται στις χρηματοοικονομικές καταστάσεις.
Φορολογικός έλεγχος της Εταιρείας για τις χρήσεις 2008, 2009 και 2010
Στην Εταιρεία διενεργήθηκε φορολογικός έλεγχος για τα φορολογικά έτη 2008, 2009 και 2010 από το Κέντρο Ελέγχου Μεγάλων Επιχειρήσεων, σύμφωνα με την υπ’ αριθ. 760/4/1118/22.12.2015 εντολή ελέγχου. Στις 11.7.2016 κοινοποιήθηκαν στην Εταιρεία πράξεις προσωρινού διορθωτικού προσδιορισμού φόρων και σχετικό σημείωμα διαπιστώσεων ελέγχου από το Κέντρο Ελέγχου Μεγάλων Επιχειρήσεων (Κ.Ε.ΜΕ.ΕΠ.).
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 176
Εντός των προθεσμιών του νόμου, η Εταιρεία την 30.09.2016 κατέθεσε ενδικοφανή προσφυγή, σύμφωνα με το άρθρο 63 Ν. 4174/2013, ενώπιον της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών (ΔΕΔ) της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) έναντι του πορίσματος του φορολογικού ελέγχου, καταβάλλοντας ταυτόχρονα το σύνολο των φόρων και προσαυξήσεων που βεβαιώθηκαν, ήτοι συνολικά το ποσό των €1.562 χιλ.. Το ως άνω ποσό είχε αναγνωρισθεί ως έξοδο στην Κατάσταση Συνολικού Εισοδήματος το 2016. Σκοπός της καταβολής του συνόλου των φόρων και των προσαυξήσεων που βεβαιώθηκαν, ήταν η αποφυγή πρόσθετων τόκων σύμφωνα με τις διατάξεις του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας ν.4174/2013.
Αποτέλεσμα της ενδικοφανούς προσφυγής της Εταιρείας ενώπιον της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών (ΔΕΔ), ήταν η μείωση των βεβαιωμένων πρόσθετων φόρων και προσαυξήσεων κατά το ποσό των €579 χιλ., ποσό το οποίο έχει ήδη επιστραφεί στην Εταιρεία από την αρμόδια Δ.Ο.Υ. ΦΑΕ Αθηνών μέσω συμψηφισμού με φορολογικές υποχρεώσεις της Εταιρείας. Στη συνέχεια, η Εταιρεία άσκησε το δικαίωμά της να προσφύγει περαιτέρω στα Διοικητικά Δικαστήρια προκειμένου να της επιστραφεί το εναπομείναν ποσό πρόσθετων φόρων και προσαυξήσεων συνολικού ύψους €983χιλ. Η Εταιρεία έλαβε κλήση και παρέστη στο Διοικητικό Εφετείο για την εκδίκαση της υπόθεσής της, το οποίο με την υπ’ αριθμόν 3901/2018 απόφασή του παρέπεμψε την υπόθεση στο αρμόδιο Τριμελές Διοικητικό Πρωτοδικείο Αθηνών.
Στις 9 Φεβρουαρίου 2022 κοινοποιήθηκαν στην Εταιρεία οι υπ’ αριθ. 113/2022 και 114/2022 αποφάσεις του Διοικητικού Πρωτοδικείου Αθηνών με τις οποίες έγινε μερικώς δεκτή η προσφυγή της Εταιρείας με αποτέλεσμα να της επιστραφεί στις 5 Απριλίου 2022 το ποσό των €625 χιλ. Συνεπεία τούτου, το ποσό των €625 χιλ. αναγνωρίσθηκε ως έσοδο εντός της χρήσης 2022 και περιλαμβάνεται στο κονδύλι «Έσοδα από επιστροφές φόρων» της εταιρικής και ενοποιημένης Κατάστασης Συνολικού Εισοδήματος της χρήσης 2022. Η Εταιρεία στις 8 Απριλίου 2022 άσκησε εφέσεις ενώπιον του Διοικητικού Εφετείου Αθηνών με σκοπό την επιστροφή επιπλέον ποσού €270 χιλ., οι οποίες προσδιορίστηκαν και συζητήθηκαν στις 29 Ιουλίου 2022 και για τις οποίες αναμένεται απόφαση. Για το ως άνω ποσό των €270 χιλ. η Εταιρεία δεν έχει προβεί σε αναγνώριση σχετικής απαίτησης εν αναμονή της σχετικής απόφασης.
Ανάλυση φορολογικών επιδράσεων λοιπών συνολικών εισοδημάτων
Οι φορολογικές επιδράσεις των λοιπών συνολικών εσόδων για τον Όμιλο και την Εταιρεία αναλύονται ως εξής:
ΟΜΙΛΟΣ
01.01-31.12.2023
01.01-31.12.2022
Ποσά προ φόρων
Έσοδο /(έξοδο) φόρου
Ποσά μετά φόρων
Ποσά προ φόρων
Έσοδο /(έξοδο) φόρου
Ποσά μετά φόρων
Κέρδη/(ζημίες) επανεκτίμησης αξίας ακινήτων
939
(207)
732
538
( 118 )
420
Χρηματοοικονομικά στοιχεία εύλογης αξίας μέσω λοιπών εισοδημάτων - Κέρδη/(ζημίες) αποτίμησης κατά την περίοδο
(1.916)
422
(1.494)
619
( 136 )
483
Αναλογιστικά Κέρδη/(ζημίες) από πρόβλεψη αποζημίωσης προσωπικού
( 65 )
14
(51)
322
( 71 )
251
Σύνολο
(1.042)
229
(813)
1.479
(325)
1.154
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
01.01-31.12.2023
01.01-31.12.2022
Ποσά προ φόρων
Έσοδο /(έξοδο) φόρου
Ποσά μετά φόρων
Ποσά προ φόρων
Έσοδο /(έξοδο) φόρου
Ποσά μετά φόρων
Κέρδη/(ζημίες) επανεκτίμησης αξίας ακινήτων
0
0
0
0
0
0
X ρηματοοικονομικά στοιχεία εύλογης αξίας μέσω λοιπών εισοδημάτων - Κέρδη/(ζημίες) αποτίμησης κατά την περίοδο
(1.916)
422
(1.494)
619
(136)
483
Αναλογιστικά Κέρδη/(ζημίες) από πρόβλεψη αποζημίωσης προσωπικού
( 50 )
11
( 39 )
180
( 40 )
140
Σύνολο
(1.966)
433
(1.533)
799
(176)
623
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 177
5.38. Γ ΝΩΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ
Η αξία των συναλλαγών και τα υπόλοιπα του Ομίλου με συνδεδεμένα μέρη αναλύεται στον παρακάτω πίνακα:
ΟΜΙΛΟΣ
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
31.12.2022
31.12.2023
31.12.2022
Μισθοί διευθυντικών στελεχών και Αμοιβές ΔΣ
2.568
2.439
2.084
1.958
Κόστος κοινωνικής ασφάλισης
457
391
364
298
Λοιπές αποζημιώσεις
0
658
0
658
Σύνολο
3.025
3.488
2.448
2.914
Στη συνέχεια αναλύονται τα ενδοομιλικά υπόλοιπα κατά την 31.12.2023 και την 31.12.2022, καθώς και οι διεταιρικές συναλλαγές των Εταιρειών του Ομίλου, κατά την 31.12.2023 και την 31.12.2022.
ΕΝΔΟΟΜIΛΙΚΑ ΥΠΟΛΟΙΠΑ 31.12.2023
ATHEX
ATHEXCSD
ATHEXCLEAR
ATHEX
Απαιτήσεις
0
66
0
Υποχρεώσεις
0
4
0
ATHEXCSD
Απαιτήσεις
4
0
576
Υποχρεώσεις
66
0
2
ATHEXCLEAR
Απαιτήσεις
0
2
0
Υποχρεώσεις
0
576
0
ΕΝΔΟΟΜIΛΙΚΑ ΥΠΟΛΟΙΠΑ 31.12.2022
ATHEX
ATHEXCSD
ATHEXCLEAR
ATHEX
Απαιτήσεις
0
71
0
Υποχρεώσεις
0
2
0
ATHEXCSD
Απαιτήσεις
2
0
502
Υποχρεώσεις
71
0
2
ATHEXCLEAR
Απαιτήσεις
0
2
0
Υποχρεώσεις
0
502
0
ΕΝΔΟΟΜΙΛΙΚΑ ΕΣΟΔΑ-ΕΞΟΔΑ 01.01-31.12.2023
ATHEX
ATHEXCSD
ATHEXCLEAR
ATHEX
Έσοδα
0
462
122
Έξοδα
0
373
0
Έσοδα από μερίσματα
0
4.815
0
ATHEXCSD
Έσοδα
373
0
7.793
Έξοδα
462
0
0
ATHEXCLEAR
Έσοδα
0
0
0
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 178
Έξοδα
122
7.793
0
ΕΝΔΟΟΜΙΛΙΚΑ ΕΣΟΔΑ-ΕΞΟΔΑ 01.01-31.12.2022
ATHEX
ATHEXCSD
ATHEXCLEAR
ATHEX
Έσοδα
0
457
75
Έξοδα
0
422
0
Έσοδα από μερίσματα
0
4.013
0
ATHEXCSD
Έσοδα
422
0
6.761
Έξοδα
457
0
0
ATHEXCLEAR
Έσοδα
0
0
0
Έξοδα
75
6.761
0
Οι ενδοομιλικές συναλλαγές αφορούν χρέωση υπηρεσιών διακανονισμού από την ATHEXCSD στην ATHEXCLEAR , υπηρεσίες αναμετάδοσης χρηματιστηριακής πληροφορίας από την ATHEX στην ATHEXCSD , παροχή υποστηρικτικών υπηρεσιών διοικητικής υποστήριξης μεταξύ των Εταιρειών του Ομίλου καθώς και λοιπές υπηρεσίες που τιμολογούνται σε τιμές αντίστοιχες με αυτές που διενεργούνται μεταξύ τρίτων.
Για την συνδεδεμένη εταιρεία ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΕ ακολουθεί πίνακας με τις απαιτήσεις και τα έσοδα για το 2023 καθώς και τα αντίστοιχα ποσά του 2022:
ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ
31.12.2023
31.12.2022
ΑΤΗΕΧ
1.063
614
ATHEXCSD
351
78
ATHEXCLEAR
28
9
ΕΣΟΔΑ
01.01 -31.12.2023
01.01 -31.12.2022
ΑΤΗΕΧ
1.079
867
ATHEXCSD
349
267
ATHEXCLEAR
23
30
Για το έτος 2023 ο Όμιλος εισέπραξε από την εταιρεία ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ μέρισμα €116 χιλ. και για το 2022 €105 χιλ.
Για την συνδεδεμένη εταιρεία ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟΥ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΕ ακολουθεί πίνακας με τις απαιτήσεις και τα έσοδα για το έτος του 2023 και το αντίστοιχο του 2022:
ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ
31.12.2023
31.12.2022
ΑΤΗΕΧ
521
37
ATHEXCSD
133
20
ATHEXCLEAR
9
3
ΕΣΟΔΑ
01.01-31.12.2023
01.01-31.12.2022
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 179
ΑΤΗΕΧ
528
491
ATHEXCSD
116
66
ATHEXCLEAR
8
10
5.39. ΚΕΡΔΗ ΑΝΑ ΜΕΤΟΧΗ ΚΑΙ ΜΕΡΙΣΜΑΤΑ
Το Δ.Σ του Χρηματιστηρίου Αθηνών πρότεινε προς την Τακτική Γενική Συνέλευση των Μετόχων τη διανομή μερίσματος € 0,15 ανά μετοχή ήτοι ποσού €9.052.200 από τα κέρδη της χρήσης 2022. Η πρόταση του Δ.Σ. εγκρίθηκε από τους μετόχους στην 22 η Τακτική Γενική Συνέλευση την 08.06.2023.
Τα καθαρά κέρδη του Ομίλου μετά από φόρους για το έτος του 2023 ανήλθαν σε €13 εκ. ή €0,225 ανά μετοχή, ενώ συμπεριλαμβανομένων των λοιπών συνολικών εισοδημάτων διαμορφώνονται σε €12,2 εκ. ή €0,211 ανά μετοχή. Ο μέσος σταθμισμένος αριθμός μετοχών την 31.12.2023 διαμορφώθηκε σε 57.850.000.
Τα καθαρά κέρδη του Ομίλου μετά από φόρους για το έτος του 2022 ανήλθαν σε €8,21 εκ. ή €0,139 ανά μετοχή, ενώ συμπεριλαμβανομένων των λοιπών συνολικών εισοδημάτων διαμορφώνονται σε €9,4 εκ. ή €0,159 ανά μετοχή. Ο μέσος σταθμισμένος αριθμός μετοχών την 31.12.2022 διαμορφώθηκε σε 59.089.164.
5.40. ΕΣΟΔΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ
Τα έσοδα από συμμετοχές αφορούν τη συμμετοχή (21%) της Εταιρείας στον Όμιλο Ελληνικό Χρηματιστήριο Ενέργειας (ΕΧΕ) (σημ. 5.25). Η εσωτερική αξία της συμμετοχής της Εταιρείας στο ΕΧΕ αυξάνεται αναλογικά με το ποσοστό συμμετοχής της στην καθαρή θέση της τελευταίας. Την χρήση 2023 το έσοδο από την συμμετοχή ανήλθε στο ποσό των €430 χιλ., έναντι €698 χιλ. το 2022.
5.41. ΕΠΙΔΙΚΕΣ Ή ΥΠΟ ΔΙΑΙΤΗΣΙΑ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΚΑΙ ΛΟΙΠΕΣ ΕΝΔΕΧΟΜΕΝΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ
Ο Όμιλος έχει εμπλακεί σε δικαστικές υποθέσεις με πρώην μέλη και εισηγμένες εταιρείες του Χρηματιστηρίου Αθηνών. Η Διοίκηση του Ομίλου καθώς και οι νομικοί σύμβουλοι εκτιμούν ότι από την έκβαση των υποθέσεων αυτών ο Όμιλος και η Εταιρεία δεν θα έχουν σημαντική επίπτωση στην οικονομική κατάσταση, τη χρηματοοικονομική θέση ή στα αποτελέσματα της λειτουργίας του Ομίλου και της Εταιρείας.
5.42. ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΙΝΔΥΝΩΝ
Βασική μέριμνα του Ομίλου Χρηματιστηρίου Αθηνών (Όμιλος) αποτελεί η διαχείριση του κινδύνου που προκύπτει από τις διεθνείς εξελίξεις του κλάδου, τις επιχειρηματικές του δραστηριότητες και την επιχειρησιακή του λειτουργία.
Ο Όμιλος, ως λειτουργός της χρηματιστηριακής αγοράς, έχει αναπτύξει ένα πλαίσιο διαχείρισης των κινδύνων στους οποίους εκτίθεται, διασφαλίζοντας τη βιωσιμότητα και την ανάπτυξή του και συμβάλλοντας στη σταθερότητα και ασφάλεια της χρηματιστηριακής αγοράς. Η διαχείριση του κινδύνου, αναγνωρίζεται σαν μέρος των εποπτικών του λειτουργιών όπου μαζί με το σύστημα κανονιστικής συμμόρφωσης, διαμορφώνουν το δεύτερο επίπεδο άμυνας του οργανισμού.
Κίνδυνος αγοράς
Ο κίνδυνος του Ομίλου και της Εταιρείας σε σχέση με τις επενδύσεις τους απορρέει πρωτίστως από τυχόν δυσμενείς μεταβολές στις τρέχουσες τιμές αποτίμησης μετοχών και άλλων κινητών αξιών που
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 180
διαπραγματεύονται σε οργανωμένες αγορές. Ειδικότερα, ο Όμιλος και η Εταιρεία διακρατούν κατά την 31.12.2023 χρηματοοικονομικά στοιχεία επιμετρώμενα στην εύλογη αξία μέσω των λοιπών συνολικών εσόδων που περιλαμβάνουν κυρίως την επένδυση του Ομίλου στη Boursa Kuwait (0,778%).
Κατά την 31.12.2023, τα στοιχεία του ενεργητικού που ήταν εκτεθειμένα στον κίνδυνο της αγοράς ανέρχονταν σε €8.081 χιλ. για τον Όμιλο και την Εταιρεία. Μία μεταβολή ύψους ±10% σε επενδύσεις των οποίων τα κέρδη ή οι ζημίες από αποτίμηση αναγνωρίζονται σωρευτικά στα ίδια κεφάλαια, θα είχε ως αποτέλεσμα μεταβολή κατά ±€808,1 χιλ. για τον Όμιλο και την Εταιρεία, αντίστοιχα.
Κίνδυνος ρευστότητας
Ο κίνδυνος ρευστότητας δηλώνει τον κίνδυνο αδυναμίας ευρέσεως επαρκών ρευστών διαθεσίμων για την κάλυψη των υποχρεώσεων της Εταιρείας.
Ο Όμιλος διαχειρίζεται τις ανάγκες ρευστότητάς μέσω προσεκτικής παρακολούθησης των προγραμματισμένων πληρωμών για βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις, καθώς και των ταμειακών εκροών από την καθημερινή της δραστηριότητα. Οι ανάγκες ρευστότητας παρακολουθούνται σε διάφορες χρονικές ζώνες (καθημερινή, εβδομαδιαία, μηνιαία βάση).
Ο κίνδυνος ρευστότητας διατηρείται σε χαμηλά επίπεδα με τη διατήρηση επαρκών διαθεσίμων.
Οι προμηθευτές και λοιπές υποχρεώσεις του Ομίλου και της Εταιρείας €9.205 χιλ. και €5.287 χιλ. αντίστοιχα, θα εξοφληθούν εντός των επόμενων 3 μηνών.
Συναλλαγματικός κίνδυνος
Το νόμισμα λειτουργίας του Ομίλου και της Εταιρείας είναι το Ευρώ. Η πλειονότητα των συναλλαγών του Ομίλου και της Εταιρείας πραγματοποιείται στο λειτουργικό τους νόμισμα και ως εκ τούτου, ο συναλλαγματικός κίνδυνος που απορρέει από τη συνήθη λειτουργία τους είναι περιορισμένος.
Ο Όμιλος και η Εταιρεία διακρατούν κατά την 31.12.2023 επένδυση στη Boursa Kuwait (0,778%), η μετοχή της οποίας διαπραγματεύεται στην πρωτογενή αγορά αξιών του Κουβέιτ από την 14.09.2020 σε Κουβετιανά Δηνάρια ( KWD ). Παράλληλα, κατά την 31.12.2023 ο Όμιλος και η Εταιρεία διακρατούν επένδυση στο Χρηματιστήριο του Βελιγραδίου σε Δηνάρια Σερβίας ( RSD) . Ως εκ τούτου, ο Όμιλος και η Εταιρεία είναι εκτεθειμένοι από τη συναλλαγματική ισοτιμία KWD / EUR και RSD / EUR . Μία εύλογη μεταβολή της συναλλαγματικής ισοτιμίας KWD/EUR κατά ±10%, θα είχε ως αποτέλεσμα μια μεταβολή των αποτελεσμάτων κατά ±€1 χιλ. και των ιδίων κεφαλαίων κατά ±€791 χιλ. για τον Όμιλο και την Εταιρεία, αντίστοιχα. Επίσης, μια εύλογη μεταβολή της συναλλαγματικής ισοτιμίας RSD / EUR κατά ±10%, θα είχε ως αποτέλεσμα μια μεταβολή των ιδίων κεφαλαίων κατά ±€17 χιλ. για τον Όμιλο και την Εταιρεία.
Πιστωτικός κίνδυνος
Ο Όμιλος αντιμετωπίζει πιστωτικό κίνδυνο που προέρχεται τόσο από την επένδυση των ιδίων κεφαλαίων όσο και τα υπόλοιπα των πελατών. Στο πλαίσιο της Επενδυτικής Πολιτικής, ορίζονται συγκεκριμένες αρχές για τις ρυθμίσεις τοποθέτησης των ταμειακών διαθεσίμων. Οι τοποθετήσεις κεφαλαίων γίνονται στις τέσσερεις Συστημικές Τράπεζες της χώρας, σε ίσα περίπου ποσοστά, ελαχιστοποιώντας τα επίπεδα του πιστωτικού κινδύνου. Οι τοποθετήσεις των διαθεσίμων για βραχυχρόνιες περιόδους που δεν ξεπερνούν το τρίμηνο γίνονται επίσης στα Ελληνικά Συστημικά Χρηματοπιστωτικά Ιδρύματα σύμφωνα με την Επενδυτική Πολιτική που έχει χαράξει η Διοίκηση του Ομίλου ATHEX .
Συγκεκριμένα, από το συνολικό ποσό των ταμειακών διαθέσιμων του Ομίλου ύψους €63,3 εκ ποσό περίπου €44,6 εκ είναι κατατεθειμένο στα Ελληνικά συστημικά πιστωτικά ιδρύματα, ενώ το υπόλοιπο περίπου €18,7 εκ στην Τράπεζα Ελλάδος.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 181
5.43. ΕΥΛΟΓΗ ΑΞΙΑ
Επιμέτρηση εύλογης αξίας χρηματοοικονομικών στοιχείων του ενεργητικού
Τα χρηματοοικονομικά στοιχεία του ενεργητικού και οι χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις που επιμετρούνται σε εύλογες αξίες στην Κατάσταση Οικονομικής Θέσης του Ομίλου και της Εταιρείας ταξινομούνται βάσει της παρακάτω ιεραρχίας σε 3 Επίπεδα για τον καθορισμό και την γνωστοποίηση της εύλογης αξίας των χρηματοοικονομικών μέσων ανά τεχνική αποτίμησης:
Επίπεδο 1: Επενδύσεις που αποτιμώνται στην εύλογη αξία με βάση διαπραγματεύσιμες (μη προσαρμοσμένες) τιμές σε ενεργές αγορές για όμοια περιουσιακά στοιχεία ή υποχρεώσεις.
Επίπεδο 2: Επενδύσεις που αποτιμώνται στην εύλογη αξία με βάση μοντέλα αποτίμησης στα οποία όλα τα στοιχεία που επηρεάζουν σημαντικά την εύλογη αξία είναι βασισμένα (είτε άμεσα είτε έμμεσα) σε παρατηρήσιμα δεδομένα της αγοράς.
Επίπεδο 3: Επενδύσεις που αποτιμώνται στην εύλογη αξία με βάση μοντέλα αποτίμησης στα οποία τα στοιχεία που επηρεάζουν σημαντικά την εύλογη αξία δεν είναι βασισμένα σε παρατηρήσιμα δεδομένα της αγοράς.
Οι πίνακες που ακολουθούν απεικονίζουν τα χρηματοοικονομικά στοιχεία του ενεργητικού του Ομίλου που αποτιμώνται σε εύλογες αξίες σε επαναλαμβανόμενη βάση κατά την 31.12.2023 και 31.12.2022. Δεν υφίστανται χρηματοοικονομικές υποχρεώσεις επιμετρώμενες σε εύλογη αξία σε καμία από τις παρουσιαζόμενες περιόδους.
ΟΜΙΛΟΣ
31.12.2023
Επίπεδο 1
Επίπεδο 2
Επίπεδο 3
Χρηματοοικονομικά στοιχεία του ενεργητικού
Επενδύσεις σε μετοχές εισηγμένες σε οργανωμένες αγορές
7.910
Επενδύσεις σε μετοχές μη εισηγμένες σε οργανωμένες αγορές
171
Σύνολο
7.910
171
ΟΜΙΛΟΣ
31.12.2022
Επίπεδο 1
Επίπεδο 2
Επίπεδο 3
Χρηματοοικονομικά στοιχεία του ενεργητικού
Επενδύσεις σε μετοχές εισηγμένες σε οργανωμένες αγορές
9.804
Επενδύσεις σε μετοχές μη εισηγμένες σε οργανωμένες αγορές
193
Σύνολο
9.804
193
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
Επίπεδο 1
Επίπεδο 2
Επίπεδο 3
Χρηματοοικονομικά στοιχεία του ενεργητικού
Επενδύσεις σε μετοχές εισηγμένες σε οργανωμένες αγορές
7.910
Επενδύσεις σε μετοχές μη εισηγμένες σε οργανωμένες αγορές
171
Σύνολο
7.910
171
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 182
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2022
Επίπεδο 1
Επίπεδο 2
Επίπεδο 3
Χρηματοοικονομικά στοιχεία του ενεργητικού
Επενδύσεις σε μετοχές εισηγμένες σε οργανωμένες αγορές
9.804
Επενδύσεις σε μετοχές μη εισηγμένες σε οργανωμένες αγορές
193
Σύνολο
9.804
193
Εντός των παρουσιαζόμενων περιόδων δεν πραγματοποιηθήκαν μεταφορές μεταξύ των Επιπέδων 1 και 2.
Τα ποσά με τα οποία εμφανίζονται στην Κατάσταση Χρηματοοικονομικής Θέσης, τα διαθέσιμα, οι απαιτήσεις και οι βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις, προσεγγίζουν τις αντίστοιχες εύλογες τους αξίες λόγω της βραχυπρόθεσμης λήξης τους. Κατά συνέπεια δεν υφίστανται διαφορές μεταξύ των εύλογων αξιών και των αντίστοιχων λογιστικών αξιών των χρηματοοικονομικών στοιχείων Ενεργητικού και Υποχρεώσεων. Η Εταιρεία δεν έχει παράγωγα χρηματοοικονομικά προϊόντα.
Επιμέτρηση εύλογης αξίας μη χρηματοοικονομικών στοιχείων του ενεργητικού
Ο πίνακας που ακολουθεί απεικονίζει τα μη χρηματοοικονομικά στοιχεία του ενεργητικού του Ομίλου και της Εταιρείας που αποτιμώνται σε εύλογες αξίες σε επαναλαμβανόμενη βάση κατά την 31.12.2023 και την 31.12.2022:
ΟΜΙΛΟΣ
31.12.2023
Επίπεδο 1
Επίπεδο 2
Επίπεδο 3
Μη χρηματοοικονομικά στοιχεία του ενεργητικού
Ιδιοχρησιμοποιούμενα ενσώματα πάγια
19. 271
Επενδύσεις σε ακίνητα
6.3 56
Σύνολο
25. 627
ΟΜΙΛΟΣ
31.12.2022
Επίπεδο 1
Επίπεδο 2
Επίπεδο 3
Μη χρηματοοικονομικά στοιχεία του ενεργητικού
Ιδιοχρησιμοποιούμενα ενσώματα πάγια
18 . 654
Επενδύσεις σε ακίνητα
6 . 187
Σύνολο
2 4 . 841
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2023
Επίπεδο 1
Επίπεδο 2
Επίπεδο 3
Μη χρηματοοικονομικά στοιχεία του ενεργητικού
Επενδύσεις σε ακίνητα
2.990
Σύνολο
2.9 9 0
ΕΤΑΙΡΕΙΑ
31.12.2022
Επίπεδο 1
Επίπεδο 2
Επίπεδο 3
Μη χρηματοοικονομικά στοιχεία του ενεργητικού
Επενδύσεις σε ακίνητα
2.900
Σύνολο
2.900
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 183
Βασικές παραδοχές και εκτιμήσεις
Πολιτική της Εταιρείας είναι η τακτική επανεκτίμηση της εύλογης αξίας των ακινήτων της προκειμένου να εμφανίζει την πραγματική εμπορική τους αξία.
Ο Όμιλος προέβη σε εκτίμηση της εύλογης αξίας των ακινήτων του με ημερομηνία αναφοράς την 31.12.2023 αναθέτοντας τη σχετική μελέτη σε ανεξάρτητους αναγνωρισμένους εκτιμητές ακινήτων. Η μελέτη ολοκληρώθηκε και παραδόθηκε αρχές Φεβρουαρίου 2024 και η Εταιρεία προσάρμοσε την αξία των ακινήτων της 31.12.2023 σύμφωνα με το αποτέλεσμα της μελέτης, προκειμένου να εμφανίσει στην κατάσταση χρηματοοικονομικής θέσης της 31.12.2023 την εύλογη αξία (fair value) των ακινήτων. Οι σημαντικές παραδοχές και εκτιμήσεις αναπτύχθηκαν σε στενή συνεργασία με τη διοίκηση.
Α. Κτίριο Λεωφόρου Αθηνών
Για τον προσδιορισμό της εύλογης αξίας του κτηρίου επί της Λεωφόρου Αθηνών εφαρμόστηκε η Mέθοδος του Eισοδήματος και συγκεκριμένα η τεχνική της Προεξόφλησης Ταμειακών Ροών.
Αυτή η μέθοδος βασίζεται σε παραδοχές που αφορούν πρωτίστως τα μελλοντικά μισθώματα, τον ρυθμό ανάπτυξης ετήσιων εισοδημάτων, καθώς επίσης και το προεξοφλητικό επιτόκιο.
Συνοπτικά οι σημαντικότερες παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν για τον υπολογισμό της εύλογης αξίας του ακινήτου επί της Λ. Αθηνών σύμφωνα με τη μελέτη εκτίμησης του ανεξάρτητου εκτιμητή αναλύονται ως ακολούθως:
Τεχνική της Προεξόφλησης Ταμειακών Ροών
Εύλογο μηνιαίο μίσθωμα για χώρους κύριας χρήσης
€ 14 ,5 /τ.μ.
Εύλογο μηνιαίο μίσθωμα για βοηθητικούς χώρους
€ 4,3 5 /τ.μ.
Ρυθμός ανάπτυξης ετήσιων εισοδημάτων
Από 2,9 % το 202 4 σε 2 , 2 % το 20 33
Προεξοφλητικό επιτόκιο
10,0%
Μετά την εφαρμογή της τεχνικής της Προεξόφλησης Ταμειακών Ροών η εύλογη αξία των κτηριακών εγκαταστάσεων και η εύλογη αξία του αναλογούντος γηπέδου προσδιορίσθηκε σε €16,9 εκ. και €3,5 εκ., αντίστοιχα.
Β. Κτίριο οδού Κατούνη/Θεσσαλονίκη
Η Eύλογη Aξία του ακινήτου επί της οδού Κατούνη στη Θεσσαλονίκη υπολογίσθηκε με τη Mέθοδο του Eισοδήματος και συγκεκριμένα με την τεχνική της Προεξόφλησης Ταμειακών Ροών. Συνοπτικά οι σημαντικότερες παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν για τον υπολογισμό της εύλογης αξίας του ακινήτου επί της Κατούνη σύμφωνα με τη μελέτη εκτίμησης του ανεξάρτητου εκτιμητή αναλύονται ως ακολούθως:
Τεχνική της Προεξόφλησης Ταμειακών Ροών
Εύλογο μηνιαίο μίσθωμα
€ 10,2 /τ.μ.
Ρυθμός ανάπτυξης ετήσιων εισοδημάτων
Από 2 , 9 % το 202 4 σε 2 , 2 ,% το 2028
Προεξοφλητικό επιτόκιο
10 ,5%
Μετά την εφαρμογή της τεχνικής της Προεξόφλησης Ταμειακών Ροών η εύλογη αξία των κτηριακών εγκαταστάσεων και η εύλογη αξία του αναλογούντος γηπέδου προσδιορίσθηκε σε €571 χιλ. και €1.656 χιλ., αντίστοιχα.
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
(ποσά σε χιλιάδες ευρώ, εκτός αν αναφέρεται διαφορετικά) 184
Γ. Κτίριο (Αχαρνών και Μάγερ)
Η Eύλογη Aξία του ακινήτου επί της οδού Αχαρνών και Μάγερ υπολογίσθηκε με τη Mέθοδο του Eισοδήματος και συγκεκριμένα με την τεχνική της Προεξόφλησης Ταμειακών Ροών. Συνοπτικά οι σημαντικότερες παραδοχές που χρησιμοποιήθηκαν για τον υπολογισμό της εύλογης αξίας του ακινήτου επί της Αχαρνών και Μάγερ σύμφωνα με τη μελέτη εκτίμησης του ανεξάρτητου εκτιμητή αναλύονται ως ακολούθως:
Τεχνική της Προεξόφλησης Ταμειακών Ροών
Εύλογο μηνιαίο μίσθωμα
€ 6,1 /τ.μ.
Ρυθμός ανάπτυξης ετήσιων εισοδημάτων
Από 2,9% το 2024 σε 2,2% το 2033
Προεξοφλητικό επιτόκιο
10,5%
Μετά την εφαρμογή της τεχνικής της Προεξόφλησης Ταμειακών Ροών η εύλογη αξία των κτηριακών εγκαταστάσεων και η εύλογη αξία του αναλογούντος γηπέδου προσδιορίσθηκε σε €1.996 χιλ. και €994 χιλ., αντίστοιχα.
5.44. ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΣΗΣ
Δεν υπάρχει γεγονός με σημαντική επίδραση στα αποτελέσματα ή στη χρηματοοικονομική θέση του Ομίλου και της Εταιρείας, που έλαβε χώρα ή ολοκληρώθηκε μετά την 31.12.2023, ημερομηνία των ετήσιων χρηματοοικονομικών καταστάσεων του 2023 και μέχρι την έγκριση των χρηματοοικονομικών καταστάσεων από το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας την 27.03.2024.
5.45. ΑΝΑΠΡΟΣΑΡΜΟΓΕΣ
Τροποποιήσεις στα δημοσιευμένα στοιχεία της Ετήσιας Κατάστασης Συνολικού Εισοδήματος του Ομίλου
Έγινε ανακατάταξη των κονδυλίων της Κατάστασης Συνολικού Εισοδήματος για τη χρήση 2022, ώστε να είναι συγκρίσιμα με τα αντίστοιχα κονδύλια της χρήσης 2023.
ΟΜΙΛΟΣ
01.01
01.01
01.01
31.12.2022
31.12.2022
31.12.2022
Τροποποιημένα
Δημοσιευμένα
Αναταξινόμηση
Μετασυναλλακτικές Υπηρεσίες (Post Trading)
15.036
15.053
(17)
Εισαγωγές / Υπηρεσίες Εκδοτριών (Listing)
4.997
5.033
(36)
Τεχνολογικές και Ψηφιακές Υπηρεσίες (ΙΤ και Digital Services)
7.072
7.012
60
Παρεπόμενες Υπηρεσίες
1.266
1.273
(7)
Κύκλος κύριων εργασιών
37.847
37.847
0
ΕΤΗΣΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 202 3
185
Αθήνα, 27 Μαρτίου 2024
Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΟΥ ΔΣ
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΧΑΝΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ
____________________
O ΔΙΕΥΘΥΝΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ
ΙΩΑΝΝΗΣ ΚΟΝΤΟΠΟΥΛΟΣ
____________________
Ο ΕΠΙΤΕΛΙΚΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΣΧΕΣΕΩΝ ΜΕ ΕΚΔΟΤΡΙΕΣ
ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΚΟΣΚΟΛΕΤΟΣ
____________________
Ο ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ
ΛΑΜΠΡΟΣ ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ
____________________